Luận Văn Tốt Nghiệp: Hoàn Thiện Kế Toán Nguyên Vật Liệu Tại Công Ty TNHH Hà Trung

Luận văn tốt nghiệp kinh tế nghiên cứu Luận văn tốt nghiệp hoàn thiện kế toán nguyên vật liệu ở công ty tnhh hà trung, điều tra thực trạng, phân tích số liệu, đề xuất biện pháp

• Tác giả: Dương Thị Kiều Nga
• Trường học: Học Viện Ngân Hàng
• Chuyên ngành: Kế Toán
• Đề tài: Hoàn Thiện Kế Toán Nguyên Vật Liệu Ở Công Ty TNHH Hà Trung
• Loại tài liệu: Chuyên Đề Tốt Nghiệp
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN NGUYÊN VẬT LIỆU Ở DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT
• 1.1. ĐẶC ĐIỂM, VAI TRÒ CỦA NVL
• 1.2. YÊU CẦU QUẢN LÝ NVL VÀ NHIỆM VỤ CỦA KẾ TOÁN NVL
• 1.3. PHÂN LOẠI VÀ ĐÁNH GIÁ NVL
• 1.4. TỔ CHỨC KẾ TOÁN NVL TRONG DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG KẾ TOÁN NGUYÊN VẬT LIỆU Ở CÔNG TY TNHH HÀ TRUNG
• 2.1. TÌNH HÌNH ĐẶC ĐIỂM VỀ TỔ CHỨC SXKD VÀ QUẢN LÝ SXKD CỦA CÔNG TY TNHH HÀ TRUNG
• 2.2. THỰC TRẠNG KẾ TOÁN NVL TẠI CÔNG TY TNHH HÀ TRUNG
• 2.3. TỔ CHỨC KẾ TOÁN CHI TIẾT NVL Ở CÔNG TY TNHH HÀ TRUNG
• 2.4. KẾ TOÁN TỔNG HỢP NVL Ở CÔNG TY TNHH HÀ TRUNG
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ Ý KIẾN ĐỀ XUẤT NHẰM HOÀN THIỆN KẾ TOÁN NGUYÊN VẬT LIỆU Ở CÔNG TY TNHH HÀ TRUNG
• 3.1. YÊU CẦU VỀ TỔ CHỨC KẾ TOÁN NGUYÊN VẬT LIỆU
• 3.2. NHẬN XÉT VỀ CÔNG TÁC KẾ TOÁN NGUYÊN VẬT LIỆU TẠI CÔNG TY TNHH HÀ TRUNG
• 3.3. HOÀN THIỆN CÔNG TÁC KẾ TOÁN NVL TẠI CÔNG TY TNHH HÀ TRUNG
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Giới thiệu về kế toán nguyên vật liệu

Kế toán nguyên vật liệu (NVL) đóng vai trò quan trọng trong hoạt động sản xuất của doanh nghiệp. Kế toán nguyên vật liệu không chỉ giúp doanh nghiệp theo dõi tình hình nhập, xuất, tồn kho mà còn cung cấp thông tin cần thiết cho việc quản lý chi phí và tối ưu hóa quy trình sản xuất. Đặc điểm của NVL là chúng tham gia vào quá trình sản xuất và cấu thành nên sản phẩm cuối cùng. Do đó, việc quản lý và hạch toán nguyên vật liệu là rất cần thiết để đảm bảo hiệu quả sản xuất và giảm thiểu chi phí. Theo đó, quản lý nguyên vật liệu cần phải được thực hiện một cách chặt chẽ, từ khâu thu mua đến khâu sử dụng, nhằm đảm bảo chất lượng và số lượng NVL cần thiết cho sản xuất.

1.1 Đặc điểm và vai trò của nguyên vật liệu

Nguyên vật liệu là yếu tố đầu vào không thể thiếu trong quá trình sản xuất. Chúng không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng sản phẩm mà còn tác động trực tiếp đến chi phí sản xuất. Chi phí nguyên vật liệu thường chiếm tỷ trọng lớn trong tổng chi phí sản xuất, do đó, việc tối ưu hóa chi phí này là một trong những mục tiêu hàng đầu của các doanh nghiệp. Để đạt được điều này, doanh nghiệp cần có chiến lược quản lý NVL hiệu quả, từ việc lựa chọn nhà cung cấp đến việc kiểm soát chất lượng và số lượng NVL trong quá trình sản xuất.

II. Thực trạng kế toán nguyên vật liệu tại Công ty TNHH Hà Trung

Công ty TNHH Hà Trung hoạt động trong lĩnh vực sản xuất gỗ, nơi mà kế toán nguyên vật liệu đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo quy trình sản xuất diễn ra liên tục và hiệu quả. Thực trạng hiện tại cho thấy, công ty đã áp dụng một số phương pháp hạch toán nguyên vật liệu nhưng vẫn còn tồn tại nhiều vấn đề cần khắc phục. Việc phân loại và đánh giá NVL chưa được thực hiện một cách đồng bộ, dẫn đến khó khăn trong việc kiểm soát chi phí và chất lượng sản phẩm. Hệ thống chứng từ và sổ sách kế toán cũng cần được cải thiện để đảm bảo tính chính xác và kịp thời trong việc phản ánh tình hình NVL.

