BOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KINH TEÁ TP HOÀ CHÍ MINH -------------------- HUYØNH THAÙI BAÛO GIAÛI PHAÙP TAØI CHÍNH NGAÂN HAØNG ÑEÅ GOÙP PHAÀN THUÙC ÑAÅY THÖÔNG MAÏI ÑIEÄN TÖÛ VIEÄT NAM PHAÙT TRIEÅN TRONG GIAI ÑOAÏN HIEÄN NAY LUAÄN VAÊN THAÏC SÓ KINH TEÁ TP HOÀ CHÍ MINH – NAÊM 2007 BOÄ GIAÙO DUÏC VAØ ÑAØO TAÏO TRÖÔØNG ÑAÏI HOÏC KINH TEÁ TP. HOÀ CHÍ MINH -------------------- HUYØNH THAÙI BAÛO GIAÛI PHAÙP TAØI CHÍNH NGAÂN HAØNG ÑEÅ GOÙP PHAÀN THUÙC ÑAÅY THÖÔNG MAÏI ÑIEÄN TÖÛ VIEÄT NAM PHAÙT TRIEÅN TRONG GIAI ÑOAÏN HIEÄN NAY Chuyeân ngaønh :Kinh Teá – Taøi Chính – Ngaân Haøng.12 LUAÄN VAÊN THAÏC SÓ KINH TEÁ NGÖÔØI HÖÔÙNG DAÃN KHOA HOÏC : PGS,TS. NGUYEÃN ÑAÊNG DÔØN TP HOÀ CHÍ MINH – NAÊM 2007 LÔØI CAM ÑOAN -------------------- Toâi xin cam ñoan Luaän Vaên naøy laø coâng trình nghieân cöùu cuûa caù nhaân toâi. Caùc soá lieäu, keát quaû neâu trong Luaän Vaên laø hoaøn toaøn trung thöïc.
Ngöôøi vieát Luaän Vaên Huyønh Thaùi Baûo Hoïc vieân cao hoïc khoùa 14 – ngaøy Chuyeân ngaønh: Kinh Teá – Taøi Chính – Ngaân Haøng DANH MUÏC CAÙC KYÙ HIEÄU, CAÙC CHÖÕ VIEÁT TAÉT -------------------- APEC (Asia- Pacific : Toå chöùc hôïp taùc kinh teá Economic Co-operation) Chaân AÙ – Thaùi Bình Döông. ARPA (The Advanced : Boä phaän döï aùn Nghieân Research Projects Agency) cöùu cao caáp cuûa boä quoác ASEAN (Association of phoøng Myõ. South – East Asian Nations) : Hieäp hoäi caùc nöôùc Ñoâng Nam AÙ B2B (Business to Business) : Giöõa doanh nghieäp vôùi doanh nghieäp. B2C (Business to Consumer) : Giöõa doanh nghieäp vôùi caù nhaân.
B2G (Business to Government) : Giöõa doanh nghieäp vôùi Chính phuû CSDL : Cô Sôû Döõ Lieäu. CNTT : Coâng Ngheä Thoâng Tin. CERN (The European : Phoøng nghieân cöùu Vaät lyù Laborary for Particle Haït nhaân. : Giao thöùc lieân maïng.
TMÑT : Thöông Maïi Ñieän Töû. TCP (Transmission : Giao thöùc truyeàn thoâng. Control Protocol) URL (Uniform Locator). VN : Vieät Nam.
WWW (Word Wide Web) : Taäp hôïp nhöõng vaên baûn, noäi dung treân Internet. DANH MUÏC CAÙC BAÛNG -------------------- Baûng 1.2 : Thoáng keâ soá ngöôøi truy caäp Internet treân toaøn caàu naêm 2004 theo chaâu luïc.3 : Doanh soá TMÑT toaøn caàu naêm 2004 (B2B + B2C) phaân theo chaâu luïc.4 : Doanh soá TMÑT maûng B2B toaøn caàu naêm 2000 – 2004.5 : Doanh soá baùn leû qua maïng ôû nöôùc Myõ töø naêm 2002 ñeán 2006.1 : Baûng thoáng keá soá lieäu phaùt trieån Internet taïi Vieät Nam. DANH MUÏC CAÙC HÌNH VEÕ, ÑOÀ THÒ -------------------- Hình 1.1 : Caùc thaønh phaàn trong giao dòch Thöông Maïi Ñieän Töû.2 : Bieåu ñoà taêng tröôûng Internet theo soá thueâ bao quy ñoåi.3 : Bieåu ñoà taêng tröôûng Internet theo soá ngöôøi söû duïng.4 : Thò phaàn keânh Internet tröïc tieáp quy ñoåi toác ñoä 64 Kbps.5 : Thò phaàn thueâ bao ADSL.6 : Thò phaàn thueâ bao Internet giaùn tieáp traû sau.7 : Bieåu ñoà taêng tröôûng thueâ bao ñieän thoaïi theo naêm.8 : Soá lieäu ñieän thoaïi taêng tröôûng haøng thaùng trong naêm 2006.9 : Bieåu ñoà maät ñoä ñieän thoaïi tính treân 100 daân theo thoáng keâ naêm 2007. MUÏC LUÏC -------------------- Trang Trang phuï bìa.
