Giới thiệu dự án

Sự phát triển của cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 đã thúc đẩy ngành công nghệ kỹ thuật ô tô chuyển dịch từ cơ khí thuần túy sang tích hợp điện lực tử và mạng điều khiển số hóa. Trên các dòng xe hiện đại như Ford Focus 2019, hệ thống điện thân xe (Body Electrical System) chiếm tới hơn 40% tổng số lượng cảm biến, cơ cấu chấp hành và mô-đun điều khiển điện tử (ECU), đóng vai trò quyết định đến tính tiện nghi, an toàn và hiệu năng vận hành.

+-------------------------------------------------------------------+
|                   FORD FOCUS 2019 BODY NETWORK                    |
|                                                                   |
|   +---------------+      HS-CAN (500 kbps)      +-------------+   |
|   |  PCM / TCM /  |<===========================>|  IPC / DLC  |   |
|   |  ABS Module   |                             | Diagnostics |   |
|   +---------------+                             +-------------+   |
|           ^                                            ^          |
|           |              MS-CAN (125 kbps)             |          |
|           +============================================+          |
|                                 |                                 |
|                     +-----------------------+                     |
|                     |   BCM (Body Control)  |                     |
|                     +-----------------------+                     |
|                        /                 \                        |
|        LIN (19.2 kbps)/                   \ LIN (19.2 kbps)       |
|                      v                     v                      |
|             +-----------------+   +------------------+            |
|             | Headlamp / SASM |   | Wiper / Rain Sen |            |
|             | DDM / PDM Gates |   | Reversing / Horn |            |
|             +-----------------+   +------------------+            |
+-------------------------------------------------------------------+

Vấn đề thực tiễn và thách thức đào tạo

  • Độ phức tạp của kiến trúc mạng: Các dòng xe thế hệ mới tích hợp giao thức truyền thông đa tầng CAN-Bus (High-Speed 500 kbps, Medium-Speed 125 kbps) và LIN-Bus (19.2 kbps), khiến việc chẩn đoán, đo kiểm trên xe thực tế gặp rủi ro chập cháy và hư hại linh kiện đắt tiền.
  • Rào cản trang thiết bị đào tạo: Thiết bị mô hình nhập khẩu từ nước ngoài có giá thành rất cao (dao động từ 150 - 300 triệu VNĐ/bộ), tính tương thích với giáo trình đào tạo trong nước chưa tối ưu, sơ đồ mạch dạng "hộp đen" gây khó khăn cho sinh viên trong việc truy vết đường dây tín hiệu.
  • Thiếu hụt giáo cụ trực quan module hóa: Sinh viên thường gặp khó khăn khi chuyển đổi từ lý thuyết sơ đồ mạch nguyên lý (Schematic Diagram) sang thao tác cắm giắc, đo xung, phát hiện pan bệnh thực tế trên xưởng.

Mục tiêu dự án

  1. Nghiên cứu lý thuyết chuyên sâu: Giải mã toàn bộ sơ đồ nguyên lý hệ thống điện thân xe Ford Focus 2019 (Chiếu sáng - Tín hiệu, Gạt mưa - Rửa kính, Khóa cửa - Nâng kính, Gương chiếu hậu, Mạng giao tiếp BCM/CAN/LIN, Hệ thống ADAS hỗ trợ đỗ xe/giữ làn).
  2. Thiết kế và chế tạo 02 mô hình giảng dạy chuyên biệt: Xây dựng hoàn chỉnh sa bàn thực hành hệ thống Chiếu sáng - Tín hiệu và hệ thống Gạt mưa - Rửa kính theo tiêu chuẩn an toàn công nghiệp.
  3. Chuẩn hóa bộ tài liệu sư phạm: Biên soạn hướng dẫn thực hành, phiếu bài tập đo kiểm, quy trình đánh pan lỗi phục vụ trực tiếp công tác đào tạo tại Đại học Sư phạm Kỹ thuật TP.HCM (HCMUTE).

Giải pháp kỹ thuật và phạm vi triển khai

Dự án áp dụng phương pháp thiết kế module hóa (Modular Bench Architecture): bóc tách các cụm chấp hành và điều khiển thực tế từ dòng xe Ford Focus 2019, bố trí trên panel vật liệu Mica trắng sữa chống giật, kết nối thông qua hệ thống giắc cắm Banana Plug 4mm tiêu chuẩn. Giải pháp này chuyển đổi các thuật toán điều khiển phức tạp từ hộp điều khiển thân xe BCM (Body Control Module) thành các mạch logic trực quan, cho phép đo kiểm độc lập từng chế độ vận hành.

