Xây dựng giải pháp hội nhập kinh tế quốc tế cho tỉnh Bình Dương đến năm 2020

Nghiên cứu giải pháp hội nhập kinh tế quốc tế của tỉnh Bình Dương đến năm 2020, góp phần phát triển bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh.

• Tác giả: Cao Thị Việt Hương
• Người hướng dẫn: GS. Võ Thanh Thu
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP.HCM
• Chuyên ngành: Quản Trị Kinh Doanh
• Đề tài: Giải Pháp Hội Nhập Kinh Tế Quốc Tế Tỉnh Bình Dương Đến 2020
• Loại tài liệu: Luận Án Tiến Sĩ Kinh Tế
• Năm xuất bản: 2010
• Địa điểm: Thành Phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1.1. Ý NGHĨA VÀ TÍNH CẤP THIẾT CỦA LUẬN ÁN
• 1.2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU CỦA LUẬN ÁN
• 1.3. NHIỆM VỤ CỦA LUẬN ÁN
• 1.4. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 1.5. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 1.6. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU
• 1.7. ĐIỂM MỚI CỦA LUẬN ÁN

Tóm tắt

I. Tổng quan về giải pháp hội nhập kinh tế quốc tế tỉnh Bình Dương đến 2020

Hội nhập kinh tế quốc tế là một trong những chiến lược quan trọng giúp tỉnh Bình Dương phát triển kinh tế bền vững. Từ khi gia nhập các tổ chức kinh tế quốc tế, tỉnh đã có những bước tiến đáng kể trong việc thu hút đầu tư và phát triển thương mại. Việc áp dụng các chính sách hội nhập đã tạo ra nhiều cơ hội cho doanh nghiệp địa phương, đồng thời cũng đặt ra không ít thách thức. Để đạt được mục tiêu phát triển đến năm 2020, Bình Dương cần có những giải pháp cụ thể và hiệu quả.

1.1. Tình hình kinh tế tỉnh Bình Dương hiện nay

Tỉnh Bình Dương hiện nay là một trong những địa phương có tốc độ phát triển kinh tế nhanh nhất cả nước. Với diện tích 2.695,5 km² và dân số trên 1 triệu người, tỉnh đã thu hút được nhiều dự án đầu tư nước ngoài, đặc biệt là trong lĩnh vực công nghiệp. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều thách thức cần phải vượt qua để duy trì đà phát triển này.

1.2. Vai trò của hội nhập kinh tế quốc tế

Hội nhập kinh tế quốc tế đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng lực cạnh tranh của tỉnh Bình Dương. Việc tham gia vào các hiệp định thương mại tự do giúp tỉnh mở rộng thị trường xuất khẩu, thu hút đầu tư và chuyển giao công nghệ. Điều này không chỉ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế mà còn cải thiện đời sống người dân.

II. Những thách thức trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế

Mặc dù hội nhập kinh tế quốc tế mang lại nhiều cơ hội, nhưng cũng đặt ra không ít thách thức cho tỉnh Bình Dương. Các doanh nghiệp địa phương thường gặp khó khăn trong việc cạnh tranh với các doanh nghiệp nước ngoài do thiếu kinh nghiệm và công nghệ. Hơn nữa, việc phụ thuộc vào nguồn vốn đầu tư nước ngoài cũng khiến tỉnh dễ bị tổn thương trước những biến động của thị trường toàn cầu.

2.1. Khó khăn trong việc thu hút đầu tư

Mặc dù Bình Dương đã thu hút được nhiều dự án đầu tư, nhưng vẫn còn nhiều khó khăn trong việc duy trì và mở rộng các dự án này. Các doanh nghiệp trong nước thường gặp khó khăn trong việc tiếp cận nguồn vốn và công nghệ hiện đại, điều này ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh của họ.

2.2. Tác động của biến động thị trường toàn cầu

Biến động của thị trường toàn cầu có thể ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất và xuất khẩu của tỉnh. Các doanh nghiệp cần phải có chiến lược ứng phó linh hoạt để giảm thiểu rủi ro từ những biến động này.

III. Giải pháp chính cho hội nhập kinh tế quốc tế tỉnh Bình Dương

Để hội nhập kinh tế quốc tế hiệu quả, tỉnh Bình Dương cần triển khai một số giải pháp chính. Các giải pháp này không chỉ giúp tăng cường năng lực cạnh tranh mà còn tạo ra môi trường thuận lợi cho các doanh nghiệp phát triển.

3.1. Tăng cường chính sách hỗ trợ doanh nghiệp

Chính quyền tỉnh cần xây dựng các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Việc cung cấp thông tin, đào tạo và hỗ trợ tài chính sẽ giúp các doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh.

3.2. Phát triển hạ tầng kinh tế

Đầu tư vào hạ tầng kinh tế là một trong những giải pháp quan trọng để thu hút đầu tư. Tỉnh cần cải thiện hệ thống giao thông, điện, nước và viễn thông để tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp hoạt động.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Các giải pháp hội nhập kinh tế quốc tế đã được áp dụng tại tỉnh Bình Dương và đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Nhiều doanh nghiệp đã thành công trong việc mở rộng thị trường và nâng cao năng lực sản xuất. Tuy nhiên, cần tiếp tục theo dõi và đánh giá để điều chỉnh kịp thời các chính sách.

4.1. Kết quả đạt được từ hội nhập

Hội nhập kinh tế quốc tế đã giúp tỉnh Bình Dương tăng trưởng GDP đáng kể. Kim ngạch xuất khẩu của tỉnh đã tăng lên, đồng thời thu hút được nhiều dự án đầu tư lớn từ nước ngoài.

4.2. Bài học kinh nghiệm từ các tỉnh khác

Tỉnh Bình Dương có thể học hỏi từ kinh nghiệm của các tỉnh khác trong việc hội nhập kinh tế quốc tế. Việc áp dụng các mô hình thành công từ các địa phương khác sẽ giúp tỉnh phát triển nhanh chóng và bền vững hơn.

V. Kết luận và tương lai của hội nhập kinh tế quốc tế tỉnh Bình Dương

Hội nhập kinh tế quốc tế là một quá trình không ngừng và tỉnh Bình Dương cần phải tiếp tục nỗ lực để duy trì và phát triển. Các giải pháp đã được đề xuất sẽ là cơ sở để tỉnh thực hiện mục tiêu phát triển bền vững đến năm 2020 và xa hơn nữa.

5.1. Tầm nhìn phát triển đến năm 2020

Tỉnh Bình Dương cần xác định rõ tầm nhìn phát triển đến năm 2020, trong đó hội nhập kinh tế quốc tế là một trong những yếu tố then chốt. Việc xây dựng kế hoạch cụ thể sẽ giúp tỉnh đạt được mục tiêu đề ra.

