Đổi mới công tác giáo dục lý luận chính trị trong khối trường cao đẳng quân sự

Luận văn thạc sĩ giáo dục nghiên cứu ussh đổi mới công tác giáo dục lý luận chính trị trong khối trường cao đẳng quân sự trước tình hình, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên

• Tác giả: Nguyễn Đăng Hoàng
• Người hướng dẫn: PGS. Vũ Duy Thông
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Chính trị học
• Đề tài: Đổi Mới Giáo Dục Lý Luận Chính Trị Trong Các Trường Cao Đẳng Quân Sự
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2013
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TÌNH HÌNH MỚI VÀ NHỮNG YÊU CẦU ĐẶT RA VỚI CÔNG TÁC GIÁO DỤC LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ TRONG KHỐI TRƯỜNG CAO ĐẲNG QUÂN SỰ
• 1.1. Khái niệm, vị trí, vai trò, nội dung nhiệm vụ của công tác giáo dục lý luận chính trị trong nhà trường quân sự
• 1.2. Tình hình mới tác động đến công tác giáo dục lý luận chính trị
• 1.2.1. Đặc điểm tình hình tác động đến công tác giáo dục lý luận chính trị
• 1.2.2. Tình hình tư tưởng, tâm trạng của đối tượng học viên
• 1.3. Đặc điểm khối các trường cao đẳng quân sự và những yêu cầu đặt ra đối với công tác giáo dục lý luận chính trị
• 1.3.1. Đặc điểm về tổ chức và nhiệm vụ
• 1.3.2. Đặc điểm đội ngũ cán bộ giảng dạy và đội ngũ cán bộ là công tác giáo dục lý luận chính trị
• 1.3.3. Những yêu cầu đặt ra đối với công tác giáo dục lý luận chính trị đối với khối các trường quân sự
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỊNH HƯỚNG VÀ NHỮNG GIẢI PHÁP NHẰM NÂNG CAO CÔNG TÁC GIÁO DỤC LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ TRONG KHỐI TRƯỜNG CAO ĐẲNG QUÂN SỰ
• 2.1. Định hướng và những yêu cầu đối với người học
• 2.1.1. Những định hướng về công tác giáo dục lý luận chính trị
• 2.1.2. Những yêu cầu đối với đối tượng người học
• 2.2. Những giải pháp nhằm nâng cao công tác giáo dục lý luận chính trị
• 2.2.1. Đổi mới về nội dung, chương trình giáo dục đào tạo
• 2.2.2. Đổi mới phương thức đào tạo
• 2.2.3. Nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ và giảng viên giảng dạy các môn lý luận chính trị
• 2.2.4. Tăng cường cơ sở vật chất cho công tác giáo dục lý luận chính trị trong khối các trường cao đẳng quân sự
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về Đổi mới giáo dục lý luận chính trị trong trường cao đẳng quân sự

Đổi mới giáo dục lý luận chính trị trong các trường cao đẳng quân sự là một nhiệm vụ quan trọng nhằm nâng cao chất lượng đào tạo và phát triển năng lực cho học viên. Trong bối cảnh hiện nay, việc giáo dục lý luận chính trị không chỉ giúp học viên hiểu rõ hơn về tư tưởng Hồ Chí Minh và chủ nghĩa Mác - Lênin mà còn trang bị cho họ những kỹ năng cần thiết để đối phó với những thách thức trong môi trường quân sự. Đổi mới này không chỉ dừng lại ở nội dung mà còn cần cải tiến phương pháp giảng dạy, tạo ra môi trường học tập tích cực và hiệu quả.

1.1. Khái niệm và vai trò của giáo dục lý luận chính trị

Giáo dục lý luận chính trị là quá trình truyền bá các nguyên lý của chủ nghĩa Mác - Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh. Vai trò của nó không chỉ nằm ở việc nâng cao nhận thức mà còn giúp hình thành phẩm chất chính trị cho học viên, từ đó góp phần xây dựng quân đội vững mạnh.

1.2. Tình hình hiện tại của giáo dục lý luận chính trị trong quân đội

Hiện nay, giáo dục lý luận chính trị trong các trường cao đẳng quân sự đang đối mặt với nhiều thách thức. Sự tác động của nền kinh tế thị trường và các yếu tố xã hội đã làm giảm sút phẩm chất đạo đức và lý tưởng của một bộ phận học viên. Cần có những biện pháp cụ thể để khắc phục tình trạng này.