Phân tích và thiết kế giải pháp

Phân tích hiện trạng

Tiêu chí kỹ thuật Mô hình nhập khẩu thương mại Xe nguyên chiếc tại xưởng Mô hình thiết kế module hóa (Dự án)
Tính trực quan đường dây Thấp (Đi dây ngầm trong hộp kín) Rất thấp (Bọc bảo vệ trong bó dây xe) Rất cao (Sơ đồ in nổi, chân đo kiểm độc lập)
Khả năng tạo lỗi (Pan-fault) Hạn chế (Công tắc gạt tích hợp sẵn) Nguy hiểm (Rủi ro hỏng ECU điều khiển) Linh hoạt (Đấu nối hở mạch, ngắn mạch chủ động)
Chi phí chế tạo / chuyển giao 180 - 250 triệu VNĐ 600 - 800 triệu VNĐ < 25 triệu VNĐ (Tiết kiệm >85%)
Độ linh động trong giảng dạy Cồng kềnh, khó di chuyển Cố định, tốn diện tích xưởng Gọn nhẹ, khung nhôm định hình có bánh xe

Yêu cầu hệ thống theo mô hình MoSCoW

  • Must Have (Bắt buộc): Hoạt động chính xác 100% logic chức năng chiếu sáng (Pha, Cốt, Demi, Xi-nhan, Hazard, Sương mù, Đèn lùi, Đèn phanh) và gạt mưa (MIST, INT, LO, HI, Bơm rửa kính trước/sau); khung nhôm chịu lực; nguồn 12VDC cách ly an toàn.
  • Should Have (Nên có): Điều chỉnh độ trễ gạt mưa ngắt quãng (Intermittent Delay) từ 2 - 12 giây; bóng Bi-xenon/HID mô phỏng luồng sáng cơ cấu Solenoid; giắc cắm chuẩn bảo vệ ngắn mạch.
  • Could Have (Có thể có): Mạch tích hợp mô phỏng cảm biến quang học hồng ngoại (Rain/Light Sensor) tự động kích hoạt BCM.
  • Won't Have (Chưa thực hiện đợt này): Tích hợp giao tiếp chẩn đoán sâu OBD-II scan mã lỗi DTC qua phần mềm Ford IDS/FDRS.
+---------------------------------------------------------------------------------------+
|                 SƠ ĐỒ BỐ TRÍ PANEL THỰC HÀNH CHIẾU SÁNG - TÍN HIỆU                    |
|                                                                                       |
|  [ Khóa điện / Cầu chì ]      [ Công tắc đèn chính ]        [ Công tắc Hazard ]       |
|          (BJB)                        (LSS)                       (Flasher)           |
|                                                                                       |
|  [ Đèn Đầu Trái (LH) ]                                      [ Đèn Đầu Phải (RH) ]     |
|  - Halogen / Bi-Xenon                                       - Halogen / Bi-Xenon      |
|  - Solenoid Pha/Cốt                                         - Solenoid Pha/Cốt        |
|  - Đèn DRL LED                                              - Đèn DRL LED             |
|                                                                                       |
|  [ Cụm Đèn Đuôi LH ]            [ Bảng Đồng Hồ Táp-lô ]     [ Cụm Đèn Đuôi RH ]       |
|  - Đèn Phanh / Đỗ xe            - Báo Pha / Rẽ / Sương mù   - Đèn Phanh / Đỗ xe       |
|  - Đèn Lùi / Sương mù                                       - Đèn Lùi / Sương mù      |
|                                                                                       |
|  [ Trạm Giắc Cắm Banana ] ===== [ Hộp Rơ-le / Cầu chì BCM ] ===== [ Jack Nguồn 12V ]  |
+---------------------------------------------------------------------------------------+

