Giải pháp phát triển kinh doanh cho tổng công ty phong phú đến năm 2015

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu một số giải pháp góp phần phát triển kinh doanh tổng công ty phong phú đến năm 2015, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện pháp hoàn

• Tác giả: Trần Thị Minh Hiếu
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Thị Liên Diệp
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP.HCM
• Chuyên ngành: Quản Trị Kinh Doanh
• Đề tài: Một Số Giải Pháp Góp Phần Phát Triển Kinh Doanh Tổng Công Ty Phong Phú Đến Năm 2015
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2009
• Địa điểm: TP.HCM

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ NGÀNH DỆT MAY VIỆT NAM
• 1.1. Đặc điểm chung của ngành Dệt may Việt Nam
• 1.2. Những thuận lợi và khó khăn của dệt may VN trong thời kỳ hội nhập
• 1.2.1. Những thuận lợi
• 1.2.2. Những khó khăn
• 1.3. Những tác động của môi trường đến sự phát triển ngành dệt may VN
• 1.3.1. Môi trường bên ngoài
• 1.3.2. Môi trường bên trong
• 1.3.3. Công cụ xác định các chiến lược cạnh tranh
• 1.4. Đặc điểm kinh tế - kỹ thuật của ngành dệt may
• 1.4.1. Nguồn nguyên liệu
• 1.4.2. Thiết bị sản xuất
• 1.4.3. Sản phẩm và thị trường tiêu thụ
• 1.4.4. Ý nghĩa của ngành với nền kinh tế xã hội
• 1.5. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG HOẠT ĐỘNG CỦA TỔNG CÔNG TY PHONG PHÚ
• 2.1. Giới thiệu chung về tổng công ty Phong Phú
• 2.1.1. Quá trình hình thành và phát triển
• 2.1.2. Chức năng và nhiệm vụ của tổng công ty
• 2.1.3. Qui mô và cơ cấu tổ chức tổng công ty Phong Phú
• 2.2. Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của Tổng công ty Phong Phú
• 2.2.1. Giá trị thực tế Tổng công ty Phong Phú
• 2.2.2. Tình hình hoạt động SXKD của Tổng công ty Phong Phú
• 2.2.3. Tổng doanh thu nhóm sản phẩm dịch vụ của Cty Phong phú
• 2.2.4. Cơ cấu chi phí sản xuất của Tổng công ty Phong Phú
• 2.2.5. Thị trường xuất khẩu của Tổng công ty Phong Phú
• 2.2.6. Đánh giá thực trạng hoạt động sản xuất kinh doanh của Tổng Công ty
• 2.2.6.1. Thực trạng tình hình sản xuất kinh doanh
• 2.2.6.2. Thực trạng về năng lực tài chính
• 2.2.6.3. Trình độ công nghệ
• 2.2.6.4. Tình hình nghiên cứu và phát triển sản phẩm mới
• 2.2.6.5. Tình hình kiểm tra chất lượng sản phẩm/dịch vụ
• 2.2.6.6. Tình hình hoạt động Marketing
• 2.2.7. Ma trận đánh giá các yếu tố bên ngoài (IFE)
• 2.3. Những tác động của môi trường đến hoạt động SXKD của công ty
• 2.3.1. Môi trường vĩ mô
• 2.3.2. Môi trường vi mô
• 2.3.3. Ma trận hình ảnh các đối thủ cạnh tranh
• 2.3.4. Ma trận đánh giá các yếu tố bên ngoài (EFE)
• 2.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẲM GÓP PHẦN PHÁT TRIỂN TỔNG CÔNG TY PHONG PHÚ ĐẾN NĂM 2015
• 3.1. Mục tiêu phát triển ngành dệt may thời kỳ hội nhập kinh tế thế giới
• 3.2. Các quan điểm để xây dựng mục tiêu phát triển ngành may mặc đến năm 2015
• 3.3. Định hướng và mục tiêu phát triển của Tổng Công ty đến 2015
• 3.4. Xây dựng và lựa chọn các giải pháp kinh doanh đến năm 2015
• 3.4.1. Hình thành các giải pháp thông qua phân tích ma trận SWOT
• 3.4.2. Lựa chọn các chiến lược thông qua ma trận QSPM
• 3.5. Các giải pháp cụ thể nhằm góp phần phát triển Tổng công ty Phong Phú đến năm 2015
• 3.5.1. Nhóm giải pháp nhằm mở rộng và phát triển thị trường
• 3.5.2. Nhóm giải pháp về công nghệ sản xuất
• 3.5.3. Nhóm giải pháp về hoạt động Marketing
• 3.5.4. Nhóm giải pháp về tài chính
• 3.5.5. Nhóm giải pháp về đào tạo và phát triển nguồn nhân lực
• 3.5.6. Nhóm giải pháp về phát triển sản phẩm mới
• 3.6. MỘT SỐ KIẾN NGHỊ
• 3.6.1. Đối với Tổng Công ty Phong Phú
• 3.6.2. Đối với Hiệp hội Dệt may Việt Nam
• 3.6.3. Đối với Chính phủ
• 3.7. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• KẾT LUẬN
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Giới thiệu tổng quan về ngành dệt may Việt Nam

