Luận văn: Đầu tư trực tiếp của Trung Quốc vào Campuchia và gợi ý đối với Việt Nam

Luận văn: Đầu tư trực tiếp của Trung Quốc vào Campuchia. Gợi ý chính sách cho Việt Nam để thu hút FDI hiệu quả. Phân tích, đánh giá và giải pháp.

• Tác giả: Kim Việt Bách
• Người hướng dẫn: Pgs. Nguyễn Xuân Thiên
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế - Đại Học Quốc Gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Kinh Tế Quốc Tế
• Đề tài: Đầu Tư Trực Tiếp Của Trung Quốc Vào Campuchia Và Gợi Ý Đối Với Việt Nam
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Toàn cảnh đầu tư TQ vào Campuchia Dữ liệu và xu hướng

Dòng vốn đầu tư TQ vào Campuchia đã chứng kiến sự tăng trưởng vượt bậc, đặc biệt trong giai đoạn 2011-2015. Sự trỗi dậy này không phải là một hiện tượng ngẫu nhiên mà là kết quả của một chiến lược đầu tư dài hạn, được củng cố bởi chính sách “Going Global” của Bắc Kinh. Trung Quốc đã nhanh chóng khẳng định vị thế là nhà đầu tư nước ngoài (FDI) lớn nhất tại Campuchia, vượt qua nhiều quốc gia khác trong khu vực và trên thế giới. Dữ liệu từ Hội đồng Phát triển Campuchia (CDC) cho thấy một bức tranh rõ nét về quy mô và tốc độ của dòng vốn này. Giai đoạn này đánh dấu sự chuyển dịch mạnh mẽ trong quan hệ Trung Quốc - Campuchia, từ hợp tác chính trị sang liên kết kinh tế sâu rộng. Các dự án đầu tư không chỉ tập trung vào các ngành thâm dụng lao động mà còn mở rộng sang các lĩnh vực chiến lược như cơ sở hạ tầng và năng lượng. Xu hướng này cho thấy mục tiêu của FDI Trung Quốc không chỉ dừng lại ở lợi nhuận kinh tế mà còn bao gồm cả các yếu tố địa chính trị, nhằm gia tăng ảnh hưởng trong khu vực Đông Nam Á. Việc phân tích xu hướng này cung cấp những góc nhìn quan trọng, từ đó rút ra những gợi ý cho Việt Nam trong việc hoạch định chính sách thu hút đầu tư và cạnh tranh trong khu vực.

1.1. Quy mô và tốc độ tăng trưởng vốn FDI từ năm 2011 2015

Luận văn của Kim Việt Bách (2016) chỉ ra rằng, tổng vốn đầu tư của Trung Quốc vào Campuchia từ năm 1994 đến 2012 đã đạt 9,17 tỷ USD. Đáng chú ý, dòng vốn này tăng vọt từ sau năm 2008. Giai đoạn 2011-2015 chứng kiến sự bùng nổ mạnh mẽ nhất. Năm 2011, vốn đăng ký từ Trung Quốc đạt 1,192 tỷ USD, tăng 71,82% so với năm 2010. Đến năm 2015, Trung Quốc tiếp tục là nhà đầu tư lớn nhất với tổng vốn đạt 4,6 tỷ USD. Sự tăng trưởng này phản ánh cam kết mạnh mẽ và chiến lược tiếp cận thị trường quyết liệt của các doanh nghiệp Trung Quốc, được hậu thuẫn bởi chính phủ. Dòng vốn FDI Trung Quốc không chỉ lớn về quy mô mà còn đa dạng về hình thức, chủ yếu là các công ty trách nhiệm hữu hạn 100% vốn nước ngoài, cho phép họ toàn quyền kiểm soát hoạt động kinh doanh.

