Luận văn thạc sĩ nghiên cứu lựa chọn giải pháp loại trừ chất hcfc 22 trong sản xuất thiết bị điều hòa không khí gia dụng cho một cơ sở sản xuất ở việt nam

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu giải pháp loại trừ HCFC 22 trong sản xuất thiết bị điều hòa không khí tại Việt Nam, hướng tới bảo vệ môi trường.

• Tác giả: Hoàng Minh Quân
• Người hướng dẫn: GS.TSKH Nguyễn Đức Ngữ
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Biến đổi khí hậu
• Đề tài: Giải pháp loại trừ HCFC-22 trong sản xuất điều hòa
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2015
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
• 1.1. Tình hình nghiên cứu áp dụng, chuyển đổi công nghệ sử dụng các chất thay thế HCFC-22 trong sản xuất điều hòa không khí gia dụng ở một số nước trên thế giới
• 1.1.1. Tại Hoa Kỳ
• 1.1.2. Tại Trung Quốc
• 1.1.3. Tại Thái Lan
• 1.1.4. Tại Indonesia
• 1.2. Hiện trạng và xu hướng sử dụng HCFC-22 trong lĩnh vực làm lạnh và điều hòa không khí tại Việt Nam
• 1.2.1. Hiện trạng sử dụng HCFC-22 trong lĩnh vực làm lạnh và điều hòa không khí trong những năm gần đây tại Việt Nam
• 1.2.2. Xu hướng sử dụng HCFC-22 trong lĩnh vực làm lạnh và điều hòa không khí tại Việt Nam
• 1.2.3. Chính sách hiện hành liên quan đến môi chất lạnh HCFC-22
• 1.2.4. Tiềm năng phá hủy tầng ô-dôn và tiềm năng nóng lên toàn cầu của chất HCFC-22 so với các chất thay thế tiềm năng khác
• 2. CHƯƠNG 2: CÁCH TIẾP CẬN, PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU VÀ SỐ LIỆU
• 2.1. Cách tiếp cận
• 2.2. Phương pháp nghiên cứu và địa điểm nghiên cứu
• 2.2.1. Phương pháp nghiên cứu
• 2.2.2. Đơn vị và địa điểm nghiên cứu
• 2.2.2.1. Nguồn số liệu
• 2.2.2.2. Độ tin cậy của số liệu
• 3. CHƯƠNG 3: LỰA CHỌN GIẢI PHÁP LOẠI TRỪ CHẤT HCFC-22 TRONG SẢN XUẤT THIẾT BỊ ĐIỀU HÒA KHÔNG KHÍ GIA DỤNG CHO MỘT CƠ SỞ SẢN XUẤT Ở VIỆT NAM
• 3.1. Đánh giá về mặt công nghệ và đặc tính của các chất thay thế tiềm năng so với HCFC-22
• 3.2. Hiện trạng công nghệ và sử dụng HCFC-22 tại cơ sở sản xuất thiết bị điều hòa không khí được nghiên cứu – Công ty TNHH điện lạnh Hòa Phát
• 3.3. Lựa chọn giải pháp công nghệ sử dụng chất thay thế cho HCFC-22
• 3.3.1. Phân tích mức độ đáp ứng tiêu chí của các chất có tiềm năng thay thế HCFC-22
• 3.4. Đánh giá về mặt tài chính cho hoạt động chuyển đổi công nghệ
• 3.5. Đánh giá năng lực và sự sẵn sàng áp dụng giải pháp chuyển đổi công nghệ thay thế HCFC-22 trong sản xuất điều hòa không khí của công ty TNHH điện lạnh Hòa Phát
• 3.6. Đánh giá tác động của chính sách nhà nước đối với hoạt động sản xuất thiết bị điều hòa không khí sử dụng HCFC-22 làm môi chất lạnh
• 3.7. Các thuận lợi, khó khăn và rào cản trong quá trình chuyển đổi công nghệ sang môi chất lạnh thay thế HCFC-22
• 3.7.1. Về phía cơ quan quản lý nhà nước
• 3.7.2. Về phía doanh nghiệp sản xuất điều hòa không khí gia dụng
• 3.8. Đề xuất các giải pháp cho việc loại trừ chất HCFC-22 trong sản xuất thiết bị điều hòa không khí tại Việt Nam
• 3.8.1. Giải pháp về công nghệ sử dụng chất thay thế cho HCFC-22
• 3.8.2. Giải pháp về chính sách
• 3.8.3. Giải pháp về quản lý và truyền thông
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về giải pháp loại trừ HCFC 22 trong sản xuất điều hòa

HCFC-22, một trong những chất làm lạnh phổ biến trong ngành điều hòa không khí, đang gây ra nhiều lo ngại về tác động môi trường. Việc loại trừ HCFC-22 là một phần quan trọng trong nỗ lực bảo vệ tầng ô-dôn và giảm thiểu khí nhà kính. Nghiên cứu này sẽ tập trung vào các giải pháp thay thế và công nghệ mới nhằm loại bỏ HCFC-22 trong sản xuất điều hòa không khí.