II. Những thách thức trong công tác giáo dục lý luận chính trị hiện nay

Công tác giáo dục lý luận chính trị trong các trường cao đẳng quân sự đang gặp phải nhiều thách thức lớn. Những yếu tố như sự thay đổi trong tư tưởng của học viên, sự tác động của các thế lực thù địch và sự phát triển nhanh chóng của công nghệ thông tin đã tạo ra áp lực lớn cho công tác này. Để vượt qua những thách thức này, cần có sự đổi mới toàn diện trong phương pháp giảng dạy và nội dung giáo dục.

2.1. Tác động của nền kinh tế thị trường đến giáo dục lý luận

Nền kinh tế thị trường đã tạo ra nhiều cơ hội nhưng cũng đồng thời mang lại những thách thức cho giáo dục lý luận chính trị. Học viên có thể bị ảnh hưởng bởi những giá trị tiêu cực, dẫn đến sự suy giảm lý tưởng và phẩm chất chính trị.

2.2. Sự thay đổi trong tư tưởng của học viên

Tư tưởng của học viên hiện nay đang có sự thay đổi mạnh mẽ. Nhiều học viên không còn giữ vững lý tưởng cách mạng, điều này đòi hỏi các trường phải có những biện pháp giáo dục phù hợp để khôi phục và phát huy lý tưởng này.

III. Phương pháp đổi mới giáo dục lý luận chính trị hiệu quả

Để nâng cao chất lượng giáo dục lý luận chính trị, cần áp dụng các phương pháp giảng dạy hiện đại và phù hợp với đối tượng học viên. Việc kết hợp giữa lý thuyết và thực hành, sử dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy sẽ giúp học viên tiếp cận kiến thức một cách hiệu quả hơn. Ngoài ra, cần tạo ra môi trường học tập tích cực, khuyến khích sự tham gia của học viên.

3.1. Đổi mới nội dung chương trình giảng dạy

Nội dung chương trình giảng dạy cần được cập nhật thường xuyên để phù hợp với thực tiễn và nhu cầu của học viên. Việc đưa vào các chủ đề nóng, thời sự sẽ giúp học viên cảm thấy hứng thú hơn với môn học.

3.2. Ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy

Sử dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy sẽ giúp học viên tiếp cận kiến thức một cách nhanh chóng và hiệu quả. Các công cụ trực tuyến có thể được sử dụng để tổ chức các buổi thảo luận, trao đổi ý kiến giữa giảng viên và học viên.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu trong giáo dục lý luận chính trị

Việc áp dụng các phương pháp đổi mới trong giáo dục lý luận chính trị đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Học viên không chỉ nắm vững kiến thức mà còn phát triển được tư duy phản biện và khả năng ứng dụng lý thuyết vào thực tiễn. Các nghiên cứu cho thấy, những học viên được giáo dục lý luận chính trị một cách bài bản có khả năng lãnh đạo và quản lý tốt hơn trong môi trường quân sự.

4.1. Kết quả từ các nghiên cứu thực tiễn

Nhiều nghiên cứu đã chỉ ra rằng, việc đổi mới giáo dục lý luận chính trị đã giúp nâng cao chất lượng đào tạo và phát triển năng lực cho học viên. Họ có khả năng ứng dụng lý thuyết vào thực tiễn một cách hiệu quả.

4.2. Những mô hình giáo dục lý luận thành công

Một số mô hình giáo dục lý luận chính trị thành công đã được áp dụng tại các trường cao đẳng quân sự, giúp học viên phát triển toàn diện về cả kiến thức và kỹ năng. Những mô hình này có thể được nhân rộng và áp dụng tại nhiều trường khác.

V. Kết luận và triển vọng tương lai của giáo dục lý luận chính trị

Giáo dục lý luận chính trị trong các trường cao đẳng quân sự cần tiếp tục được đổi mới và phát triển để đáp ứng yêu cầu của thời đại. Việc nâng cao chất lượng giáo dục lý luận chính trị không chỉ góp phần xây dựng quân đội vững mạnh mà còn tạo ra những công dân có trách nhiệm với xã hội. Tương lai của giáo dục lý luận chính trị sẽ phụ thuộc vào khả năng thích ứng và đổi mới của các trường trong bối cảnh toàn cầu hóa.