1.2. So sánh vị thế nhà đầu tư Trung Quốc với các quốc gia khác

Trong giai đoạn 1994-2009, các quốc gia châu Á là nguồn vốn FDI chính cho Campuchia, với tổng vốn 11,53 tỷ USD. Trong đó, Trung Quốc chiếm tỷ trọng lớn nhất với 22,29%, tương đương 7,025 tỷ USD. Con số này vượt xa các nước ASEAN (4,073 tỷ USD). Đến giai đoạn 2011-2015, vị thế này càng được củng cố. Năm 2015, tổng vốn đầu tư từ Trung Quốc và các nước châu Á khác chiếm tới 90% tổng FDI vào kinh tế Campuchia. Sự vượt trội của Trung Quốc cho thấy khả năng cạnh tranh và mức độ ưu tiên chiến lược mà Bắc Kinh dành cho Phnom Penh. Điều này tạo ra một môi trường cạnh tranh mới, đòi hỏi các nhà đầu tư khác, bao gồm cả Việt Nam, phải có những điều chỉnh trong chiến lược tiếp cận thị trường.

II. Phân tích tác động FDI Trung Quốc đến kinh tế Campuchia

Dòng vốn đầu tư TQ vào Campuchia mang lại những tác động kinh tế nhiều mặt, bao gồm cả tích cực và tiêu cực. Ở khía cạnh tích cực, nguồn vốn khổng lồ này đã trở thành động lực quan trọng cho sự tăng trưởng kinh tế của Campuchia, giúp quốc gia này duy trì tốc độ tăng trưởng GDP ấn tượng ở mức khoảng 7% mỗi năm. Các dự án FDI Trung Quốc đã góp phần hiện đại hóa cơ sở hạ tầng, từ đường sá, cầu cảng đến các nhà máy thủy điện, giải quyết bài toán thiếu hụt năng lượng và cải thiện môi trường kinh doanh. Hơn nữa, đầu tư vào các ngành như dệt may đã tạo ra hàng trăm nghìn việc làm, góp phần xóa đói giảm nghèo. Tuy nhiên, sự phụ thuộc quá lớn vào một nguồn vốn duy nhất cũng đặt ra những thách thức không nhỏ. Sự chi phối về kinh tế có thể dẫn đến ảnh hưởng về chính trị, làm giảm tính tự chủ trong chính sách đối ngoại của Campuchia. Các vấn đề về môi trường và xã hội tại các dự án khai thác tài nguyên và xây dựng đập thủy điện cũng là những lo ngại cần được xem xét kỹ lưỡng. Việc đánh giá toàn diện các tác động này là cơ sở để đưa ra những gợi ý cho Việt Nam trong việc quản lý và định hướng dòng vốn FDI.

2.1. Những đóng góp tích cực vào tăng trưởng GDP và hạ tầng

Nguồn vốn FDI từ Trung Quốc đã trực tiếp thúc đẩy các ngành kinh tế mũi nhọn của Campuchia. Theo luận văn, đầu tư tập trung chủ yếu vào cơ sở hạ tầng (41%) và công nghiệp (35%) trong giai đoạn 2011-2015. Các dự án hạ tầng lớn như nhà máy thủy điện Kamchay do Tập đoàn Sinohydro đầu tư không chỉ cung cấp điện năng mà còn là biểu tượng cho sự hợp tác kinh tế. Ngân hàng Xuất nhập khẩu Trung Quốc đã tài trợ cho các dự án xây dựng nhà máy thép và hiện đại hóa hệ thống truyền hình số. Những khoản đầu tư này giúp cải thiện năng lực sản xuất, thu hút thêm các nhà đầu tư phụ trợ và tạo ra hiệu ứng lan tỏa tích cực cho toàn bộ nền kinh tế Campuchia.

2.2. Các rủi ro tiềm ẩn về chính trị và sự phụ thuộc kinh tế

Sự hiện diện kinh tế sâu rộng của Trung Quốc đi kèm với những rủi ro về chính trị. Campuchia trở thành một trong những đồng minh thân cận nhất của Trung Quốc tại Đông Nam Á, thể hiện qua sự ủng hộ của Phnom Penh đối với lập trường của Bắc Kinh trong các vấn đề khu vực, điển hình là vấn đề Biển Đông. Sự phụ thuộc vào nguồn vốn và viện trợ của Trung Quốc có thể làm hạn chế không gian chính sách của Campuchia. Các khoản viện trợ "không điều kiện" từ Trung Quốc giúp Campuchia giảm phụ thuộc vào các nhà tài trợ phương Tây, nhưng đồng thời cũng làm suy yếu các tiêu chuẩn về minh bạch và quản trị tốt. Đây là một bài học quan trọng về việc duy trì sự cân bằng và đa dạng hóa các mối quan hệ đối ngoại.