Ngành dệt may Việt Nam đã có những bước tiến vượt bậc trong quá trình hội nhập kinh tế toàn cầu. Với tốc độ phát triển kinh doanh ấn tượng, ngành này đã trở thành một trong những trụ cột quan trọng của nền kinh tế. Kim ngạch xuất khẩu dệt may đứng thứ hai sau dầu khí, tạo việc làm cho hàng triệu lao động. Tuy nhiên, ngành cũng đối mặt với nhiều thách thức, đặc biệt là trong việc chủ động nguồn nguyên liệu. Việc phụ thuộc vào nhập khẩu nguyên liệu đã ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh của các doanh nghiệp trong ngành. Theo báo cáo, kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may của Việt Nam đã tăng trưởng mạnh mẽ, nhưng vẫn cần có những giải pháp kinh doanh hiệu quả để duy trì đà phát triển này.

1.1. Những thuận lợi và khó khăn của ngành dệt may

Ngành dệt may Việt Nam đã đạt được nhiều thành tựu trong việc giải quyết việc làm và đóng góp vào kim ngạch xuất khẩu. Tuy nhiên, khó khăn lớn nhất vẫn là việc chưa chủ động được nguồn nguyên liệu đầu vào. Nguyên phụ liệu phục vụ sản xuất phải nhập khẩu tới 90%. Điều này không chỉ ảnh hưởng đến doanh thu mà còn làm giảm khả năng cạnh tranh của ngành. Các doanh nghiệp cần phải tìm kiếm các chiến lược phát triển bền vững để vượt qua những thách thức này.

II. Thực trạng hoạt động của Tổng công ty Phong Phú

Tổng công ty Phong Phú là một trong những doanh nghiệp lớn trong ngành dệt may Việt Nam. Qua quá trình hình thành và phát triển, công ty đã đạt được nhiều thành tựu trong hoạt động sản xuất kinh doanh. Tuy nhiên, thực trạng hiện tại cho thấy công ty vẫn còn nhiều hạn chế trong việc nâng cao hiệu quả quản lý doanh nghiệp. Cần có những giải pháp kinh doanh cụ thể để cải thiện tình hình tài chính và năng lực cạnh tranh. Việc phân tích thị trường và mô hình kinh doanh hiện tại sẽ giúp công ty xác định được những điểm mạnh và điểm yếu, từ đó đưa ra các quyết định đúng đắn.

2.1. Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh

Kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh của Tổng công ty Phong Phú cho thấy sự tăng trưởng ổn định trong những năm qua. Tuy nhiên, doanh thu vẫn chưa đạt được mức kỳ vọng do nhiều yếu tố tác động từ môi trường bên ngoài. Việc phân tích cạnh tranh và đầu tư vào công nghệ sản xuất là rất cần thiết để nâng cao năng lực cạnh tranh. Công ty cần phải xây dựng các chiến lược phát triển rõ ràng để tối ưu hóa quy trình sản xuất và nâng cao chất lượng sản phẩm.

III. Một số giải pháp nhằm góp phần phát triển Tổng công ty Phong Phú đến năm 2015

Để phát triển bền vững đến năm 2015, Tổng công ty Phong Phú cần xây dựng và lựa chọn các giải pháp kinh doanh phù hợp. Việc hình thành các giải pháp thông qua phân tích ma trận SWOT sẽ giúp công ty nhận diện được các cơ hội và thách thức trong môi trường kinh doanh. Các nhóm giải pháp cần tập trung vào việc mở rộng và phát triển thị trường, cải tiến công nghệ sản xuất, và nâng cao chất lượng dịch vụ khách hàng. Đặc biệt, việc đầu tư vào đào tạo và phát triển nguồn nhân lực sẽ là yếu tố quyết định cho sự thành công của công ty trong tương lai.

