phần mở đầu, kết luận và kiến nghị đề tài gồm có 3 chƣơng: - Chƣơng 1: Cơ sở lý luận, phƣơng pháp chuẩn hóa cơ sở dữ liệu địa chính bằng công nghệ GIS và ứng dụng WebGIS phục vụ công tác quản lý đất đai - Chƣơng 2: Chuẩn hóa cơ sở dữ liệu địa chính tại phƣờng Máy Chai, quận Ngô Quyền, Hải Phòng - Chƣơng 3: Ứng dụng công nghệ WebGIS phục vụ công tác quản lý đất đai tại phƣờng Máy Chai, quận Ngô Quyền, Hải Phòng 4 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN, PHƢƠNG PHÁP CHUẨN HÓA CƠ SỞ DỮ LIỆU ĐỊA CHÍNH BẰNG CÔNG NGHỆ GIS VÀ ỨNG DỤNG WEBGIS PHỤC VỤ CHO CÔNG TÁC QUẢN LÝ ĐẤT ĐAI 1.1 Tổng quan các công trình nghiên cứu có liên quan 1. Trên thế giới WebGIS là xu hƣớng phổ biến thông tin mạnh mẽ trên internet không chỉ dƣới góc độ thông tin thuộc tính thuần túy mà nó kết hợp đƣợc với thông tin không gian hữu ích cho ngƣời sử dụng. Sự phát triển ban đầu của GIS trên giao diện Web tập trung vào trực quan hóa bản đồ với ứng dụng tiêu biểu là MapViewer (Xerox, 2004). WebGIS tiếp tục phát triển với các chức năng truy vấn nhƣ MapServer ((University of Minnesota, 2004), và dịch vụ bản đồ Tiger của Cục Dân số Hoa kỳ (U.
Nói chung, xu hƣớng công nghệ GIS dựa trên Web đã và đang phát triển từ việc xuất bản bản đồ đƣa lên mạng sang thành lập bản đồ trên mạng.[14] Ngày nay, WebGIS đƣợc ứng dụng ngày càng nhiều ở các nƣớc phát triển, đem lại nhiều hiệu quả về kinh tế - xã hội – môi trƣờng. Các dự án dựa trên web khác nhau đã đƣợc thực hiện ở các cơ quan liên bang của Mỹ và Canada cho phép ngƣời dùng truy cập vào các loại khác nhau của dữ liệu và các dịch vụ bản đồ bằng cách sử dụng Web GIS. Nhiều dịch vụ dữ liệu công cộng cung cấp khả năng tƣơng tác để lấy dữ liệu không gian và thông tin từ internet vào máy địa phƣơng. Ví dụ, thƣ viện dữ liệu địa lý của bang Florida (FGDL, 2005) cung cấp một kho lƣu trữ dữ liệu không gian của bang Florida cho khách hàng sử dụng các dịch vụ dữ liệu.
Các trang web " Surf Your Watershed" đƣợc phát triển bởi Cơ quan bảo vệ Môi trƣờng Hoa Kỳ cung cấp dịch vụ bản đồ cho khách hàng (U. Environmental Protection Agency, 2004). Dự án ứng dụng bản đồ, OMIMA, đƣợc phát triển bởi Thủy sản và Đại dƣơng Canada (DFO) đã chứng minh tính khả thi của việc kết hợp dự liệu raster và vector và phổ biến các kết quả có hiệu quả trên Internet (Michalak và Wojnarowska, 2002). Bản đồ tƣơng tác của thành phố thủ đô của Nunavut, Iqualuit, và nó môi trƣờng, đã đƣợc phát triển thành công để xem và phân phối trên Internet bởi một nhóm trong Geomatics Canada (Siekierska et al, 2000).