III. Bí quyết thành công Chiến lược đầu tư TQ vào Campuchia

Thành công của đầu tư TQ vào Campuchia không chỉ đến từ quy mô vốn mà còn từ một chiến lược đầu tư bài bản và có định hướng rõ ràng. Chiến lược này được xây dựng dựa trên sự kết hợp hài hòa giữa lợi ích kinh tế và mục tiêu địa chính trị, được chính phủ Trung Quốc hỗ trợ mạnh mẽ thông qua chính sách “Going Global”. Phân tích cơ cấu đầu tư cho thấy sự tập trung vào các lĩnh vực then chốt, có khả năng tạo ra ảnh hưởng sâu rộng và lâu dài. Trung Quốc không chỉ đầu tư vào các dự án mang lại lợi nhuận nhanh như dệt may, mà còn rót vốn vào các dự án hạ tầng chiến lược, tạo ra nền tảng cho sự phát triển bền vững và gia tăng sự gắn kết của kinh tế Campuchia vào chuỗi cung ứng của Trung Quốc. Hơn nữa, cách tiếp cận linh hoạt trong đàm phán, tận dụng tốt quan hệ Trung Quốc - Campuchia ở cấp chính phủ đã giúp các doanh nghiệp nước này nhanh chóng được cấp phép và triển khai dự án. Mô hình kết hợp giữa Viện trợ phát triển chính thức (ODA) và Đầu tư trực tiếp ra nước ngoài (OFDI) là một đặc điểm nổi bật, tạo ra lợi thế cạnh tranh gần như tuyệt đối.

3.1. Cơ cấu đầu tư theo ngành Tập trung vào hạ tầng và dệt may

Trong giai đoạn 2011-2015, cơ cấu đầu tư của Trung Quốc vào Campuchia cho thấy sự ưu tiên rõ rệt. Lĩnh vực cơ sở hạ tầng chiếm tới 41% tổng vốn FDI, với các dự án xây dựng đường bộ, cầu, và đặc biệt là các nhà máy thủy điện. Ngành công nghiệp, chủ yếu là dệt may, chiếm 35%. Chiến lược này phục vụ mục tiêu kép: đầu tư hạ tầng tạo ra một môi trường thuận lợi để chính các doanh nghiệp Trung Quốc hoạt động, trong khi ngành dệt may tận dụng được nguồn lao động giá rẻ và các ưu đãi thương mại mà Campuchia được hưởng. Các lĩnh vực khác như nông nghiệp (14%) và du lịch (10%) cũng được quan tâm, cho thấy một chiến lược đa dạng hóa nhưng có trọng tâm.

3.2. Cơ cấu đầu tư theo vùng Khai thác lợi thế địa kinh tế

Về mặt địa lý, vốn FDI Trung Quốc tập trung vào hai vùng kinh tế trọng điểm. Thứ nhất là vùng đồng bằng Đông Nam, bao gồm thủ đô Phnom Penh, nơi có mật độ dân số cao và là trung tâm công nghiệp dệt may. Thứ hai là vùng duyên hải Tây Nam, với các tỉnh như Sihanoukville và Koh Kong, nơi có tiềm năng lớn về cảng biển, du lịch và năng lượng (thủy điện). Việc lựa chọn các vùng này cho thấy sự tính toán kỹ lưỡng nhằm tối ưu hóa lợi thế về logistics, nguồn nhân lực và tài nguyên thiên nhiên, qua đó tối đa hóa hiệu quả đầu tư và củng cố vị thế chiến lược.