3.1. Nhóm giải pháp về công nghệ sản xuất

Công nghệ sản xuất là một trong những yếu tố quan trọng quyết định đến năng lực cạnh tranh của Tổng công ty Phong Phú. Việc đầu tư vào công nghệ hiện đại sẽ giúp công ty nâng cao hiệu quả sản xuất và giảm chi phí. Cần có kế hoạch cụ thể để hiện đại hóa dây chuyền sản xuất, từ đó cải thiện chất lượng sản phẩm và tăng cường khả năng cạnh tranh trên thị trường. Các giải pháp công nghệ cũng cần được kết hợp với các hoạt động marketing hiệu quả để thu hút khách hàng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Ngành dệt may Việt Nam đã trở thành một trong những ngành công nghiệp mũi nhọn với tốc độ tăng trưởng xuất khẩu bình quân khoảng 20% mỗi năm, đóng góp gần 10% GDP và sử dụng gần 5% lực lượng lao động toàn quốc, tương đương hơn 2 triệu người. Kim ngạch xuất khẩu ngành dệt may đứng thứ hai sau dầu khí, với giá trị đạt 9,1 tỷ USD năm 2008 và dự kiến tăng lên 10,5 tỷ USD năm 2009. Tổng công ty Phong Phú, một doanh nghiệp nhà nước hàng đầu trong ngành, đã trải qua quá trình phát triển hơn 40 năm với quy mô trên 10.000 lao động, vốn sở hữu 338 tỷ đồng và doanh thu đạt khoảng 3.200 tỷ đồng, tốc độ tăng trưởng bình quân 15-20% mỗi năm.

Tuy nhiên, ngành dệt may Việt Nam và Tổng công ty Phong Phú vẫn đối mặt với nhiều thách thức như phụ thuộc tới 90% nguyên phụ liệu nhập khẩu, thiết bị sản xuất lạc hậu, chi phí sản xuất cao và cạnh tranh gay gắt trên thị trường quốc tế. Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là phân tích thực trạng hoạt động sản xuất kinh doanh của Tổng công ty Phong Phú, đánh giá tác động của môi trường kinh doanh, từ đó đề xuất các giải pháp phát triển bền vững đến năm 2015. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào hoạt động kinh doanh của Tổng công ty Phong Phú trong bối cảnh hội nhập kinh tế toàn cầu, với dữ liệu thu thập từ báo cáo tài chính, khảo sát thực tế và ý kiến chuyên gia trong ngành.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh, mở rộng thị trường xuất khẩu, cải tiến công nghệ và phát triển nguồn nhân lực cho Tổng công ty Phong Phú, góp phần thúc đẩy sự phát triển bền vững của ngành dệt may Việt Nam trong giai đoạn hội nhập sâu rộng.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn áp dụng các lý thuyết quản trị chiến lược và mô hình phân tích môi trường kinh doanh để đánh giá năng lực cạnh tranh của Tổng công ty Phong Phú. Trong đó, mô hình năm lực lượng cạnh tranh của Michael E. Porter được sử dụng để phân tích các áp lực từ đối thủ cạnh tranh, khách hàng, nhà cung cấp, sản phẩm thay thế và đối thủ tiềm năng trong ngành dệt may. Mô hình SWOT được vận dụng để xác định điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của doanh nghiệp, từ đó xây dựng các chiến lược phát triển phù hợp.

Các khái niệm chính bao gồm: năng lực cạnh tranh, chiến lược phát triển bền vững, quản trị nguồn nhân lực, đổi mới công nghệ và marketing chiến lược. Ngoài ra, các chỉ số tài chính như hệ số thanh toán, tỷ lệ nợ trên vốn chủ sở hữu, lợi nhuận sau thuế trên doanh thu được sử dụng để đánh giá hiệu quả hoạt động kinh doanh.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp hệ thống và tổng hợp để phân tích toàn diện các yếu tố ảnh hưởng đến hoạt động kinh doanh của Tổng công ty Phong Phú. Dữ liệu chính được thu thập từ báo cáo tài chính hợp nhất các năm 2006-2008, các báo cáo nội bộ, khảo sát thực tế tại các nhà máy và ý kiến chuyên gia trong ngành dệt may.

Cỡ mẫu nghiên cứu bao gồm toàn bộ các công ty thành viên và phòng ban chức năng của Tổng công ty với hơn 4.300 cán bộ công nhân viên. Phương pháp chọn mẫu là phương pháp phi xác suất dựa trên sự tham gia của các chuyên gia và quản lý chủ chốt nhằm đánh giá các yếu tố nội bộ và môi trường bên ngoài.

