CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN BE LÝ LUẬN VE TRANH CHAP LAO ĐỘNG VÀ GIẢI QUYẾT TRANH CHAP LAO ĐỘNG VE KỶ LUẬT SA THÁI 11. Một số vấn đề lý luận về tranh chấp lao động. Khái niệm về tranh chấp lao động Thi trường lao đông là một yêu tô gin liên với đầu vào của quá trình sản xuất, kinh đoanh, là sự biểu hiện mỗi quan hệ tương tác giữa một bên la người có sức lao đông và một bên la người sử dụng sức lao động, dựa trên. nguyền tắc thöa thuân để xác định giá cả sức lao động Khi sic lập quan hệ lao đồng, các bên phải thỏa thuận với nhau vẻ việc lam, tiên lương, thời giờ lâm việc và các điều kiên lao động khác.
Kết quả của quá trình trao đổi, thöa thuận giữa cá nhên NLD với NSDLĐ là hợp đồng lao động Trên cơ sỡ đó, tập thé NLD cũng có thể thỏa thuận với NSDLĐ về các nội dung của quan hệ Jao đông thể hiện bằng théa ước lao động tập thể!. Bên cạnh đó, khi NLD dem sức lao đông của minh làm việc cho 'NSDLĐ và phải tuân theo sự quản ly, điều hành của NSDLĐ thông qua việc thuê mướn, sử dụng lao đông nhằm thu được những gia tri mới lớn hơn — lợi nhuận. Do vay, mục tiêu đạt được lợi ich tối da luôn là động lực trực tiếp của các bên nên giữa họ khó có thể thông nhất được các quyển và nghĩa vu trong quá trình thực hiện quan hệ lao đông. Những lợi ích đôi lâp nay giữa NLD và NSDLD sẽ trở thành mâu thuẫn, bắt ding néu hai bến không dung hoa được.
quyển lợi của nhau. Do vây, TCLĐ xảy ra la điêu dé nhận thay, TCLĐ bao gồm hai loại: TCLĐ cá nhân va TCLĐ tập thé. TCLĐ cá nhân trong những năm gin đây thường phát sinh với tỷ lệ khả cao, TCLĐ cá nhân lả một loại TCLD mang tính chất don giền, quy mô nhé nhưng thực tế đây lả loại tranh chap phổ biết ty ra va chiếm đa số trong các TCLD. TCLD là sản phẩm tắt yêu của quan h lao đông.
QHLĐ là quan hệ sã hội được thiết lập thông qua hình thức hợp đồng lao đông theo nguyên tắc tự "Đụ học Luật Hi N6i 2020), Go tràn Luật Leo đồng Việt Nm, Ni Cổng mn Nhin din, Hà Nội ơ 36% 6 do, tự nguyện và bình đẳng, trực tiếp giữa NLD va NSDLD. Trong quá trình ký kết, sử dung sức lao đông và tra lương giữa một bên là NLD với một bên. là NSDLĐ thì sử dụng sức lao đồng là vẫn để quan trọng nhất. Khi tham gia QHLD, các bên đều có mục đích của minh từ việc thuê và cho thuê.
Muc tiêu của NLD là lam thé nao để có tién công cao nhất có tt `, còn mục tiêu của NSDLP là làm thé nao để khai thác được cảng nhiều giá trị sử dung của sức lao động và giảm chi phí cho việc sử dung lao động, Điểu đó nói lên rằng. mâu thuẫn vé lợi ích giữa NLD và NSDLĐ trong QHLĐ 18 hiện tượng tất nhiên va phổ biển vì Về phía NSDLĐ: trên thực tế không phải lúc nao cũng đảm bao được việc lam vả những điều kiến lam việc. Trong quá trình tổ chức sản xuất, NSDLB luôn muôn và tim mọi cách dé giãm chi phí cho lao đông bằng cách cất giảm các chỉ phí cho công tác bão dim an toàn lao động, cãi thiện đời sống, điều kiên lam việc của NLD. Đối với việc trả công, phân phối thu nhập, vi nhiễu nguyên nhân khác nhau, NSDLĐ có thé trả công châm, trả không, đẩy đủ, không đúng với théa thuân hoặc không tương xứng với hao phí lao động thực tế.