5.2. Định hướng phát triển bền vững

Để phát triển bền vững, tỉnh cần chú trọng đến việc bảo vệ môi trường và phát triển xã hội. Các chính sách cần được thiết kế để đảm bảo sự phát triển hài hòa giữa kinh tế và xã hội.

Nội dung chính

Tổng quan luận án

Tính cấp thiết và bối cảnh nghiên cứu

Sau dấu mốc Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI năm 1986, Việt Nam đã chuyển đổi mô hình quản lý kinh tế từ cơ chế kế hoạch hóa tập trung sang nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, đồng thời thực hiện chính sách mở cửa để từng bước tham gia vào mạng lưới kinh tế khu vực và toàn cầu. Tiến trình này được khẳng định thông qua các mốc thời gian: gia nhập Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) năm 1995, tham gia Diễn đàn Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) năm 1998, và trở thành thành viên chính thức của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) vào ngày 01/01/2007.

Các kết quả vĩ mô của quá trình mở cửa giai đoạn 1986–2008 tại Việt Nam:

• Thu nhập bình quân đầu người (GDP/người) tăng từ mức dưới 100 USD năm 1987 lên trên 800 USD năm 2007.
• Giai đoạn 1988–2008, cả nước thu hút trên 10.000 dự án đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) với tổng vốn đăng ký trên 130 tỷ USD.
• Kim ngạch xuất nhập khẩu từ mức chưa đầy 1 tỷ USD năm 1986 đã đạt trên 111 tỷ USD năm 2007 (trong đó xuất khẩu đạt 48,56 tỷ USD và nhập khẩu đạt 62,68 tỷ USD), đưa Việt Nam vào nhóm 50 nền thương mại quốc tế lớn nhất thế giới.

Bên cạnh các chỉ tiêu tăng trưởng, nền kinh tế quốc gia và các địa phương bộc lộ nhiều điểm hạn chế: quy mô doanh nghiệp trong nước chủ yếu là vừa và nhỏ, sức cạnh tranh nội sinh thấp, tăng trưởng phụ thuộc nhiều vào khu vực có vốn đầu tư nước ngoài.

Ở cấp độ địa phương, tỉnh Bình Dương có diện tích tự nhiên 2.695,5 km² và dân số trên 1.000.000 người. Kể từ khi chia tách từ tỉnh Sông Bé vào năm 1997, từ một tỉnh thuần nông có xuất phát điểm kinh tế thấp, Bình Dương đã vươn lên thành một trong 5 địa phương đóng góp ngân sách nhà nước cao nhất cả nước. Tuy nhiên, mô hình phát triển của tỉnh xuất hiện những vấn đề cấu trúc:

• Thu hút đầu tư diễn ra theo diện rộng; các dự án có quy mô vốn lớn tập trung vào bất động sản.
• Trên 90% doanh nghiệp đầu tư tại tỉnh sử dụng công nghệ và dây chuyền sản xuất ở mức trung bình khá trở xuống; quy mô vốn bình quân mỗi dự án thấp (hầu hết dưới 5 triệu USD).
• Ngành nghề đầu tư chủ yếu tập trung vào các lĩnh vực thâm dụng lao động, quay vòng vốn nhanh, tiềm ẩn nguy cơ gây ô nhiễm môi trường sinh thái; thiếu các ngành công nghiệp đầu tàu như chế tạo, chế biến sâu, lắp ráp, điện và điện tử.
• Khu vực FDI đảm trách trên 90% hoạt động xuất nhập khẩu và là nguồn đóng góp chính cho tăng trưởng tổng sản phẩm trên địa bàn (GDP).
• Hạ tầng kỹ thuật nội tỉnh được đầu tư tương đối tốt nhưng còn thiếu tính đón đầu chiến lược dài hạn và chưa hình thành mối liên kết vùng chặt chẽ trong vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.

Từ thực tế trên, việc nghiên cứu, lượng hóa các tác động của hội nhập kinh tế quốc tế đối với tăng trưởng kinh tế tỉnh Bình Dương và xây dựng hệ thống giải pháp đến năm 2020 mang tính cấp thiết học thuật và thực tiễn cao.

Mục tiêu nghiên cứu

Luận án xác định hệ thống mục tiêu theo hai nhóm:

1. Mục tiêu về lý luận:

• Làm rõ bản chất và tính tất yếu của hội nhập kinh tế quốc tế gắn liền với xu thế toàn cầu hóa kinh tế.
• Nghiên cứu, hệ thống hóa các lý thuyết và mô hình đo lường tác động của hội nhập kinh tế đến tăng trưởng kinh tế, cụ thể hóa cho cấp độ một địa phương (tỉnh/thành phố).
• Nghiên cứu bài học kinh nghiệm phát triển của một số địa phương trong và ngoài nước để rút ra cơ sở thực tiễn cho việc xây dựng chiến lược hội nhập của Bình Dương.

2. Mục tiêu về thực tiễn:

• Đánh giá thực trạng tác động của quá trình hội nhập kinh tế quốc tế đến tăng trưởng kinh tế tỉnh Bình Dương trên cả hai phương diện: tác động tích cực và tác động hạn chế.
• Đề xuất hệ thống giải pháp chiến lược và lộ trình thực thi nhằm thúc đẩy tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế của tỉnh Bình Dương đến năm 2020 theo hướng phát triển bền vững.

Nhiệm vụ nghiên cứu

1. Làm rõ tính tất yếu khách quan và bản chất của hội nhập kinh tế quốc tế trong bối cảnh kinh tế chuyển đổi.
2. Xác định các kênh truyền dẫn tác động của hội nhập kinh tế quốc tế đến tăng trưởng kinh tế địa phương.
3. Phân tích kinh nghiệm phát triển kinh tế của các địa phương có điều kiện tương đồng để rút ra bài học áp dụng.
4. Vận dụng các mô hình và phương pháp nghiên cứu định lượng nhằm lượng hóa ảnh hưởng của hội nhập đến các nhân tố đầu vào, đầu ra của tăng trưởng kinh tế tại Bình Dương.
5. Nghiên cứu thực trạng tăng trưởng kinh tế tỉnh Bình Dương dưới tác động của các cam kết hội nhập.
6. Xây dựng hệ thống giải pháp hội nhập kinh tế quốc tế cho tỉnh Bình Dương bảo đảm tính khả thi và bền vững.

