PHẦN MỞ ĐẦU 1. Lý do chọn đề tài Với xu thế của thế giới hiện nay là việc hội nhập kinh tế và quốc tế, để duy trì sự tồn tại và phát triển, thì các doanh nghiệp cần phải tự chủ về mọi mặt trong hoạt động sản xuất kinh doanh từ việc đầu tư, sử dụng nguồn vốn hợp lí, tổ chức sản xuất hiệu quả, đảm bảo đầu ra cho tiêu thụ sản phẩm, tìm kiếm các cơ hội kinh doanh và mở rộng thị trường. Để có thể thực hiện được điều này, việc quản lý tốt hoạt động sản xuất kinh doanh của đơn vị đóng vai trò cực kỳ quan trọng, đặc biệt là sự phối hợp ăn ý từ khâu tổ chức sản xuất đến tính giá thành sản phẩm. Tuy nhiên, hiện nay nhiều doanh nghiệp chưa đáp ứng được yêu cầu quản lý và hội nhập là do công tác kế toán nói chung và công tác kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm nói riêng còn bộc lộ nhiều khuyết điểm.
Để doanh nghiệp có thể thu được nhiều lợi nhuận, thì việc làm sao để tiết kiệm chi phí sản xuất hết mức, từ đó giúp lợi nhuận tăng cao là bài toán nan giải đối với các nhà quản trị doanh nghiệp. Trong trường hợp các nhân tố khác không đổi, việc doanh nghiệp thay đổi giá thành sản phẩm sẽ làm ảnh hưởng trực tiếp đến khoản mục doanh thu và lợi nhuận của Công ty. Do đó, việc hoàn thiện công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm một cách hợp lý sẽ giúp doanh nghiệp hạ giá thành, tăng lợi nhuận, từ đó có thể dồn nhiều nguồn lực hơn để tập trung nâng cao chất lượng sản phẩm, tạo được ưu thế cạnh tranh trên thị trường so với các doanh nghiệp khác, đồng thời nâng cao uy tín cho sản phẩm của doanh nghiệp. Thực tế hiện nay, việc kế toán tại các doanh nghiệp nói chung và những doanh nghiệp đặc thù như thi công, xây dựng xây lắp nói riêng còn nhiều thiếu sót và bất cập dẫn đến tình trạng thất thoát, lãng phí nguyên vật liệu, vật tư, lãng phí lao động, tiền vốn.
Do đó, việc doanh nghiệp có một phương pháp để quản lý chặt chẽ cũng như hạch toán các nghiệp vụ một cách đầy đủ, kịp thời các chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm là vô cùng cần thiết nhằm mục đích có thể cân đối được chi phí và lợi nhuận của doanh nghiệp, đồng thời có thể cung cấp thông tin một cách kịp thời 1 cho nhà quản trị giúp cho việc ra quyết định của các nhà quản trị được thực hiện một cách hợp lý và đem lại lợi ích kinh tế cho doanh nghiệp. Cũng như nhiều doanh nghiệp khác, Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát luôn không ngừng đổi mới, phát triển để giữ vững vị trí trên thị trường. Trong đó công tác kế toán, đặc biệt là công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm ngày càng được chú trọng. Nhận thấy sự cần thiết của vấn đề nghiên cứu về kế toán chi phí sản xuất, giá thành sản phẩm và sự ảnh hưởng của nó đến tình hình phát triển của Công ty, tác giả đã tiến hành thực hiện nghiên cứu với đề tài “Hoàn thiện công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát”.
Mục tiêu nghiên cứu: 2. Mục tiêu chung Hoàn thiện công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát 2. Mục tiêu cụ thể - Tìm hiểu cơ sở lý thuyết về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm - Nghiên cứu thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát - Chỉ ra ưu, nhược điểm của công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát - Đề xuất giải pháp để hoàn thiện phần hành kế toán này tại Công ty. Đồng thời, đưa ra những điều kiện để có thể thực hiện được những giải pháp hoàn thiện phần hành kế toán này 2 2.
Câu hỏi nghiên cứu Để đạt được mục tiêu nghiên cứu thì đề tài cần giải quyết được những vấn đề sau: - Cơ sở lý thuyết về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là gì? - Thực trạng công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát? - Ưu điểm và hạn chế của công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát là gì? - Giải pháp nhằm hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát là gì? 3. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu: Đối tƣợng nghiên cứu: Công tác kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại doanh nghiệp. Phạm vi nghiên cứu: Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát 4. Phƣơng pháp nghiên cứu: Để có nguồn thông tin phục vụ cho việc nghiên cứu, tác giả đã sử dụng phương pháp quan sát, thu thập số liệu.