Phân tích dữ liệu được thực hiện bằng phương pháp thống kê mô tả, so sánh các chỉ số tài chính qua các năm, phân tích SWOT và ma trận QSPM để lựa chọn chiến lược ưu tiên. Timeline nghiên cứu kéo dài từ năm 2006 đến 2009, tập trung đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp phát triển đến năm 2015.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận: Doanh thu thuần hợp nhất của Tổng công ty Phong Phú tăng từ 1.147 tỷ đồng năm 2006 lên 1.704 tỷ đồng năm 2008, tương ứng mức tăng 48,6%. Lợi nhuận sau thuế hợp nhất tăng mạnh từ 33 tỷ đồng lên 77 tỷ đồng, tăng 133%, cho thấy hiệu quả kinh doanh được cải thiện rõ rệt.

2. Cơ cấu doanh thu chuyển dịch: Doanh thu bán thành phẩm chiếm tỷ trọng giảm từ 70% năm 2006 xuống còn 58% năm 2008, trong khi doanh thu bán nguyên vật liệu và bất động sản tăng lên lần lượt 31% và 6,5% năm 2008. Điều này phản ánh sự đa dạng hóa ngành nghề kinh doanh của Tổng công ty.

3. Năng lực tài chính ổn định nhưng tăng vay nợ: Hệ số thanh toán ngắn hạn tăng từ 1,00 lên 1,28 cho thấy khả năng thanh toán nợ ngắn hạn được cải thiện. Tuy nhiên, hệ số nợ trên vốn chủ sở hữu tăng từ 1,02 lên 2,61, cho thấy Tổng công ty đang sử dụng vốn vay nhiều hơn để đầu tư mở rộng, đặc biệt trong lĩnh vực bất động sản.

4. Phụ thuộc nguyên liệu nhập khẩu: Tổng công ty vẫn phụ thuộc khoảng 90% nguyên phụ liệu nhập khẩu, đặc biệt là bông, sợi và hóa chất, làm tăng chi phí sản xuất và ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh giá trên thị trường quốc tế.

Thảo luận kết quả

Sự tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận của Tổng công ty Phong Phú trong giai đoạn 2006-2008 phản ánh hiệu quả của các chính sách đầu tư hiện đại hóa thiết bị, mở rộng sản xuất và đa dạng hóa ngành nghề. Việc chuyển dịch cơ cấu doanh thu sang bất động sản và nguyên vật liệu cho thấy chiến lược đa ngành nhằm giảm rủi ro và tận dụng cơ hội thị trường.

Tuy nhiên, việc tăng tỷ lệ nợ vay cũng tiềm ẩn rủi ro tài chính nếu không được quản lý chặt chẽ, nhất là trong bối cảnh kinh tế toàn cầu còn nhiều biến động. Phụ thuộc lớn vào nguyên liệu nhập khẩu làm giảm khả năng chủ động sản xuất và tăng chi phí, ảnh hưởng đến lợi thế cạnh tranh của Tổng công ty so với các đối thủ trong khu vực.

So với các nghiên cứu trong ngành, kết quả này phù hợp với xu hướng phát triển của nhiều doanh nghiệp dệt may Việt Nam, khi phải đối mặt với thách thức về nguồn nguyên liệu và công nghệ. Việc áp dụng mô hình quản trị hiện đại, đầu tư công nghệ tiên tiến và phát triển nguồn nhân lực được xem là yếu tố then chốt để nâng cao năng lực cạnh tranh.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận, bảng so sánh cơ cấu doanh thu qua các năm, cũng như ma trận SWOT thể hiện điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức của Tổng công ty.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường đầu tư công nghệ hiện đại: Đẩy mạnh đầu tư thay thế và nâng cấp thiết bị sản xuất, đặc biệt trong khâu dệt, nhuộm và hoàn tất nhằm nâng cao chất lượng sản phẩm và giảm chi phí sản xuất. Mục tiêu đạt tỷ lệ thiết bị hiện đại trên 70% trong vòng 3 năm, do Ban đầu tư và kỹ thuật thực hiện.

2. Phát triển nguồn nguyên liệu nội địa: Mở rộng diện tích trồng bông và phát triển ngành kéo sợi trong nước để giảm phụ thuộc nhập khẩu nguyên liệu, hướng tới tự chủ 40% nguyên liệu nội địa vào năm 2015. Phòng Nghiên cứu và Phát triển phối hợp với các đơn vị nông nghiệp thực hiện.

