MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Ngày nay sự phát triển nhanh chóng của xã hội hiện đại đã đặt ra những yêu cầu rất lớn về nguồn nhân lực. Con người hiện đại xã hội cần không chỉ là người có tri thức, có trình độ khoa học, tay nghề cao, mà còn phải có sức khỏe, thể lực tốt. Chính vì vậy, việc chăm sóc sức khỏe cho cộng đồng nói chung và giáo dục thể chất cho học sinh, sinh viên nói riêng là vấn đề cấp bách đang được đặt ra trong giai đoạn hiện nay.
Sự phát triển hài hòa, toàn diện giữa thể chất và tinh thần là tư tưởng đã xuất hiện trong kho tàng trí tuệ tiên tiến từ nhiều thế kỷ trước đây. Bác Hồ sinh thành cũng rất chú trọng đến việc rèn luyện thân thể. Trong Lời kêu gọi toàn dân tập thể dục Bác có viết “giữ gìn dân chủ, xây dựng nước nhà, gây đời sống mới, việc gì cũng cần có sức khoẻ mới làm thành công. Mỗi một người dân yếu ớt tức là cả nước yếu ớt, mỗi một người dân mạnh khoẻ là cả nước mạnh khoẻ”.
Bác nhấn mạnh muốn có sức khỏe tốt “cần phải rèn luyện thể dục” và đó cũng là “bổn phận của mỗi người dân yêu nước”. Chính vì vậy, giáo dục thể chất là một trong mục tiêu giáo dục toàn diện của Đảng và Nhà nước ta, là một môn học trong chương trình đào tạo ở bậc Đại học với mục đích góp phần tạo nên sự phát triển hài hòa toàn diện cho sinh viên không chỉ về trí tuệ mà cả về sức khỏe, ý chí… Trong hệ thống giáo dục, thì môn giáo dục thể chất đưa vào giảng dạy là môn học chính khóa. Ở cấp bậc đại học, sinh viên muốn tốt nghiệp ra trường ngoài kiến thức chuyên môn, sinh viên còn phải hoàn thành chứng chỉ về giáo dục thể chất. Chính vì vậy, giáo dục thể chất là yếu tố cần và đủ để một sinh viên tốt nghiệp đại học.
Ở tuổi sinh viên, đây là giai đoạn phát triển con người một cách toàn diện nhất. Là giai đoạn hoàn chỉnh về tâm lý, họ có những khả năng tiếp thu kiến thức và sáng tạo ra những cái mới. Họ luôn muốn thể hiện và chứng tỏ bản thân mình là những chủ nhân tương lai của đất nước. 1 z Ngoài việc trau dồi kiến thức nâng cao tầm hiểu biết của bản thân, họ còn có mong muốn có được thân hình đẹp, có tầm vóc và thể lực tốt.
Chính vì vậy ngoài việc học môn Giáo dục thể chất trên lớp các bạn cũng tìm đến các câu lạc bộ thể thao để luyện tập thêm như: aerobic, thể hình, bóng đá, tennis, bóng chuyền, cầu lông… hay họ cũng có thể tự tập ở nhà theo hướng dẫn trên internet, xây dựng những bài tập để phù hợp với bản thân hơn. Để giáo dục con người toàn diện mỗi sinh viên trước hết phải có sức khoẻ. Sức khoẻ là cơ sở để tiếp thu khoa học kỹ thuật, sau khi ra trường góp phần phục vụ cho công cuộc xây dựng đất nước, cơ sở của sức khoẻ là việc phát triển các tố chất thể lực. Nhiệm vụ của Giáo dục thể chất trong các nhà trường, một mặt trang bị cho học sinh, sinh viên những kỹ năng kỹ xảo vận động, song mặt quan trọng hơn là phát triển ở họ những tố chất thể lực cần thiết.