5.1. Định hướng phát triển giáo dục lý luận chính trị

Cần có những định hướng rõ ràng cho việc phát triển giáo dục lý luận chính trị trong các trường cao đẳng quân sự. Điều này bao gồm việc cập nhật nội dung, phương pháp giảng dạy và tăng cường cơ sở vật chất.

5.2. Tương lai của giáo dục lý luận chính trị trong quân đội

Tương lai của giáo dục lý luận chính trị trong quân đội sẽ phụ thuộc vào sự đổi mới và sáng tạo trong công tác giáo dục. Các trường cần phải chủ động trong việc áp dụng các phương pháp giảng dạy hiện đại để nâng cao chất lượng đào tạo.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh toàn cầu hóa và hội nhập quốc tế sâu rộng, công tác giáo dục lý luận chính trị trong khối trường cao đẳng quân sự tại Việt Nam đang đứng trước nhiều thách thức và yêu cầu đổi mới cấp thiết. Theo ước tính, từ năm 2006 đến nay, số lượng học viên trong các trường cao đẳng quân sự tăng đáng kể, đồng thời tình hình thế giới và trong nước diễn biến phức tạp, tác động trực tiếp đến nhận thức và tư tưởng của sinh viên quân sự. Mục tiêu nghiên cứu nhằm làm rõ vai trò, thực trạng và đề xuất giải pháp đổi mới công tác giáo dục lý luận chính trị trong khối trường cao đẳng quân sự, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo, xây dựng bản lĩnh chính trị vững vàng cho học viên.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các trường cao đẳng quân sự trong toàn quân, khảo sát giai đoạn từ năm 2006 đến nay – thời điểm Việt Nam gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), đánh dấu bước ngoặt trong hội nhập kinh tế và chính trị. Ý nghĩa nghiên cứu được thể hiện qua việc củng cố nền tảng tư tưởng cho lực lượng cán bộ, chiến sĩ trẻ, đồng thời góp phần xây dựng quân đội cách mạng, chính quy, tinh nhuệ và từng bước hiện đại. Qua đó, công tác giáo dục lý luận chính trị không chỉ nâng cao nhận thức chính trị mà còn hình thành phẩm chất đạo đức, ý chí và kỷ luật trong học viên, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên cơ sở lý luận của chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh về giáo dục lý luận chính trị, đồng thời vận dụng các quan điểm, nghị quyết của Đảng Cộng sản Việt Nam như Nghị quyết Trung ương 4 (Khóa XI) và Nghị quyết Trung ương 5 (Khóa IX). Hai lý thuyết trọng tâm bao gồm:

• Lý thuyết giáo dục lý luận chính trị: Giáo dục lý luận chính trị là quá trình truyền bá các nguyên lý của chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh và đường lối, chính sách của Đảng nhằm xây dựng thế giới quan khoa học, bản lĩnh chính trị và phẩm chất cách mạng cho cán bộ, đảng viên và học viên.

• Lý thuyết đổi mới giáo dục: Đổi mới nội dung, phương pháp và hình thức giáo dục lý luận chính trị nhằm nâng cao hiệu quả, phù hợp với đặc điểm đối tượng học viên và tình hình thực tiễn, đồng thời ứng dụng công nghệ thông tin và phương tiện hiện đại trong giảng dạy.

Các khái niệm chính được làm rõ gồm: giáo dục lý luận chính trị, công tác tư tưởng, bản lĩnh chính trị, phương pháp biện chứng duy vật, và phẩm chất cách mạng.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn sử dụng phương pháp nghiên cứu duy vật biện chứng kết hợp với phương pháp lịch sử và logic để phân tích thực trạng và đề xuất giải pháp. Phương pháp thống kê số liệu được áp dụng để đánh giá hiệu quả công tác giáo dục lý luận chính trị tại các trường cao đẳng quân sự. Ngoài ra, phương pháp quan sát xã hội và phân tích tổng hợp các tài liệu chính trị - văn hóa - lịch sử cũng được sử dụng nhằm đảm bảo tính khách quan và toàn diện.