Lôøi cam ñoan. Danh muïc caùc kyù hieäu, caùc chöõ vieát taét. Danh muïc caùc baûng. Danh muïc caùc hình veõ, ñoà thò.
CHÖÔNG 1: TOÅNG QUAN VEÀ THÖÔNG MAÏI ÑIEÄN TÖÛ. Nhöõng vaán ñeà chung veà Thöông Maïi Ñieän Töû. Lòch söû phaùt trieån Thöông Maïi Ñieän Töû. Caùc khaùi nieäm Thöông Maïi Ñieän Töû.
Quy trình giao dòch Thöông Maïi Ñieän Töû ñieån hình6 1. Noäi dung cuûa Thöông Maïi Ñieän Töû. Caùc thaønh vieân cuûa moät giao dòch TMÑT. Caùc maûng giao dòch trong Thöông Maïi Ñieän Töû.
Caùc boä phaän ñieån hình trong moät “Cöûa Haøng Ñieän Töû”. Caùc noäi dung thoâng tin ñeán khaùch haøng. Caùc noäi dung thoâng tin nhaän töø khaùch haøng. Ngaân haøng ñieän töû (E-Banking).
Moät soá thaùch thöùc trong hoaït ñoäng E-Banking. TMÑT treân theá giôùi vaø baøi hoïc kinh nghieäm cho Vieät Nam. Toång quan tình hình Thöông Maïi Ñieän Töû theá giôùi 16 1. Thöông Maïi Ñieän Töû taïi moät soá nöôùc treân theá giôùi.
Thöông Maïi Ñieän Töû taïi Hoa Kyø. Thöông Maïi Ñieän Töû taïi Singapore.23 CHÖÔNG 2: THÖÏC TRAÏNG THÖÔNG MAÏI ÑIEÄN TÖÛ TAÏI VN. Cô sôû haï taàng Internet vaø cô sôû haï taàng vieãn thoâng 25 2. Cô sôû haï taàng Internet.
Cô sôû haï taàng vieãn thoâng. Cô sôû haï taàng Thöông Maïi Ñieän Töû Vieät Nam. Veà baûo maät vaø an toaøn döõ lieäu. Veà heä thoáng thanh toaùn ñieän töû.
Veà heä thoáng kinh doanh thöông maïi. Veà giaùo duïc –nhaân löïc. Veà giao thoâng vaän taûi. Tieâu chuaån coâng nghieäp vaø thöông maïi quoác teá 34 2.
Veà vaên hoùa –coäng ñoàng. Veà tình hình phaùp lyù. Giôùi DN taïi VN vaø Tieàm naêng, xu höôùng phaùt trieån TMÑT VN. Tình hình öùng duïng Thöông Maïi Ñieän Töû trong kinh doanh cuûa moät soá doanh nghieäp ñieån hình.
Tieàm naêng, xu höôùng phaùt trieån TMÑT ôû Vieät nam. Keá hoaïch toång theå phaùt trieån Thöông Maïi Ñieän Töû Vieät nam giai ñoaïn naêm 2006 – 2010. Thöïc traïng hoaït ñoäng ngaân haøng ñieän töû (E-Banking) taïi VN. Thöïc traïng thanh toaùn khoâng duøng tieàn maët taïi VN.
Thöïc traïng öùng duïng CNTT trong ngaân haøng. Ñònh höôùng phaùt trieån CNTT ngaân haøng ñeán 2010 49 2. Veà muïc tieâu. Veà ñònh höôùng.
Veà nhieäm vuï troïng taâm.51 CHÖÔNG 3: GIAÛI PHAÙP TAØI CHÍNH NGAÂN HAØNG ÑEÅ GOÙP PHAÀN THUÙC ÑAÅY TMÑT VN PHAÙT TRIEÅN53 3. Giaûi phaùp chieán löôïc phaùt trieån Thöông Maïi Ñieän Töû VN. Veà phía chính phuû. Veà phía caùc doanh nghieäp.