Số liệu được sử dụng là số liệu được điều tra tại Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát trong năm 2021. Sau khi có các dữ liệu thống kê kế toán, tác giả thực hiện phân tích các số liệu, so sánh, diễn giải, quy nạp để nghiên cứu và phân tích các vấn đề thực tiễn, đưa ra kết luận cho mục đích nghiên cứu. Nguồn dữ liệu được tác giả sử dụng trong bài luận bao gồm: - Dựa trên số liệu điều tra, khảo sát thực tế, trao đổi trực tiếp với cán bộ quản lý và cán bộ kế toán tại Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát. - Nguồn dữ liệu bên trong DN là các tài liệu kế toán của công ty, các sổ sách kế toán về chi phí và giá thành; Nguồn dữ liệu bên ngoài DN lấy từ 3 các giáo trình, các Thông tư, Nghị định, các chuẩn mực kế toán quy định những vấn đề liên quan đến nguyên liệu sản xuất, định mức tiêu hao, định mức chi phí, quy trình kế toán kế toán trong DN sản xuất.
Ngoài ra, tác giả thu thập dữ liệu cho luận văn thông qua luận văn của các tác giả đi trước; thông qua các giáo trình, slide, bài giảng của các thầy cô giáo; qua nguồn thông tin trên internet để tìm hiểu lý thuyết kế toán, các quy định của Bộ tài chính liên quan đến kế toán chi phí sản xuất, tìm hiểu các phương pháp thống kê, phân tích số liệu kế toán. Thông qua tài liệu của bộ phận hành chính, tác giả tìm hiểu lịch sử hình thành và phát triển của Công ty, cơ cấu tổ chức toàn Công ty nói chung và Phòng kế toán nói riêng. Tác giả còn thu thập các chứng từ và báo cáo kế toán của Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát để tiến hành phân tích, đánh giá công tác kế toán chi phí, giá thành sản phẩm tại Công ty. Kết cấu của khóa luận: Phần mở đầu Chƣơng 1: Cơ sở lý thuyết về kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại doanh nghiệp sản xuất.
Chƣơng 2: Thực trạng kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát Chƣơng 3: Các giải pháp nhằm hoàn thiện công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát Kết luận 6. Đóng góp của khóa luận: Đối với công tác quản lý chi phí, giá thành thì việc tổ chức kế toán chi phí sản xuất chính xác, hợp lý có ý nghĩa rất lớn trong công tác quản lý và trong công tác kiểm tra tính hợp pháp của chi phí phát sinh ở doanh nghiệp nói chung và Công ty Cổ phần Cơ điện Đức Thịnh Phát nói riêng. Với nhiệm vụ là ghi chép, tính tón, thường xuyên phân tích và phản ánh sự biến động của nguyên vật liệu, vốn chủ sở 4 hữu, kế toán đã sử dụng hai thước đó là thước đo hiện vật và thước đo giá trị để quản lý chi phí tại doanh nghiệp. Bên cạnh đó, nhà quản trị cũng cần đến giá thành sản phẩm để phân tích đúng đắn kết quả hoạt động sản xuất kinh doanh tại doanh nghiệp.
Như vậy, kế toán chi phí giá thành là công tác không thể thiếu được đối với bất kỳ doanh nghiệp nào vì nó mang ý nghĩa quan trọng và chi phí công tác kế toán trong toàn doanh nghiệp. Đối với ban lãnh đạo, các nhà quản lý: Nhờ có những thông tin, số liệu từ phòng kế toán cung cấp về những chi phí và giá thành thực tế của sản phẩm trong quá trình sản xuất kinh doanh nên ban lãnh đạo có thể nắm được tình hình thực tế của công ty về giá thành sản phẩm. Từ đó cũng đưa ra được những thay đổi về chi phí giá thành một cách hợp lý, giúp công ty có ưu thế hơn trong việc cạnh tranh với các công ty khác trong cùng lĩnh vực và đảm bảo được vị thế của công ty trên thị trường. 5 CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT 1.
Những vấn đề chung về chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm: 1. Những vấn đề chung về chi phí sản xuất: 1. Khái niệm chi phí sản xuất: Hoạt động sản xuất kinh doanh là một quá trình mà bất kỳ doanh nghiệp nào cũng có. Mục đích của doanh nghiệp là tạo ra sản phẩm và để đạt được mục đích đó, doanh nghiệp bắt buộc phải đầu tư mua sắm các loại chi phí khác nhau.
Quá trình hoạt động SXKD của doanh nghiệp là một chu trình lặp lại không ngừng nghỉ. Về bản chất, quá trình hoạt động SXKD của doanh nghiệp là sự vận động, chuyển đổi các yếu tố tư liệu lao động để cho ra kết quả cuối cùng của hoạt động sản xuất. Và chi phí của doanh nghiệp phát sinh trong tất cả các giai đoạn sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, tuy nhiên chỉ có những chi phí phát sinh trong giai đoạn sản xuất, biến đổi các yếu tố đầu vào như nguyên vật liệu,… để trở thành sản phẩm cho doanh nghiệp thì mới được gọi là chi phí sản xuất. Cho tới nay, có rất nhiều định nghĩa về chi phí sản xuất.