2.1 Đặc điểm tổ chức sản xuất và quản lý nguyên vật liệu

Công ty TNHH Hà Trung có quy trình sản xuất tương đối phức tạp, yêu cầu quản lý NVL chặt chẽ. Tuy nhiên, hiện tại, công ty vẫn gặp khó khăn trong việc theo dõi và kiểm soát NVL. Việc sử dụng các phần mềm kế toán hiện đại chưa được áp dụng triệt để, dẫn đến tình trạng thông tin không được cập nhật kịp thời. Điều này ảnh hưởng đến khả năng ra quyết định của ban lãnh đạo trong việc quản lý chi phí và tối ưu hóa quy trình sản xuất. Do đó, việc hoàn thiện quy trình kế toán và quản lý nguyên vật liệu là rất cần thiết để nâng cao hiệu quả sản xuất.

III. Giải pháp hoàn thiện kế toán nguyên vật liệu

Để hoàn thiện kế toán nguyên vật liệu tại Công ty TNHH Hà Trung, cần thực hiện một số giải pháp cụ thể. Đầu tiên, công ty cần xây dựng một hệ thống quản lý NVL hiệu quả, bao gồm việc áp dụng các phần mềm kế toán hiện đại để theo dõi tình hình NVL một cách chính xác và kịp thời. Thứ hai, cần cải thiện quy trình phân loại và đánh giá NVL, đảm bảo rằng mọi loại NVL đều được ghi chép và theo dõi một cách đồng bộ. Cuối cùng, công ty cần đào tạo nhân viên về các phương pháp quản lý chi phí và hạch toán nguyên vật liệu, nhằm nâng cao nhận thức và kỹ năng trong công tác quản lý NVL.

3.1 Tổ chức lại quy trình kế toán nguyên vật liệu

Việc tổ chức lại quy trình kế toán nguyên vật liệu là rất cần thiết để nâng cao hiệu quả quản lý. Công ty cần xây dựng một quy trình rõ ràng từ khâu thu mua, bảo quản đến khâu sử dụng NVL. Điều này không chỉ giúp giảm thiểu chi phí mà còn nâng cao chất lượng sản phẩm. Hệ thống chứng từ và sổ sách kế toán cần được cải tiến để đảm bảo tính chính xác và kịp thời trong việc phản ánh tình hình NVL. Bên cạnh đó, việc áp dụng các công nghệ mới trong quản lý NVL cũng sẽ giúp công ty tiết kiệm thời gian và chi phí.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Trong nền kinh tế thị trường và bối cảnh Việt Nam hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng sau khi gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), các doanh nghiệp sản xuất phải đối mặt với sự cạnh tranh ngày càng gay gắt. Để tồn tại, đứng vững và nâng cao năng lực cạnh tranh, mục tiêu tối ưu hóa chi phí sản xuất, hạ giá thành và nâng cao chất lượng sản phẩm trở thành nhiệm vụ trọng tâm của các nhà quản lý doanh nghiệp.

Đối với các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất, nguyên vật liệu (NVL) là yếu tố đầu vào cơ bản và chiếm tỷ trọng lớn trong tổng chi phí sản xuất kinh doanh. Sự biến động về chi phí, định mức tiêu hao hoặc mức độ hao hụt của nguyên vật liệu ảnh hưởng trực tiếp đến giá thành sản phẩm và lợi nhuận cuối cùng của doanh nghiệp. Do đó, việc tổ chức công tác kế toán nguyên vật liệu một cách khoa học, chặt chẽ và chính xác có ý nghĩa then chốt nhằm cung cấp thông tin kịp thời phục vụ quản trị chi phí và quản lý điều hành sản xuất.

Công ty TNHH Hà Trung là doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất và kinh doanh các sản phẩm từ gỗ và vật liệu xây dựng. Nhận thức được tầm quan trọng của công tác quản lý chi phí đầu vào, tác giả Dương Thị Kiều Nga đã thực hiện chuyên đề tốt nghiệp với đề tài "Hoàn thiện kế toán nguyên vật liệu ở Công ty TNHH Hà Trung".

Nhiệm vụ và mục tiêu nghiên cứu của đề tài bao gồm:

1. Hệ thống hóa những vấn đề lý luận cơ bản về kế toán nguyên vật liệu trong các doanh nghiệp sản xuất.
2. Khảo sát, phân tích và đánh giá thực trạng tổ chức công tác kế toán nguyên vật liệu tại Công ty TNHH Hà Trung, chỉ ra những ưu điểm đã đạt được cũng như những tồn tại và nguyên nhân trong quá trình thực hiện.
3. Đề xuất một số ý kiến và giải pháp nhằm hoàn thiện công tác kế toán nguyên vật liệu tại đơn vị, góp phần nâng cao hiệu quả quản trị và sử dụng nguyên vật liệu.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu:

• Đối tượng nghiên cứu: Toàn bộ quy trình tổ chức, quản lý, sử dụng và hạch toán kế toán nguyên vật liệu tại doanh nghiệp.
• Phạm vi không gian: Công ty TNHH Hà Trung (Địa chỉ: Thôn Tân Lập, xã Bá Hiến, huyện Bình Xuyên, tỉnh Vĩnh Phúc).
• Phạm vi thời gian: Số liệu thực tế được thu thập và khảo sát trong năm 2011, chuyên đề hoàn thành vào tháng 07/2012.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận được xây dựng dựa trên hệ thống lý luận kế toán tài chính doanh nghiệp và hệ thống văn bản pháp lý chuyên ngành do Bộ Tài chính ban hành, cụ thể:

• Hệ thống văn bản pháp luật và chuẩn mực kế toán:
  • Chuẩn mực Kế toán Việt Nam số 02 (VAS 02) – "Hàng tồn kho", quy định về nguyên tắc xác định giá gốc, giá trị thuần có thể thực hiện được và các phương pháp tính giá trị hàng tồn kho xuất kho.
  • Chế độ Kế toán Doanh nghiệp ban hành theo Quyết định số 15/2006/QĐ-BTC ngày 20/03/2006 của Bộ trưởng Bộ Tài chính.
• Khung lý thuyết về kế toán nguyên vật liệu:
  • Khái niệm, đặc điểm và vai trò của nguyên vật liệu trong chu kỳ sản xuất kinh doanh.
  • Các tiêu thức phân loại nguyên vật liệu (theo công dụng kinh tế, theo nguồn hình thành, theo mục đích và nơi sử dụng).
  • Phương pháp đánh giá nguyên vật liệu: Đánh giá theo giá trị vốn thực tế (giá gốc) và đánh giá theo giá hạch toán.
  • Tổ chức kế toán chi tiết nguyên vật liệu theo 3 phương pháp: Phương pháp thẻ song song, phương pháp sổ đối chiếu luân chuyển và phương pháp sổ số dư.
  • Tổ chức kế toán tổng hợp nguyên vật liệu theo 2 phương pháp: Phương pháp kê khai thường xuyên (sử dụng TK 151, TK 152) và phương pháp kiểm kê định kỳ (sử dụng TK 611, TK 151, TK 152).
  • Các hình thức tổ chức sổ kế toán: Hình thức Nhật ký chung, Nhật ký – Sổ cái, Chứng từ ghi sổ và Nhật ký chứng từ.

Về phương pháp nghiên cứu, tác giả sử dụng:

• Phương pháp luận duy vật biện chứng và duy vật lịch sử.
• Phương pháp thống kê, phân tích kinh tế, tổng hợp và so sánh đối chiếu giữa lý luận và thực tế.
• Phương pháp mô hình hóa thông qua hệ thống sơ đồ luân chuyển chứng từ và bảng biểu kế toán để làm rõ quy trình hạch toán.

Nguồn dữ liệu nghiên cứu là các tài liệu kế toán thực tế tại Công ty TNHH Hà Trung, bao gồm: Hợp đồng kinh tế, Đơn đặt mua hàng, Hóa đơn giá trị gia tăng, Lệnh chi ngân hàng, Biên bản kiểm nghiệm vật tư, Phiếu nhập kho, Phiếu xuất kho và hệ thống sổ kế toán tổng hợp, sổ chi tiết liên quan đến tài khoản 152.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Những vấn đề lý luận chung về kế toán nguyên vật liệu ở doanh nghiệp sản xuất

Chương 1 hệ thống hóa toàn diện các nguyên lý kế toán áp dụng cho nguyên vật liệu trong doanh nghiệp sản xuất:

• Đặc điểm và vai trò: NVL là đối tượng lao động mua ngoài hoặc tự chế biến phục vụ sản xuất; khi tham gia vào quá trình sản xuất, NVL bị tiêu hao toàn bộ hoặc biến đổi hình thái vật chất ban đầu để cấu thành nên thực thể sản phẩm mới; giá trị của NVL được chuyển dịch một lần vào giá trị sản phẩm.
• Phân loại nguyên vật liệu: Dựa vào công dụng kinh tế, NVL được chia thành nguyên vật liệu chính, vật liệu phụ, nhiên liệu, phụ tùng thay thế, vật liệu và thiết bị xây dựng cơ bản, vật liệu khác.
• Nguyên tắc đánh giá NVL: Đánh giá theo giá gốc nhập kho tùy theo từng nguồn hình thành (mua ngoài chịu thuế khấu trừ hoặc trực tiếp, tự chế biến, thuê ngoài gia công, nhận góp vốn liên doanh, được cấp phát biếu tặng). Đối với giá trị xuất kho, chuẩn mực kế toán cho phép áp dụng các phương pháp: Giá thực tế đích danh, bình quân gia quyền (cuối kỳ hoặc sau mỗi lần nhập), nhập trước – xuất trước (FIFO), nhập sau – xuất trước (LIFO).
• Hạch toán chi tiết và tổng hợp NVL: So sánh cụ thể quy trình, ưu điểm, nhược điểm và điều kiện áp dụng của 3 phương pháp hạch toán chi tiết (thẻ song song, sổ đối chiếu luân chuyển, sổ số dư) và 2 phương pháp kế toán tổng hợp (kê khai thường xuyên, kiểm kê định kỳ).