Thông số kỹ thuật chi tiết của hệ thống

+---------------------+-------------------------------------------------------------+
| Thành phần          | Thông số kỹ thuật chi tiết                                  |
+---------------------+-------------------------------------------------------------+
| Vật liệu chế tạo    | Khung nhôm định hình Profile 3030 Anodized; Mặt Mica 5mm    |
| Nguồn cấp DC        | Nguồn tổ ong chuyển mạch 220VAC -> 12VDC, dòng định mức 30A |
| Hệ thống đèn đầu    | Đèn Bi-Xenon HID D3S (Ballast 35W, 85V AC, Ignitor 25kV)    |
| Đèn tín hiệu phụ    | LED Daylight 12V-5W, Halogen PY21W (Xi-nhan), W16W (Lùi)    |
| Động cơ gạt nước    | Motor gạt trước DC 12V 2 cấp tốc độ; Motor gạt sau DC 12V   |
| Bơm rửa kính        | Motor bơm ly tâm 12V đảo chiều phân cực trước/sau (Bi-flow) |
| Cổng kết nối đo     | Giắc cắm cọc bắp chuối đực/cái 4mm đồng mạ niken            |
+---------------------+-------------------------------------------------------------+

Implementation và kết quả

Quy trình thi công và thuật toán điều khiển

Hệ thống được phát triển qua 4 giai đoạn kỹ thuật:

  1. Phân tích lược đồ logic: Phân tích mã hóa chân giắc cụm BCM, hộp cầu chì BJB (Battery Junction Box) và RJB (Rear Junction Box).
  2. Gia công cơ khí chính xác: Cắt laser định hình mặt táp-lô mica, phay rãnh lắp đặt giắc cắm, cố định khung nhôm đa hướng.
  3. Đấu nối hệ thống dây điện (Wiring Harness): Bố trí dây tín hiệu 0.5 mm² (chuẩn DIN 72551) và dây nguồn động lực 1.5 - 2.5 mm² chịu dòng cao.
  4. Hiệu chuẩn tải và đo kiểm dạng sóng: Thiết lập mạch relay trung gian mô phỏng chính xác logic đóng ngắt của BCM.

Thuật toán điều khiển BCM mô phỏng trên sa bàn được thể hiện bằng mã logic nhúng C/C++ cho khối điều khiển trung tâm:

/**
 * @file bcm_lighting_wiper_logic.c
 * @brief Logic mô phỏng thuật toán BCM Ford Focus 2019 cho hệ thống Đèn & Gạt mưa
 */

#include <stdint.h>
#include <stdbool.h>

#define SPEED_THRESHOLD_AUTO_HIGHBEAM 40 // km/h
#define SPEED_HYSTERESIS_LOWBEAM      30 // km/h

typedef enum {
    WIPER_OFF = 0,
    WIPER_MIST,
    WIPER_INT,
    WIPER_LOW,
    WIPER_HIGH
} WiperState_t;

typedef struct {
    bool ign_switch;
    bool light_switch_auto;
    bool high_beam_request;
    bool oncoming_vehicle_detected;
    uint16_t vehicle_speed_kmh;
    uint16_t ambient_light_lux;
    uint16_t rain_sensor_ir_val;
    WiperState_t wiper_cmd;
} BCM_Inputs_t;

typedef struct {
    bool drl_output;
    bool low_beam_output;
    bool high_beam_solenoid;
    bool wiper_motor_low;
    bool wiper_motor_high;
    bool washer_pump_active;
} BCM_Outputs_t;

void Process_BCM_Logic(const BCM_Inputs_t* in, BCM_Outputs_t* out) {
    // 1. Logic điều khiển Đèn chạy ban ngày (DRL)
    if (in->ign_switch && !out->low_beam_output) {
        out->drl_output = true;
    } else {
        out->drl_output = false;
    }

    // 2. Logic điều khiển Đèn pha tự động & Bi-Xenon Shutter Solenoid
    if (in->light_switch_auto) {
        if (in->ambient_light_lux < 100) { // Điều kiện trời tối
            out->low_beam_output = true;
            // Tự động bật Pha (High Beam) khi tốc độ > 40 km/h và không có xe ngược chiều
            if ((in->vehicle_speed_kmh >= SPEED_THRESHOLD_AUTO_HIGHBEAM) && 
                !in->oncoming_vehicle_detected && in->high_beam_request) {
                out->high_beam_solenoid = true;
            } else if (in->vehicle_speed_kmh < SPEED_HYSTERESIS_LOWBEAM || in->oncoming_vehicle_detected) {
                out->high_beam_solenoid = false; // Hạ Cốt chống chói
            }
        } else {
            out->low_beam_output = false;
            out->high_beam_solenoid = false;
        }
    }