Nguồn dữ liệu chính bao gồm các văn kiện, nghị quyết của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, các báo cáo và số liệu từ các trường cao đẳng quân sự trong toàn quân. Cỡ mẫu nghiên cứu gồm cán bộ, giáo viên giảng dạy lý luận chính trị và học viên đang học tập tại các trường cao đẳng quân sự. Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu ngẫu nhiên có chủ đích nhằm đảm bảo đại diện cho các đối tượng nghiên cứu. Thời gian nghiên cứu tập trung từ năm 2006 đến nay, phù hợp với giai đoạn hội nhập và đổi mới giáo dục.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Vai trò quan trọng của giáo dục lý luận chính trị: Công tác giáo dục lý luận chính trị góp phần xây dựng bản lĩnh chính trị vững vàng cho sinh viên quân sự, giúp họ kiên định mục tiêu độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội. Theo số liệu khảo sát, hơn 85% học viên nhận thức rõ vai trò của lý luận chính trị trong việc hình thành phẩm chất cách mạng và ý thức tổ chức kỷ luật.

2. Thực trạng đội ngũ giảng viên còn hạn chế: Đội ngũ cán bộ giảng dạy lý luận chính trị tại các trường cao đẳng quân sự còn thiếu về số lượng và chưa đồng đều về chất lượng. Tại một số trường, một giảng viên phải đảm nhận hơn 1000 giờ giảng quy đổi mỗi năm, dẫn đến hạn chế thời gian nghiên cứu và chuẩn bị bài giảng. Chỉ khoảng 40% giảng viên được đào tạo chuyên sâu về lý luận chính trị.

3. Phương pháp giảng dạy còn mang tính truyền thống, thiếu sinh động: Việc giảng dạy lý luận chính trị chủ yếu dựa vào phương pháp truyền thụ một chiều, thiếu minh họa cụ thể và liên hệ thực tiễn. Khoảng 60% học viên cho biết cảm thấy môn học khô khan, khó tiếp thu do thiếu các hình thức giảng dạy đa dạng và ứng dụng công nghệ thông tin.

4. Tâm trạng và nhận thức của học viên đa dạng, có biểu hiện tiêu cực: Một bộ phận sinh viên mới nhập học có tâm lý chán nản, lười học và thiếu động cơ đúng đắn với môn lý luận chính trị, đặc biệt là sinh viên năm thứ nhất. Khoảng 25% học viên thể hiện thái độ thờ ơ hoặc mơ hồ về chính trị, do ảnh hưởng của các yếu tố xã hội và kinh tế thị trường.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của những hạn chế trên bắt nguồn từ nhiều yếu tố khách quan và chủ quan. Sự phát triển nhanh chóng của kinh tế thị trường đã tạo ra những tác động tiêu cực như chủ nghĩa cá nhân, thực dụng, làm giảm sút niềm tin và lý tưởng cách mạng trong một bộ phận học viên. Đồng thời, đội ngũ giảng viên còn thiếu về số lượng và chất lượng, chưa được đào tạo bài bản, dẫn đến phương pháp giảng dạy chưa đổi mới, thiếu hấp dẫn và chưa gắn kết với thực tiễn.

So sánh với các nghiên cứu trong nước, kết quả này phù hợp với nhận định về sự cần thiết đổi mới công tác giáo dục lý luận chính trị nhằm nâng cao hiệu quả và phù hợp với đặc điểm đối tượng học viên. Việc ứng dụng công nghệ thông tin và đổi mới phương pháp giảng dạy được xem là xu hướng tất yếu để thu hút sự quan tâm và nâng cao chất lượng học tập.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ thể hiện tỷ lệ giảng viên được đào tạo chuyên sâu, biểu đồ đánh giá thái độ học viên đối với môn học, và bảng thống kê số giờ giảng viên đảm nhận. Những biểu đồ này giúp minh họa rõ nét các vấn đề tồn tại và nhu cầu đổi mới trong công tác giáo dục lý luận chính trị.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giảng viên: Chủ động xây dựng kế hoạch đào tạo chuyên sâu, chính quy cho cán bộ giảng dạy lý luận chính trị, ưu tiên cử đi học sau đại học và bồi dưỡng kỹ năng sư phạm hiện đại. Mục tiêu nâng tỷ lệ giảng viên có trình độ chuyên môn cao lên trên 70% trong vòng 3 năm. Chủ thể thực hiện: Bộ Quốc phòng phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo.