Giaûi phaùp taøi chính ngaân haøng. Cung caáp ña daïng caùc saûn phaåm vaø caùc dòch vuï cho khaùch haøng theo höôùng ngaân haøng ñieän töû. Ñaåy maïnh ñaàu tö vaøo coâng ngheä baûo maät. Ñaåy maïnh lieân keát vôùi caùc ngaân haøng trong vaø ngoaøi nöôùc, vaø vôùi caùc nhaø saûn xuaát coâng ngheä.
Taêng cöôøng quaûn lyù Website vaø ñaåy maïnh Marketing Website TMÑT chuyeân nghieäp hôn. Moät soá giaûi phaùp quaûn lyù ruûi ro trong hoaït ñoäng ngaân haøng ñieän töû (E-Banking). Nhoùm giaûi phaùp cho quaûn trò, ñieàu haønh 65 3. Nhoùm giaûi phaùp quaûn lyù ruûi ro veà phaùp lyù vaø uy tín.
Thôøi cô vaø aûnh höôûng caàn ñöôïc ngaên ngöøa. Thôøi cô caàn ñöôïc phaùt huy. Nhöõng ruûi ro tieàm taøng khi phaùt trieån TMÑT.76 TAØI LIEÄU THAM KHAÛO.78 1 MÔÛ ÑAÀU -------------------- Chuùng ta ñang ôû theá kyû 21, kyû nguyeân cuûa thoâng tin vaø neàn kinh teá tri thöùc. Coâng ngheä thoâng tin ñaõ len loûi vaøo haàu nhö trong moïi lónh vöïc hoaït ñoäng cuûa con ngöôøi, ñem laïi nhöõng keát quaû voâ cuøng to lôùn vaø ngoaïn muïc.
Trong ñoù Internet laø moät ví duï raát roõ raøng. Cuøng vôùi söï phaùt trieån buøng noå cuûa Internet treân khaép theá giôùi, ngaønh coâng nghieäp Thöông Maïi Ñieän Töû ngaøy nay ñaõ trôû thaønh moät trong nhöõng vaán ñeà thôøi söï nhaát trong theá giôùi kinh doanh, thu huùt khoâng chæ söï quan taâm cuûa giôùi doanh nghieäp kinh teá, taøi chính, maø keùo vaøo ñoù caû söï taäp trung xem xeùt cuûa Chính phuû caùc quoác gia, caùc toå chöùc quoác teá, giôùi coâng ngheä thoâng tin vaø caû ngöôøi tieâu duøng bình thöôøng. Taát caû moïi söï quan taâm ñoù ñeàu nhaèm muïc ñích ñaåy maïnh söï phaùt trieån toaøn dieän cuûa Thöông Maïi Ñieän Töû treân khaép theá giôùi. Giôùi doanh nghieäp Vieät nam, caùc ngaân haøng vaø toå chöùc tín duïng Vieät nam- trong boái caûnh nhö vaäy ñaõ phaûi haønh ñoäng nhö theá naøo? Nhaát laø neàn kinh teá Vieät nam hoäi nhaäp ngaøy caøng saâu roäng vôùi neàn kinh teá quoác teá.
Baøi vieát naøy chuû yeáu phaân tích tình hình TMÑT hieän 2 taïi ôû VN vaø phaùc hoïa nhöõng giaûi phaùp – troïng taâm laø giaûi phaùp taøi chính ngaân haøng - ñeå goùp phaàn thuùc ñaåy söï phaùt trieån Thöông Maïi Ñieän Töû taïi Vieät Nam ngay töø thôøi ñieåm hieän nay. Baøi vieát naøy khoâng ñi saâu phaàn chi tieát vaøo kyõ thuaät. 3 Daãu raèng heát söùc coá gaéng, moïi keá hoaïch vaø döï ñoaùn ñeàu chöùa saün trong noù nhöõng yeáu toá sai laàm. Moïi nhaän ñònh vaø giaûi phaùp ñeàu coù haøm chöùa quan ñieåm chuû quan cuûa ngöôøi vieát, vaø do vaäy toâi hieåu raèng luoân caàn phaûi coù nhöõng ñoùng goùp, boå sung hay phaûn bieän cuûa taát caû moïi ngöôøi ñoïc, ñeå cho aùnh saùng roài coù theå ñöôïc nhìn thaáy ôû cuoái con ñöôøng.