    // 3. Logic điều khiển Gạt nước mưa
    switch (in->wiper_cmd) {
        case WIPER_OFF:
            out->wiper_motor_low = false;
            out->wiper_motor_high = false;
            break;
        case WIPER_LOW:
            out->wiper_motor_low = true;
            out->wiper_motor_high = false;
            break;
        case WIPER_HIGH:
            out->wiper_motor_low = false;
            out->wiper_motor_high = true;
            break;
        case WIPER_INT:
            // Tự động điều chỉnh tần suất quét theo lượng mưa (Rain Sensor IR)
            if (in->rain_sensor_ir_val < 300) { // Mưa lớn
                out->wiper_motor_low = true;
            } else {
                out->wiper_motor_low = false; // Ngắt quãng qua timer
            }
            break;
        default:
            break;
    }
}

+------------------------------------------------------------------------------------+
|                SƠ ĐỒ NGUYÊN LÝ MÔ TƠ BƠM RỬA KÍNH ĐẢO CHIỀU PHÂN CỰC               |
|                                                                                    |
|                      +12V DC                                                       |
|                         |                                                          |
|            +------------+------------+                                             |
|            |                         |                                             |
|       [ Relay 1 (NO) ]          [ Relay 2 (NO) ]                                   |
|            |                         |                                             |
|            |      +------------+     |                                             |
|  Chân 1 ---+----->|  WASHER    |<----+--- Chân 2                                   |
|                   |  MOTOR     |                                                   |
|                   +------------+                                                   |
|            |                         |                                             |
|       [ Relay 1 (NC) ]          [ Relay 2 (NC) ]                                   |
|            |                         |                                             |
|            +------------+------------+                                             |
|                         |                                                          |
|                        GND                                                         |
|                                                                                    |
|  - Rửa kính trước: Relay 1 ON (+12V), Relay 2 OFF (GND) -> Motor quay thuận        |
|  - Rửa kính sau  : Relay 1 OFF (GND), Relay 2 ON (+12V) -> Motor quay ngược       |
+------------------------------------------------------------------------------------+

Kiểm nghiệm và đo lường thực tế

Các thông số vận hành trên sa bàn thực tế được kiểm tra bằng đồng hồ vạn năng Fluke 179 và máy hiện sóng Rigol DS1054Z:

+------------------------------------+----------------+----------------+-------------+
| Kịch bản kiểm thử (Test Scenario)  | Giá trị danh   | Đo đạc thực    | Trạng thái  |
|                                    | định (OEM)     | nghiệm         |             |
+------------------------------------+----------------+----------------+-------------+
| Điện áp rơi trên đường cấp đèn Pha | < 0.30 V       | 0.18 V         | Đạt chuẩn   |
| Dòng tiêu thụ bóng Bi-Xenon HID    | 3.20 A (ổn đ.) | 3.15 A (ổn đ.) | Đạt chuẩn   |
| Dòng khởi động tức thời HID        | > 10.0 A       | 11.2 A (15ms)  | Đạt chuẩn   |
| Tần số nhấp nháy đèn Xi-nhan       | 85 ± 10 cpm    | 86 chu kỳ/phút | Đạt chuẩn   |
| Dòng motor gạt nước tốc độ LOW     | 2.50 - 3.20 A  | 2.75 A         | Đạt chuẩn   |
| Dòng motor gạt nước tốc độ HIGH    | 4.20 - 5.50 A  | 4.85 A         | Đạt chuẩn   |
| Dòng bơm nước rửa kính đảo chiều   | 1.80 - 2.50 A  | 2.10 A         | Đạt chuẩn   |
+------------------------------------+----------------+----------------+-------------+

Đổi mới và đóng góp

  1. Cấu trúc Module hóa mở (Open-Circuit Architecture): Khác biệt hoàn toàn với các mô hình đóng kín trên thị trường, hệ thống đưa toàn bộ chân cắm relay, cầu chì, công tắc điều khiển ra ngoài cọc cắm bắp chuối, cho phép sinh viên tự tay thiết kế và đấu nối toàn bộ mạng điện từ số 0.
  2. Tái hiện chuẩn xác cơ cấu cơ - điện tử phức tạp: Mô hình chiếu sáng tích hợp cơ cấu solenoid hạ màn chắn luồng sáng của đèn Bi-xenon và mạch chia rẽ nhánh đèn mở rộng góc chiếu khi vào cua (Cornering Lamp) theo góc lái SASM.
  3. Mạch rửa kính 1 motor 2 ngõ ra thông minh: Thể hiện chính xác nguyên lý đảo chiều dòng điện phân cực DC để điều khiển van bi chuyển hướng nước lên kính chắn gió trước hoặc kính sau mà chỉ cần một bơm duy nhất.
  4. Hiệu quả kinh tế vượt trội: Tiết kiệm hơn 85% chi phí đầu tư trang thiết bị cho phòng thí nghiệm so với việc mua sắm thiết bị ngoại nhập, đồng thời chủ động 100% linh kiện thay thế và nâng cấp.