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

• Đối tượng nghiên cứu: Tác động của hội nhập kinh tế quốc tế đến các yếu tố cấu thành tăng trưởng kinh tế tỉnh Bình Dương, bao gồm: hoạt động đầu tư; xuất nhập khẩu; nguồn nhân lực và lao động; đầu tư phát triển (tích lũy vốn); năng lực cạnh tranh địa phương; và hoạt động của các khu công nghiệp.
• Phạm vi không gian: Tập trung nghiên cứu tại địa bàn tỉnh Bình Dương, đặt trong mối quan hệ so sánh với tổng thể nền kinh tế Việt Nam và vùng kinh tế trọng điểm phía Nam. Luận án không đi sâu phân tích toàn diện các vấn đề xã hội hay chuyên ngành khác ngoài vai trò minh họa cho kinh tế.
• Phạm vi thời gian: Dữ liệu và số liệu thống kê được thu thập từ năm 1997 (thời điểm tái lập tỉnh Bình Dương) đến mốc chốt dữ liệu năm 2007; tầm nhìn giải pháp hướng tới năm 2020.

---

Tổng quan tài liệu và vị trí của luận án

Các công trình nghiên cứu quốc tế

Tác giả đã điểm luận và kế thừa khung phân tích từ nhiều công trình lý thuyết và thực nghiệm quốc tế:

• Joseph E. Stiglitz (2008), Toàn cầu hóa và những mặt trái: Phân tích những khiếm khuyết của thị trường tự do tài chính, tính không đối xứng của lợi ích hội nhập và các rủi ro mà các nước đang phát triển phải đối mặt.
• Thomas L. Friedman (2005), Chiếc Lexus và Cây Oliu; (2006), Thế giới phẳng: Cung cấp góc nhìn về sự dịch chuyển dòng vốn, tự do hóa thương mại, áp lực từ "Bầy thú điện tử" (Electronic Herd - các nhà đầu tư tài chính toàn cầu) và yêu cầu bắt buộc phải cải cách thể chế.
• Gerard Adams (2004), "Why is China so Competitive? Measuring and Explaining China’s Competitiveness", Working Paper No 04-6, Northeastern University: Chỉ ra nguồn gốc năng lực cạnh tranh của Trung Quốc đến từ việc khai thác hiệu quả xuất nhập khẩu và FDI để củng cố nội lực, duy trì sự kiểm soát vĩ mô của nhà nước và đầu tư mạnh vào khoa học công nghệ ứng dụng.
• Michael E. Porter (2003), "Competitiveness and the Role of Regions", Kuala Lumpur, Malaysia: Nhấn mạnh năng lực cạnh tranh địa phương phụ thuộc vào năng suất sử dụng nguồn nhân lực, chất lượng sản phẩm dịch vụ công nghiệp và khả năng tối ưu hóa nguồn vốn hạn chế thông qua liên kết cụm ngành.
• Tề Quế Trân (2001), Trung Quốc 20 năm cải cách mở cửa; cải cách chế độ sở hữu, NXB Chính trị quốc gia: Phân tích mối quan hệ giữa khu vực kinh tế nhà nước và tư nhân trong giai đoạn chuyển đổi và mức độ can thiệp của chính sách vào tăng trưởng.

Các công trình nghiên cứu trong nước

Các tài liệu nghiên cứu trong nước được tác giả phân nhóm và đánh giá:

• Về kinh tế vĩ mô và hội nhập: Báo cáo của Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương (CIEM) & UNDP (2004) về chính sách phát triển kinh tế từ bài học Trung Quốc; công trình của Viện Nghiên cứu Phát triển - GS.TS. Hồ Đức Hùng chủ biên (2007), Kinh tế Việt Nam hội nhập phát triển bền vững.
• Về thực trạng kinh tế - xã hội và khu công nghiệp tỉnh Bình Dương:
  • Đề tài cấp tỉnh của PGS.TS. Đoàn Thị Hồng Vân (2004) về bài học kinh nghiệm và giải pháp phát triển các khu công nghiệp Bình Dương.
  • Đề tài của PGS.TS. Võ Văn Sen về đời sống kinh tế - văn hóa - xã hội của người dân diện di dời tái định cư tại các khu công nghiệp Bình Dương.
  • Luận án tiến sĩ của Nguyễn Văn Hiệp (2007) về những chuyển biến kinh tế - xã hội tỉnh Bình Dương từ năm 1945 đến 2005.
  • Luận án tiến sĩ của Phạm Văn Sơn Khanh (2006) về hoàn thiện hoạt động khu công nghiệp vùng kinh tế trọng điểm phía Nam đến năm 2010.
  • Các công trình của Phan Văn Các (2005) về chất lượng tăng trưởng công nghiệp Bình Dương; Trần Văn Liễu (2007) về phát triển kinh tế tư nhân; Trương Văn Sang (2006) về nhân lực qua truyền hình; Mai Văn Nghĩa (2005) về cổ phần hóa doanh nghiệp nhà nước; Phạm Việt Hùng (2007) về quan hệ lao động FDI trong khu công nghiệp; Võ Văn Cư (2006) về làng nghề truyền thống.

Khoảng trống nghiên cứu được luận án giải quyết

Phần lớn các công trình trước đây chỉ tiếp cận từng khía cạnh riêng lẻ (như lao động, giải tỏa tái định cư, cổ phần hóa, vận hành khu công nghiệp) hoặc phân tích thuần túy định tính mang tính nhận diện hiện tượng ở cấp độ thạc sĩ. Luận án lựa chọn giải quyết khoảng trống: xây dựng khung lý luận hoàn chỉnh về tác động của hội nhập kinh tế quốc tế đối với một địa phương cụ thể, sử dụng mô hình kinh tế lượng để lượng hóa các mối quan hệ tác động qua lại giữa các biến số kinh tế thay vì dừng lại ở mô tả thống kê đơn thuần.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết và khái niệm sử dụng

Luận án vận dụng hệ thống các lý thuyết kinh tế học quốc tế và khoa học quản trị:

• Khái niệm toàn cầu hóa và hội nhập: Trích dẫn quan điểm của Peter Berresford (1997), Roland Robertson, cùng các tổ chức quốc tế (UNCTAD, OECD, IMF). Toàn cầu hóa kinh tế được hiểu là sự gia tăng dòng lưu chuyển tự do của hàng hóa, dịch vụ, vốn, công nghệ và lao động vượt khỏi biên giới quốc gia.
• Cấp độ hội nhập kinh tế quốc tế: Dựa trên phân loại 5 cấp độ hội nhập của nhà kinh tế học Béla Balassa:
  1. Khu vực mậu dịch tự do (FTA): Cắt giảm, xóa bỏ thuế quan và hàng rào phi thuế quan nội khối, giữ quyền độc lập về chính sách thuế quan với nước ngoài (ví dụ: NAFTA, AFTA).
  2. Liên minh thuế quan (Customs Union): Xóa bỏ thuế quan nội khối và áp dụng biểu thuế quan chung đối với các nước ngoài khối (ví dụ: Khối Andean).
  3. Thị trường chung (Common Market): Bao gồm liên minh thuế quan và cho phép tự do di chuyển các yếu tố sản xuất (lao động, vốn, kỹ thuật) nội khối (ví dụ: EC trước đây).
  4. Liên minh kinh tế (Economic Union): Thị trường chung kết hợp hài hòa và phối hợp các chính sách kinh tế vĩ mô giữa các thành viên (ví dụ: EU).
  5. Liên minh toàn diện (Complete Economic Integration): Thống nhất toàn bộ chính sách kinh tế, tiền tệ, tài chính và thể chế chính trị - xã hội.
• Hội nhập ở cấp độ địa phương: Được định nghĩa là sự chủ động của chính quyền địa phương trong việc tổ chức thực thi các cam kết quốc tế của chính phủ; cải thiện môi trường kinh doanh để thu hút vốn đầu tư; nâng cao năng lực cạnh tranh cho doanh nghiệp; đầu tư cơ sở hạ tầng; kiểm soát môi trường sinh thái và giảm thiểu bất bình đẳng giàu nghèo.
• Lý thuyết mô hình tăng trưởng kinh tế: Tiếp cận hàm tổng cầu mở: $$Y = GDP = C + I + G + (X - M)$$ Trong đó: $C$ là tiêu dùng cá nhân; $I$ là đầu tư; $G$ là chi tiêu chính phủ; $X$ là xuất khẩu; $M$ là nhập khẩu.

Phương pháp nghiên cứu

Luận án kết hợp giữa phương pháp định tính và định lượng:

• Phương pháp định tính: Sử dụng phương pháp nghiên cứu lịch sử, phương pháp tình huống, kỹ thuật quy nạp và diễn dịch logic để mô tả thực trạng các yếu tố đầu vào, đầu ra của nền kinh tế địa phương; nhận diện các tác động tích cực và tiêu cực; đánh giá môi trường đầu tư và năng lực cạnh tranh của tỉnh.
• Phương pháp định lượng: Ứng dụng mô hình kinh tế lượng, xây dựng hàm hồi quy mẫu (Sample Regression Function - SRF), sử dụng phương pháp bình phương tối thiểu thông thường (Ordinary Least Squares - OLS) trên phần mềm EViews để kiểm định và lượng hóa mức độ tác động của các nhân tố hội nhập tới tăng trưởng kinh tế tỉnh Bình Dương.
• Nguồn tư liệu và dữ liệu: Thu thập dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo thống kê chính thức của Cục Thống kê tỉnh Bình Dương, Tổng cục Thống kê, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, niên giám thống kê và các báo cáo chuyên đề của UBND tỉnh Bình Dương giai đoạn 1997–2007.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Cơ sở lý luận về hội nhập kinh tế quốc tế và sự tác động của hội nhập đến tăng trưởng kinh tế của một địa phương

Chương này tập trung hệ thống hóa các vấn đề lý luận về toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế trong bối cảnh nền kinh tế chuyển đổi.

Luận điểm chính:

• Toàn cầu hóa là xu thế tất yếu bắt nguồn từ yêu cầu phát triển của lực lượng sản xuất xã hội, tạo điều kiện cho các quốc gia đang phát triển tiếp cận vốn, công nghệ và phương thức quản lý để thực hiện bước phát triển rút ngắn.
• Bản chất của toàn cầu hóa và hội nhập kinh tế quốc tế mang tính bất đối xứng: lợi ích phân phối không đồng đều giữa các nước phát triển và các nước đang phát triển, làm sâu sắc thêm khoảng cách giàu nghèo và giảm khả năng tự quyết chính sách kinh tế nếu thiếu năng lực thích ứng.
• Tác động hai mặt của hội nhập đối với kinh tế địa phương:
  • Mặt tích cực: Mở rộng quy mô thị trường, kích thích đầu tư (đặc biệt là dòng vốn FDI), thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng công nghiệp hóa, giải quyết việc làm và nâng cao trình độ người lao động.
  • Mặt hạn chế: Gia tăng áp lực cạnh tranh đào thải, nguy cơ cạn kiệt tài nguyên, ô nhiễm môi trường do tiếp nhận công nghệ lạc hậu, và tính dễ bị tổn thương trước các biến động tài chính toàn cầu (được mô tả qua khái niệm "Bầy thú điện tử").
• Xây dựng khung phân tích mối quan hệ giữa các yếu tố hội nhập (FDI, thương mại quốc tế, thể chế) với tăng trưởng kinh tế địa phương làm cơ sở cho mô hình lượng hóa ở chương sau.

Chương 2: Đánh giá tác động hội nhập kinh tế quốc tế đến tăng trưởng kinh tế tỉnh Bình Dương

Chương 2 thực hiện phân tích thực trạng phát triển kinh tế tỉnh Bình Dương giai đoạn 1997–2007 dưới tác động của tiến trình mở cửa và hội nhập kinh tế quốc tế.

Chỉ tiêu nghiên cứu	Thực trạng tại tỉnh Bình Dương (1997–2007)	Tác động hội nhập ghi nhận
Quy mô và tốc độ tăng trưởng	Tách tỉnh năm 1997 từ Sông Bé, vươn lên top 5 đóng góp ngân sách	Tăng trưởng nhanh về lượng, dựa chủ yếu vào vốn và mở rộng công nghiệp
Thu hút vốn đầu tư (FDI)	Dự án quy mô nhỏ (hầu hết < 5 triệu USD), vốn lớn dồn vào BĐS	Bổ sung nguồn vốn thiếu hụt nhưng phân bổ đại trà, hiệu quả chưa tối ưu
Trình độ công nghệ	> 90% doanh nghiệp có công nghệ trung bình khá trở xuống	Nguy cơ trở thành bãi thải công nghệ, giá trị gia tăng nội địa thấp
Hoạt động ngoại thương	Khu vực FDI chiếm > 90% kim ngạch xuất nhập khẩu	Thúc đẩy xuất khẩu tăng nhanh nhưng tính tự chủ kinh tế trong nước thấp
Cơ cấu ngành sản xuất	Thâm dụng lao động, thiếu vắng ngành chế tạo, chế biến sâu, điện tử	Chuyển dịch nhanh từ nông nghiệp sang công nghiệp - dịch vụ
Hạ tầng & Liên kết vùng	Hạ tầng nội tỉnh hoàn thiện tốt nhưng thiếu tính đón đầu	Chưa hình thành chuỗi liên kết giá trị chặt chẽ trong vùng KTTĐ phía Nam

Kết quả phân tích định lượng:

• Ứng dụng phương pháp OLS trên phần mềm EViews, kết quả phân tích chỉ ra rằng trong giai đoạn 1997–2007, yếu tố xuất khẩu đóng vai trò động lực trực tiếp và mang lại tác động dương lớn nhất cho tăng trưởng GDP của tỉnh Bình Dương.
• Ngược lại, yếu tố đất đai và tài nguyên thiên nhiên đơn thuần không còn tạo ra tác động gia tăng đáng kể đến tăng trưởng trong mô hình, khẳng định mô hình tăng trưởng dựa vào khai thác tài nguyên thô đã suy giảm hiệu quả.
• Nghiên cứu cũng đánh giá kinh nghiệm thực tiễn từ hai tỉnh Chiết Giang và Quảng Tây (Trung Quốc) – những địa phương có nét tương đồng về xuất phát điểm và vị trí địa lý – để rút ra các bài học về chính sách phát triển công nghiệp địa phương, phát huy sức mạnh nội sinh và bảo tồn vai trò của nông nghiệp.