IV. Top 3 gợi ý chính sách cho Việt Nam từ mô hình Campuchia

Câu chuyện thành công và những thách thức từ mô hình đầu tư TQ vào Campuchia cung cấp nhiều gợi ý cho Việt Nam, cả với tư cách là nước tiếp nhận đầu tư và là một nhà đầu tư trong khu vực. Trước hết, kinh nghiệm của Campuchia cho thấy tầm quan trọng của một chính sách thu hút đầu tư cởi mở nhưng cần đi kèm với các cơ chế giám sát hiệu quả để đảm bảo lợi ích quốc gia. Việt Nam có thể học hỏi cách Campuchia tận dụng các dự án hạ tầng quy mô lớn để tạo ra động lực phát triển, nhưng cần chú ý hơn đến các vấn đề về môi trường, an sinh xã hội và tránh rơi vào bẫy nợ. Thứ hai, đối với các doanh nghiệp Việt Nam muốn đầu tư vào Campuchia, việc nghiên cứu chiến lược đầu tư của Trung Quốc cho thấy cần có sự liên kết chặt chẽ giữa đầu tư, thương mại và hỗ trợ từ chính phủ. Cuối cùng, việc xây dựng một chiến lược tổng thể, xác định rõ các ngành và khu vực ưu tiên sẽ giúp tối ưu hóa nguồn lực và nâng cao khả năng cạnh tranh. Thay vì đối đầu trực diện, doanh nghiệp Việt có thể tìm kiếm các thị trường ngách mà các nhà đầu tư Trung Quốc chưa khai thác hết.

4.1. Kinh nghiệm thu hút và quản lý dòng vốn FDI quy mô lớn

Campuchia đã thành công trong việc tạo ra một môi trường pháp lý thông thoáng với Luật Đầu tư 1994, cho phép sở hữu 100% vốn nước ngoài ở hầu hết các lĩnh vực. Đây là một bài học về sự cần thiết của một khung pháp lý cởi mở. Tuy nhiên, gợi ý cho Việt Nam là cần tăng cường năng lực thẩm định và giám sát sau cấp phép. Cần đảm bảo các dự án FDI, đặc biệt là các dự án lớn từ Trung Quốc, phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định về môi trường, lao động và chuyển giao công nghệ. Việc đa dạng hóa nguồn vốn FDI để tránh phụ thuộc vào một đối tác duy nhất cũng là một ưu tiên chiến lược quan trọng để đảm bảo an ninh kinh tế.

4.2. Bài học về chiến lược đầu tư ra nước ngoài tại Campuchia

Đối với hoạt động đầu tư của Việt Nam tại Campuchia, mô hình của Trung Quốc cho thấy tầm quan trọng của việc gắn kết đầu tư với các mục tiêu chiến lược khác. Doanh nghiệp Việt cần có sự hỗ trợ mạnh mẽ hơn từ các cơ quan nhà nước về thông tin thị trường, hỗ trợ pháp lý và tài chính. Thay vì cạnh tranh về quy mô vốn, Việt Nam có thể tập trung vào các lĩnh vực có lợi thế như nông nghiệp công nghệ cao, chế biến thực phẩm, và dịch vụ, dựa trên sự tương đồng về văn hóa và địa lý. Việc xây dựng thương hiệu và uy tín dựa trên chất lượng và phát triển bền vững sẽ là con đường tạo ra sự khác biệt.

Trích đoạn nội dung tài liệu

phần mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo, luận văn đƣợc kết cấu thành 4 chƣơng nhƣ sau: CHƢƠNG 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu và cơ sở lý luận về đầu tƣ trực tiếp của Trung Quốc vào Campuchia CHƢƠNG 2: Phƣơng pháp nghiên cứu CHƢƠNG 3: Thực trạng đầu tƣ trực tiếp của Trung Quốc vào Campuchia CHƢƠNG 4: Một số gợi ý cho Việt Nam 3 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] CHƢƠNG 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ ĐẦU TƢ TRỰC TIẾP CỦA TRUNG QUỐC VÀO CAMPUCHIA 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu liên quan đến đề tài 1. Các công trình nghiên cứu liên quan đến Trung Quốc đầu tư ra nước ngoài - Đề tài khoa học cấp Bộ Kế hoạch và Đầu tƣ “ Chiến lƣợc phát triển của Trung Quốc đến năm 2030 và những gợi ý chính sách cho Việt Nam” của tác giả Nguyễn Xuân Tiến. Trong đề tài có những khái quát về những thành tựu, triển vọng phát triển và những vấn đề đặt ra với công cuộc cải cách.