3. Nâng cao năng lực marketing và mở rộng thị trường: Tăng cường nghiên cứu thị trường, quảng bá thương hiệu và phát triển kênh phân phối trong nước và quốc tế, đặc biệt tại Mỹ, EU và Nhật Bản. Mục tiêu tăng trưởng thị phần xuất khẩu 10% mỗi năm, do Phòng Marketing và Kinh doanh triển khai.

4. Đào tạo và phát triển nguồn nhân lực: Tổ chức các chương trình đào tạo nâng cao kỹ năng chuyên môn và quản lý cho cán bộ công nhân viên, ưu tiên đào tạo kỹ thuật cao và quản trị hiện đại. Mục tiêu nâng tỷ lệ lao động có trình độ đại học và cao đẳng lên 20% trong 5 năm, do Phòng Nhân sự phối hợp với các trường đào tạo thực hiện.

5. Quản lý tài chính hiệu quả: Kiểm soát chặt chẽ tỷ lệ vay nợ, tối ưu hóa nguồn vốn và tăng cường quản lý dòng tiền để đảm bảo khả năng thanh toán và giảm rủi ro tài chính. Ban Tài chính Kế toán chịu trách nhiệm xây dựng kế hoạch tài chính chi tiết hàng năm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban lãnh đạo và quản lý doanh nghiệp dệt may: Giúp hiểu rõ thực trạng, thách thức và các giải pháp phát triển bền vững, từ đó xây dựng chiến lược kinh doanh hiệu quả.

2. Nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành quản trị kinh doanh, kinh tế: Cung cấp cơ sở lý thuyết và thực tiễn về quản trị chiến lược, phân tích môi trường kinh doanh và phát triển doanh nghiệp trong ngành dệt may.

3. Cơ quan quản lý nhà nước và hiệp hội ngành nghề: Hỗ trợ hoạch định chính sách phát triển ngành dệt may, thúc đẩy đầu tư công nghệ và phát triển nguồn nhân lực.

4. Nhà đầu tư và đối tác kinh doanh: Đánh giá tiềm năng, rủi ro và cơ hội đầu tư vào Tổng công ty Phong Phú và ngành dệt may Việt Nam, từ đó đưa ra quyết định hợp tác phù hợp.

Câu hỏi thường gặp

1. Tổng công ty Phong Phú có những điểm mạnh gì nổi bật?
   Phong Phú có hệ thống máy móc thiết bị hiện đại, đội ngũ lao động kỹ thuật cao, đa dạng sản phẩm và thị trường xuất khẩu ổn định, đặc biệt là mặt hàng khăn và vải jean được đánh giá cao về chất lượng.

2. Nguyên nhân chính khiến Tổng công ty phụ thuộc nhiều vào nguyên liệu nhập khẩu?
   Do ngành dệt may Việt Nam chưa phát triển mạnh ngành trồng bông và kéo sợi nội địa, chỉ đáp ứng khoảng 30% nhu cầu nguyên liệu, phần lớn phải nhập khẩu từ nước ngoài.

3. Các giải pháp nào giúp nâng cao năng lực cạnh tranh của Tổng công ty?
   Đầu tư công nghệ hiện đại, phát triển nguồn nguyên liệu nội địa, nâng cao năng lực marketing, đào tạo nguồn nhân lực và quản lý tài chính hiệu quả là những giải pháp then chốt.

4. Tình hình tài chính của Tổng công ty hiện nay ra sao?
   Tổng công ty có khả năng thanh toán nợ ngắn hạn tốt, lợi nhuận sau thuế tăng trưởng mạnh nhưng tỷ lệ vay nợ trên vốn chủ sở hữu cũng tăng, cần kiểm soát chặt chẽ để tránh rủi ro tài chính.

5. Tác động của môi trường kinh tế thế giới đến hoạt động của Tổng công ty như thế nào?
   Suy thoái kinh tế toàn cầu, cạnh tranh từ Trung Quốc và các rào cản thương mại tại thị trường Mỹ là những thách thức lớn, đòi hỏi Tổng công ty phải chủ động điều chỉnh chiến lược kinh doanh và mở rộng thị trường mới.

Kết luận

• Tổng công ty Phong Phú đã đạt được tăng trưởng doanh thu và lợi nhuận ấn tượng trong giai đoạn 2006-2008, khẳng định vị thế trong ngành dệt may Việt Nam.
• Cơ cấu doanh thu đa dạng, chuyển dịch sang các lĩnh vực bất động sản và nguyên vật liệu, tạo nền tảng phát triển bền vững.
• Phụ thuộc lớn vào nguyên liệu nhập khẩu và chi phí sản xuất cao là những thách thức cần giải quyết.
• Các giải pháp đầu tư công nghệ, phát triển nguyên liệu nội địa, nâng cao marketing và đào tạo nhân lực được đề xuất nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh.
• Tiếp tục nghiên cứu và triển khai các chiến lược phát triển đến năm 2015 để đảm bảo sự phát triển ổn định và bền vững của Tổng công ty Phong Phú.