1.1. Tình hình sử dụng HCFC 22 tại Việt Nam

Việt Nam hiện đang sử dụng một lượng lớn HCFC-22 trong sản xuất điều hòa không khí. Theo báo cáo, lượng tiêu thụ HCFC-22 đã tăng đáng kể trong những năm gần đây, gây áp lực lên môi trường. Việc chuyển đổi sang các chất thay thế an toàn hơn là cần thiết để tuân thủ các quy định quốc tế.

1.2. Tác động môi trường của HCFC 22

HCFC-22 có tiềm năng phá hủy tầng ô-dôn và là khí nhà kính mạnh. Việc sử dụng HCFC-22 không chỉ ảnh hưởng đến môi trường mà còn gây ra những tác động tiêu cực đến sức khỏe con người. Do đó, việc tìm kiếm giải pháp thay thế là rất cấp bách.

II. Thách thức trong việc loại trừ HCFC 22 trong sản xuất điều hòa

Việc loại trừ HCFC-22 không chỉ đơn thuần là thay thế một chất làm lạnh bằng một chất khác. Nó còn liên quan đến nhiều thách thức về công nghệ, chi phí và quy định. Các nhà sản xuất cần phải đối mặt với những khó khăn trong việc chuyển đổi công nghệ và đảm bảo hiệu suất năng lượng.

2.1. Khó khăn trong việc chuyển đổi công nghệ

Nhiều nhà sản xuất gặp khó khăn trong việc chuyển đổi từ HCFC-22 sang các chất thay thế như HFC-32 hoặc R-290. Việc này đòi hỏi đầu tư lớn vào công nghệ mới và đào tạo nhân lực.

2.2. Chi phí sản xuất tăng cao

Chi phí sản xuất có thể tăng lên do việc áp dụng công nghệ mới và các quy định nghiêm ngặt hơn. Điều này có thể ảnh hưởng đến giá thành sản phẩm và khả năng cạnh tranh trên thị trường.

III. Giải pháp công nghệ thay thế HCFC 22 hiệu quả

Để loại trừ HCFC-22, các giải pháp công nghệ mới cần được áp dụng. Các chất thay thế như HFC-32, R-290 và CO2 đang được xem xét và thử nghiệm. Những chất này không chỉ an toàn hơn mà còn có hiệu suất năng lượng cao hơn.

3.1. HFC 32 Giải pháp tiềm năng

HFC-32 là một trong những chất thay thế tiềm năng cho HCFC-22. Nó có GWP thấp hơn và hiệu suất năng lượng cao, giúp giảm thiểu tác động đến môi trường.

3.2. R 290 Môi chất lạnh tự nhiên

R-290, hay còn gọi là propane, là một lựa chọn an toàn và hiệu quả cho các hệ thống điều hòa không khí. Nó có ODP bằng 0 và GWP thấp, nhưng cần chú ý đến tính cháy nổ của nó.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc áp dụng các chất thay thế cho HCFC-22 không chỉ khả thi mà còn mang lại nhiều lợi ích về môi trường. Các nhà sản xuất đã bắt đầu thử nghiệm và áp dụng các công nghệ mới, cho thấy hiệu suất năng lượng được cải thiện.

4.1. Kết quả từ các dự án thí điểm

Nhiều dự án thí điểm đã được thực hiện tại các cơ sở sản xuất điều hòa không khí, cho thấy sự thành công trong việc chuyển đổi sang các chất thay thế an toàn hơn.

4.2. Lợi ích kinh tế từ việc chuyển đổi

Việc chuyển đổi sang các chất thay thế không chỉ giúp bảo vệ môi trường mà còn mang lại lợi ích kinh tế lâu dài cho các nhà sản xuất thông qua tiết kiệm năng lượng và giảm chi phí vận hành.

V. Kết luận và triển vọng tương lai trong sản xuất điều hòa

Việc loại trừ HCFC-22 trong sản xuất điều hòa không khí là một bước đi quan trọng trong việc bảo vệ môi trường. Các giải pháp công nghệ mới đang được phát triển và áp dụng, hứa hẹn sẽ mang lại một tương lai bền vững hơn cho ngành công nghiệp này.