Bên cạnh đó tác giả cũng đƣa ra những điểm mới và hƣớng ƣu tiên chính sách nhƣ tăng cƣờng ảnh hƣởng kinh tế ra bên ngoài đó là đẩy mạnh đầu tƣ ra nƣớc ngoài, nâng cao chất lƣợng vốn đầu tƣ nƣớc ngoài. Trong Đề tài có nêu lên những ý kiến khi Việt Nam là một nƣớc có địa lý giáp Trung Quốc với nhiều nét tƣơng đồng về văn hoá, chính trị và là một nƣớc có nền kinh tế lớn đứng thứ hai thế giới nên chiến lƣợc, chính sách phát triển lớn của nƣớc này nói chung và chính sách đầu tƣ ra nƣớc ngoài nói riêng luôn có ý nghĩa tham khảo quan trọng đối với Việt Nam. Trong Đề tài cũng đƣa ra một số kinh nghiệm chung cho Việt Nam - “Chính sách đầu tƣ ra nƣớc ngoài của Trung Quốc và bài học kinh nghiệm với Việt Nam” của tác giả Đỗ Huy Thƣởng. Trong bài viết đã đề cập đến những chính sách trong từng giai đoạn kể từ khi mở cửa năm 1978 đến nay, cùng với đó là các biện pháp để hỗ trợ đầu tƣ ra nƣớc ngoài nhƣ tài chính, ngoại hối và các hỗ trợ khác.

Những bài học đối với Việt Nam nhƣ xây dựng chiến lƣợc, đơn giản hóa thủ tục cấp phép đầu tƣ , hỗ trợ tài chính cho đầu tƣ và thành lập quỹ phúc lợi quốc gia. - Đề tài Khoa học cấp Bộ “ Đầu tư ra nước ngoài của Trung Quốc và hàm ý đối với Việt Nam”của Thạc sỹ Đặng Ngọc Trâm. Trong đề tài đã nêu tổng quan về đầu tƣ ra nƣớc ngoài của Trung Quốc với mục đích, chiến lƣợc, động vơ và tình hình đầu tƣ ra nƣớc ngoài của Trung Quốc, dự báo về đầu tƣ của Trung quốc. Tuy nhiên, đề tài chỉ đƣa ra những tổng quát chung về đầu tƣ ra nƣớc ngoài của Trung Quốc mà 4 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] chƣa phân tích cụ thể nƣớc nào nên chƣa đánh giá đầy đủ đƣợc hoạt động đầu tƣ của Trung Quốc tại một quốc gia với những chính sách cụ thể đƣợc vận dụng.