2. Đổi mới nội dung và phương pháp giảng dạy: Cập nhật, bổ sung nội dung giáo trình phù hợp với tình hình thực tiễn, tăng cường liên hệ thực tế, sử dụng các phương pháp giảng dạy tích cực như thảo luận nhóm, mô phỏng tình huống, ứng dụng công nghệ thông tin và truyền thông. Thời gian triển khai: ngay trong năm học tiếp theo. Chủ thể thực hiện: Ban giám hiệu các trường cao đẳng quân sự.

3. Tăng cường cơ sở vật chất và trang thiết bị hiện đại: Đầu tư phòng học đa phương tiện, thiết bị trình chiếu, thư viện điện tử để hỗ trợ giảng dạy và học tập lý luận chính trị. Mục tiêu hoàn thiện cơ sở vật chất trong 2 năm tới. Chủ thể thực hiện: Bộ Quốc phòng và các trường cao đẳng quân sự.

4. Xây dựng chương trình giáo dục tư tưởng chính trị toàn diện cho học viên: Tổ chức các hoạt động ngoại khóa, tọa đàm, hội thảo về lý luận chính trị gắn với thực tiễn, tăng cường giáo dục đạo đức, lối sống, bản lĩnh chính trị cho sinh viên. Thời gian thực hiện: liên tục hàng năm. Chủ thể thực hiện: Phòng chính trị và các khoa giảng dạy.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý giáo dục trong quân đội: Giúp hoạch định chính sách, xây dựng kế hoạch đào tạo và đổi mới công tác giáo dục lý luận chính trị phù hợp với đặc điểm lực lượng quân sự.

2. Giảng viên và cán bộ làm công tác chính trị: Nâng cao nhận thức, cập nhật kiến thức và phương pháp giảng dạy hiện đại, từ đó nâng cao hiệu quả truyền đạt lý luận chính trị cho học viên.

3. Sinh viên và học viên các trường cao đẳng quân sự: Hiểu rõ vai trò và ý nghĩa của giáo dục lý luận chính trị, từ đó nâng cao động cơ học tập, rèn luyện bản lĩnh chính trị và phẩm chất cách mạng.

4. Nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành Chính trị học: Cung cấp tài liệu tham khảo về thực trạng và giải pháp đổi mới công tác giáo dục lý luận chính trị trong môi trường quân sự, góp phần phát triển nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực này.

Câu hỏi thường gặp

1. Tại sao giáo dục lý luận chính trị lại quan trọng trong các trường cao đẳng quân sự?
   Giáo dục lý luận chính trị giúp xây dựng bản lĩnh chính trị vững vàng, phẩm chất cách mạng và ý thức tổ chức kỷ luật cho học viên, là nền tảng để họ thực hiện tốt nhiệm vụ quân sự và bảo vệ Tổ quốc.

2. Những khó khăn chính trong công tác giáo dục lý luận chính trị hiện nay là gì?
   Khó khăn bao gồm đội ngũ giảng viên thiếu về số lượng và chất lượng, phương pháp giảng dạy còn truyền thống, thiếu sinh động, cùng với tâm lý học viên chưa tích cực và ảnh hưởng tiêu cực từ các yếu tố xã hội.

3. Làm thế nào để đổi mới phương pháp giảng dạy lý luận chính trị hiệu quả?
   Cần áp dụng các phương pháp tích cực như thảo luận nhóm, mô phỏng tình huống, sử dụng công nghệ thông tin, kết hợp lý luận với thực tiễn và tăng cường hoạt động ngoại khóa để tạo hứng thú học tập.

4. Vai trò của công nghệ thông tin trong giáo dục lý luận chính trị là gì?
   Công nghệ thông tin giúp đa dạng hóa hình thức giảng dạy, cung cấp tài liệu phong phú, tạo môi trường học tập tương tác và nâng cao hiệu quả tiếp thu kiến thức cho học viên.

5. Làm sao để nâng cao động cơ học tập lý luận chính trị của sinh viên?
   Bằng cách liên hệ nội dung học với thực tiễn, tổ chức các hoạt động ngoại khóa, tạo môi trường học tập tích cực, đồng thời giảng viên cần truyền cảm hứng và tạo sự hấp dẫn trong bài giảng.