5.1. Tương lai của công nghệ làm lạnh

Công nghệ làm lạnh sẽ tiếp tục phát triển với sự xuất hiện của các chất thay thế an toàn hơn. Điều này không chỉ giúp giảm thiểu tác động đến môi trường mà còn nâng cao hiệu suất năng lượng.

5.2. Vai trò của chính sách trong việc thúc đẩy chuyển đổi

Chính sách của chính phủ sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy chuyển đổi sang các chất thay thế HCFC-22. Các quy định và hỗ trợ tài chính sẽ giúp các nhà sản xuất dễ dàng hơn trong việc áp dụng công nghệ mới.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu toàn cầu ngày càng nghiêm trọng, việc loại trừ các chất làm suy giảm tầng ô-dôn (ODS) và khí nhà kính có tiềm năng nóng lên toàn cầu (GWP) cao trở thành ưu tiên cấp thiết. Ở Việt Nam, HCFC-22 là một trong những chất làm lạnh phổ biến trong sản xuất điều hòa không khí gia dụng, tuy nhiên đây cũng là chất có tiềm năng phá hủy tầng ô-dôn và GWP cao, gây ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường. Theo Nghị định thư Montreal, Việt Nam có nghĩa vụ loại trừ dần HCFC-22 từ năm 2014 và hoàn toàn loại bỏ vào năm 2040.

Nghiên cứu được thực hiện tại Công ty TNHH Điện lạnh Hòa Phát, một cơ sở sản xuất điều hòa không khí gia dụng với công suất 60.000 máy/năm, nhằm lựa chọn giải pháp thay thế HCFC-22 phù hợp với điều kiện sản xuất trong nước. Mục tiêu cụ thể là đánh giá các môi chất lạnh thay thế tiềm năng, phân tích khả năng chuyển đổi công nghệ và đề xuất giải pháp tối ưu nhằm giảm phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn. Nghiên cứu được tiến hành trong vòng 12 tháng, tập trung vào phân tích công nghệ, tài chính và chính sách liên quan.

Việc lựa chọn môi chất lạnh thay thế không chỉ giúp Việt Nam thực hiện cam kết quốc tế mà còn góp phần nâng cao hiệu quả năng lượng, giảm chi phí sản xuất và tăng sức cạnh tranh cho ngành công nghiệp điều hòa không khí trong nước. Theo ước tính, lượng HCFC-22 tiêu thụ trong sản xuất điều hòa không khí tại Việt Nam khoảng 35 tấn/năm, tương đương phát thải gần 78.000 tấn CO₂ mỗi năm, do đó việc loại trừ HCFC-22 mang lại lợi ích kép về môi trường và kinh tế.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và mô hình sau:

• Lý thuyết biến đổi khí hậu và tác động của các chất ODS và khí nhà kính: HCFC-22 có chỉ số phá hủy tầng ô-dôn (ODP) là 0,055 và tiềm năng nóng lên toàn cầu (GWP) là 1.100, gây ảnh hưởng tiêu cực đến khí hậu và tầng ô-dôn. Việc loại trừ HCFC-22 góp phần giảm phát thải CO₂ tương đương đáng kể.

• Mô hình lựa chọn công nghệ dựa trên tiêu chí đa chiều: Các tiêu chí bao gồm không phá hủy tầng ô-dôn, GWP thấp, hiệu suất hoạt động, an toàn, chi phí, tính sẵn có và khả năng tái chế môi chất lạnh.

• Khái niệm về hiệu suất năng lượng và an toàn trong hệ thống điều hòa không khí: Hiệu suất làm lạnh, áp suất hoạt động, tính cháy và độc tính của môi chất lạnh là các yếu tố quan trọng trong lựa chọn công nghệ.

Phương pháp nghiên cứu

• Nguồn dữ liệu: Số liệu chính thức từ Văn phòng ô-dôn, Cục Khí tượng Thủy văn và Biến đổi khí hậu; số liệu sản xuất và tiêu thụ HCFC-22 của Công ty TNHH Điện lạnh Hòa Phát; dữ liệu thị trường từ nhà cung cấp môi chất lạnh; tài liệu nghiên cứu quốc tế và báo cáo chuyên ngành.

• Phương pháp thu thập dữ liệu: Phỏng vấn sâu các chuyên gia, đại diện doanh nghiệp và cơ quan quản lý; khảo sát thực tế tại cơ sở sản xuất; thu thập và phân tích số liệu thứ cấp từ các báo cáo, tài liệu khoa học.