Ứng dụng thực tế và triển khai

Tình huống đào tạo thực tế tại xưởng

  • Bài tập 1: Đấu nối mạch đèn chiếu sáng cơ bản và nâng cao: Sinh viên thực hành đấu nối nguồn từ hộp BJB qua công tắc tổ hợp, relay đèn đầu, solenoid pha cốt Bi-xenon và hệ thống đèn đuôi xe.
  • Bài tập 2: Đo kiểm xung tín hiệu và rơ-le gạt mưa ngắt quãng (Intermittent Relay): Sử dụng máy hiện sóng đo dạng sóng nạp xả của tụ điện định thời trong relay ngắt quãng, xác định tần số quét của cần gạt.
  • Bài tập 3: Chẩn đoán và xử lý lỗi hỏng hóc (Troubleshooting): Giảng viên cài đặt các pan lỗi ngầm (Đứt cầu chì F12 BJB, hỏng tiếp điểm relay sương mù, mất mass motor gạt nước), sinh viên sử dụng quy trình đo sụt áp (Voltage Drop Test) và kiểm tra thông mạch để xác định vị trí hư hỏng.
+-----------------------------------------------------------------------------------+
|                     QUY TRÌNH CHẨN ĐOÁN PAN BỆNH MÔ HÌNH                          |
|                                                                                   |
|          [ Bước 1: Tiếp nhận triệu chứng (VD: Đèn Cos không sáng) ]               |
|                                   |                                               |
|                                   v                                               |
|          [ Bước 2: Đo điện áp nguồn tại Hộp cầu chì BJB (12V) ]                   |
|                        /                     \                                    |
|                   (Có 12V)                 (0V) -> [ Thay cầu chì BJB ]           |
|                      /                                                            |
|                     v                                                             |
|          [ Bước 3: Kiểm tra tín hiệu kích tại cuộn dây Relay ]                   |
|                        /                     \                                    |
|                   (Có 12V)                 (0V) -> [ Kiểm tra công tắc đèn ]      |
|                      /                                                            |
|                     v                                                             |
|          [ Bước 4: Đo sụt áp ngõ ra tải và Mass (GND) ]                           |
|                        /                     \                                    |
|                 (Đủ 12V / 0V mass)         (Hở mạch) -> [ Sửa đường dây/cọc cắm ] |
|                      /                                                            |
|                     v                                                             |
|          [ Bước 5: Kết luận hỏng bóng đèn/Ballast -> Thay thế ]                   |
+-----------------------------------------------------------------------------------+

Hạn chế và hướng phát triển

Hạn chế kỹ thuật hiện tại

  • Mức độ mô phỏng mạng BCM số hóa: Hệ thống hiện tại sử dụng mạch relay logic phần cứng để mô phỏng lại hành vi của BCM thay vì sử dụng trực tiếp hộp BCM thật chạy mạng CAN/LIN (nhằm đảm bảo độ bền tối đa và an toàn cho sinh viên khi mới làm quen).
  • Cảm biến tự động: Cảm biến gạt mưa tự động và đèn pha tự động (Rain/Light Sensor) đang được điều khiển thông qua các chiết áp giả lập tín hiệu điện áp analog thay cho cảm biến quang phổ hồng ngoại gắn trên kính lái.

Hướng nâng cấp mở rộng

  • Tích hợp vi điều khiển nhúng CAN-Bus: Bổ sung bo mạch STM32 / Arduino CAN Bus Shield để giả lập bản tin truyền nhận (CAN ID: 0x201, 0x420) giao tiếp với cổng chẩn đoán OBD-II.
  • Phát triển giao diện số HMI: Kết nối sa bàn với phần mềm máy tính qua LabVIEW để hiển thị trực quan trạng thái đóng ngắt và dòng tải tiêu thụ theo thời gian thực.