Phương pháp hạch toán chi tiết	Ưu điểm	Nhược điểm	Điều kiện áp dụng
Phương pháp thẻ song song	Ghi chép đơn giản, rõ ràng, dễ đối chiếu, dễ phát hiện sai sót; theo dõi chặt chẽ cả số lượng và giá trị.	Trùng lặp công việc ghi chép số lượng giữa thủ kho và kế toán; việc đối chiếu dồn vào cuối tháng.	Doanh nghiệp quy mô nhỏ, ít chủng loại NVL, hoặc doanh nghiệp đã ứng dụng kế toán máy.
Phương pháp sổ đối chiếu luân chuyển	Giảm khối lượng ghi chép (chỉ ghi sổ một lần vào cuối tháng); tiết kiệm chi phí sổ sách.	Không theo dõi thường xuyên hàng ngày; công việc dồn vào cuối tháng gây chậm trễ thông tin.	Doanh nghiệp quy mô nhỏ, chủng loại NVL ít, nghiệp vụ nhập xuất không thường xuyên.
Phương pháp sổ số dư	Tránh trùng lặp chỉ tiêu số lượng; kế toán kiểm tra thường xuyên việc ghi chép của thủ kho; giảm tải công việc cuối tháng.	Kế toán chỉ theo dõi về giá trị, muốn biết chi tiết số lượng phải tra cứu trực tiếp thẻ kho.	Doanh nghiệp có nhiều chủng loại NVL, có hệ thống danh điểm vật tư và xây dựng được giá hạch toán.

Chương 2: Thực trạng kế toán nguyên vật liệu ở Công ty TNHH Hà Trung

Chương 2 tập trung phản ánh đặc điểm tổ chức sản xuất kinh doanh, bộ máy kế toán và thực tế hạch toán nguyên vật liệu tại Công ty TNHH Hà Trung:

• Đặc điểm doanh nghiệp: Công ty TNHH Hà Trung được thành lập ngày 24/08/2008, là công ty TNHH hai thành viên trở lên, do ông Dương Văn Hoán làm Giám đốc, vốn điều lệ 1,5 tỷ đồng. Công ty chuyên sản xuất kinh doanh các sản phẩm gỗ và vật liệu xây dựng.
• Tổ chức bộ máy kế toán: Công ty áp dụng mô hình tổ chức kế toán tập trung gồm Kế toán trưởng phụ trách chung và các kế toán phần hành: Kế toán công nợ, Kế toán vật tư, Kế toán chi phí giá thành, Kế toán tiền lương và các khoản trích theo lương.
• Các chính sách kế toán áp dụng:
  • Niên độ kế toán: Từ ngày 01/01 đến ngày 31/12.
  • Đơn vị tiền tệ: Đồng Việt Nam (VND).
  • Chế độ kế toán: Áp dụng Quyết định số 15/2006/QĐ-BTC.
  • Hình thức sổ kế toán: Nhật ký chung.
  • Phương pháp kế toán hàng tồn kho: Phương pháp kê khai thường xuyên.
  • Phương pháp tính giá NVL xuất kho: Phương pháp bình quân gia quyền.
  • Phương pháp khấu hao TSCĐ: Khấu hao theo đường thẳng.
• Đặc điểm phân loại NVL tại công ty:
  • NVL chính: Các loại gỗ (gỗ keo, gỗ lim, gỗ sến, gỗ xoan, gỗ mít...) và sắt, thép, đồng mua từ các đơn vị trong nước.
  • Vật liệu phụ: Đinh, keo dính, giấy ráp...
  • Phụ tùng thay thế: Ốc vít, long đen, bánh răng, mũi khoan, đá mài...
  • Nhiên liệu: Xăng A92, dầu Diesel...
• Quy trình luân chuyển chứng từ và hạch toán nhập kho: Tác giả trích dẫn các nghiệp vụ kinh tế phát sinh thực tế trong tháng 07/2011:
  • Nghiệp vụ 1 (02/07/2011): Mua gỗ của Công ty TNHH Nam Hồng (Thái Nguyên) theo Hóa đơn GTGT số 0023672 gồm 200 m³ gỗ keo tròn (giá trị 20.000.000 đ) và 100 m³ gỗ lim tròn (giá trị 30.000.000 đ), thuế GTGT 10% (5.000.000 đ), tổng thanh toán 55.000.000 đ qua Lệnh chi Vietinbank số 00872; kiểm nghiệm và lập Phiếu nhập kho số 071 ghi Nợ TK 152.1 / Có TK 112: 50.000.000 đ.
  • Nghiệp vụ 2 (05/07/2011): Mua của Công ty TNHH DIAMOND (Bình Xuyên, Vĩnh Phúc) theo Hóa đơn GTGT số 0004655 gồm 200 m³ gỗ sến, đơn giá 400.000 đ/m³, thành tiền chưa thuế 80.000.000 đ, thuế GTGT 10% (8.000.000 đ), tổng thanh toán 88.000.000 đ qua Lệnh chi Vietinbank số 35446; kiểm nghiệm và lập Phiếu nhập kho số 072 ghi Nợ TK 152.1 / Có TK 112: 80.000.000 đ.
  • Nghiệp vụ 3 (16/07/2011): Mua của Công ty TNHH Nam Hồng theo Hóa đơn GTGT số 0004632 gồm 100 m³ gỗ xoan, đơn giá 100.000 đ/m³, thành tiền chưa thuế 10.000.000 đ, thuế GTGT 10% (1.000.000 đ), tổng thanh toán 11.000.000 đ qua Lệnh chi Vietinbank số 35446; lập Biên bản kiểm nghiệm và Phiếu nhập kho số 073 ghi Nợ TK 152.1 / Có TK 112: 10.000.000 đ.