Để đuy trì được hoạt đông sản xuất, NSDLĐ có thể cắt giảm. nhân công, giảm lương, chấm dứt quan hệ thuê lao động với người nay để thuê người khác, có thé tam ngừng sản xuất, đóng cửa doanh nghiệp. moi đông thái này déu tác đông đến NLD? Về phía NLD: Tham gia QHLĐ, NLD mong muén được trả công cao, được làm việc trong môi trường làm việc tốt để giảm hao phí sức lao đông. Quá trình thực hiện hợp đồng lao đồng, NLB luôn tim cách dé thời gian làm Việc giảm nhưng tiễn công lai tăng, hay ít nhất thời gian làm việc giảm nhưng, tiên công không thay đổi.
Trong quá trình lao đông, NLB luôn mong muốn. được trang bi những công cu, phương tiên kĩ thuật đẩy đủ, dé dang phục vu cho việc thực hiện công việc. Ngoài ra để duy trì và phát triển khả năng lao đông, NLD còn mong muốn được đảm bao các điều kiện dé đáp ứng được các TS Hi Ty Tình Nẹ GO}, Pip itl git quất nh chip họ đồng hấn vi hitachi trên du bin Thành pho Da Ning, LVTS, Trường Đạihọc Luật - Đạihọc quốc gia Hi Nội. 7 nhu cầu về văn hóa, tinh thân tai nơi làm viếc, cẩn được nghĩ ngơi, gii trí để tai sản xuất sức lao đông Xu hướng ấy ảnh hưởng và chỉ phối trực tiếp tới hoạt động của NLD va ảnh hưởng tới lợi ích của NSDLD tao nên mâu thuẫn, tổn tai ngay trong quả trình thực hiện QHLĐ.
3 Tử những mâu thuẫn vồn có, diễn biển quả trình thực hiện quan hệ lao. đông theo xu hướng nêu trên, tat yếu sảy ra xung đột giữa NLD và NSDLD. Tuy nhiên, xung đột mới chỉ biểu hiện một mắt nao đó của QHLD, mâu thuẫn. đó chỉ là sự phan ứng tức thời, chưa thể hiện rõ nét mục đích của chủ thể.
Ở dang mau thuấn này, trong nhiều trường hợp dù các bên không chủ động giải quyết nhưng xưng đột cũng có thé tự mắt đi. Chỉ khi mâu thuẫn, xung đột đạt đến một mức độ nhất định, được biểu hiện bằng một hình thức cu thé thi mới xuất hiền tranh chấp. Lúc này, các bên trong quan hệ tranh chấp sé thể hiện sự ‘vat đồng của mình với bên kia bằng hành vi xử sự cụ thể, hanh vi đó có thể la sự phan đối (lời nói hoặc văn bản), bằng yêu cầu đối với bên kia, bằng việc "khiếu nại, hoặc yêu câu chủ thé thử ba hỗtro, can thiệp vao vụ tranh chấp. Hiên nay, BLLĐ 2019 có quy định vẻ tranh chấp lao đồng vả em cũng, tán thành với khải niệm nay, đồng thời cũng sử dung để nghiên cứu khóa luận, như sau: “Tranh chấp lao động là tranh chấp vẻ quyển va ngiĩa vu, lợi ích phat sinh giữa céc bên trong qua tình xác lap, thực hiện hoặc chấm đứt quan hệ lao động.
tranh chấp giữa các tổ chức đại dién người lao động với nhau, tranh chấp phát sinh từ quan hệ có liền quan trực tiép đến quan hệ lao động "* 11. Đặcdi ctia tranh chấp lao động Các tranh chấp lao động luôn có những nét riêng biết để có thể phân. tiệt với các tranh chấp khác như sau: Thứ nhất, TCLĐ luôn phát sinh, tôn tại gin liên với quan hệ lao động. hoặc quan hệ có liên quan đến QHLĐ.