Chương 3: Định hướng các giải pháp hội nhập kinh tế quốc tế tỉnh Bình Dương đến năm 2020

Dựa trên các phát hiện định tính và định lượng từ Chương 2, Chương 3 đề xuất hệ thống giải pháp toàn diện cho tỉnh Bình Dương nhằm chuyển đổi mô hình tăng trưởng đến năm 2020:

Định hướng và giải pháp trọng tâm:

1. Đổi mới chính sách thu hút đầu tư: Chuyển từ thu hút đầu tư đại trà sang chọn lọc; ưu tiên các dự án công nghệ cao, công nghiệp sạch, công nghiệp chế tạo, lắp ráp, điện và điện tử; hạn chế các dự án tiêu tốn năng lượng, thâm dụng lao động phổ thông và gây ô nhiễm môi trường.
2. Nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển kinh tế nội sinh: Ban hành các cơ chế hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ trong nước tham gia vào chuỗi cung ứng của các doanh nghiệp FDI; tăng cường đầu tư cho nghiên cứu ứng dụng khoa học kỹ thuật.
3. Tái cơ cấu nông nghiệp trong tiến trình hội nhập: Xác định vai trò của nông nghiệp là bệ đỡ cân bằng kinh tế và cung cấp nguyên liệu cho công nghiệp chế biến xuất khẩu; tập trung xây dựng thương hiệu nông sản đặc trưng cho địa phương.
4. Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao: Quy hoạch và thực thi chiến lược đào tạo nghề, đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật của các tập đoàn đa quốc gia và phục vụ chuyển dịch sang các ngành có giá trị gia tăng cao.
5. Tăng cường liên kết vùng và hoàn thiện hạ tầng: Chủ động phối hợp chính sách phát triển hạ tầng giao thông kết nối liên vùng với TP. Hồ Chí Minh, Đồng Nai và Bà Rịa - Vũng Tàu để tối ưu hóa chi phí logistics và nâng cao sức cạnh tranh cụm ngành.

---

Kết quả và những đóng góp mới

Đóng góp về mặt học thuật và lý luận

1. Phát triển khung lý luận về hội nhập kinh tế cấp địa phương: Luận án cụ thể hóa lý thuyết hội nhập kinh tế quốc tế từ cấp độ quốc gia xuống cấp độ địa phương (tỉnh/thành phố), làm rõ mối quan hệ biện chứng giữa việc mở cửa thị trường với việc tái phân bổ các nguồn lực đầu vào - đầu ra.
2. Xây dựng mô hình định lượng đánh giá tác động: Thiết lập mô hình kinh tế lượng đo lường mối tương quan giữa các nhân tố hội nhập và tăng trưởng kinh tế địa phương, khắc phục cách tiếp cận thuần túy định tính trong các nghiên cứu trước đó.

Đóng góp về mặt thực tiễn và chính sách

1. Khả năng nhân rộng mô hình: Khung đánh giá và mô hình hồi quy mẫu của luận án có thể được tham khảo để đo lường tác động hội nhập tại các địa phương khác, đặc biệt là các tỉnh thuộc vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.
2. Bài học kinh nghiệm quốc tế: Cung cấp tư liệu thực chứng về mô hình tăng trưởng kinh tế của tỉnh Chiết Giang và Quảng Tây (Trung Quốc) phù hợp với bối cảnh của Bình Dương.
3. Phát hiện thực nghiệm về nhân tố tăng trưởng: Chứng minh bằng phân tích định lượng rằng yếu tố tài nguyên đất đai không còn đóng vai trò quyết định, trong khi xuất khẩu là nhân tố động lực quan trọng nhất thúc đẩy tăng trưởng của tỉnh trong thời kỳ hội nhập.
4. Đánh giá độc lập năng lực cạnh tranh: Luận án đưa ra bức tranh phân tích độc lập về năng lực cạnh tranh của Bình Dương dưới sức ép mở cửa, nhận diện rõ rủi ro từ công nghệ lạc hậu và sự phụ thuộc vào khối FDI.
5. Định vị lại vai trò của ngành nông nghiệp: Luận án khẳng định nông nghiệp không bị triệt tiêu mà đóng vai trò là yếu tố cân bằng vĩ mô, tạo vùng nguyên liệu cho công nghiệp chế biến xuất khẩu và xây dựng thương hiệu nông sản địa phương.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

• Về phạm vi thời gian dữ liệu: Do điều kiện tiếp cận tư liệu tại thời điểm thực hiện luận án, chuỗi số liệu thống kê chỉ dừng lại ở giai đoạn 1997–2007 (mốc ngay sau khi Việt Nam chính thức gia nhập WTO). Các giai đoạn biến động kinh tế toàn cầu sau năm 2008 chưa được cập nhật đầy đủ trong mô hình định lượng.
• Về phạm vi nội dung: Luận án chủ yếu tập trung lượng hóa các chỉ tiêu tăng trưởng kinh tế vĩ mô trên địa bàn tỉnh; các khía cạnh về công bằng xã hội, phân hóa giàu nghèo, biến đổi sinh thái và văn hóa - đời sống của người lao động chỉ được sử dụng làm cơ sở minh họa.
• Hướng mở cho các nghiên cứu tiếp theo:
  • Mở rộng mô hình kinh tế lượng với chuỗi số liệu dài hơn sau năm 2008 để kiểm định tác động của các khủng hoảng chu kỳ kinh tế toàn cầu đối với tỉnh.
  • Nghiên cứu chuyên sâu về các mô hình liên kết cụm ngành công nghiệp và chuỗi giá trị giữa các tỉnh trong vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.
  • Phân tích sâu hơn các khía cạnh an sinh xã hội và chuyển dịch cơ cấu lao động di cư tại các khu công nghiệp Bình Dương.