Ban lãnh đạo Tổng công ty cần ưu tiên thực hiện các giải pháp đề xuất, đồng thời tăng cường giám sát và đánh giá hiệu quả để điều chỉnh kịp thời. Các nhà quản lý và chuyên gia trong ngành được khuyến khích tham khảo và áp dụng kết quả nghiên cứu nhằm thúc đẩy sự phát triển chung của ngành dệt may Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ NGÀNH DỆT MAY VIỆT NAM 1. ĐẶC ĐIỂM CHUNG NGÀNH DỆT MAY VIỆT NAM. Thời gian qua, ngành dệt-may Việt Nam đã gặt hái được nhiều thành tựu to lớn và có những bước tiến quan trọng trong quá trình hội nhập kinh tế khu vực và thế giới. Sản phẩm dệt -may đã xuất hiện rất nhiều tại các thị trường nổi tiếng và khó tính như: Mỹ, EU, Nhật Bản, Australia…Kim ngạch xuất khẩu của ngành đứng thứ hai sau dầu khí.

Thêm nữa, ngành đã tạo việc làm cho hàng triệu lao động khắp cả nước. Đây không chỉ là kết quả của những nỗ lực tự thân của toàn ngành mà có sự trợ giúp của Chính phủ. Năm 2008 được coi là năm khá thành công của ngành dệt may Việt Nam. Bởi hầu hết các nước trong khu vực đều bị ảnh hưởng nặng nề của suy thoái kinh tế.

Hoạt động sản xuất và xuất khẩu bị ngưng trệ. Tuy nhiên, ngành dệt may Việt Nam vẫn đạt được tăng trưởng ấn tượng với hai con số. Dệt may hiện đang sử dụng gần 5% lao động toàn quốc (hơn 20% lao động trong khu vực công nghiệp), tạo ra gần 10% GDP, kim ngạch xuất khẩu luôn đứng thứ 2 (sau xuất khẩu dầu thô) và đóng góp từ 14%-16% trong kim ngạch xuất khẩu của cả nước. Chính vì vậy, mọi nguồn lực trước đây của Ngành luôn dành cho việc phát triển thị trường xuất khẩu, đặc biệt là thị trường Mỹ, EU và Nhật Bản.

Kể từ ngày 11/01/2007 khi Việt Nam trở thành thành viên chính thức thứ 150 của WTO thì thị trường xuất khẩu ngày càng có cơ hội mở rộng. NHỮNG THUẬN LỢI VÀ KHÓ KHĂN CỦA NGÀNH DỆT MAY VN TRONG THỜI KỲ HỘI NHẬP. Những thuận lợi: Trong những năm qua, Ngành dệt may Việt Nam đã đạt được rất nhiều thành công trong việc giải quyết việc làm cho người lao động cũng như đóng góp vào kim ngạch xuất khẩu chung của cả nước, từng bước đưa nước ta trở thành một trong 10 quốc gia có ngành dệt may phát triển nhất thế giới. Kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may của Việt Nam không ngừng được gia tăng qua các năm.

Năm 2003, kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này mới chỉ dừng ở 3,6 tỷ USD; thì sang 3 123doc năm 2004 đạt 4,3 tỷ USD và cho đến năm 2008 tổng kim ngạch xuất khẩu ngành dệt may Việt Nam là 9,1 tỷ USD, tăng 20,6% so với cùng kỳ năm ngoái. Hiện nay, Hoa Kỳ là thị trường xuất khẩu lớn nhất của Việt Nam, chiếm 57% thị phần xuất khẩu, thị trường EU chiếm 18%, Nhật Bản là 9%. Xuất khẩu sang Nhật Bản và Đài Loan đang hồi phục. Hoạt động mở rộng thị trường sang khu vực Châu Phi và các nước Châu Á khác cũng khá tốt.

Kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may sang các thị trường này đều có mức tăng trưởng cao. Những khó khăn. Bên cạnh những thuận lợi vừa nêu, ngành dệt may Việt Nam cũng đang gặp phải không ít khó khăn: Cho tới nay, khó khăn lớn nhất của ngành dệt may nước ta vẫn chưa chủ động được nguồn nguyên liệu đầu vào. Nguyên phụ liệu phục vụ sản xuất và xuất khẩu phải nhập khẩu tới 90%.