Quan hé lao động và TCLĐ có liên quan mất thiết với nhau, có quan hệ lao đông mới có TCLĐ, không có quan ` ThS Hà Thị Thanh Net 204),Pháp Init vi giải yết tru chip ho đồng cá nhân vi trù hình đc iin ‘vinda bản The phổ Da Ming. LVTS, Tường Đạ học Luật Đụ học quế ga Ba Nột Rhoän 1 Đền 179 BLLD 2018 8 hệ lao động thi không thể có TCLĐ. Các TCLĐ thường xuất phát từ những bất đồng, sung đột giữa các bên trong quan hệ lao động. Quan hệ lao động là quan hệ kinh tế đặc biệt, quan hệ mua vả bản mét loại hang hóa đặc biết đó là sức lao động của NLD.
Khi quan hệ lao động phát sinh và tổn tại tức là tổn tại quyền, nghĩa vụ pháp lý vả lợi ich giữa các chủ thể. Trong quả trình thực hiện quyển và ngiữa vụ pháp ly các chủ thé có thé phát sinh bat đồng, mâu thuẫn la cơ sở nay sinh tranh chấp. Thông thường, các TCLĐ phát sinh do các bên có những mâu thuẫn về việc lam, tiên lương, thời giờ lam việc, thời giờ nghĩ ngơi,. Ngoài ra, ¡liên hệ giữa TCLĐ va QHLĐ còn thể hiện ở chỗ chủ.
thể của quan hệ lao đông thường là các bên trong quan hệ lao động đó là NLD, tập thé NLD va NSDLD. Vi vậy, khí tên tại quan hệ lao động giữa những các chủ thé mã quan hệ gữa ho không được giải quyết một cách hải hòa thi sé có khả năng xảy ra TCLĐ. Do đó, chúng có mối quan hệ mật thiết với nhau vì lớn các trường hợp vi pham pháp luật lao đông là nguyên nhân trực tiếp dấn đến TCLĐ. Tuy nhiên, có những tranh chấp liên quan đến lao động những không phải TCLĐ (ví du: NLD vay tiên của NSDLĐ để béi thường thiệt hại cho người thứ ba (do NLD mắc lỗi) sau đó nay sinh tranh chấp về khoản tiên tran, đây Ja tranh chap dân sự về cho vay chứ không phải TCLĐ).
Thứ hat, TCL không chỉ bao gồm những tranh chấp và quyển và ngiữa vụ chủ thé ma còn gồm cả những tranh chấp vẻ lợi ích giữa hai bên chủ thể Š- tức là TCLĐ van có thé phát sinh trong những trường hợp có hoặc không có vi phạm pháp luật. Vi du: Ở một doanh nghiệp, theo quy định của pháp luật lao đông, khi làm thêm giờ NSDLĐ sé trả NLD mức lương tăng ca một giờ bằng 150% lương một giờ bình thường, Sau một thời gian thi NLB cảm thấy khi tăng ca phải làm việc quá vất và nên để nghị NSDLĐ phải trả mức lương tăng ca cao hơn, cụ thé lương tăng ca 1h bằng 170% lương làm. việc bình thường NSDLĐ không đồngÿ nên hai bên zy ra tranh chấp. Trong tranh chấp nảy NSDLĐ không hé vi phạm pháp luật, ma tranh chap phát sinh.
do NLD muốn nâng cao quyên của minh hơn so với ban đầu. ˆ Đạihọc Luật Hi Nội 2020), Geo wih Luit Lao ding Việt Nan, Neb Công e Nhân din, Hi NỘI, g 370 9 'Ngoải những tranh chấp phát sinh khi bên này đã cho rằng bên kia vi phạm pháp luật lao đông hoặc không thực hiện những thỏa thuên đã cam kết, mỗi bên đều có thể yêu cầu cơ quan Nha nước có thẩm quyền giải quyết tranh. chấp khi cho rằng lợi ích mà mình được hưởng lả chua théa đảng, yêu cầu phải thỏa thuên lại quyển và nghĩa vu trong quan hệ lao động Đây là một điểm đặc thù của TCLD. Việc thừa nhận TCLĐ vẻ loi ích một mất do đặc điểm của quan hệ lao động là tổn tại thời gian trong thời gian dài.