---

Giá trị tham khảo

Luận án là tài liệu tham khảo học thuật và thực tiễn cho nhiều nhóm đối tượng:

• Cơ quan quản lý và hoạch định chính sách: Cung cấp cơ sở khoa học cho Ủy ban nhân dân tỉnh Bình Dương, Sở Kế hoạch và Đầu tư, Ban Quản lý các Khu công nghiệp trong việc rà soát tiêu chí thu hút dự án FDI, quy hoạch không gian công nghiệp và xây dựng chính sách hỗ trợ doanh nghiệp trong nước.
• Các nhà nghiên cứu, nghiên cứu sinh và học viên cao học: Cung cấp khung lý thuyết về phân tích kinh tế địa phương, phương pháp xây dựng hàm hồi quy mẫu (SRF) bằng phần mềm EViews để xử lý các bài toán kinh tế học phát triển và kinh tế quốc tế.
• Lãnh đạo các địa phương tương đồng: Giúp các tỉnh trong vùng kinh tế trọng điểm phía Nam tham khảo kinh nghiệm phát triển hạ tầng, quản lý khu công nghiệp và xử lý mối quan hệ giữa tăng trưởng kinh tế với kiểm soát môi trường sinh thái.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Luận án sử dụng phương pháp định lượng nào để đo lường tác động của hội nhập?

Luận án sử dụng phương pháp bình phương tối thiểu thông thường (Ordinary Least Squares - OLS) để xây dựng hàm hồi quy mẫu (SRF) và xử lý tính toán số liệu trên phần mềm chuyên dụng EViews, nhằm lượng hóa tác động của các biến số đầu vào và đầu ra đến tăng trưởng GDP tỉnh Bình Dương.

2. Giai đoạn 1997–2007, thực trạng thu hút FDI tại Bình Dương có những hạn chế chính nào?

Mặc dù thu hút được lượng lớn vốn đầu tư nhưng đa số dự án có quy mô vốn nhỏ (hầu hết dưới 5 triệu USD), các dự án vốn lớn lại tập trung vào bất động sản. Có trên 90% doanh nghiệp sử dụng dây chuyền công nghệ ở mức trung bình khá trở xuống, ngành nghề chủ yếu thâm dụng lao động, quay vòng vốn nhanh, thiếu các ngành chế tạo, chế biến sâu và công nghệ cao.

3. Kết quả phân tích định lượng chỉ ra yếu tố nào đóng vai trò quan trọng nhất đối với tăng trưởng kinh tế Bình Dương?

Kết quả lượng hóa khẳng định yếu tố xuất khẩu là động lực then chốt đảm nhận trọng trách thúc đẩy tăng trưởng kinh tế của tỉnh, trong khi yếu tố đất đai và tài nguyên thiên nhiên không còn tạo ra tác động làm gia tăng tăng trưởng trong giai đoạn nghiên cứu.

4. Luận án đã nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế từ những địa phương nào?

Luận án nghiên cứu và phân tích bài học kinh nghiệm phát triển kinh tế và hội nhập từ hai tỉnh Chiết Giang và Quảng Tây của Trung Quốc – những địa phương có nhiều điểm tương đồng về điều kiện xuất phát điểm và môi trường phát triển với tỉnh Bình Dương.

5. Vai trò của ngành nông nghiệp được định vị như thế nào trong giải pháp của luận án?

Nông nghiệp được xác định là nhân tố giúp giữ cân bằng kinh tế địa phương trong quá trình công nghiệp hóa và hội nhập; đồng thời đảm nhận vai trò cung cấp nguồn nguyên liệu ổn định cho công nghiệp chế biến hàng xuất khẩu và tạo dựng thương hiệu nông sản đặc trưng cho địa phương.

---

Kết luận

Luận án tiến sĩ của tác giả Cao Thị Việt Hương đã hệ thống hóa cơ sở lý luận về hội nhập kinh tế quốc tế ở cấp độ địa phương, kết hợp phương pháp phân tích định tính với mô hình định lượng OLS xử lý trên phần mềm EViews. Thông qua việc phân tích thực trạng kinh tế tỉnh Bình Dương giai đoạn 1997–2007, công trình đã chỉ rõ các thành tựu tăng trưởng cùng những rủi ro cấu trúc từ việc tiếp nhận công nghệ trung bình và phụ thuộc vào khối ngoại. Trên cơ sở đó, luận án đề xuất hệ thống giải pháp chiến lược đồng bộ đến năm 2020 nhằm định hướng Bình Dương phát triển theo chiều sâu, nâng cao năng lực cạnh tranh nội sinh và bảo đảm tính bền vững trong tiến trình hội nhập toàn cầu.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƯỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP.HCM ---- o --- CAO THỊ VIỆT HƯƠNG XÂY DỰNG CÁC GIẢI PHÁP HỘI NHẬP KINH TẾ QUỐC TẾ CỦA TỈNH BÌNH DƯƠNG ĐẾN NĂM 2020 Chuyên nghành: Quản trị kinh doanh Mã số : 60.01 LUẬN ÁN TIẾN SĨ KINH TẾ NGƯỜI HƯỚNG DẪN: GS. VÕ THANH THU THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH – 2010 1 MÔÛ ÑAÀU 1. YÙ NGHÓA VAØ TÍNH CAÁP THIEÁT CUÛA LUAÄN AÙN Hội nhập kinh tế quốc tế là sự chủ động của một quốc gia mở cửa để nền kinh tế tham gia vào quá trình toàn cầu hóa về kinh tế. Lyù luaän vaø thöïc tieãn hoaït ñoäng kinh teá trong thôøi gian qua ñaõ chöùng minh hoäi nhaäp kinh teá quoác teá mang tính taát yeáu khaùch quan, ñem laïi cho caùc quoác gia, caùc vuøng laõnh thoå treân theá giôùi nhieàu cô hoäi ñoàng thôøi cuõng ñaày thaùch thöùc trong suoát quaù trình phaùt trieån.

Ñeán nay, sau hai naêm hoäi nhaäp neàn kinh teá toaøn caàu, tình hình kinh teá quoác gia cuõng nhö töøng ñòa phöông chöa bao giôø phaûi ñoái ñaàu vôùi nhöõng thaùch thöùc, cam go, phöùc taïp khoù löôøng tröôùc nhö hieän nay, ñoøi hoûi caùc caáp laõnh ñaïo, töøng doanh nghieäp phaûi hieåu roõ thôøi cuoäc, nhaän dieän thực chất veà naêng löïc kinh teá cuûa ñòa phöông mình. Sôùm nhaän thöïc ñöôïc taàm aûnh höôûng quan troïng cuûa hoäi nhaäp kinh teá quoác teá ñeán phaùt trieån kinh teá cuûa quoác gia, Ñaûng vaø Chính phuû Vieät Nam chuû tröông thöïc hieän chính saùch ñoåi môùi hình thöùc quaûn lyù kinh teá, chuyeån töø neàn kinh teá keá hoaïch hoùa taäp trung sang neàn kinh teá thò tröôøng; töø chính saùch ñoùng cöûa, höôùng noäi chuyeån sang neàn kinh teá môû cöûa ñeå hoäi nhaäp vôùi neàn kinh teá khu vöïc vaø theá giôùi. Hai möôi hai naêm troâi qua, keå töø Ñaïi hoäi Trung öông Ñaûng laàn thöù 6 dieãn ra naêm 1986, vôùi chuû tröông thay ñoåi cô cheá quaûn lyù kinh teá, Vieät Nam ñaõ coù nhöõng böôùc tieán maïnh meõ veà kinh teá – xaõ hoäi, ñaëc bieät laø chuû ñoäng hoäi nhaäp vaøo neàn kinh teá toaøn caàu. Ñieàu naøy ñöôïc cuï theå qua nhöõng daáu moác quan troïng: naêm 1995 Vieät Nam gia nhaäp vaøo Hieäp hoäi caùc quoác gia Ñoâng Nam AÙ (ASEAN), naêm 1998 laø thaønh vieân cuûa dieãn ñaøn hôïp taùc kinh teá chaâu AÙ – Thaùi Bình Döông (APEC).