Chương 3: Một số ý kiến đề xuất nhằm hoàn thiện kế toán nguyên vật liệu ở Công ty TNHH Hà Trung

Chương 3 trình bày các đánh giá về ưu điểm, hạn chế và đề xuất phương hướng hoàn thiện:

• Đánh giá chung: Công ty đã xây dựng được bộ máy kế toán tinh gọn theo mô hình tập trung; áp dụng đúng hệ thống chứng từ, tài khoản theo Quyết định số 15/2006/QĐ-BTC; thực hiện kiểm nghiệm chất lượng, quy cách gỗ trước khi nhập kho chặt chẽ bằng Biên bản kiểm nghiệm (mẫu 03-VT); luân chuyển chứng từ mua hàng và thanh toán qua ngân hàng rõ ràng, minh bạch.
• Yêu cầu và giải pháp hoàn thiện:
  • Đảm bảo tính kịp thời và chính xác trong việc cung cấp thông tin kế toán phục vụ quản trị chi phí vật tư.
  • Tăng cường công tác quản lý bảo quản tại kho (do đặc thù nguyên liệu gỗ dễ bị ẩm mốc, hư hỏng trong điều kiện thời tiết ẩm ướt, cần có biện pháp che chắn, kê lót và xử lý bảo quản định kỳ).
  • Tối ưu hóa việc phân loại, xây dựng danh điểm vật tư chi tiết và định mức tiêu hao nguyên vật liệu cho từng loại sản phẩm đồ gỗ nhằm kiểm soát tốt chi phí sản xuất.
  • Tiếp tục hoàn thiện quy trình ghi sổ kế toán theo hình thức Nhật ký chung, nâng cao hiệu quả đối chiếu giữa thẻ kho của thủ kho và sổ chi tiết của kế toán vật tư.

---

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã tổng hợp được các kết quả nghiên cứu lý luận và thực tiễn:

1. Minh chứng dữ liệu thực tế: Khóa luận tập hợp đầy đủ hệ thống hồ sơ chứng từ gốc của các nghiệp vụ mua và nhập kho nguyên vật liệu chính tại doanh nghiệp trong tháng 07/2011:

Ngày	Chứng từ / Hóa đơn	Nhà cung cấp	Chủng loại NVL	Số lượng	Đơn giá (VND)	Thành tiền chưa VAT (VND)	Thuế GTGT 10% (VND)	Tổng thanh toán (VND)
02/07/2011	HĐ 0023672, PNK 071	Công ty TNHH Nam Hồng	Gỗ keo tròn Gỗ lim tròn	200 m³ 100 m³	- 300.000	20.000.000 30.000.000	5.000.000	55.000.000
05/07/2011	HĐ 0004655, PNK 072	Công ty TNHH DIAMOND	Gỗ sến	200 m³	400.000	80.000.000	8.000.000	88.000.000
16/07/2011	HĐ 0004632, PNK 073	Công ty TNHH Nam Hồng	Gỗ xoan	100 m³	100.000	10.000.000	1.000.000	11.000.000

2. Làm rõ quy trình kiểm soát vật tư: Mô tả chi tiết vai trò của Ban kiểm nghiệm vật tư (gồm đại diện phòng kinh doanh, phòng kỹ thuật và thủ kho) trong việc kiểm tra quy cách, phẩm chất và số lượng thực nhập trước khi lập phiếu nhập kho chính thức.
3. Đóng góp ứng dụng: Đưa ra các đề xuất gắn liền với đặc thù bảo quản và hạch toán vật tư ngành gỗ tại một doanh nghiệp cụ thể trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Hạn chế về phạm vi số liệu: Các chứng từ minh họa thực tế trong văn bản tập trung chủ yếu vào phần hành kế toán thu mua và nhập kho các loại nguyên vật liệu chính (gỗ keo, gỗ lim, gỗ sến, gỗ xoan) trong tháng 07/2011; chưa phản ánh đầy đủ chu kỳ luân chuyển xuất dùng NVL cho từng phân xưởng và hạch toán chi tiết chi phí NVL dở dang cuối kỳ.
• Hạn chế về đối tượng khảo sát: Nghiên cứu được thực hiện tại một doanh nghiệp TNHH quy mô vừa và nhỏ (vốn điều lệ 1,5 tỷ đồng), do đó các giải pháp đề xuất mang tính đặc thù cao cho mô hình tổ chức bộ máy kế toán tập trung tại đơn vị này.
• Hướng mở rộng: Các nghiên cứu tiếp theo có thể mở rộng khảo sát toàn diện chu trình khép kín: Nhập kho - Dự trữ - Xuất dùng - Phân bổ chi phí NVL trực tiếp (TK 621) - Tính giá thành sản phẩm hoàn thành tại các doanh nghiệp chế biến gỗ quy mô lớn hơn.