Về thực trạng công tác giáo dục thể chất hiện nay, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã nhận định, chất lượng giáo dục thể chất còn thấp, giờ dạy còn đơn điệu, thiếu sinh động, có nội dung lặp đi lặp lại kéo dài cả năm học. Nhận thức về vị trí, vai trò của giáo dục thể chất còn nhiều hạn chế trong các cấp học, bậc học và cơ sở trường. Tuy nhiên, nếu biết được thực trạng nhu cầu của mỗi cá nhân người học hay người dạy, khi đó sẽ làm người học được học môn mình yêu thích, sẽ đam mê, tự giác tích cực trong học tập và rèn luyện, giờ học sẽ không căng thẳng, sinh viên đén lớp với thái độ học mà chơi, chơi mà học. Ngược lại, giảng viên được dạy những sinh viên ham mê yêu thích môn học khi đó giảng viên sẽ tự mình rèn luyện nâng cao năng lực chuyên môn, giảng viên giảng dạy đúng chuyên ngành sẽ nhiệt tình giúp đỡ người học.
Khi đó, chất lượng Giáo dục thể chất sẽ có hiệu quả thực sự đúng với vị trí, vai trò, tác dụng của nó trong việc nâng cao thể lực, trang bị kiến thức, vui chơi giải trí hiện nay. Trong bất cứ trường đại học nào, để đánh giá môn học có đem lại hiệu quả không, nhà quản lý nên lấy ý kiến sinh viên để đưa ra những nhận xét nhằm đem lại hiệu quả cao hơn trong công tác giảng dạy. Hình thức sinh viên đánh giá có ý nghĩa 2 z quan trọng vì sinh viên vừa là trung tâm, vừa là đối tượng, vừa là sản phẩm của quá trình đào tạo, vừa là người hưởng thụ chính. Do đó, đánh giá hiệu quả theo quan điểm của sinh viên chính là một trong những thước đo chất lượng đào tạo.
Giáo dục thể chất là môn học quan trọng trong trường đại học, là nền tảng của sức khỏe và một tinh thần minh mẫn để sinh viên có thể tập trung vào công tác nghiên cứu và học tập. Giáo dục thể chất là một môn học không thể thiếu được trong việc sinh viên phát triển toàn diện, ở các nước với nên giáo dục tiến bộ, giáo dục thể chất chưa bào giờ tách biệt với các môn học khác, thậm chí còn là môn học chủ chốt để tuyển chọn đầu vào của trường. Vì những lý do trên, tác giả chọn vấn đề: “Đánh giá của sinh viên về hiệu quả môn Giáo Dục Thể Chất trong các trường đại học (tại khu vực thành phố Hồ Chí Minh)” làm đề tài nghiên cứu. Hiện nay có rất ít nghiên cứu khoa học tiếp cận vấn đề này, tác giả hy vọng đề tài sẽ góp phần giúp người dạy và người học có cái nhìn tổng quát và tích cực hơn về bộ môn Giáo dục thể chất, từ đó có những phương pháp dạy, phương pháp học có hiệu quả cao.
Mục đích nghiên cứu của đề tài Mục đích nghiên cứu của đề tài là nghiên cứu cách đánh giá của sinh viên về hiệu quả môn giáo dục thể chất để từ đó đề xuất giải pháp nâng cao hiệu quả môn giáo dục thể chất trong trường đại học. Giới hạn nghiên cứu - Giới hạn về nội dung: Đề tài tập trung nghiên cứu đánh giá của sinh viên không chuyên về hiệu quả của môn học giáo dục thể chất trong trường đại học ở các khía cạnh về: nội dung chương trình học; phương pháp giảng dạy của giảng viên; kiểm tra đánh giá kết quả học tập; điều kiện cơ sở vật chất. 3 z - Giới hạn về không gian: Đề tài nghiên cứu trong khuôn khổ bốn trường đại học khu vực thành phố Hồ Chí Minh: STT TRƯỜNG 1 Đại học Bách Khoa TP.HCM 2 Đại học Kinh Tế TP.HCM 3 Đại học Sư Phạm TP.HCM 4 Đại học Ngoại Ngữ - Tin Học TP.HCM - Giới hạn về khách thể trong khảo sát nghiên cứu: Nghiên cứu tập trung vào SV hệ đại học không chuyên ngành Giáo dục thể chất tại các trường đại học khu vực thành phố Hồ Chí Minh. Câu hỏi nghiên cứu và giả thuyết nghiên cứu 4.
