Chương 1: Các khái niệm cơ bản và. kỹ thuật trong xây dựng 23 • Quá trình hoàn thiện: là những quá trình để hình thành lóp bảo vệ kết cấu và tạo dáng kiến trúc bề mặt sản phâm. Ví dụ: quá trình trát tường, quá trình trồng cỏ mái đập. Tùy theo ý nghĩa thực hiện, quá trình xây dựng có thể phân loại như sau: • Quá trình chính: là quá trình trực tiếp tạo ra sản phẩm chính.
Ví dụ: quá trình bê tông cống, quá trình xây tường cánh, quá trình xây đá tường chắn. • Quá trình phụ: là quá trình không trực tiếp tạo ra sản phẩm chính mà chỉ có tác dụng phục vụ, hỗ trợ cho việc hoàn thành quá trình chính. Ví dụ: quá trình đào kênh dẫn dòng, quá trinh tiêu nước hố móng, quá trình lắp giàn giáo, quá trình làm đường thi công,. • Quá trình chuẩn bị: là quá trình liên quan đến việc tổ chức các điều kiện cần thiết để hoàn thành các công tác chính và phụ.
Ví dụ: chuẩn bị mặt bằng xây dựng, lấy mốc cắm tuyến, tập kết thiết bị máy móc, vật liệu đến cồng trường. Tùy theo sự diễn biến của quá trình, người ta phân quá trình xây dựng như sau: • Quá trình chu kỳ: là quá trình được thực hiện bời sự lặp đi lặp lại của các phần tử chu kỳ sau một thời gian và trình tự nhất định. Ket quả của mồi một chu kỳ là tạo ra một số lượng sản phẩm như nhau. Trong quá trình chu kỳ có thể có một số phần tử không chu kỳ.
Ví dụ: quá trình đào hố móng bằng máy xúc một gầu, các phần tử chu kỳ là lấy đất vào gầu, nâng gầu, quay gầu về vị trí đổ, đổ đất, quay gầu và hạ gầu về vị trí đào, còn phần tử không chu kỳ là việc di chuyển máy xúc trong hố móng. • Quá trình không chu kỳ: là quá trình mà khi thực hiện tất cả các phần tử của quá trình không lặp lại sau một thời gian và trình tự nhất định, sản phấm hoàn thành thường không bằng nhau. Tùy theo biện pháp thi công, quá trình xảy dựng được phân như sau: • Quá trình thủ công: là quá trình mà người công nhân thực hiện bằng năng lượng của chính mình không có hoặc có sử dụng các công cụ lao động thi công. Ví dụ: đào đất bằng thủ công, xây tường gạch chỉ, đóng cọc tre.
• Quá trình bán cơ giới hóa: là quá trình trong đó một phần các bước công việc được thực hiện bằng máy, một phần khác thực hiện bằng thủ công hay sử dụng các công cụ lao động. Ví dụ: quá trình đổ bê tông tại chỗ trộn và đầm bằng máy, quá trình lắp ghép cấu kiện bê tông đúc sẵn bằng cần cấu. • Quá trình cơ giới hóa: là quá trình mà tất cả các bước công việc của chúng đều do máy thực hiện, công nhân chỉ làm nhiệm vụ điều khiên máy hoạt động theo đúng 24 Giáo trình Định mức kinh tế - kỹ thuật và định giá xây dựng quy trình công nghệ thi công. Ví dụ: quá trình đào đất bằng máy xúc, quá trình đào và vận chuyển đất bằng máy cạp.
Trong công tác đắp đất (thi công đập đất, đắp đê) có quá trình cơ giới hóa tống hợp (dây chuyền CGH) sử dụng một tô hợp xe máy gồm máy đào, ô tô vận chuyến, máy san, máy đầm. • Quá trình tự động hóa: là quá trình mà tất cả các bước công việc do một hay một số máy thực hiện không có sự tham gia của công nhân. Quá trình được thực hiện theo một chương trình đã lập sẵn với quy trình công nghệ và cả về mặt tố chức.