Kết luận

• Giáo dục lý luận chính trị giữ vai trò then chốt trong việc xây dựng bản lĩnh chính trị và phẩm chất cách mạng cho sinh viên các trường cao đẳng quân sự.
• Thực trạng đội ngũ giảng viên còn hạn chế và phương pháp giảng dạy chưa đổi mới là những thách thức lớn cần được khắc phục.
• Đổi mới nội dung, phương pháp giảng dạy và tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin là yêu cầu cấp thiết để nâng cao hiệu quả giáo dục lý luận chính trị.
• Đầu tư cơ sở vật chất, bồi dưỡng đội ngũ giảng viên và xây dựng chương trình giáo dục toàn diện sẽ góp phần nâng cao chất lượng đào tạo.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai đào tạo giảng viên, cập nhật giáo trình, đầu tư trang thiết bị và tổ chức các hoạt động ngoại khóa nhằm phát huy hiệu quả công tác giáo dục lý luận chính trị trong khối trường cao đẳng quân sự.

Hãy hành động ngay hôm nay để góp phần xây dựng lực lượng quân đội vững mạnh về chính trị, tư tưởng và chuyên môn, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới!

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận và danh mục tài liệu tham khảo, phụ lục, luận văn đƣợc kết cấu thành 2 chƣơng. 13 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Chƣơng 1 TÌNH HÌNH MỚI VÀ NHỮNG YÊU CẦU ĐẶT RA VỚI CÔNG TÁC GIÁO DỤC LÝ LUẬN CHÍNH TRỊ TRONG KHỐI TRƢỜNG CAO ĐẲNG QUÂN SỰ 1.1 Khái niệm, vị trí, vai trò, nội dung nhiệm vụ của công tác giáo dục lý luận chính trị trong nhà trƣờng quân sự 1.1 Khái niệm Giáo dục là một quá trình các hoạt động có ý thức, có mục đích, có kế hoạch, có tổ chức nhằm bồi dƣỡng cho con ngƣời có những phẩm chất đạo đức và những điều cần thiết để con ngƣời có khả năng tham gia mọi mặt của đời sống xã hội. Trong từ điển tiếng Việt thì giáo dục đƣợc hiểu “là hoạt động nhằm tác động một cách có hệ thống đến sự phát triển tinh thần, thể chất của một đối tượng nào đó, làm cho đối tượng ấy dần dần có những phẩm chất và năng lực như yêu cầu đặt ra” [49, tr. Từ góc độ giáo dục học: “Về bản chất, giáo dục là quá trình truyền đạt và tiếp thu những kinh nghiệm lịch sử xã hội của các thế hệ loài người.

Về hoạt động, giáo dục là quá trình tác động đến đối tượng giáo dục để hình thành cho họ những phẩm chất nhân cách” [50, tr.21] Giáo dục lý luận chính trị là một bộ phận, một nhiệm vụ quan trọng bức thiết trong hệ thống công tác tƣ tƣởng nhạy cảm, phức tạp, đa chiều của Đảng ta trong giai đoạn hiện nay. Để làm sáng tỏ bản chất của giáo dục lý luận chính trị thì không chỉ tiếp cận từ góc độ công tác tƣ tƣởng mà còn từ giáo dục học, vì vậy cần làm sáng tỏ các khái niệm có liên quan: Lý luận chính trị là lý luận trong lĩnh vực chính trị. Lý luận chính trị ra đời khi xã hội có sự phân chia giai cấp và đấu tranh giai cấp để đại diện cho lợi ích của một Đảng, một giai cấp nhất định trong xã hội. Giáo dục lý luận chính trị nói chung là một nhiệm vụ quan trọng của tất cả các giai cấp cầm quyền.

Đối với nƣớc ta, giáo dục lý luận chính trị đƣợc chủ 14 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] tịch Hồ Chí Minh khởi xƣớng, định hƣớng và phát triển ngay từ khi chƣa có Đảng. Trải qua quá trình thực tiễn, giáo dục lý luận chính trị đã đóng vai trò to lớn đối với những thắng lợi của cách mạng nƣớc ta. Giáo dục lý luận chính trị là “việc truyền bá những nguyên lý của chủ nghĩa Mác – Lênin, tƣ tƣởng Hồ Chí Minh và hệ thống những quan điểm, chủ trƣơng, đƣờng lối, chính sách của Đảng cho cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân. Đó là quá trình tác động vào đối tƣợng giáo dục bằng cách trình bày, giải thích một cách khoa học những khái niệm, những quan điểm.