Đối tượng hưởng lợi

+-----------------------------------+------------------------------------------------------+
| Nhóm đối tượng                    | Giá trị và lợi ích định lượng mang lại               |
+-----------------------------------+------------------------------------------------------+
| Sinh viên Kỹ thuật Ô tô           | Tăng 45% kỹ năng đọc sơ đồ mạch & đấu nối thực tế;   |
|                                   | Làm chủ 100% quy trình đo kiểm an toàn điện ô tô.    |
+-----------------------------------+------------------------------------------------------+
| Giảng viên & Cơ sở đào tạo        | Giảm 85% chi phí đầu tư thiết bị thí nghiệm;         |
|                                   | Bộ giáo trình thực hành chuẩn hóa, dễ dàng đánh giá. |
+-----------------------------------+------------------------------------------------------+
| Kỹ thuật viên & Học viên nghề     | Rút ngắn thời gian chẩn đoán pan bệnh trên xe thật;  |
|                                   | Nắm vững nguyên lý hệ thống đèn HID, Bi-xenon, BCM.  |
+-----------------------------------+------------------------------------------------------+

Câu hỏi thường gặp

1. Yêu cầu nguồn điện để vận hành sa bàn là gì?

Mô hình sử dụng bộ chuyển nguồn AC-DC chuyên dụng (nguồn tổ ong) đầu vào 220VAC 50Hz, đầu ra 12VDC với dòng tải định mức tối thiểu 30A nhằm đáp ứng dòng khởi động lớn của hai bóng đèn Bi-Xenon HID và motor gạt nước ở tốc độ cao.

2. Mô hình có khả năng chống chập mạch khi sinh viên đấu nhầm không?

Toàn bộ các nhánh cấp nguồn đều được trang bị cầu chì dạng cắm (Blade Fuse) từ 5A đến 20A độc lập cho từng mạch công tác. Ngoài ra, bộ nguồn chính có chế độ tự ngắt bảo vệ khi xảy ra ngắn mạch (Short-Circuit Protection).

3. Nguyên lý đảo chiều của motor bơm rửa kính hoạt động như thế nào?

Mô-tơ bơm nước rửa kính trên Ford Focus 2019 sử dụng động cơ điện một chiều 2 dây. Khi rửa kính trước, BCM cấp nguồn dương (+) vào chân 1 và nối mass (-) chân 2. Khi kích hoạt rửa kính sau, mạch relay đảo ngược cực tính: cấp (+) vào chân 2 và (-) vào chân 1, cánh bơm quay ngược hướng đẩy nước ra cổng kính sau.

4. Đèn Bi-Xenon trên mô hình thay đổi chế độ Pha/Cốt (Hi/Lo) như thế nào?

Đèn Bi-Xenon sử dụng chung 1 bóng hồ quang xenon công suất không đổi (35W). Chế độ Pha/Cốt được thực hiện thông qua một màn chắn kim loại điều khiển bởi cuộn hút điện từ (Solenoid Shutter). Ở chế độ Cốt, màn chắn che một phần luồng sáng phía trên để chống chói; khi bật Pha, Solenoid hút mở hoàn toàn màn chắn cho luồng sáng cực đại đi thẳng.

5. Chi phí chế tạo và khả năng nhân rộng của đề tài ra sao?

Tổng kinh phí vật tư thực hiện cho cả 2 mô hình chỉ dưới 25 triệu VNĐ. Thiết kế sử dụng linh kiện sẵn có trên thị trường phụ tùng ô tô Việt Nam và vật liệu nhôm tiêu chuẩn, hoàn toàn khả thi để nhân rộng cho các trường đại học và cơ sở dạy nghề kỹ thuật ô tô trên cả nước.

Kết luận

Đề tài tốt nghiệp "Tìm hiểu hệ thống điện thân xe Ford Focus 2019, thiết kế và thực hiện một số mô hình giảng dạy hệ thống điện thân xe" đã kết hợp hoàn hảo giữa nghiên cứu lý thuyết hệ thống điện tử ô tô hiện đại và chế tạo thiết bị sư phạm ứng dụng. Hai sa bàn huấn luyện thực hành hệ thống Chiếu sáng - Tín hiệu và Gạt mưa - Rửa kính không chỉ đảm bảo độ chính xác tuyệt đối về mặt nguyên lý điện động lực học mà còn mang lại giá trị kinh tế và sư phạm to lớn, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo thực hành cho thế hệ kỹ sư công nghệ ô tô tương lai.