SỞ LAO SỞ LAO ĐỘNG ĐỘNG -- THƢƠNG THƢƠNG BINH BINH VÀ VÀ XÃ XÃ HỘI HỘI TỈNH TỈNH HÀ HÀ NAM NAM TRƢỜNG CAO TRƢỜNG CAO ĐẲNG ĐẲNG NGHỀ NGHỀ HÀ HÀ NAM NAM GIÁO TRÌNH MÔN HỌC: NHIÊN LIỆU DẦU MỠ VÀ NƢỚC LÀM MÁT NGHỀ: CÔNG NGHỆ Ô TÔ TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG GIÁO TRÌNH (Ban hành kèm theo Quyết định số: 234/QĐ - CĐN ngày 05 tháng 08 năm 2020 của MÔN HỌC: KỸ THUẬT GIA CÔNG PHỤC HỒI CHI TIẾT Trường Cao đẳng Nghề Hà Nam) NGHỀ: CÔNG) NGHỆ Ô TÔ TRÌNH ĐỘ: CAO ĐẲNG (Ban hành kèm theo Quyết định số: 285/QĐ - CĐN ngày 21 tháng 07 năm 2017 của Trường Cao đẳng Nghề Hà Nam) Hà Nam, năm 2017 Hà Nam, năm 2017 TUYÊN BỐ BẢN QUYỀN Tài liệu này thuộc loại sách giáo trình nên các nguồn thông tin có thể đƣợc phép dùng nguyên bản hoặc trích dùng cho các mục đích về đào tạo nghề và tham khảo. Mọi mục đích khác mang tính lệch lạc hoặc sử dụng với mục đích kinh doanh thiếu lành mạnh sẽ bị nghiêm cấm. 1 LỜI GIỚI THIỆU Trong nhiều năm gần đây tốc độ gia tăng số lƣợng và chủng loại ô tô ở nƣớc ta khá nhanh. Nhiều kết cấu hiện đại đã trang bị cho ô tô, nhiều loại vật liệu đã đƣợc ứng dụng để chế tạo các phụ tùng ô tô nhằm thỏa mãn càng nhiều nhu cầu của giao thông vận tải.
trong quá trình khai thác, sử dụng và vận hành ô tô, các chi tiết, bộ phận của ô tô xuất hiện hƣ hỏng. Yêu cầu đặt ra cần có các phƣơng án sửa chữa phục hồi lại các chi tiết, bộ phận đó để đảm bảo khả năng làm việc. Tuy nhiên, chúng tôi nhận thấy tài liệu, giáo trình đề cập đến công nghệ sửa chữa phục hồi chi tiết trong nghề công nghệ ô tô vẫn còn rất hạn chế, chƣa phổ thông và chƣa cập nhật những công nghệ gia công hiện đại. Vì những lý do đó, chúng tôi đã biên soạn giáo trình môn học "Kỹ thuật gia công phục hồi chi tiết".
Để phục vụ cho học viên học nghề và thợ sửa chữa ô tô những kiến thức cơ bản về các phƣơng pháp gia công khi tiến hàn sửa chữa phục hồi chi tiết trong thực tế. Với mong muốn đó, nội dung giáo trình đƣợc biên soạn bao gồm sáu chƣơng: Chƣơng 1. Tổng quan về gia công phục hồi chi tiết Chƣơng 2: Các phƣơng pháp gia công nguội cơ bản Chƣơng 4: phƣơng pháp hàn phục hồi chi tiết Chƣơng 5. Phục hồi chi tiết bằng phun đắp kim loại Chƣơng 6: phƣơng pháp mạ phục hồi chi tiết Kiến thức trong giáo trình đƣợc biên soạn theo chƣơng trình đào tạo của Trƣờng Cao đẳng Nghề Hà Nam, các nội dung trong giáo trình đƣợc sắp xếp logic, khoa học.
Do đó ngƣời đọc có thể hiểu một cách dễ dàng. Mặc dù đã rất cố gắng nhƣng chắc chắn không tránh khỏi sai sót, nhóm tác giả rất mong nhận đƣợc ý kiến đóng góp của ngƣời đọc để lần xuất bản sau giáo trình đƣợc hoàn thiện hơn. Hà Nam, ngày…. năm 2017 Tham gia biên soạn 1 Nguyễn Quang Hiển Chủ biên 2 TH.S Nguyễn Đình Hoàng Đồng chủ biên 3 Phan Hƣng Long Thành viên 2 4 Nguyễn Thanh Tùng Thành viên 3 MỤC LỤC Trang LỜI GIỚI THIỆU.
TỔNG QUAN VỀ CÔNG NGHỆ GIA CÔNG PHỤC HỒI CHI TIẾT. KHÁI NIỆM CHUNG VỀ GIA CÔNG CƠ KHÍ. CÁC PHƢƠNG PHÁP GIA CÔNG. Phƣơng pháp gia công không phôi.