Hệ thống WebGIS hỗ trợ phát triển cộng đồng tại tỉnh Shimane - Nhật Bản, đƣợc phát triển bởi Trung tâm nghiên cứu vùng núi (Mountainous Region Research Center – MRRC), Văn phòng địa chính ảo (Virtual cadastre office - OVC) của cơ quan quản lý đất đai Tây Ban Nha với các dịch vụ cung 5 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com cấp thông tin thuộc tính đi kèm bản đồ cho các đối tƣợng khác nhau phục vụ cho các giao dịch bất động sản trực tuyến… Hình 1: Văn phòng đất đai ảo tại Tây Ban Nha [12] 1. Tại Việt Nam Tại Việt Nam trong những năm gần đây đã có rất nhiều cố gắng trong việc chuẩn hóa và xây dựng hệ thống thông tin đất đai. Có rất nhiều dự án đƣợc triển khai nhƣ VILIS do trung tâm Ứng dụng và Phát triển công nghệ Địa chính phát triển, ELIS bản quyền thuộc Cục CNTT - Bộ TN-MT, TMVLIS của tổng công ty Tài nguyên và Môi trƣờng - Bộ TNMT. Các phần mềm đều đáp ứng đƣợc các tiêu chí xây dựng CSDL đất đai, tron đó phần mềm VILIS nghiêng về hỗ trợ công tác quản lý nhà nƣớc về đất đai hơn (quản trị kho hồ sơ số,xử lý hồ sơ theo qui trình, cung cấp thông tin trên cổng thông tin điện tử, quản lý biến động, kê khai đăng ký đất đai).Tuy nhiên, các dự án này đều đƣợc thực hiện trên nền tảng của các phần mềm thƣơng mại, giá thành đắt và ít quan tâm tới các phần mềm mã nguồn mở.
Công nghệ WebGIS mã nguồn mở đang là xu hƣớng phổ biến thông tin mạnh mẽ, có tính ứng dụng rất cao trong thực tế. Đã có nhiều đề tài nghiên cứu ứng dụng WebGIS vào các mục đích xây dựng website thông tin hành chính” (Lê Văn Sơn - 2013) [7]; quản lý dữ liệu thủy lợi (Lê Văn Thạnh và nnk, 2014); [8]; quản lý cơ sở dữ liệu du lịch” (Đoàn Thị Xuân Hƣơng, 2011 ) [6]. Có thể thấy WebGIS đã đƣợc ứng dụng nghiên cứu cho rất nhiều lĩnh vực trong đó có cả lĩnh vực phục vụ cho công tác quản lý đất đai nhƣng nói chung là số lƣợng đề tài vẫn còn ít, sản phẩm cụ thể và ứng dụng thực tế chƣa cao. 6 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Tại Hải Phòng việc ứng dụng WebGIS đã rất thành công trong giám sát sâu bệnh hại lúa.
Đây là một trong những kết quả của đề tài nghiên cứu cấp nhà nƣớc mã số KC.32/06-10 “Nghiên cứu ứng dụng công nghệ GIS và viễn thám vào việc giám sát tình hình, cảnh báo và dự báo về một số loại sâu bệnh chính hại lúa, phục vụ công tác phòng trừ sâu bệnh, bảo vệ mùa màng” do Trung tâm Công nghệ phần mềm thủy lợi thiết kế. Tuy nhiên việc ứng dụng GIS để chuẩn hóa dữ liệu bản đồ đƣợc thực hiện rất chậm và WebGIS phục vụ công tác quản lý đất đai thì chƣa có đề tài nghiên cứu nào có ứng dụng cụ thể. Một số vấn đề lý luận về hồ sơ địa chính và cơ sở dữ liệu địa chính 1. Khái niệm, thành phần và chức năng của hồ sơ địa chính 1.
Khái niệm Hệ thống hồ sơ địa chính là hệ thống bản đồ địa chính và sổ sách địa chính, gồm các thông tin cần thiết về các mặt tự nhiên, kinh tế, xã hội, pháp lý của thửa đất, về ngƣời sử dụng đất, về quá trình sử dụng đất, đƣợc thiết lập trong quá trình đo đạc lập bản đồ địa chính, đăng ký lần đầu và đăng ký biến động về sử dụng đất, cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (Hình 2) [1] Hình 2: Yêu cầu thông tin đất đai trong quản lý nhà nước về đất đai 7 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Hồ sơ địa chính là tài liệu cơ sở để thiết lập Hệ thống thông tin đất đai, Hệ thống thông tin bất động sản. Theo thông tƣ 09/2007/TT-BTNMT [2]về việc hƣớng dẫn lập, chỉnh sửa, quản lý hồ sơ địa chính quy định hồ sơ địa chính gồm: - Bản đồ địa chính. - Sổ địa chính. - Sổ mục kê đất đai.