Câu hỏi nghiên cứu Câu hỏi 1. Sinh viên đánh giá hiệu quả của môn Giáo dục thể chất trong trường đại học hiện nay như thế nào? Câu hỏi 2. Sinh viên đánh giá hiệu quả của môn Giáo dục thể chất như thế nào thông qua nội dung chương trình, phương pháp giảng dạy của giảng viên, việc kiểm tra đánh giá kết quả học tập, năng lực của sinh viên và điều kiện phục vụ học tập? Câu hỏi 3. Sinh viên đánh giá các yếu tố tác động tới hiệu quả môn giáo dục thể chất như thế nào? Làm thế nào để nâng cao hiệu quả môn giáo dục thể chất trong trường đại học? 4.
Giả thiết nghiên cứu - Giả thuyết 1: Môn Giáo dục thể chất được sinh viên đánh giá là đạt hiệu quả. Hiệu quả của môn giáo dục thể chất phụ thuộc vào việc môn học này được thiết kế theo chương trình đào tạo và đáp ứng nhu cầu, sở thích, thể lực và mục đích học tập của sinh viên. Đồng thời hiệu quả của môn giáo dục thể chất phụ thuộc vào các điều kiện của nhà trường như cơ sở vật chất, thời gian sắp xếp các môn học, trình độ và số lượng giảng viên chuyên ngành, giúp các nhà quản lý hiểu rõ chất lượng dịch vụ mình đang cung cấp. 4 z - Giả thuyết 2: Môn Giáo dục thể chất sẽ đạt hiệu quả cao khi chương trình học môn Gíao dục thể chất, phương pháp giảng dạy của giảng viên, việc kiểm tra đánh giá kết quả học tập được đổi mới và nâng cao theo hướng đáp ứng đầy đủ hơn các yêu cầu của sinh viên và được trang bị đầy đủ các điều kiện cơ sở vật chất cần thiết, là cớ sở để giúp phát hiện được những mặt hạn chế trong dịch vụ và qua đó có thể đưa ra các quyết định đối với môn giáo dục thể chất để nâng cao mức độ hài lòng của sinh viên.
Đối tượng nghiên cứu và khách thể nghiên cứu Khách thể nghiên cứu của luận văn là sinh viên không chuyên ngành GDTC của các trường đại học tại khu vực thành phố Hồ Chí Minh và đối tượng chính để nghiên cứu là những đánh giá của sinh viên về hiệu quả môn Giáo dục thể chất. Phương pháp nghiên cứu 6. Các phương pháp sử dụng - Phương pháp hồi cứu tài liệu và thảo luận nhóm được sử dụng để hiệu chỉnh mô hình nghiên cứu đánh giá của sinh viên về hiệu quả môn Giáo dục thể chất (tại khu vực TP.HCM) - Phương pháp điều tra xã hội học được sử dụng để thu thập thông tin về mức độ hài lòng của SV đối với hoạt động giảng dạy cuat GV. - Phương pháp thống kê toán học (sử dụng phần mềm SPSS) được sử dụng để phân tích thông tin khảo sát về mức độ hài lòng của SV đối với hoạt động giảng dạy của GV.
- Phương pháp nghiên cứu định tính (phỏng vấn bán cấu trúc) để lấy thêm thông tin phục vụ phân tích kết quả theo hai chiều. Công cụ thu thập dữ liệu và các biến số - Công cụ thu thập dữ liệu: Dàn bài thảo luận nhóm, bản phỏng vấn bán cấu trúc và bảng hỏi phục vụ điều tra khảo sát.