Chương 1: Tổng quan nghiên cứu đề tài. Chương 2: Tóm lược một số vấn đề lý luận cơ bản về đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động trong doanh nghiệp. Chương 3: Phân tích thực trạng đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động tại Công ty cổ phần Lilama10. Chương 4: Đề xuất một số giải pháp đẩy mạnh đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động tại Công ty cổ phần Lilama 10.
6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Khóa luận tốt nghiệp GVHD: ThS. Nguyễn Ngọc Diệp CHƯƠNG 2 TÓM LƯỢC MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN CƠ BẢN VỀ ĐÀO TẠO CHUYÊN MÔN KỸ THUẬT CHO NGƯỜI LAO ĐỘNG TRONG DOANH NGHIỆP 2. Một số khái niệm cơ bản 2. Người lao động trong doanh nghiệp Theo bộ luật lao động Việt Nam (2013): “Người lao động là người từ đủ 15 tuổi trở lên, có khả năng lao động, làm việc theo hợp đồng lao động, được trả lương và chịu sự quản lý, điều hành của người sử dụng lao động” Từ góc độ kinh tế học, người lao động là những người trực tiếp cung cấp sức lao động – một yếu tố sản xuất mang tính người và cũng là một dạng dịch vụ, hàng hóa cơ bản của nền kinh tế.
Những người đang lao động là những người có cam kết lao động, sản phẩm lao động đối với tổ chức, người khác. Quản trị nhân lực Con người đóng vai trò quan trọng nhất trong tất cả các hoạt động của tổ chức. Nó là chìa khóa của sự thành công của các doanh nghiệp. Trong các cách để tạo ra lợi thế cạnh tranh thì lợi thế thông qua nguồn lực con người được xem là yếu tố căn bản và mang tính quyết định.
Vì vậy để doanh nghiệp có thể tồn tại và phát triển bền vững thì phải đảm bảo hoạt động quản trị nhân lực đạt hiệu quả cao sao cho sử dụng tối ưu nguồn nhân lực của doanh nghiệp. Có rất nhiều cách hiểu khác nhau về quản trị nhân lực như: Theo TS. Hà Văn Hội (2007), “Giáo trình Quản trị nhân lực trong doanh nghiệp”, NXB Bưu Điện: “Quản trị nhân lực là những hoạt động nhằm tăng cường những đóng góp có hiệu quả của cá nhân vào mục tiêu của tổ chức trong khi đồng thời cố gắng đạt được các mục tiêu xã hội và mục tiêu cá nhân”. Theo khái niệm này tác giả dựa trên 4 tiếp cận hiện đại sau đây về con người, quản lý, hệ thống và tiếp cận về mặt chủ động tích cực.
Vũ Thuỳ Dương và PGS. Hoàng Văn Hải (2010), “Giáo trình Quản trị nhân lực”, NXB Thống Kê khẳng định: “Quản trị nhân lực là tổng hợp những hoạt động quản trị liên quan đến việc tạo ra, duy trì, phát triển và sử dụng có hiệu quả yếu tố con người trong tổ chức nhằm đạt được mục tiêu chung của doanh nghiệp”. Theo tác giả Bùi Hoàng Lợi – NXB Thống kê (2011), “Quản trị nhận lực là sự phối hợp một cách tổng hợp một cách tổng thể các hoạt động hoạch định, tuyển mộ, 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Khóa luận tốt nghiệp GVHD: ThS. Nguyễn Ngọc Diệp tuyển chọn, duy trì, phát triển động viên và tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển tài nguyên nhân lực thông qua tổ chức nhằm đạt được mục tiêu chiến lược.
Như vậy có thể thấy rằng có rất nhiều những nhận định của nhiều tác giả khác nhau về khái niệm quản trị nhân lực. Tuy nhiên em hoàn toàn đồng ý với cách tiếp cận của Ths. Vũ Thùy Dương và PGS. Hoàng Văn Hải vì cách tiếp cận này khá đầy đủ và toàn diện, và được sử dụng làm cơ sở lý luận xuyên suốt trong đề tài.
Đào tạo nhân lực Ðào tạo nhân lực là một trong những nội dung cơ bản của quản trị nhân lực, quyết định hiệu quả hoạt động quản trị nhân lực của doanh nghiệp. Giúp cho người lao động tiếp thu những kiến thức, học các kỹ nãng mới, nâng cao khả năng thực hiện công việc của mỗi cá nhân từ đó nâng cao hiệu quả làm việc. Vũ Thuỳ Dương và PGS. Hoàng Văn Hải (2010), “Giáo trình Quản trị nhân lực”, NXB Thống Kê khẳng định: “ Đào tạo nhân lực là quá trình cung cấp các kiến thức, hoàn thiện các kỹ năng, rèn luyện các phẩm chất nghề nghiệp cho người lao động trong doanh nghiệp nhằm đáp ứng yêu cầu trong quá trình thực hiện công việc của họ ở cả hiện tại và tương lai”.
Như vậy, trong quá trình đào tạo, người lao động sẽ được bù đắp những thiếu hụt trong học vấn, được truyền đạt những khả năng và kinh nghiệm thiết thực trong lĩnh vực chuyên môn, được cập nhật hóa kiến thức và mở rộng tầm hiểu biết để hoàn thành tốt những công việc được giao. Doanh nghiệp ngày càng phát triển, đòi hỏi người lao động thực hiện công việc càng lớn, chất lượng công việc càng cao, đặt ra vấn đề không ngừng nâng cao chất lượng đội ngũ lao động. Các công cụ lao động, trang thiết bị ngày càng được cải tiến do trình độ khoa học kỹ thuật, công nghệ ngày càng hiện đại, đòi hỏi trình độ kỹ thuật của người lao động cũng phải được nâng cao để ứng dụng trong hoạt động kinh doanh. Đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động Một trong số những nội dung không thể thiếu của đào tạo nhân lực trong doanh nghiệp, đó là đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động.