• Phương pháp phân tích: Sử dụng công cụ Microsoft Excel để tổng hợp và phân tích số liệu thống kê; áp dụng phương pháp đánh giá công nghệ theo tiêu chí tổng hợp, phân lớp và cho điểm các môi chất lạnh tiềm năng dựa trên các tiêu chí đã xác định.

• Timeline nghiên cứu: Nghiên cứu kéo dài 12 tháng, bao gồm giai đoạn thu thập số liệu, phân tích, đánh giá công nghệ và đề xuất giải pháp.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Hiện trạng sử dụng HCFC-22 tại Việt Nam: Lượng tiêu thụ HCFC-22 trong sản xuất điều hòa không khí gia dụng tại Việt Nam khoảng 35 tấn/năm, tương đương phát thải 77.830 tấn CO₂ mỗi năm. Tỷ lệ sử dụng HCFC-22 trong sản xuất chiếm khoảng 40%, còn lại 60% dùng cho dịch vụ sửa chữa, bảo dưỡng.

2. Các môi chất lạnh thay thế tiềm năng: Nghiên cứu đánh giá 9 loại môi chất lạnh chính gồm R-134a, R-407C, R-410A, R-32, R-161, R-290, R-744, R-446A/R-447A và R-717. Trong đó, R-32 và R-290 được đánh giá cao về hiệu suất năng lượng, GWP thấp (R-32: 675; R-290: 3,3) và tính khả thi trong sản xuất.

3. Khả năng chuyển đổi công nghệ tại Công ty Hòa Phát: Công ty đã thử nghiệm chuyển đổi sang R-410A nhưng dự án bị dừng do thiếu kinh phí. Việc chuyển đổi sang R-32 hoặc R-290 được đánh giá là khả thi hơn do phù hợp với tiêu chí an toàn, hiệu suất và chi phí.

4. Chính sách và hỗ trợ tài chính: Quỹ Đa phương thi hành Nghị định thư Montreal không khuyến khích tài trợ cho chuyển đổi sang môi chất lạnh có GWP cao như R-410A và R-407C. Do đó, lựa chọn R-32 hoặc R-290 giúp doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận nguồn hỗ trợ tài chính quốc tế.

Thảo luận kết quả

Việc lựa chọn môi chất lạnh thay thế HCFC-22 cần cân nhắc kỹ lưỡng giữa hiệu suất hoạt động, an toàn và tác động môi trường. R-410A tuy có hiệu suất tốt nhưng GWP cao (2.100) và áp suất hoạt động lớn, gây khó khăn trong bảo dưỡng và tăng chi phí thiết bị. R-32 và R-290 nổi bật với GWP thấp, hiệu suất năng lượng cao hơn HCFC-22 khoảng 10%, đồng thời lượng môi chất nạp giảm 10-50%, giúp giảm phát thải trực tiếp.

Tuy nhiên, R-290 có tính dễ cháy cao, đòi hỏi tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn an toàn trong sản xuất và sử dụng. R-32 cũng có tính cháy nhẹ nhưng đã được thương mại hóa rộng rãi tại nhiều thị trường lớn như Nhật Bản, Châu Âu và Ấn Độ, chứng minh tính khả thi và an toàn khi áp dụng.

So sánh với các nghiên cứu quốc tế, xu hướng chuyển đổi sang R-32 và R-290 tại các nước đang phát triển như Thái Lan, Trung Quốc và Indonesia phù hợp với điều kiện Việt Nam. Việc áp dụng các biểu đồ so sánh hiệu suất, chi phí và GWP của các môi chất lạnh sẽ giúp minh họa rõ ràng ưu nhược điểm từng giải pháp, hỗ trợ quyết định chính xác.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Chuyển đổi công nghệ sang sử dụng môi chất lạnh R-32: Động từ hành động: Triển khai; Target metric: Giảm phát thải CO₂ tương đương ít nhất 30%; Timeline: 3-5 năm; Chủ thể thực hiện: Doanh nghiệp sản xuất điều hòa không khí phối hợp với Bộ Công Thương và Bộ Tài nguyên Môi trường.

2. Áp dụng tiêu chuẩn an toàn nghiêm ngặt cho môi chất dễ cháy như R-290: Động từ hành động: Ban hành và thực thi; Target metric: Đảm bảo an toàn tuyệt đối trong sản xuất và vận hành; Timeline: 1-2 năm; Chủ thể thực hiện: Cơ quan quản lý nhà nước và doanh nghiệp.