Điều này thể hiện rất rõ qua đồ thị tăng trưởng kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may của nước ta và biểu đồ tăng trưởng của kim ngạch nhập khẩu nguyên phụ liệu chính (bông, sợi và vải) qua các năm như sau: Theo kế hoạch năm 2009, kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may của Việt Nam trong cả năm 2009 tăng 23% so với năm 2008. Trong 9 tháng đầu năm nay, kim ngạch xuất khẩu hàng dệt may của nước ta chỉ tăng 20% so với cùng kỳ năm ngoái. Như vậy so với mức tăng mục tiêu thì mức tăng trưởng kim ngạch xuất khẩu mặt hàng này vẫn đạt thấp. Trong khi đó, kim ngạch nhập khẩu nguyên phụ liệu đầu vào chính cũng tăng thấp như: mặt hàng vải chỉ tăng 17%; sợi tăng 4%.

theo dõi trên đồ thị, tốc độ tăng kim ngạch nhập khẩu bao giờ cũng cao hơn tốc độ tăng kim ngạch xuất khẩu hàng năm và chí ít cũng phải xấp xỉ như năm ngoái. Sang năm 2009, nhiều khả năng xuất khẩu hàng dệt may của nước ta sẽ gặp nhiều khó khăn hơn bởi: - Kinh tế thế giới vẫn chưa thoát khỏi suy thoái. - Hàng dệt may của Trung Quốc xuất khẩu vào thị trường Mỹ không cần hạn ngạch. - Mức độ cạnh tranh với các thị trường khác sẽ gay gắt hơn, do hội nhập càng sâu và rộng.

- Xuất khẩu vào thị trường Mỹ vẫn còn những rào cản. 4 123doc Được biết, trong chuyến thăm và làm việc tại Hà Nội, Đoàn Thương mại Mỹ đã thông báo về việc sẽ không mở rộng chương trình giám sát đối với hàng dệt may nhập khẩu từ Việt Nam. Theo đó, chương trình này sẽ kết thúc vào cuối năm 2008. Mặc dù vậy, điều này cũng không có nghĩa là từ năm 2009, xuất khẩu hàng dệt may của nước ta sang thị trường Mỹ sẽ không còn gặp bất kỳ một rào cản thương mại nào.

Bởi vì: + Chương trình giám sát hàng dệt may nhập khẩu từ Việt Nam của Mỹ dưới thời chính quyền của Tổng Thống Bush và nhiệm kỳ Tổng thống sẽ kết thúc vào tháng 1/2009. Do đó, chương trình này không được mở rộng cũng là điều dễ hiểu. + Năm 2009, Tổng thống Mỹ mới nhận chức, và chưa chắc chính quyền của Tổng thống mới kế thừa quyết định của Chính quyền Bush. Và Tổng thống mới chắc chắn sẽ thực hiện quyết định của Quốc hội Mỹ – bảo vệ quyền lợi của các doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp trong Hiệp hội Dệt Mỹ.

+ Chắc chắn hàng dệt may xuất khẩu của Trung Quốc sang thị trường Mỹ sẽ gặp phải những rào cản thương mại khi chế độ hạn ngạch được dỡ bỏ vào cuối năm nay. Điều này sẽ khiến cho hàng dệt may Việt Nam rất dễ rơi vào “tầm ngắm” cùng với hàng Trung Quốc. Do đó, trong việc ký kết các hợp đồng xuất khẩu sang thị trường Mỹ cho năm 2009, doanh nghiệp nên chủ động đàm phán với các đối tác để nâng giá xuất khẩu, tránh những thiệt hại của giá thấp gây ra. Cùng với đó là hoàn thiện công tác lưu trữ, cũng như việc khai báo hải quan rõ ràng chính xác, tạo điều kiện cho các cơ quan quản lý trong việc thống kê, phục vụ thông tin định hướng và quản lý nhà nước, giúp các doanh nghiệp hoạt động một cách hiệu quả nhất.

NHỮNG TÁC ĐỘNG CỦA MÔI TRƯỜNG ĐẾN SỰ PHÁT TRIỂN NGÀNH DỆT MAY VIỆT NAM. Nghiên cứu môi trường tác động đến sự phát triển của doanh nghiệp là một nội dung quan trọng không thể thiếu được trong quá trình phân tích. Chỉ có thông qua nghiên cứu, phân tích cặn kẽ mọi diễn biến của môi trường một cách thường xuyên, liên tục mới giúp nhà quản trị xây dựng được những chiến lược thành công. Môi trường ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp bao gồm môi trường bên ngoài và môi trường bên trong doanh nghiệp.