Trong cuốn Bài giảng “Đào tạo, phát triển và hoạch định nhân lực”, Bộ môn Quản trị doanh nghiệp: “Đào tạo chuyên môn kỹ thuật là quá trình cung cấp các kiến thức, kỹ năng chuyên môn kỹ thuật, truyền đạt kinh nghiệm và rèn luyện 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Khóa luận tốt nghiệp GVHD: ThS. Nguyễn Ngọc Diệp phẩm chất nghề nghiệp cho người lao động, để họ có thể hoàn thành tốt công việc được giao ở cả hiện tại và tương lai”. Trong đó chuyên môn kỹ thuật được hiểu là những tri thức về nghề nghiệp, kỹ năng nghề nghiệp, phẩm chất và trách nhiệm nghề nghiệp mà người lao động cần có để có thể thực hiện công việc theo nghề nghiệp của mình. Đào tạo về chuyên môn kỹ thuật cho người lao động trong doanh nghiệp tập trung vào các nội dung chủ yếu như : Đào tạo các tri thức nghề nghiệp, đào tạo các kỹ năng nghề nghiệp; đào tạo kinh nghiệm và phẩm chất nghề nghiệp.
Không có chuyên môn kỹ thuật thì người lao động không thể hoàn thành tốt công việc được giao, chuyên môn kỹ thuật càng cao thì khả năng hoàn thành công việc càng lớn và ngược lại. Đây là điều kiện cần và tiên quyết để người lao động thực hiện tốt công việc. Vì vậy đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động là nội dung cần được tiến hành thường xuyên, liên tục trong suốt quá trình hoạt động sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, nhất là giai đoạn khoa học – công nghệ ngày càng phát triển nhanh chóng với tốc độ cao, với xu thế hội nhập kinh tế ngày càng sâu rộng như hiện nay. Nội dung công tác đào tào chuyên môn kỹ thuật cho người lao động trong doanh nghiệp Công tác đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động tại các doanh nghiệp bao gồm các nội dung như: Xác định nhu cầu đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động, xây dựng kế hoạch đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động, triển khai hoạt động đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động, đánh giá kết quả đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động (Xem hình 2.1) Xác định nhu cầu đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động Xác định nhu cầu đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động Xây dựng kế hoạch đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động Xây dựng kế hoạch đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động Triển khai đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động Triển khai đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động Đánh giá đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động Đánh giá đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động Hình 2.1: Quy trình tổ chức công tác đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động trong doanh nghiệp Nguồn: Tổng hợp của tác giả 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Khóa luận tốt nghiệp GVHD: ThS.
Nguyễn Ngọc Diệp 2. Xác định nhu cầu đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động Xác định nhu cầu đào tạo là việc tổ chức, doanh nghiệp cần làm rõ số lượng, cơ cấu lao động cần được đào tạo và những nội dung cần đào tạo cho người lao động ở mỗi thời kỳ, mỗi giai đoạn trong hiện tại và tương lai nhằm đáp ứng yêu cầu về mặt chất lượng đội ngũ lao động. Xác định nhu cầu đào tạo là cơ sở khoa học và thực tế cho việc xây dựng kế hoạch triển khai thực hiện và đánh giá kết quả đào tạo của tổ chức doanh nghiệp. Các căn cứ xác định nhu cầu đào tạo Xác định nhu cầu đào tạo chuyên môn kỹ thuật cho người lao động, doanh nghiệp cần căn cứ rất nhiều yếu tố như: Chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp: Chiến lược kinh doanh của doanh nghiệp cho biết mục tiêu của doanh nghiệp trong từng giai đoạn phát triển.
Những mục tiêu này đặt ra các yêu cầu khác nhau về trình độ, năng lực chuyên môn… đối với tất cả thành viên trong doanh nghiệp để thích ứng với sự thay đổi của tổ chức, nhằm thực hiện tốt nhất mục tiêu đã đề ra. Kế hoạch nhân lực của doanh nghiệp: Kế hoạch nhân lực cho biết sự thay đổi trong cơ cấu tổ chức như: số lượng lao động cần tuyển dụng mới, tỷ lệ thuyên chuyển công tác, số lượng lao động về hưu… Kế hoạch nhân lực giúp nhà quản trị nắm được tình hình lao động một cách chi tiết về số lượng cũng như chất lượng lao động, cơ cấu ngành nghề và trình độ chuyên môn sẽ biến động trong tương lai để xác định nhu cầu đào tạo sát với yêu cầu thực tế. Trình độ kỹ thuật, công nghệ của doanh nghiệp: Tiến bộ khoa học kỹ thuật công nghệ đặt ra yêu cầu khách quan là phải nâng cao trình độ chuyên môn kỹ thuật của người lao động để ứng dụng có hiệu quả những thành tựu mới của khoa học kỹ thuật, công nghệ trong hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp. Tiêu chuẩn thực hiện công việc: Mỗi công việc đòi hỏi kỹ năng và các hành vi cần thiết để thực hiện tốt công việc, đòi hỏi các năng lực, phẩm chất cần có của người lao động trong quá trình thực hiện công việc.