Ñieåm moác quan troïng, ñaùnh daáu 2 vieäc ñaát nöôùc hoäi nhaäp sau vaøo neàn kinh teá quoác teá khi ngaøy 01/1/2007 Vieät Nam ñaõ trôû thaønh thaønh vieân chính thöùc cuûa toå chöùc Thöông maïi theá giôùi (WTO), moät toå chöùc thöông maïi lôùn nhaát haønh tinh. Vieäc chuû ñoäng hoäi nhaäp vaøo neàn kinh teá toaøn caàu ñaõ taùc ñoäng maïnh meõ, laøm thay ñoåi cô baûn boä maët kinh teá cuûa Vieät Nam, cuï theå neáu ôû nhöõng naêm 1987, GDP tính treân ñaàu ngöôøi ta chæ ñaït chöa ñaày 100 USD, thì 20 naêm sau, naêm 2007, GDP tính treân ñaàu ngöôøi ñaõ vöôn ñeán treân 800 USD. Thôøi gian qua, töø naêm 1988 – 2008 Vieät Nam ñaõ thu huùt treân 10.000 döï aùn coù voán ñaàu 3 tö tröïc tieáp nöôùc ngoaøi (FDI), vôùi toång soá voán ñaêng kyù leân ñeán treân 130 tyû USD. Kim ngaïch xuaát khaåu neáu naêm 1986 ñaït chöa ñeán 1 tyû USD, thì ñeán naêm 2007, Vieät Nam ñaõ trôû thaønh moät trong 50 neàn thöông maïi quoác teá lôùn nhaát theá giôùi, vôùi kim ngaïch xuaát nhaäp khaåu treân 111 tyû USD (xuaát khaåu: 48,56 tyû USD, vaø nhaäp khaåu laø 62,68 tyû USD).

Hội nhập kinh tế quốc tế đã mang đến cho Việt Nam những thay đổi về thể chế, làm cho nền kinh tế của đất nước nói chung, của từng địa phương nói riêng có rất nhiều thay đổi, những điều tốt đẹp đã nói bên trên. Tuy nhiên, hội nhập kinh tế quốc tế cũng tác động rất hạn chế đến nền kinh tế của địa phương, kể cả việc mang đến những rủi ro, thách thức lớn. Cụ thể, kinh tế đất nước hội nhập vào nền kinh tế quốc tế với vị thế và tiềm lực kinh tế thấp. Hầu như các doanh nghiệp trong nước là những doanh nghiệp vừa và nhỏ; nền kinh tế chủ yếu là dựa và yếu tố nước ngoài.

Đây chính là điều khiến kinh tế địa phương rất dễ bị tổn thương, dễ bị phá vỡ ; sức mạnh nội sinh hầu như chưa được trang bị tốt để hội nhập, chưa đủ sức cạnh tranh trên thương trường của nền kinh tế khu vực lẫn toàn cầu. Vôùi tö caùch laø moät boä phaän khoâng taùch rôøi vôùi quoác gia; ñeå phaân tích nhöõng taùc ñoäng cuûa hoäi nhaäp kinh teá quoác teá ñeán kinh teá cuûa moät ñòa phöông ra sao, taùc giaû ñaõ tieán haønh choïn Bình Döông laøm ñoái töôïng nghieân cöùu 2 cho luaän aùn cuûa mình. Bình Döông vôùi dieän tích 2.6955,5 km , daân soá treân moät 1000 ngaøn ngöôøi; moät tænh coù xuaát phaùt ñieåm kinh teá raát thaáp, tænh thuaàn noâng (laø nhöõng tænh ngheøo nhaát nöôùc trong giai ñoaïn baét ñaàu ñaát nöôùc coù chuû tröông hoäi nhaäp), töø khi taùch khoûi tænh Soâng Beù (naêm 1997), ñeán nay hôn 10 naêm, laø moät trong naêm tænh ñoùng goùp cao nhaát vaøo ngaân saùch nhaø nöôùc. Tuy nhieân, beân caïnh nhöõng thaønh coâng röïc rôõ (veà toác ñoä vaø thôøi gian) thì tænh Bình Döông cuõng ñaõ theå hieän nhöõng maët haïn cheá cuûa mình.

Xuaát phaùt töø ñoäng löïc muoán chuyeån ñoåi nhanh neàn kinh teá ñòa phöông, tænh Bình Döông ñaõ thu huùt ñaàu töø veà tænh moät caùch ñaïi traø. Maët tích cöïc töø vieäc laøm naøy ñaõ ñöôïc chuùng toâi khaùi quaùt beân treân, song nhöõng haäu 4 quaû töø vieäc laøm naøy cuõng khoâng nhoû, khả năng tænh Bình Döông trong nhöõng naêm ñeán, khi hoäi nhaäp saâu vaøo neàn kinh teá quoác teá seõ phaûi ñoái maët vôùi raát nhieàu thaùch thức. Những dự án có số vốn đầu tư lớn thì lại tập trung vào dự án bất động sản, số còn lại hieän nay, treân 90% doanh nghieäp ñeán ñaàu tö taïi tænh laø nhöõng doanh nghieäp coù coâng ngheä daây chuyeàn saûn xuaát laïc haäu hoaëc trung bình khaù trôû xuoáng, soá voán ñaàu tö cuûa moãi döï aùn khoâng cao (haàu heát laø döôùi 5 trieäu USD. Nhöõng ngaønh ngheà ñaàu tö chuû yeáu vaøo nhöõng ngaønh ngheà coù 5 thôøi gian quay voøng voán nhanh, thaâm duïng lao ñoäng; möùc ñoä gaây haïi oâ nhieãm moâi tröôøng sinh thaùi cao; thieáu haún nhöõng ngaønh ngheà chuû löïc, nhöõng ngaønh ngheà laøm ñaàu taøu phaùt trieån laøm neàn taûng cho vieäc phaùt trieån coâng nghieäp cheá taïo, cheá bieán, laép raùp, ñieän – ñieän töû.