Môi trường bên ngoài: Đó là tập hợp tất cả các phần tử nằm ngoài doanh nghiệp và có tác động, ảnh hưởng đến doanh nghiệp. Người ta chia môi trường bên ngoài doanh nghiệp thành hai loại: Thứ nhất là: Môi trường vĩ mô hay còn được gọi là môi trường tổng quát là môi trường bao trùm lên hoạt động động của tất cả các tổ chức, có ảnh hưởng trực tiếp hoặc gián tiếp đến các hoạt động của tất cả các tổ chức. Các thành phần chủ yếu của môi trường vĩ mô bao gồm: - Các yếu tố về kinh tế: bao gồm các yếu tố như: tốc độ tăng trưởng kinh tế, mức độ lạm phát, khả năng huy động vốn, thu nhập bình quân, các chính sách thuế, tài chính… của quốc gia hay khu vực có ảnh hưởng đến hoạt động của các doanh nghiệp. - Các yếu tố về chính trị, chính phủ và luật pháp: bao gồm hệ thống các quan điểm, đường lối chính sách của chính phủ, hệ thống pháp luật hiện hành, các xu hướng chính trị, những diễn biến chính trị… Các yếu tố này có ảnh hưởng ngày càng lớn đến hoạt động của các doanh nghiệp.

- Các yếu tố tự nhiên: các điều kiện tự nhiên luôn là một yếu tố quan trọng trong hoạt động mọi mặt của con người. Đồng thời nó là yếu tố đầu vào rất quan trọng cho nhiều ngành kinh doanh. Tuy vậy, nếu không biết quan tâm tái tạo môi trường, doanh nghiệp cũng như xã hội sẽ phải gánh chịu ngay những hậu quả nặng nề mà không cần chờ đến các thế hệ kế tiếp. - Các yếu tố về văn hóa xã hội: bao gồm một hệ thống những chuẩn mực và giá trị được chấp nhận và tôn trọng bởi một xã hội hoặc một nền văn hóa cụ thể.

Các yếu tố xã hội có tác động chậm nhưng lâu dài và có hệ quả rất sâu rộng lên mọi mặt hoạt động của doanh nghiệp. - Các yếu tố về kỹ thuật và công nghệ: đây là một yếu tố rất năng động, chứa đựng nhiều cơ hội và đe dọa đối với các doanh nghiệp. Chắc chắn sẽ có nhiều công nghệ tiên tiến tiếp tục ra đời, tạo nên các cơ hội cũng như nguy cơ đối với tất cả các ngành công nghiệp và các doanh nghiệp. Mỗi yếu tố của môi trường vĩ mô nói trên có thể ảnh hưởng đến tổ chức một cách độc lập hoặc trong mối liên kết với các yếu tố khác.

Thứ hai là: Môi trường vi mô hay còn gọi là môi trường ngành, bao gồm các yếu tố ngoại cảnh đối với doanh nghiệp, quyết định tính chất và mức độ cạnh tranh trong 6 123doc ngành kinh doanh đó. Theo quan điểm quản trị chiến lược của Michael Porter, giáo sư Trường kinh doanh Harvard của Mỹ, phân tích rằng: đối với mỗi ngành, dù là trong hay ngoài nước, năng lực cạnh tranh chịu ảnh hưởng bởi các yếu tố thể hiện qua mô hình sau: Hình 1. Mô hình 5 áp lực cạnh tranh Các đối thủ mới tiềm ẩn Nguy cơ có các đối thủ cạnh tranh mới Khả năng thương Các đối thủ cạnh Khả năng lượng của người tranh trong ngành thương lượng cung cấp của người mua Người cung cấp Sự tranh đua giữa Người mua các doanh nghiệp hiện có mặt trong ngành Nguy cơ do các sản phẩm và dịch vụ thay thế Sản phẩm thay thế (Nguồn: Chiến lược cạnh tranh, Michael E. Porter, năm 1996) Mô hình này đã thể hiện một cách rõ nét năm nhân tố ảnh hưởng đến năng lực cạnh tranh như sau: - Một là, người cung ứng: Người cung ứng có thể khẳng định quyền lực của mình đối với các thành viên trong cuộc thương lượng bằng cách đe dọa tăng giá hoặc giảm chất lượng hàng hóa dịch vụ đã mua.