3. Tăng cường hỗ trợ tài chính và kỹ thuật từ Quỹ Đa phương và các tổ chức quốc tế: Động từ hành động: Vận động và tiếp nhận; Target metric: Giảm chi phí chuyển đổi công nghệ ít nhất 20%; Timeline: Liên tục; Chủ thể thực hiện: Bộ Tài nguyên Môi trường, Bộ Khoa học và Công nghệ.

4. Tuyên truyền, đào tạo nâng cao nhận thức và kỹ năng cho cán bộ kỹ thuật và người lao động: Động từ hành động: Tổ chức; Target metric: 100% nhân viên sản xuất được đào tạo; Timeline: 1 năm; Chủ thể thực hiện: Doanh nghiệp phối hợp với các trung tâm đào tạo chuyên ngành.

5. Xây dựng chính sách ưu đãi thuế và hỗ trợ doanh nghiệp đổi mới công nghệ: Động từ hành động: Ban hành; Target metric: Tăng tỷ lệ doanh nghiệp chuyển đổi công nghệ lên 50% trong 5 năm; Timeline: 2 năm; Chủ thể thực hiện: Quốc hội, Bộ Tài chính.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Doanh nghiệp sản xuất điều hòa không khí: Nắm bắt xu hướng công nghệ mới, lựa chọn môi chất lạnh phù hợp, giảm chi phí và tăng sức cạnh tranh.

2. Cơ quan quản lý nhà nước: Xây dựng chính sách, quản lý hạn ngạch, hỗ trợ tài chính và kỹ thuật cho hoạt động loại trừ HCFC-22.

3. Các tổ chức tài chính và quỹ quốc tế: Đánh giá hiệu quả đầu tư, hỗ trợ tài chính cho các dự án chuyển đổi công nghệ thân thiện môi trường.

4. Nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành biến đổi khí hậu, công nghệ lạnh: Tham khảo phương pháp nghiên cứu, số liệu thực tế và phân tích công nghệ trong lĩnh vực điều hòa không khí.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao cần loại trừ HCFC-22 trong sản xuất điều hòa không khí?
   HCFC-22 có tiềm năng phá hủy tầng ô-dôn và GWP cao, góp phần làm biến đổi khí hậu. Loại trừ HCFC-22 giúp giảm phát thải khí nhà kính và bảo vệ tầng ô-dôn theo cam kết quốc tế.

2. Môi chất lạnh nào là lựa chọn thay thế tốt nhất cho HCFC-22?
   R-32 và R-290 được đánh giá là lựa chọn tối ưu do có GWP thấp, hiệu suất năng lượng cao và tính khả thi trong sản xuất, tuy nhiên cần đảm bảo an toàn khi sử dụng.

3. Việc chuyển đổi công nghệ có ảnh hưởng như thế nào đến chi phí sản xuất?
   Chuyển đổi công nghệ ban đầu có thể tăng chi phí do đầu tư thiết bị mới và đào tạo nhân lực, nhưng về lâu dài giúp giảm chi phí vận hành và tiếp cận nguồn hỗ trợ tài chính.

4. Chính sách nào hỗ trợ doanh nghiệp trong việc loại trừ HCFC-22?
   Việt Nam áp dụng hạn ngạch nhập khẩu HCFC, thuế bảo vệ môi trường và nhận hỗ trợ từ Quỹ Đa phương thi hành Nghị định thư Montreal nhằm thúc đẩy chuyển đổi công nghệ.

5. Làm thế nào để đảm bảo an toàn khi sử dụng môi chất lạnh dễ cháy như R-290?
   Cần tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn kỹ thuật, thiết kế hệ thống phù hợp, đào tạo nhân viên và kiểm soát chặt chẽ quy trình sản xuất, lắp đặt và bảo dưỡng.

Kết luận

• Loại trừ HCFC-22 trong sản xuất điều hòa không khí tại Việt Nam là nhiệm vụ cấp thiết nhằm bảo vệ tầng ô-dôn và giảm phát thải khí nhà kính.
• R-32 và R-290 là hai môi chất lạnh thay thế tiềm năng, đáp ứng tốt các tiêu chí về hiệu suất, an toàn và tác động môi trường.
• Công ty TNHH Điện lạnh Hòa Phát có khả năng chuyển đổi công nghệ sang sử dụng các môi chất lạnh thân thiện hơn với môi trường.
• Chính sách hỗ trợ tài chính và kỹ thuật từ các cơ quan quản lý và quỹ quốc tế đóng vai trò quan trọng trong quá trình chuyển đổi.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai thử nghiệm quy mô lớn, hoàn thiện khung pháp lý và đào tạo nguồn nhân lực để đảm bảo thành công trong loại trừ HCFC-22.