- Sổ theo dõi biến động đất đai. - Bản lƣu Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Tuỳ thuộc vào tính chất của từng loại tài liệu và đặc điểm sử dụng của chúng mà hệ thống tài liệu trong hồ sơ địa chính đƣợc chia thành 2 loại : + Hồ sơ tài liệu gốc, lƣu trữ và tra cứu khi cần thiết. + Hồ sơ địa chính phục vụ thƣờng xuyên trong quản lý.
Vai trò của hệ thống hồ sơ địa chính đối với quản lý nhà nước về đất đai Hồ sơ địa chính có vai trò rất quan trọng đối với công tác quản lý đất đai, nhất là ở cấp cơ sở xã (phƣờng) và cấp huyện (quận). Điều này đƣợc thể hiện thông qua sự trợ giúp của hệ thống đối với các nội dung quản lý Nhà nƣớc về đất đai. Vai trò của hệ thống hồ sơ địa chính đối với công tác quản lý đất đai Các thông tin trong hồ sơ địa chính phục vụ trực tiếp cho công tác thống kê, kiểm kê đất, là cơ sở xác định nguồn gốc và tình trạng pháp lý của thửa đất phục vụ 8 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com cho việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Hồ sơ địa chính phục vụ đắc lực cho công tác giao đất, cho thuê đất và cung cấp cơ sở thông tin sử dụng đất cho thanh tra, giải quyết tranh chấp, khiếu nại tố cáo về đất đai.
Hồ sơ địa chính cũng đóng vai trò quan trọng trong công tác quản lý tài chính về đất đai, đây là cơ sở để xác định hạng đất, giá trị tài sản gắn liền với đất và nghĩa vụ tài chính của ngƣời sử dụng đất. Thông tin trong hồ sơ địa chính phản ánh hiện trạng sử dụng đất phục vụ cho công tác quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất. Thông qua việc cập nhật các biến động sử dụng đất, hồ sơ địa chính cho phép nhà quản lý theo dõi quá trình sử dụng đất. Ở cấp độ vĩ mô, thông tin hồ sơ địa chính phản ánh thực trạng sử dụng đất làm cơ sở để Nhà nƣớc xây dựng chính sách sử dụng đất đai trong quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nƣớc.
Hồ sơ địa chính không chỉ có chức năng phục vụ quản lý nhà nƣớc về đất đai mà còn thực hiện việc cung cấp các thông tin về sử dụng đất phục vụ nhu cầu thông tin của cộng đồng. Các thành phần và nội dung hệ thống hồ sơ địa chính ở nước ta hiện nay Theo nội dung và chức năng thì hệ thống hồ sơ địa chính ở nƣớc ta hiện nay gồm có 2 thành phần: hồ sơ tài liệu gốc, lƣu trữ và tra cứu khi cần thiết và Hồ sơ địa chính phục vụ thƣờng xuyên trong quản lý. a) Hồ sơ tài liệu gốc, lƣu trữ và tra cứu khi cần thiết Hồ sơ tài liệu gốc là căn cứ pháp lý duy nhất làm cơ sở xây dựng và quyết định chất lƣợng hồ sơ địa chính phục vụ thƣờng xuyên cho công tác quản lý. Nó bao gồm các tài liệu sau: - Các tài liệu gốc hình thành trong quá trình đo đạc thành lập bản đồ địa chính bao gồm: toàn bộ thành quả giao nộp sản phẩm theo Luận chứng kinh tế - kĩ thuật đã đƣợc các cơ quan có thẩm quyền phê duyệt của mỗi công trình đo vẽ lập bản đồ địa chính trừ bản đồ địa chính, hồ sơ kĩ thuật thửa đất, sơ đồ trích thửa.