Song coù moät ñieàu maø toâi bieát chaéc, ñoù laø noã löïc vaø taám loøng cuûa toâi ñaët vaøo trong Luaän Vaên toát nghieäp naøy, vôùi mong öôùc tìm ra moät höôùng ñi cuï theå cho moät neàn Thöông Maïi Ñieän Töû Vieät Nam phaùt trieån trong giai ñoaïn hieän nay. Xin chaân thaønh caûm ôn moïi söï ñoùng goùp yù cuûa quyù vò ñoäc giaû. HUYØNH THAÙI BAÛO 4 CHÖÔNG 1 TOÅNG QUAN VEÀ THÖÔNG MAÏI ÑIEÄN TÖÛ -------------------- 1.1 /_ NHÖÕNG VAÁN ÑEÀ CHUNG VEÀ THÖÔNG MAÏI ÑIEÄN TÖÛ: 1.1 /_ LÒCH SÖÛ PHAÙT TRIEÅN THÖÔNG MAÏI ÑIEÄN TÖÛ: Naêm 1969, maïng ARPAnet (tieàn thaân cuûa Internet) ñöôïc phaùt minh bôûi caùc sinh vieân caùc tröôøng Ñaïi hoïc ôû Myõ. Maïng coù teân goïi laø ARPAnet vì ñöôïc ARPA (The Advanced Research Projects Agency -Boä phaän döï aùn Nghieân cöùu cao caáp cuûa Boä quoác phoøng Myõ) taøi trôï kinh phí.
Maïng naøy ban ñaàu ñöôïc phaùt trieån vôùi yù ñònh phuïc vuï vieäc chia seû taøi nguyeân cuûa nhieàu maùy tính, sau ñoù noù coøn ñöôïc duøng ñeå phuïc vuï vieäc lieân laïc, cuï theå nhaát laø thö ñieän töû (email). Maïng ARPAnet ñöôïc vaän haønh treân nguyeân taéc khoâng caàn söï ñieàu khieån trung taâm, cho pheùp ngöôøi göûi vaø nhaän thoâng tin cuøng moät luùc thoâng qua cuøng moät ñöôøng daãn (daây daãn, nhö daây ñieän thoaïi). Maïng ARPAnet duøng giao thöùc truyeàn thoâng TCP (Transmission Control Protocol). Sau ñoù, caùc toå chöùc khaùc treân theá giôùi cuõng baét 5 ñaàu trieån khai caùc maïng noäi boä, maïng môû roäng vaø nhieàu chöông trình öùng duïng, giao thöùc, thieát bò maïng ñaõ xuaát hieän.
Maïng ARPAnet taän duïng phaùt minh IP (Internetworking Protocol -Giao Thöùc Lieân Maïng) ñeå taïo thaønh giao thöùc TCP/IP -hieän nay ñang söû duïng cho Internet. Ban ñaàu, Internet chæ ñöôïc söû duïng trong caùc tröôøng ñaïi hoïc, vieäc nghieân cöùu, sau ñoù quaân ñoäi baét ñaàu chuù troïng trong söû duïng Internet, vaø cuoái 6 cuøng, Chính phuû Myõ cho pheùp söû duïng Internet vaøo muïc ñích thöông maïi. Ngay sau ñoù, vieäc söû duïng Internet ñaõ buøng noå treân khaép caùc chaâu luïc vôùi toác ñoä khaùc nhau. Naêm 1990, Tim Berners -Lee cuûa CERN (The European Laborary for Particle Physics -Phoøng nghieân cöùu Vaät lyù Haït nhaân Chaâu AÂu) phaùt minh ra WWW (Word Wide Web -Taäp hôïp nhöõng vaên baûn, noäi dung treân Internet) vaø moät soá giao thöùc truyeàn thoâng chính yeáu cho WWW, trong ñoù HTTP (Hyper - Text Transfer Protocol -Giao thöùc truyeàn sieâu vaên baûn) vaø URL (Uniform Locator -ñòa chæ Internet).
Ngaøy 16 thaùng 07 naêm 2004 Berners- Lee ñöôïc Nöõ Hoaøng Anh phong töôùc Hieäp Só vì ñaõ coù coâng lôùn trong vieäc phaùt minh ra WWW vaø phaùt trieån Internet toaøn caàu. Sau ñoù, caùc toå chöùc, caù nhaân khaùc tieáp tuïc phaùt minh ra nhieàu öùng duïng, giao thöùc cho WWW vôùi caùc ngoân ngöõ laäp trình khaùc nhau, chöông trình, trình duyeät treân caùc heä ñieàu haønh khaùc nhau. Taát caû laøm neân WWW phong phuù nhö ngaøy nay.