nhằm làm cho cán bộ, đảng viên và nhân dân nhận thức đúng đắn những nguyên lý của chủ nghĩa Mác – Lênin, kiên định mục tiêu, lý tƣởng độc lập dân tộc gắn liền với chủ nghĩa xã hội, nhất trí cao với đƣờng lối, quan điểm của Đảng, nâng cao phẩm chất cách mạng và năng lực hoạt động thực tiễn của họ, hƣớng họ vận dụng những hiểu biết ấy vào cuộc sống” [37, tr.TS Dƣơng Xuân Ngọc thì cho rằng: “Giáo dục lý luận chính trị là hoạt động nhận thức, vận dụng và phát triển sáng tạo chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh, đường lối chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước nhằm hình thành thế giới quan khoa học, nhân sinh quan cộng sản, phương pháp tư duy và phương pháp làm việc biện chứng, khoa học và góp phần nâng cao và phát huy tính tích cực chính trị - xã hội của các chủ thể chính trị trong xã hội trong hoạt động thực tiễn” [4, tr. Công tác giáo dục lý luận chính trị là những hoạt động truyền bá, giáo dục chủ nghĩa Mác – Lênin, tƣ tƣởng Hồ Chí Minh, đƣờng lối, chính sách của Đảng và Nhà nƣớc, các trị thức khoa học chính trị. đƣợc tổ chức một cách khoa học, theo một kế hoạch, chƣơng trình nhất định nhằm nâng cao trình độ và năng lực công tác cho cán bộ, đảng viên và nhân dân với sự tham gia của tất cả các tổ chức: Đảng, Nhà nƣớc, các đoàn thể chính trị - xã hội và các lực lƣợng, phƣơng tiện của toàn xã hội, trong đó Đảng không chỉ đóng vai trò là cơ quan lãnh đạo, chỉ đạo mà là còn cơ quan tổ chức thực hiện công tác giáo dục lý luận chính trị một cách khoa học và có hệ thống nhất (51, tr.31) 15 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Nhƣ vậy, giáo dục lý luận chính trị vừa là hoạt động nhận thức, vừa là hoạt động thực tiễn nhằm hiện thực hóa nhận thức lý luận chính trị của cả chủ thể và khách thể. Khi nói đến “công tác” nghĩa là nói tới “công việc của nhà nước, của đoàn thể” [49, tr.

Trong khi đó, giáo dục lý luận chính trị nhất thiết không thể là công việc của một cá nhân hay một nhóm riêng lẻ mà phải là công việc của một giai cấp, một chính đảng. Do đó, khi nói tới giáo dục lý luận chính trị với tƣ cách là một hoạt động thì cũng có nghĩa là đang nói tới công tác giáo dục lý luận chính trị. Và ngƣợc lại, khi nói tới công tác giáo dục lý luận chính trị nghĩa là đang nói tới mặt thực tiễn của hoạt động giáo dục lý luận chính trị. Công tác giáo dục lý luận chính trị đƣợc định nghĩa rõ ràng, chính xác trong giáo trình Nguyên lý công tác tƣ tƣởng là : “một bộ phận quan trọng của công tác tƣ tƣởng của Đảng.

Giáo dục lý luận chính trị có nghĩa là truyền bá những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác – Lênin, tƣ tƣởng Hồ Chí Minh, đƣờng lối và quan điểm của Đảng cho cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân” [50, tr. Công tác giáo dục lý luận chính trị là một công tác quan trọng trong công tác tƣ tƣởng của Đảng. Đó là: “việc truyền bá những nguyên lý cơ bản của chủ nghĩa Mác – Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh; đường lối, quan điểm của Đảng, cơ sở phương pháp luận, bản thể luận cho cán bộ, đảng viên và nhân dân”[22, tr. Với khái niệm này, công tác giáo dục lý luận chính trị đƣợc xác định về vị trí, vai trò trong hệ thống công tác tƣ tƣởng và khẳng định đây là một hoạt động có tổ chức, có kế hoạch một cách chặt chẽ của Đảng.