- “Trung Quốc con rồng lớn Châu Á” của tác giả Daniel Burstein và Arn de Keijzer, ngƣời dịch Minh Vi. Cuốn sách đƣợc chia làm 4 phần Phần 1: nói về lịch sử phát triển mở cửa của Trung Quốc những nhận định của tác giả cũng nhƣ các nhà chính trị, kinh tế đánh giá dự báo về tƣơng lai Trung Quốc Phần 2: Nói về những tiêu chuẩn của Trung quốc về những quan điểm khác nhau về sự phù thịnh hay phù suy đối với Trung Quốc, những quan điểm cho rằng Trung Quốc sẽ tiếp tục thịnh vƣợng hay sẽ suy tàn trong mấy chục năm tới. Những lập luận về nền kinh tế Trung Quốc đang thu hút đƣợc gần nhƣ toàn bộ những nhà đầu tƣ lớn của thế giới tới đầu tƣ hoặc đặt văn phòng đại diện tại Trung Quốc và tiếp tục đà này sẽ làm cho nền kinh tế thế giới tiếp tục chịu ảnh hƣởng từ Trung Quốc, lần lƣợt các thƣơng hiệu lớn bị các doanh nghiệp Trung Quốc mua lại cổ phần hoặc sáp nhập. Ngƣợc lại, một số quan điểm phù suy đƣa ra một số sự tồn tại rất lớn trong xã hội Trung Quốc nhƣ phân biệt giàu nghèo, tổng GDP thì rất lớn nhƣng chia nhỏ ra thì vẫn là nƣơc trung bình của thế giới và với ngành công nghiệp sử dụng nhiều lao động nhƣng trong 25 năm tới số ngƣời già trên 65 tuổi ở Trung Quốc đạt con số 400 triệu ngƣời, công nghệ vẫn chƣa bắt kịp với các nền kinh tế Mỹ và Nhật Bản Phần 3: Tác giả đƣa ra những vấn đề nội tại trong kinh tế Trung Quốc với những và việc giải quyết những vấn đề đó nhƣ thế nào? Với phần lớn nền kinh tế bận rộn để tự nuôi mình, xây dựng cơ sở hạ tầng, tạo nguồn năng lƣợng… Phần 4: Những dự đoán cho tƣơng lai của Trung Quốc trong bối cảnh nền kinh tế thế giới, với những dự đoán về sự ảnh hƣởng của Trung Quốc về kinh tế, chính trị trong khu vực và toàn cầu tạo mối đe dọa cho các nƣớc trong khu vực.\ Trong cuốn sách bàn về tác động của Trung Quốc lên sự cân bằng của cải và quyền lực toàn cầu trong thế kỷ XXI, và sự đánh giá về sự phát triển của Trung Quốc có thể trờ thành hệ thống kinh tế quốc gia lớn nhất thế giới vào khoảng thập niên 2030 những tác động của nó tới toàn cầu 5 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] - Cuốn sách “Chính sách phát triển kinh tế: Kinh nghiệm và Bài học của Trung Quốc” của Ban Vĩ mô Viện Quản lý kinh tế Trung ƣơng (5) đề cập đến bốn lĩnh vực nghiên cứu là: Phát triển Khu vực kinh tế tƣ nhân; Cải cách doanh nghiệp nhà nƣớc; Chính sách cạnh tranh và Chính sách thu hút Đầu tƣ trực tiếp nƣớc ngoài , Bài học từ quá trình phát triển đầu tƣ nƣớc ngoài ở Trung Quốc và những kiến nghị chính sách cho Việt Nam Cuốn sách tổng quan đƣợc quá trình thu hút đầu tƣ nƣớc ngoài từ khi mở cửa cải cách đến nay từ giai đoạn thử nghiệm với các khoản đầu tƣ quy mô nhỏ đến quy mô lớn và bài bản và các doanh nghiệp đầu tƣ nƣớc ngoài bƣớc hẳn vào Trung Quốc; cùng với cơ cấu đầu tƣ theo lãnh thổ, nguồn đến và nơi đến; ảnh hƣởng của FDI đối với Trung Quốc nhƣ thuế thu đƣợc từ các doanh nghiệp có vốn đầu tƣ nƣớc ngoài, xuất nhập khẩu, đổi mới công nghệ và thay đổi cơ cấu nền kinh tế, tăng lao động việc làm.

Các chính sách mà Trung Quốc ban hành nhằm quản lý và thu hút đầu tƣ nƣớc ngoài nhƣ: các văn bản luật, các chính sách mới hƣớng dẫn. Cuốn sách đã đúc kết đƣợc một số kinh nghiệm và bài học trong thu hút đầu tƣ nƣớc ngoài và phát triển kinh tế của Trung Quốc nhƣ: Nhất quán quan điểm phát triển dựa trên cà nguồn lực bên trong và bên ngoài, mở cửa từng bƣớc, hợp lý và vững chắc, thống nhất môi trƣờng pháp lý giữa đầu tƣ trong nƣớc và nƣớc ngoài, thực hiện các chính sách và biện pháp hiệu quả trong thu hút đầu tƣ nƣớc ngoài, loại bỏ chính sách bảo hộ thiếu cân nhắc.Tuy nhiên, tác giả cuốn sách chƣa đƣa ra đƣợc những bài học kinh nghiệm trong quá trình đầu tƣ ra nƣớc ngoài của Trung Quốc cũng nhƣ tổng quan quá trình đầu tƣ ra nƣớc ngoài của Trung Quốc 1.2 Các công trình nghiên cứu liên quan đến Trung Quốc đầu tư vào Campuchia - Cambodia–China Relations: A PositiveSum Game?của tác giả Heng Pheakdey đăng trên tạp chí Journal of Current Southeast Asian Affairs. Trong Bài viết tác giả đã nêu tổng quan về đầu tƣ của Trung Quốc vào Campuchia cùng với các khoản viện trợ. Trung Quốc đƣợc cho là đối tác thƣơng mại hàng đầu của Campuchia , đầu tƣ trực tiếp vào Campuchia.