Treân 90% doanh nghieäp thöïc hieän hoaït ñoäng xuaát nhaäp khaåu, ñoùng goùp chính cho phaùt trieån GDP cuûa tænh laø do caùc doanh nghieäp coù voán ñaàu tö nöôùc ngoaøi ñaûm traùch. Ñaàu tö cô sôû haï taàng trong noäi boä ñòa phöông thì khaù, nhöõng laïi thieáu haún tính ñoùn ñaàu, chieán löôïc, chöa coù moái lieân keát vuøng trong khu vöïc kinh teá phía nam…. Vôùi haøng loaït vaán ñeà mang tính chaát raát cô baûn naøy cho thaáy raát caàn thieát coù moät nghieân cöùu mang tính chuyeân saâu, phaân tích, ñaùnh giaù nhöõng taùc ñoäng cuûa hoäi nhaäp kinh teá quoác teá ñeán taêng tröôûng cuûa tænh Bình Döông trong thôøi gian qua, töø ñoù xaây döïng caùc giaûi phaùp cho tænh Bình Döông hoäi nhaäp coù hieäu quaû vaøo neàn kinh teá quoác teá trong thôøi gian ñeán, cuï theå laø ñeán naêm 2020. MUÏC TIEÂU NGHIEÂN CÖÙU CUÛA LUAÄN AÙN.

Veà lyù luaän.  Laøm roõ baûn chaát vaø tính taát yeáu cuûa hoäi nhaäp kinh teá quoác teá vaø vaán ñeà toaøn caàu hoùa kinh teá.  Nghieân cöùu caùc lyù thuyeát moâ hình ño löôøng söï taùc ñoäng cuûa Hoäi nhaäp ñeán taêng tröôûng kinh teá cuï theå hoùa taïi moät ñòa phöông.  Nghieân cöùu kinh nghieäm cuûa moät soá tænh trong vaø ngoaøi nöôùc ñaõ hoäi nhaäp ñeå ruùt ra nhöõng baøi hoïc cho vieäc xaây döïng caùc giaûi phaùp chieán löôïc ñaåy nhanh tieán trình hoäi nhaäp kinh teá toaøn caàu cho tænh Bình Döông Muïc tieâu thöïc tieãn 6  Ñaùnh giaù söï taùc ñoäng cuûa quaù trình hoäi nhaäp kinh teá quoác teá ñeán taêng tröôûng kinh teá cuûa tænh Bình Döông, bao goàm taùc ñoäng tích cöïc vaø taùc ñoäng haïn cheá.

 Ñeà xuaát caùc giaûi phaùp chieán löôïc ñaåy nhanh tieán trình hoäi nhaäp Kinh teá quoác teá cho tænh Bình Döông; ñoàng thôøi cuõng neâu caùch thöùc thöïc hieän giaûi phaùp chieán löôïc ñaõ neâu. NHIEÄM VUÏ CUÛA LUAÄN AÙN.  Laøm roõ tính taát yeáu khaùch quan vaø baûn chaát cuûa Hoäi nhaäp kinh teá quoác teá.  Laøm roõ taùc ñoäng cuûa hoäi nhaäp kinh teá quoác teá ñeán taêng tröôûng kinh teá cuûa ñòa phöông (tænh).

 Nghieân cöùu kinh nghieäm phaùt trieån kinh teá döôùi taùc ñoäng cuûa hoäi nhaäp ñeán moät soá tænh coù ñieàu kieän kinh teá, vò trí töông töï Bình Döông töø ñoù ruùt ra baøi hoïc.  Söû duïng caùc moâ hình vaø phöông phaùp ñònh löôïng ñeå löôïng hoùa aûnh höôûng cuûa hoäi nhaäp ñeán taêng tröôûng kinh teá ôû Bình Döông bao goàm aûnh höôûng thuaän lôïi vaø caû taùc ñoäng tieâu cöïc ñeán kinh teá – xaõ hoäi.  Nghieân cöùu taùc ñoäng hoäi nhaäp kinh teá quoác teá ñeán taêng tröôûng kinh teá cuûa tænh Bình Döông.  Ñeà xuaát caùc giaûi phaùp hoäi nhaäp kinh teá quoác teá cuûa tænh Bình Döông theo höôùng phaùt trieån beàn vöõng.

ÑOÁI TÖÔÏNG VAØ PHAÏM VI NGHIEÂN CÖÙU Ñoái töôïng: Nghieân cöùu taùc ñoäng hoäi nhaäp kinh teá quoác teá ñeán caùc yeáu toá, lónh vöïc cuï theå sau: ñaàu tö; xuaát nhaäp khaåu; nguoàn voán nhaân löïc, nguoàn lao ñoäng; tình hình ñaàu tö phaùt trieån (ñöôïc coi laø yeáu toá tích luõy); naêng löïc caïnh tranh; hoaït ñoäng khu coâng nghieäp (laø yeáu toá quan troïng trong vieäc taêng tröôûng kinh teá tænh Bình Döông). Phaïm vi nghieân cöùu Veà khoâng gian: Taùc giaû ñi saâu vaøo nghieân cöùu taùc ñoäng cuûa hoäi nhaäp kinh teá quoác teá ñeán lónh vöïc kinh teá, cuï theå laø caùc yeáu toá laøm taêng tröôûng kinh teá tænh Bình Döông. Trong phaàn phaân tích ôû chöông 2 coù söï loàng gheùp, ñaët tænh Bình Döông trong boái caûnh quoác gia, töø ñoù coù söï so saùnh taùc ñoäng hoäi nhaäp kinh teá quoác teá ñeán kinh teá Vieät Nam vaø Bình Döông seõ chòu taùc ñoäng tröïc tieáp theá naøo. 8 Trong luaän aùn naøy khoâng phaân tích ñeán caùc khía caùc xaõ hoäi vaø caùc lónh vöïc khaùc, neáu coù chæ duøng minh hoïa vaø laø höôùng môû cho caùc nghieân cöùu khaùc sau naøy.

Veà thôøi gian: nghieân cöùu töø naêm 1997, khi tænh Bình Döông chính thöùc ra ñôøi vaø soá lieäu thoáng keâ choát ñeán 2007. PHÖÔNG PHAÙP NGHIEÂN CÖÙU Cô sôû lyù thuyeát ñeå thöïc hieän luaän aùn laø söï vaän duïng caùc lyù thuyeát veà hoäi nhaäp kinh teá quoác teá, khoa hoïc quaûn trò vaø taêng tröôûng kinh teá.