---

Giá trị tham khảo

Tài liệu là nguồn tham khảo hữu ích cho:

• Sinh viên ngành Kế toán - Kiểm toán, Kế toán Doanh nghiệp: Tham khảo phương pháp xây dựng một chuyên đề thực tập tốt nghiệp chuẩn mực về phần hành kế toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp sản xuất, cách hệ thống hóa lý thuyết và trình bày mẫu biểu chứng từ thực tế.
• Cán bộ kế toán và nhà quản lý doanh nghiệp sản xuất gỗ, vật liệu xây dựng: Tham khảo quy trình thiết lập chứng từ kiểm nghiệm vật tư, luân chuyển hồ sơ nhập kho, thanh toán qua ngân hàng và tổ chức hệ thống sổ sách theo hình thức Nhật ký chung.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Công ty TNHH Hà Trung áp dụng chế độ và hình thức sổ kế toán nào?
Công ty áp dụng Hệ thống Chế độ Kế toán Doanh nghiệp ban hành theo Quyết định số 15/2006/QĐ-BTC ngày 20/03/2006 của Bộ trưởng Bộ Tài chính và lựa chọn hình thức sổ kế toán Nhật ký chung.

2. Phương pháp kế toán hàng tồn kho và phương pháp tính giá xuất kho tại doanh nghiệp là gì?
Công ty TNHH Hà Trung hạch toán hàng tồn kho theo phương pháp Kê khai thường xuyên và xác định giá trị nguyên vật liệu xuất kho theo phương pháp Bình quân gia quyền.

3. Ban kiểm nghiệm vật tư tại công ty gồm những thành phần nào trước khi lập phiếu nhập kho?
Ban kiểm nghiệm vật tư gồm 3 thành phần: Đại diện phòng kinh doanh, Đại diện phòng kỹ thuật và Thủ kho. Sau khi kiểm nghiệm đạt yêu cầu về số lượng, quy cách và phẩm chất, biên bản kiểm nghiệm mới được chuyển để lập Phiếu nhập kho.

4. Nguyên vật liệu chính phục vụ sản xuất của Công ty TNHH Hà Trung gồm những chủng loại nào?
NVL chính của công ty gồm các loại gỗ tự nhiên (gỗ lim, gỗ sến, gỗ xoan, gỗ mít, gỗ keo...) và sắt, thép, đồng được thu mua từ các nhà cung cấp trong nước.

---

Kết luận

Chuyên đề tốt nghiệp của tác giả Dương Thị Kiều Nga đã hệ thống hóa đầy đủ cơ sở lý luận về kế toán nguyên vật liệu trong doanh nghiệp sản xuất và phản ánh chi tiết thực trạng hạch toán tại Công ty TNHH Hà Trung. Thông qua việc phân tích quy trình luân chuyển chứng từ nhập kho thực tế trong tháng 07/2011, tác giả đã làm rõ phương thức tổ chức chứng từ, tài khoản và sổ sách kế toán theo hình thức Nhật ký chung. Các nhận xét và đề xuất trong chuyên đề bám sát đặc thù sản xuất kinh doanh đồ gỗ, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý và hoàn thiện công tác kế toán nguyên vật liệu tại doanh nghiệp.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CHUNG VỀ KẾ TOÁN NGUYÊN VẬT LIỆU Ở DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT 1. ĐẶC ĐIỂM, VAI TRÒ CỦA NVL 1. Đặc điểm của NVL - Khái niệm NVL: NVL trong doanh nghiệp là những đối tượng lao động mua ngoài hoặc tự chế biến dùng cho mục đích SXKD của doanh nghiệp. - Đặc điểm của NVL: + Khi tham gia vào quá trình sản xuất, NVL sẽ cấu thành nên thực thể sản phẩm, toàn bộ giá trị của NVL được chuyển vào giá trị sản phẩm mới.

+ NVL chỉ tham gia vào một chu kì SXKD và trong quá trình sản xuất đó NVL không giữ nguyên được hình thái vật chất ban đầu + Xét về hình thái hiện vật, NVL được xếp vào loại tài sản lưu động của doanh nghiệp. Cũn xột về hình thái giá trị, NVL là một bộ phận của vốn lưu động trong doanh nghiệp. Vai trò của NVL - Xã hội muốn tồn tại và phát triển thì phải tiến hành sản xuất. Tư liệu lao động, đối tượng lao động và sức lao động là ba yếu tố cơ bản của một quá trình sản xuất.

NVL là đối tượng lao động – 1 trong 3 yếu tố cơ bản không thể thiếu của một quá trình sản xuất, nó kết hợp với hai yếu tố còn lại để đảm bảo duy trì và phát triển sản xuất một cách nhịp nhàng và có hiệu quả. - Hiện nay, đối với các doanh nghiệp mục tiêu tối đa hóa lợi nhuận luôn được đặt lên hàng đầu. Để thực hiện được mục tiêu này, các doanh nghiệp phải tìm mọi cách tối thiểu hóa chi phí, đặc biệt là chi phí NVL. Vì chi phí NVL chiếm một tỷ trọng lớn trong toàn bộ chi phí SXKD, ảnh hưởng trực tiếp đến giá thành sản xuất, trị giá vốn sản phẩm nhập kho.