Hành động ngay hôm nay để góp phần bảo vệ môi trường và phát triển bền vững ngành công nghiệp điều hòa không khí tại Việt Nam!

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 1.1 Tình hình nghiên cứu áp dụng, chuyển đổi công nghệ sử dụng các chất thay thế HCFC-22 trong sản xuất điều hòa không khí gia dụng ở một số nước trên thế giới. HCFC-22 là chất có tiềm năng phá hủy ô-dôn (ODP), đồng thời cũng là chất có tiềm năng nóng lên toàn cầu (GWP) cao. Do vậy, theo quy định của Nghị định thư Montreal, HCFC-22 sẽ bị loại trừ hoàn toàn vào năm 2030 tại các nước phát triển, vào năm 2040 tại các nước đang phát triển. Hiện nay, một số chất có tiềm năng thay thế cho HCFC-22 trong lĩnh vực điều hòa không khí gia dụng đã được giới thiệu và phân phối, sử dụng trên thị trường; trong đó, nổi bật là: HFC-161 (R-161), HFC-410A (R-410A), HFC-32 (R-32), HC-290 (R-290), CO2 (R-744), R-407C, R446A, R-447A, Ammoniac (R-717).

Một số trong những chất trên đã được ứng dụng làm môi chất lạnh trong hệ thống làm lạnh từ lâu, một số chất đã và đang được phát triển, ứng dụng và cung cấp ra thị trường thế giới.1 Tại Hoa Kỳ Hoa Kỳ là một trong số các nước tiêu thụ HCFC-22 trong lĩnh vực làm lạnh và điều hòa không khí nhiều nhất trên thế giới. Theo cam kết với Nghị định thư Montreal, mức tiêu thụ tối đa HCFC của Hoa Kỳ tính theo mức cơ sở là 69.273 tấn, tương đương với 3. Hoa Kỳ có nghĩa vụ loại trừ dần lượng tiêu thụ HCFC này và loại trừ hoàn toàn vào năm 2030. Cơ quan bảo vệ môi trường Hoa Kỳ (EPA) đã ra quyết định cấm sản xuất và nhập khẩu HCFC- 22 kể từ ngày 01 tháng 01 năm 2010, ngoại trừ sử dụng cho mục đích dịch vụ sửa chữa, bảo dưỡng thiết bị được sản xuất trước ngày 01 tháng 01 năm 2010 (xem [21]).

Do vậy, ngành công nghiệp lạnh và điều hòa không khí của Hoa Kỳ đã chuyển đổi sang công nghệ mới, thay thế cho HCFC-22 trong điều hòa không khí. Một số chất thay thế cho HCFC-22 đã được Cơ quan bảo vệ môi trường Hoa Kỳ phê duyệt cho phép sử dụng trong điều hòa không khí như các chất 12 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Tuy nhiên, theo ước tính của Cơ quan Bảo vệ môi trường Hoa Kỳ, điều hòa không khí gia dụng sử dụng R-410A thay thế cho R-22 chiếm thị phần lớn tại Hoa Kỳ, khoảng 81%, so với các chất thay thế khác trong năm 2010. R-407C ước tính chỉ chiếm khoảng 5% trên thị trường điều hòa không khí gia dụng tại Hoa Kỳ (xem [21]).

Như vậy, Hoa Kỳ đã chủ yếu chuyển đổi sang sử dụng HFC-410A thay thế cho HCFC-22 trong điều hòa không khí gia dụng và ban hành lệnh cấm nhập khẩu HCFC-22 kể từ ngày 01 tháng 01 năm 2010. Tại thời điểm Hòa Kỳ chuyển đổi sang sử dụng HFC-410A, môi chất lạnh HFC-410A là môi chất lạnh có tính khả thi nhất để thay thế cho HCFC-22 trong điều hòa không khí. Việc chuyển đổi sang HFC-410A đã giúp Hoa Kỳ tuân thủ lộ trình loại trừ các chất HCFC của mình và trở thành một trong những nước đi đầu trong hoạt động loại trừ sử dụng các chất HCFC.2 Tại Trung Quốc Trung Quốc là nước sản xuất và tiêu thụ các chất HCFC lớn nhất thế giới. Trong lĩnh vực làm lạnh và điều hòa không khí, tốc độ tăng trưởng tiêu thụ HCFC tại Trung Quốc hàng năm khoảng từ 12% đến 15%, tiêu thụ hơn 40.000 tấn các chất HCFC.