Công tác giáo dục lý luận chính trị góp phần quan trọng vào việc xây dựng Đảng vững mạnh về chính trị, tƣ tƣởng và tổ chức, góp phần vào việc xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo gồm những ngƣời kiên định lập trƣờng xã hội chủ nghĩa, có năng lực tổ chức, tập hợp động viên, giáo dục, thuyết phục quần chúng. Đồng thời, công tác giáo dục lý luận chính trị trực tiếp góp phần xây dựng con ngƣời mới có 16 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] tinh thần tự giác, tích cực trong quá trình cải tạo xã hội cũ, xây dựng xã hội mới. Nghị quyết Trung ƣơng 3 (khóa VIII) của Đảng ta có xác định rõ: “Mục tiêu xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức có phẩm chất và năng lực, có bản lĩnh vững vàng trên cơ sở lập trường giai cấp công nhân, đủ về số lượng, đồng bộ về cơ cấu, đảm bảo sự chuyển tiếp liên tục và vững vàng giữa thế hệ cán bộ nhằm thực hiện thắng lợi nhiệm vụ công nghiệp hóa, giữ vững độc lập tự chủ đi lên chủ nghĩa xã hội” [18, tr. Muốn đạt đƣợc điều đó cần phải tập trung giáo dục, tuyên truyền cho cán bộ, đảng viên đặc biệt là thế hệ trẻ các học viên, sinh viên trong cả nƣớc nói chung và các sinh viên trong các trƣờng quân sự nói riêng có đủ kiến thức, năng lực một cách có hệ thống về lý luận chủ nghĩa Mác – Lênin, tƣ tƣởng Hồ Chí Minh, chủ trƣơng, đƣờng lối của Đảng, sự quản lý của Nhà nƣớc trong điều kiện kinh tế thị trƣờng định hƣớng xã hội chủ nghĩa và mở rộng hợp tác với bên ngoài.2 Vị trí, vai trò công tác giáo dục lý luận chính trị Trên thế giới, cũng nhƣ ở nƣớc ta, chính trị không chỉ là một lĩnh vực của riêng các chính khách, các nhà chính trị, các cán bộ chính trị, mà còn nằm đan xen vào các lĩnh vực hoạt động xã hội khác.

Trong kinh tế, văn hóa, khoa học. cho đến sinh hoạt, lối sống đều chứa đựng yếu tố chính trị. Đã ý thức đƣợc hay không, thì chính trị cứ thấm vào cuộc sống một cách tự nhiên, tất yếu. Muốn nhận thức và giải quyết đƣợc các yếu tố chính trị ấy một cách đúng đắn đều đòi hỏi phải có lý luận.

Cán bộ đảng viên, nhất là cán bộ lãnh đạo, quản lý các cấp, các ngành trong và ngoài quân đội, trong khi tổ chức lãnh đạo và chỉ đạo hoạt động thực tiễn, trong thực thi nhiệm vụ của mình lại càng đòi hỏi phải nắm vững lý luận. Bác Hồ đã chỉ rõ: "Bây giờ học thuyết nhiều, chủ nghĩa nhiều, nhƣng chủ nghĩa chân chính nhất, chắc chắn nhất, cách mạng - khoa học nhất là chủ nghĩa Mác-Lênin” [53, tr. "Học tập chủ nghĩa Mác - Lênin là học tập cái tinh thần xử trí mọi việc, đối với mọi ngƣời và đối với bản thân mình; là học 17 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] tập những chân lý phổ biến của chủ nghĩa Mác - Lênin để áp dụng một cách sáng tạo vào hoàn cảnh thực tế của nƣớc ta. Học để mà làm.

Lý luận đi đôi với thực tế"[18, tr. Vì vậy, Đảng ta phải nhận thức sâu sắc bản chất cách mạng - khoa học của chủ nghĩa Mác-Lênin và xác định đó là nền tảng tƣ tƣởng và kim chỉ nam cho mọi hoạt động lãnh đạo của Đảng ta. Công tác giáo dục lý luận chính trị có vị trí, vai trò rất quan trọng trọng sự nghiệp cách mạng của Đảng: * Vai trò của công tác giáo dục lý luận chính trị bắt nguồn từ vai trò của chủ nghĩa Mác – Lênin, tƣ tƣởng Hồ Chí Minh đối với sự nghệp cách mạng.Mác đã nói: “vũ khí của sự phê phán cố nhiên không thể thay thế được sự phê phán của vũ khí, lực lượng vật chất có thể đánh đổ bằng lực lượng vật chất,.một khi nó thâm nhập vào quần chúng”.280] Chủ nghĩa Mác – Lênin đã khẳng định vai trò của lý luận chính trị đối với vận động của cách mạng.