Phƣơng pháp gia công cắt gọt. CÁC DẠNG GIA CÔNG. Gia công thô. Gia công tinh.
Gia công láng bề mặt. ĐỘ CHÍNH XÁC GIA CÔNG. CHẤT LƢỢNG BỀ MẶT SẢN PHẨM. Tính chất cơ lý lớp bề mặt.
Độ bóng bề mặt. 18 CÂU HỎI ÔN TẬP. 19 CHƢƠNG 2 PHƢƠNG PHÁP GIA CÔNG NGUỘI CƠ BẢN. VẠCH DẤU TRÊN MẶT PHẲNG.
Dụng cụ vạch dấu. ĐỤC KIM LOẠI. Phƣơng pháp đục kim loại. NẮN VÀ UỐN KIM LOẠI.
Phƣơng pháp nắn kim loại. Phƣơng pháp uốn thỏi kim loại. CƢA CẮT KIM LOẠI. An toàn khi cƣa.
Kỹ thuật dũa cơ bản. Phƣơng pháp tán đinh. Các dạng mối ghép hỏng khi tán đinh. CẠO GỌT KIM LOẠI.
Qui trình gia công cạo. 32 CÂU HỎI ÔN TẬP. ĐẶC ĐIỂM CÔNG NGHỆ PHỤC HỒI CHI TIẾT. Ý NGHĨA, ĐẶC ĐIỂM VÀ YÊU CẦU CỦA CÔNG NGHỆ PHỤC HỒI CHI TIẾT.
ý nghĩa và đặc điểm. Yêu cầu, phân loại. NỘI DUNG CỦA CÔNG NGHỆ PHỤC HỒI CHI TIẾT HƢ HỎNG. Qui trình phục hồi.
Dụng cụ, trang thiết bị. Lựa chọn phƣơng pháp phục hồi chi tiết. 38 CÂU HỎI ÔN TẬP……………………………………………………….39 CHƢƠNG 4 PHƢƠNG PHÁP HÀN PHỤC HỒI CHI TIẾT. MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU VÀ PHÂN LOẠI.
Mục đích, yêu cầu. NỘI DUNG CỦA PHƢƠNG PHÁP HÀN. Phƣơng phán hàn đắp bằng hồ quang tay. Hàn đắp tự động dƣới lớp thuốc bảo vệ.
Phƣơng pháp hàn rung. QUY TRÌNH PHỤC HỒI CHI TIẾT BẰNG PHƢƠNG PHÁP HÀN. Chuẩn bị dụng cụ thiết bị, vật liệu. Chuẩn bị bề mặt cần hàn.
Tiến hành hàn. 56 CÂU HỎI ÔN TẬP:. 57 CHƢƠNG 5 - PHƢƠNG PHÁP PHỤC HỒI CHI TIẾT BẰNG PHUN ĐẮP KIM LOẠI. MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU VÀ PHÂN LOẠI.
Mục đích, yêu cầu. NỘI DUNG CỦA PHƢƠNG PHÁP PHUN ĐẮP. Nhƣợc điểm. Các yếu tố ảnh hƣởng đến phun đắp.
Tính chất lớp phun phủ. Thiết bị phun. QUI TRÌNH CỦA PHƢƠNG PHÁP PHUN ĐẮP .1 Chuẩn bị bề mặt phun. Tiến hành phun đắp bề mặt.
Gia công và nhiệt luyện sau khi phun đắp. 66 CÂU HỎI ÔN TẬP. 67 CHƢƠNG 6 PHƢƠNG PHÁP MẠ PHỤC HỒI CHI TIẾT. MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU VÀ PHÂN LOẠI.
Mục đích, yêu cầu. NỘI DUNG CỦA PHƢƠNG PHÁP MẠ .1 Phƣơng pháp mạ Crôm. Phƣơng pháp mạ thép. QUI TRÌNH CỦA PHƢƠNG PHÁP MẠ ĐẮP .1 Chuẩn bị bề mặt.
Tiến hành mạ. 75 CÂU HỎI ÔN TẬP CHƢƠNG. 76 6 CHƢƠNG TRÌNH MÔN HỌC Tên môn học: Kỹ thuật gia công phục hồi chi tiết Mã môn học: MH 13 Thời gian thực hiện môn học: 45 giờ (lý thuyết: 30 giờ; Thực tập, bài tập, thí nghiệm, thảo luận, bài tập:12 giờ; kiểm tra: 3 giờ) Vị trí, tính chất môn học: - Vị trí: Giảng dạy sau các môn học chung và học song song với các môn học kỹ thuật cơ sở : MH 08, MH09, MH10, MH11 , MH12. - Tính chất: Là môn học cơ sở bắt buộc.