Trung Quốc là một Bên thuộc Nghị định thư Montreal nên có nghĩa vụ loại trừ hoàn toàn sản xuất và tiêu thụ các chất HCFC vào năm 2040. Trung Quốc đã nhận được khoản tài trợ 61 triệu USD từ Quỹ Đa phương thi hành Nghị định thư Montreal về các chất làm suy giảm tầng ô-dôn (MLF) để loại trừ các chất HCFC tại Trung Quốc. Lượng tiêu thụ HCFC tính theo mức cơ sở trong lĩnh vực làm lạnh và điều hòa không khí tại Trung Quốc là 42. Trong kế hoạch quản lý loại trừ các chất HCFC trong lĩnh vực làm lạnh và điều hòa không khí, giai đoạn 1 của Trung Quốc, Trung Quốc đã xem xét và lựa chọn chất thay thế cho HCFC-22 trong số các chất R-134a, R-410A, R-407C, R- 404A, R-507, R-32 và nhóm chất môi chất lạnh tự nhiên R-717, R-744 và R- 13 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 290; Trung Quốc đã tiến hành thực hiện dự án thí điểm sử dụng R-410A và R- 290 thay thế cho HCFC-22 trong lĩnh vực điều hòa không khí gia dụng.

Trung Quốc là nước sản xuất R-290 và đang quảng bá môi chất lạnh này làm chất thay thế cho HCFC-22 trong điều hòa không khí. Trung Quốc quyết định lựa chọn R- 290 là chất thay thế cho HCFC-22 trong điều hòa không khí gia dụng. Trung Quốc đã hoàn thành dự án thí điểm chuyển đổi dây chuyền sản xuất điều hòa không khí sử dụng R-290 ở ba công ty Gree với công suất 100.000 chiếc mỗi năm, công ty Midea với công suất 200.000 chiếc mỗi năm và Meizhi với công suất 1,7 triệu máy nén sử dụng R-290 mỗi năm. Hiện nay, Trung Quốc có 13 dây chuyền sản xuất điều hòa không khí được chuyển đổi sang sử dụng R- 290; trong số đó hai dây chuyền sản xuất đã hoàn thành việc chuyển đổi và bắt đầu đi vào sản xuất chính thức điều hòa không khí sử dụng R-290 làm môi chất lạnh và giới thiệu sản phẩm ra thị trường Trung Quốc (xem [51]).

Mặc dù R-290 là môi chất lạnh có ODP = 0 và GWP thấp nhưng môi chất lạnh này có tính cháy cao. Do yêu cầu về vấn đề đảm bảo an toàn cho người sử dụng điều hòa không khí, lượng nạp môi chất lạnh này trong điều hòa không khí bị giới hạn. Hiện nay, R-290 chỉ được sử dụng cho những điều hòa không khí có công suất nhỏ, lượng ga nạp ít. Trung Quốc cũng đang tích cực quảng bá sử dụng R-290 trong điều hòa không khí gia dụng và vận động các nước khác chấp nhận và sử dụng điều hòa không khí sử dụng công nghệ R-290 làm môi chất lạnh tại nước sở tại.3 Tại Thái Lan Thái Lan là nước không sản xuất các chất HCFC mà nhập khẩu những chất này để sử dụng trong lĩnh vực sản xuất điều hòa không khí trong nước.

Thái Lan là nhà sản xuất điều hòa không khí gia dụng lớn thứ hai ở khu vực Đông Á, sản xuất xấp xỉ 10 triệu máy điều hòa không khí mỗi năm, trong đó tiêu thụ trong thị trường nội địa chiếm mười phần trăm. Môi chất lạnh được sử dụng trong điều hòa không khí gia dụng và thương mại tại Thái Lan chủ yếu là HCFC-22, chiếm tỷ lệ khoảng 95 phần trăm (xem [46]). 14 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Lượng tiêu thụ cơ sở các chất HCFC của Thái Lan là 15.114 tấn; trong đó HCFC-22 là 13. Theo kế hoạch quản lý loại trừ các chất HCFC (HPMP) của Thái Lan, có 12 nhà sản xuất điều hòa không khí gia dụng tham gia HPMP và tổng lượng tiêu thụ HCFC-22 của 12 nhà sản xuất điều hòa không khí gia dụng là 942,7 tấn mỗi năm.