Tính gắn kết chính trị khi tác giả cho rằng Campuchia hiện là đồng minh thân cận nhất của Trung Quốc ở Đông Nam 6 TIEU LUAN MOI download : [e-mail] Châu Á , đồng thời nêu đầu tƣ vào Campuchia chủ yếu là các doanh nghiệp nhà nƣớc vì vậy các doanh nghiệp này phải thực hiện chủ trƣơng của Chính phủ có nghĩa là mục đích đầu tƣ có thể là chính trị. Từ những cuốn sách, đề tài, bài báo trong và ngoài nƣớc mà tác giả tìm hiểu nghiên cứu đều chƣa nêu đƣợc đầy đủ những vấn đề mục đích, quy mô, cơ cấu đầu tƣ của Trung Quốc vào Campuchia và kinh nghiệm với Việt Nam và chính sách đầu tƣ của Việt Nam trong thời gian tới vào Campuchia điều đó dẫn đền tác giả chọn Đề tài “ Đầu tư trực tiếp của Trung Quốc vào Campuchia và gợi ý đối với Việt Nam” làm luận văn Thạc sỹ. Cơ sở lý luận, thực tiễn về đầu tƣ trực tiếp nƣớc ngoài 1. Lý thuyết đầu tư trực tiếp ra nước ngoài (OFDI) từ các nền kinh tế đang phát triển 1.

Một số định nghĩa Theo định nghĩa của WTO, “Đầu tƣ trực tiếp nƣớc ngoài (FDI) xảy ra khi một nhà đầu tƣ từ một nƣớc (nƣớc chủ đầu tƣ) có đƣợc một tài sản ở một nƣớc khác (nƣớc thu hút đầu tƣ) cùng với quyền quản lý tài sản đó. Phƣơng diện quản lý là thứ để phân biệt FDI với các công cụ tài chính khác. Trong phần lớn trƣờng hợp, cả nhà đầu tƣ lẫn tài sản mà ngƣời đó quản lý ở nƣớc ngoài là các cơ sở kinh doanh. Trong những trƣờng hợp đó, nhà đầu tƣ thƣờng hay đƣợc gọi là „công ty mẹ‟ và các tài sản đƣợc gọi là „công ty con‟ hay „chi nhánh công ty‟”.

Hoạt động FDI tạo ra công ty mẹ và công ty con từ đó hình thành ra tập đoàn xuyên quốc gia. Để đƣợc gọi là đầu tƣ trực tiếp nƣớc ngoài, vốn đầu tƣ phải đủ lớn để nắm quyền kiểm soát công ty ở nƣớc ngoài.Theo định nghĩa của Liên hợp quốc, công ty mẹ phải sở hữu 10% hoặc hơn số cổ phiếu thƣờng hoặc quyền biểu quyết của công ty đƣợc đầu tƣ thì đƣợc gọi là đầu tƣ trực tiếp. Ít hơn tỷ lệ 10% thì gọi là đầu tƣ gián tiếp. Phân loại theo mục đích đầu tƣ, FDI đƣợc chia làm 4 loại chính:  Đầu tư mới - Greenfield Investment: nhằm xây dựng nhà máy mới hoặc mở rộng nhà máy/dây chuyền hiện có.

7 TIEU LUAN MOI download : [e-mail]  Mua lại và sáp nhập - Merger & Acquisition: Công ty đầu tƣ mua tài sản của doanh nghiệp nƣớc ngoài.