- Ý nghĩa, vai trò của môn học: Cung cấp các kiến thức liên quan đến các phƣơng pháp gia công, đặc điểm và phạm vi ứng dụng những phƣơng pháp phục hồi đảm bảo tình kinh tế, chất lƣợng cao nhất. Mục tiêu môn học - Về kiến thức: + Trình bày đƣợc các khái niệm cơ bản về gia công phục hồi chi tiết. + Trình bày đƣợc các phƣơng pháp gia công nguội cơ bản. + Giải thích đƣợc đặc điểm công nghệ phục hồi chi tiết, các phƣơng pháp phục hồi chi tiết bằng phƣơng pháp hàn, phun đắp và mạ chi tiết.
- Về kĩ năng: + Nhận dạng đƣợc các phƣơng pháp gia công phục hồi chi tiết + Nhận dạng đƣợc phƣơng pháp hàn, phƣơng pháp phun đắp và phƣơng pháp mạ kim loại. + Lập đƣợc qui trình phục hồi các chi tiết bằng phƣơng pháp hàn, phƣơng pháp phun đắp và phƣơng pháp mạ kim loại. - Về năng lực tự chủ và trách nhiệm: + Có khả năng thực hiện độc lập hoặc làm việc theo nhóm để gia công phục hồi chi tiết đúng kỹ thuật, đảm bảo an toàn trong lao động. + Tiếp nhận và xử lý các vấn đề chuyên môn trong phạm vi của môn học; chịu trách nhiệm đối với kết quả công việc, sản phẩm của mình.
Đảm bảo an toàn và vệ sinh công nghiệp. + Đánh giá đƣợc chất lƣợng sản phẩm sau khi hoàn thành và kết quả thực hiện của các thành viên trong nhóm. Nội dung môn học 7 CHƢƠNG 1. TỔNG QUAN VỀ CÔNG NGHỆ GIA CÔNG PHỤC HỒI CHI TIẾT MÃ CHƢƠNG: MH13-01 Giới thiệu Khi thiết kế chế tạo chi tiết máy, cần phải có bản vẽ thiết kế với các quy định tiêu chuẩn về độ chính xác nhất định.
Sử dụng các thiết bị máy móc gia công để tạo ra sản phẩm là các chi tiết đạt yêu cầu kỹ thuật. Trong quá trình gia công có thể áp dụng nhiều phƣơng pháp khác nhau. Mục tiêu chƣơng: - Trình bày đƣợc khái niệm chung về gia công phục hồi chi tiết, phƣơng pháp gia công cơ khí. - Trình bày đƣợc các phƣơng pháp gia công phục hồi chi tiết.
- Xác định đƣợc độ chính xác và độ bóng bề mặt trong quá trình gia công cơ khí - Tuân thủ đúng quy định, quy phạm về kỹ thuật an toàn lao động. Nội dung chƣơng 1. KHÁI NIỆM CHUNG VỀ GIA CÔNG CƠ KHÍ Gia công cơ khí chính là quá trình sử dụng các loại máy móc, công nghệ áp dụng các nguyên lý để tạo ra các sản phẩm có độ chính xác cao, và có thể ứng dụng vào nhiều lĩnh vực khác nhau trong đời sống con ngƣời. Nhắc đến khái niệm gia công cơ khí, chúng ta có thể liên tƣởng đến các thao tác sử dụng máy tiếp xúc, tác động lên các bề mặt vật liệu gia công nhƣ: chất liệu inox, gia công cơ khí nhôm, sắt hay thép,… Đây là một trong những lĩnh vực đƣợc nhà nƣớc chú trọng đầu tƣ, khuyến khích phát triển, để ứng dụng kỹ thuật gia công cơ khí.
Với sự phát triển ngày càng mạnh của khoa học kỹ thuật, các loại máy móc gia công cơ khí hiện đại cũng đang lần lƣợt ra đời cụ thể có thể kể đến nhƣ gia công bằng laser, gia công cơ khí bằng máy cnc. Các phƣơng pháp gia công cụ thể này xuất hiện cũng đã giúp con ngƣời tiết kiệm đƣợc thời gian và công sức khi gia công các vật liệu cứng nhờ áp dụng hệ thống tự động hóa trên máy vi tính. Các vật liệu đƣợc gia công cơ khí sẽ đƣợc cắt chính xác, với độ sắc nét cao, sáng bóng, không có răng cƣa. CÁC PHƢƠNG PHÁP GIA CÔNG 8 2.
Phƣơng pháp gia công không phôi Gia công không phôi là một phƣơng pháp gia công cơ khí sao cho đảm bảo khối vật liệu kim loại đƣợc giữ nguyên, không có kim loại thải ra. Một trong số các phƣơng pháp gia công không phôi tiêu biểu là gia công biến dạng, gia công áp lực hoặc gia công nóng. Gia công không phôi Trong gia công cơ khí, phôi là một thành phần quan trọng không thế thiếu tại mọi giai đoạn. Cụ thể “phôi” ở đây đƣợc phân chia ra thành 2 loại: - Thứ nhất, “phôi” có thể hiểu là nguyên vật liệu đầu vào, trải qua quá trình gia công cơ khí để tạo ra sản phẩm hoàn chỉnh.