Chất thay thế HCFC-22 được sử dụng tại những cơ sở này tại thời điểm ban đầu là HFC-410A, nhưng sau đó Thái Lan đưa ra quyết định cuối cùng chuyển đổi toàn bộ công nghệ sản xuất điều hòa không khí gia dụng sang công nghệ sử dụng HFC-32 với sự hỗ trợ tài chính từ Quỹ Đa phương thi hành Nghị định thư Montreal và sự giúp đỡ của công ty Daikin, Nhật Bản về mặt kỹ thuật. Tại thời điểm xây dựng kế hoạch quản lý loại trừ HCFC-22 của Thái Lan, HFC-410A được giới thiệu là chất thay thế khả thi nhất. Tuy nhiên, sau khi công nghệ sử dụng HFC-32 được giới thiệu với những ưu điểm nổi trội hơn so với HFC-410A như có GWP chỉ bằng 1/3 GWP của HFC-410A, có hiệu suất năng lượng cao hơn, giúp giảm phát thải trực tiếp và gián tiếp khí nhà kính ra môi trường (xem [16]). Như vậy, Thái Lan đã tiến hành loại bỏ HCFC-22 trong sản xuất điều hòa không khí gia dụng và thay thế bằng HFC-32.

Hoạt động chuyển đổi công nghệ này hiện vẫn đang được thực hiện và theo kế hoạch, quá trình chuyển đổi công nghệ sẽ hoàn thành vào năm 2017.4 Tại Indonesia Indonesia là nước nhập khẩu các chất HCFC để tiêu thụ trong nước, không sản xuất và xuất khẩu HCFC. Tổng lượng tiêu thụ HCFC trong lĩnh vực điều hòa không khí năm 2009 là 3.114 tấn, trong đó 587,3 tấn được sử dụng cho lĩnh vực sản xuất điều hòa không khí, số còn lại được sử dụng trong lĩnh vực dịch vụ, bảo dưỡng. Lượng tiêu thụ cơ sở HCFC trong lĩnh vực sản xuất điều hòa không khí của Indonesia là 634,5 tấn (xem [44]). Trong năm 2009, khoảng 1,21 triệu điều hòa không khí gia dụng được bán tại Indonesia, trong số đó chỉ 266.000 chiếc được sản xuất trong nước, chiếm tỷ lệ 22 %.

Trong lĩnh vực điều hòa không khí gia dụng, chỉ có một nhà sản xuất 15 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] hoạt động dưới hình thức liên doanh với nước ngoài hoạt động sản xuất tại Indonesia (xem [44]). Tại thời điểm ban đầu, Indonesia lựa chọn HFC-410A là chất thay thế cho HCFC-22 trong sản xuất điều hòa không khí gia dụng. Tuy nhiên, khi công nghệ sử dụng HFC-32 được giới thiệu, Indonesia đã quyết định lựa chọn HFC-32, chất không phá hủy tầng ô-dôn và có GWP nhỏ hơn HFC-410A, hiệu suất năng lượng cao hơn là chất thay thế cho HCFC-22. Ngoài sự hỗ trợ về tài chính từ Quỹ Đa phương thi hành Nghị định thư Montreal để chuyển đổi sang công nghệ sử dụng HFC-32 trong sản xuất điều hòa không khí gia dụng, Indonesia nhận được sự hỗ trợ về kỹ thuật trong quá trình chuyển đổi sang công nghệ mới từ nhà sản xuất điều hòa không khí của Nhật Bản là Daikin và Panasonic.5 Tại Ấn Độ Ấn Độ đã tiến hành thực hiện dự án thí điểm chuyển đổi công nghệ trong sản xuất điều hòa không khí gia dụng từ HCFC-22 sang HFC-32 với sự hỗ trợ từ công ty Daikin, Nhật Bản từ năm 2012.

Bên cạnh đó, Ấn Độ cũng có dự án thí điểm chuyển đổi công nghệ sản xuất điều hòa không khí gia dụng sang sử dụng HFC-410A, HC-290 (xem [45]). Hiện nay, số lượng điều hòa không khí sử dụng HFC-32 làm môi chất lạnh đã được bán tại thị trường Ấn Độ vào khoảng 150. Tại thời điểm các nước phát triển thực hiện loại trừ HCFC-22 trong lĩnh vực điều hòa không khí, HFC-410A được giới thiệu là chất thay thế khả thi nhất. Vì vậy, các nước Châu Âu và Hoa Kỳ, những nước đi trước các nước đang phát triển trong hoạt động loại trừ các chất HCFC, đã thực hiện chuyển đổi sang công nghệ sử dụng chất HFC-410A làm môi chất lạnh trong điều hòa không khí gia dụng.