Một sự thay đổi nhỏ trong chi phí NVL sẽ kéo theo sự biến động của giá thành sản phẩm. Vì thế sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận của doanh nghiệp. Như vậy, NVL là yếu tố đầu vào không thể thiếu của quá trình sản xuất và tái sản xuất. Do đó, để sử dụng NVL có hiệu quả doanh nghiệp cần quản lý một cách SV: Dương Thị Kiều Nga 3 Lớp: KTB - CĐ26 Chuyên đề tốt nghiệp Học viện Ngân hàng chặt chẽ để đảm bảo chất lượng NVL xuất dựng, trỏnh hao hụt, mất mát, cung cấp đầy đủ, kịp thời NVL cho sản xuất.

YÊU CẦU QUẢN LÝ NVL VÀ NHIỆM VỤ CỦA KẾ TOÁN NVL 1. Yêu cầu quản lý NVL Đối với khâu thu mua: Phải lựa chọn được nguồn mua sao cho NVL vừa đảm bảo chất lượng, vừa đảm bảo số lượng, thời gian cung cấp, đồng thời chi phí là thấp nhất. Muốn vậy thì doanh nghiệp phải nắm bắt thông tin kịp thời, thường xuyên cập nhật thông tin thị trường, quan hệ tốt với các nhà cung cấp, đồng thời phải có kế hoạch thu mua rõ ràng, hợp lý. Đối với khâu dự trữ: Phải quản lý theo định mức dự trữ, định mức hao hụt về số lượng, phải được trang bị các phương tiện bảo quản, trỏnh gõy hư hỏng, hao hụt, mất mát.

Trị giá NVL dự trữ ở mức hợp lý, chi phí dự trữ, bảo quản không quá lớn, đảm bảo cho quá trình sản xuất không bị ngừng trệ, gián đoạn do thiếu NVL đồng thời dự trữ quá nhiều tránh ứ đọng vốn. Đối với khâu sử dụng: Sử dụng đúng mục đích, tiết kiệm, cung cấp NVL theo kế hoạch sản xuất về số lượng, chất lượng, chủng loại, thời gian, quản lý mức tiêu hao NVL. Về mặt giá trị: phải quản lý giá trị NVL xuất kho, tính trị giá NVL xuất khi theo đúng phương pháp đã đăng ký. Như vậy, việc quản lý NVL rất quan trọng, tuy nhiên công tác quản lý có hiệu quả hay không còn tùy thuộc vào trình độ quản lý, phương pháp quản lý và ý thức của người lao động.

Tuy nhiên, ngoài đặc điểm chung, mỗi thứ NVL lại có đặc điểm riêng, do đó trong công tác quản lý doanh nghiệp phải nắm được các đặc điểm này để có biện pháp quản lý thích hợp tới từng loại NVL. Đồng thời, doanh nghiệp cũng phải quy định chế độ khen thưởng đối với những người có thành tích trong quản lý và sử dụng NVL tiết kiệm, hiệu quả, kỷ luật đối với những người quản lý, sử dụng NVL lãng phí. Nhiệm vụ của kế toán NVL Xuất phát từ yêu cầu quản lý NVL và chức năng của kế toán thì kế toán NVL phải thực hiện tốt các nhiệm vụ sau: SV: Dương Thị Kiều Nga 4 Lớp: KTB - CĐ26 Chuyên đề tốt nghiệp Học viện Ngân hàng - Ghi chép và phản ánh kịp thời, đầy đủ số liệu, tình hình thu mua, vận chuyển, bảo quản và sử dụng, tình hình nhập, xuất, tồn kho NVL. Tính trị giá thực tế NVL nhập kho.

Kiểm tra số lượng, chất lượng, chủng loại, giá cả và thời hạn nhằm đảm bảo kịp thời việc cung cấp NVL cho quá trình sản xuất. - Tổ chức đánh giá, phân loại NVL phù hợp với các nguyên tắc, yêu cầu quản lý thống nhất của nhà nước và yêu cầu quản trị của doanh nghiệp. - Tổ chức hệ thống chứng từ, tài khoản, sổ sách kế toán phù hợp với phương pháp kế toán hàng tồn kho áp dụng trong doanh nghiệp phục vụ cho việc theo dõi, ghi chép, phản ánh tình hình hiện có và sự biến động của NVL trong doanh nghiệp, kịp thời cung cấp thông tin phục vụ cho việc nhập, xuất, ngăn ngừa, xử lý NVL thừa thiếu và kém phẩm chất. - Tham gia phân tích, đánh giá tình hình thực hiện kế hoạch mua, tình hình thanh toán với người bán, người cung cấp và tình hình sử dụng NVL trong quá trình SXKD.

Đồng thời kiểm tra, đánh giá NVL theo đúng chế độ quy định, từ đó lập báo cáo về NVL cho nhà quản lý và cho các đối tượng có liên quan. PHÂN LOẠI VÀ ĐÁNH GIÁ NVL 1. Phân loại NVL Trong mỗi doanh nghiệp, do tính chất đặc thù trong hoạt động SXKD phải sử dụng nhiều loại NVL có vai trò, công dụng tính chất lý, hóa học khác nhau. Do đó, việc phân loại NVL có cơ sở khoa học là điều kiện quan trọng để tổ chức kế toán nói riêng và quản lý NVL nói chung một cách chặt chẽ và có hiệu quả phục vụ cho yêu cầu quản trị của doanh nghiệp.

Phân loại NVL là việc phân chia NVL thành từng nhóm, từng loại NVL cú cựng nội dung kinh tế hoặc cùng mục đích sử dụng. Căn cứ vào yêu cầu quản lý NVL bao gồm + Nguyên liệu, vật liệu chính + Vật liệu phụ + Nhiên liệu + Phụ tùng thay thế + Vật liệu và thiết bị xõy dựng cơ bản SV: Dương Thị Kiều Nga 5 Lớp: KTB - CĐ26 Chuyên đề tốt nghiệp Học viện Ngân hàng + Các loại vật liệu khác - Nguyên liệu, vật liệu chính: Đặc điểm chủ yếu của Nguyên liệu, vật liệu chính là khi tham gia vào quá trình SXKD sẽ cấu thành nên thực thể sản phẩm, toàn bộ giá trị của NVL được chuyển dịch vào giá trị sản phẩm mới. - Vật liêu phụ: là các loại NVL được sử dụng trong sản xuất để tăng chất lượng sản phẩm, hoàn chỉnh sản phẩm hoặc phục vụ cho công việc quản lý sản xuất, bao gói sản phẩm… Các loại vật liệu này không cấu thành nên thực thể sản phẩm. - Nhiên liệu: Là những thứ có tác dụng cung cấp nhiệt lượng trong quá trình SXKD, phục vụ cho công nghệ sản xuất, phương tiện vận tải, công tác quản lý… Nhiên liệu có thể tồn tại ở thể lỏng, thể rắn, hay thể khí.

- Phụ tùng thay thế: Là những vật tư dùng để thay thế, sửa chữa máy móc thiết bị, phương tiện vận tải, công cụ dụng cụ,… - Vật liệu và thiết bị xây dựng cơ bản: là những vật tư được sử dụng cho công việc xây dựng cơ bản. Đối với thiết bị xây dựng cơ bản bao gồm cả thiết bị cần lắp và thiết bị không cần lắp, công cụ, khí cụ và vật kết cấu dùng để lắp đặt cho công trình xây dựng cơ bản. - Vật liệu khác: Là các loại vật liệu không được xếp vào các loại vật liệu trờn. Cỏc loại vật liệu này do quá trình sản xuất loại ra như: các phế liệu thu hồi, vật liệu thu hồi do thanh lý TSCĐ Ý nghĩa: Việc phân loại này giúp cho việc xác định mức tiêu hao, định mức dự trữ cho từng loại NVL, làm cơ sở cho việc tổ chức quản lý, sử dụng hiệu quả từng loại NVL, phù hợp với đặc điểm của chúng, là cơ sở để tổ chức hạch toán chi tiết NVL trong doanh nghiệp.

Căn cứ vào nguồn gốc: NVL được chia thành - NVL mua ngoài - NVL tự chế biến, gia công * í nghĩa: Việc phân loại này làm căn cứ cho việc lập kế hoạch thu mua và kế hoạch sản xuất NVL, là cơ sở để xác định trị giá thực tế NVL nhập kho. Căn cứ vào mục đích, nơi sử dụng: NVL được chia thành - NVL trực tiếp dùng cho SXKD SV: Dương Thị Kiều Nga 6 Lớp: KTB - CĐ26 Chuyên đề tốt nghiệp Học viện Ngân hàng - NVL dùng cho công tác quản lý - NVL dùng cho các mục đích khác 1. Nguyên tắc đánh giá NVL và cách đánh giá NVL 1. Phân biệt kế toán hàng tồn kho theo phương pháp kê khai thường xuyên và phương pháp kiểm kê định kỳ.

* Phương pháp kê khai thường xuyên: - Là phương pháp theo dõi và phản ánh thường xuyên, liên tục và có hệ thống tình hình nhập, xuất, tồn kho trờn cỏc tài khoản kế toán. - Mọi tình hình biến động tăng, giảm (nhập, xuất) và số hiện có của đều được phản ánh trờn cỏc tài khoản, phản ánh hàng tồn kho (TK 151, 152, 153, 156, 157). - Cuối kỳ kế toán đối chiếu số liệu kiểm kê thực tế vật tư hàng hóa tồn kho với số liệu vật tư hàng hóa tồn kho trên sổ kế toán. - Tính giá vốn xuất kho: Căn cứ các chứng từ xuất kho và phương pháp tớnh giỏ áp dụng: * Phương pháp kiểm kê dịnh kỳ: - Không phản ánh, theo dõi thường xuyên, liên tục sự biến động hàng tồn kho trờn cỏc tài khoản kế toán.

Căn cứ vào kết quả kiểm kê thực tế để phản ánh trị giá của hàng tồn kho cuối kỳ trên sổ kế toán. - Các tài khoản phản ánh hàng tồn kho chỉ phản ánh trị giá của vật tư, hàng hóa trên TK 611- mua hàng. - Tớnh giá: Cuối kỳ tiến hành kiểm kê hàng tồn kho cuối kỳ 1. Nguyên tắc đánh giá NVL NVL cũng thuộc hàng tồn kho của doanh nghiệp, do đó về nguyên tắc đánh giá vật tư cũng phải tuân thủ theo nguyên tắc đánh giá hàng tồn kho.