MỞ ĐẦU Một vài thập niên gần đây, nền kinh tế nƣớc ta có tốc độ tăng trƣởng nhanh chóng trong nền kinh tế thị trƣờng, bên cạnh đó chúng ta cũng thu đƣợc nguồn vốn đầu tƣ lớn nƣớc ngoài. Do đó vốn đầu tƣ cho ngành xây dựng cơ bản cũng tăng nhanh. Xây dựng cơ bản là ngành sản xuất vật chất tạo cơ sở và tiền đề phát triển cho nền kinh tế Quốc dân. Hàng năm ngành XDCB thu hút gần 30% tổng số vốn đầu tƣ của cả nƣớc.
Với nguồn vốn đầu tƣ lớn nhƣ vậy cùng với đặc điểm sản xuất của ngành là thời gian thi công kéo dài và thƣờng trên quy mô lớn đã đặt ra vấn đề lớn phải giải quyết là: “Làm sao phải quản lý vốn tốt, có hiệu quả, khắc phục tình trạng thất thoát và lãng phí trong sản xuất thi công, giảm chi phí hạ giá thành, tăng tính cạnh tranh cho doanh nghiệp”. Một trong những công cụ đắc lực để quản lý có hiệu quả đó là kế toán với phần hành cơ bản là hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm. Hạch toán kế toán có vai trò hết sức quan trọng trong quá trình quản lý, nó cung cấp các thông tin tài chính cho ngƣời quản lý đánh giá hiệu quả sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp nói chung và các doanh nghiệp xây lắp nói riêng, giúp cho lãnh đạo ra những quyết định quản lý hợp lý và đồng thời kiểm tra sự đúng đắn của các quyết định đó sao cho doanh nghiệp làm ăn có lãi và đứng vững trong điều kiện cạnh tranh của cơ chế thị trƣờng. Những việc đó chỉ có thể thực hiện đƣợc trên cơ sở hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm giúp ích rất nhiều cho hạch toán kinh tế nội bộ của doanh nghiệp.
Sử dụng hợp lý thông tin này sẽ tạo đòn bẩy kinh tế tăng năng suất lao động, hạ giá thành sản phẩm, tăng hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp. Trong doanh nghiệp xây lắp thông tin này là cơ sở kiểm soát vốn đầu tƣ XDCB. Vì vậy việc tổ chức công tác hạch toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là công việc quan trong giúp cho doanh nghiệp 7 đánh giá đƣợc hiệu quả của yếu tố từng đồng chi phí phải bỏ ra, từ đó có đƣợc các quyết định chính xác trong việc tổ chức và điều hành sản xuất. Thấy rõ đƣợc tầm quan trọng của công tác kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm đối với doanh nghiệp trong nền kinh tế thị trƣờng hiện nay.
Sau thời gian học tập tại trƣờng Đại học Hồng Đức, đặc biệt là sau đợt thực tập tốt nghiệp tại Công ty cổ phần xây dựng & quản lí dự án HTD em thấy rằng việc nghiên cứu đề tài “ Hoàn thiện kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành tại công ty Cổ phần xây dựng & quản lí dự án HTD” là rất bổ ích và phục vụ tích cực cho những chuyên môn nghiệp vụ trong quá trình công tác sau này của mình. Vì vậy em đã mạnh dạn lấy đề tài này làm khóa luận tốt nghiệp. Trong quá trình thực tập, mặc dù nhận đƣợc sự giúp đỡ tận tình của toàn bộ cán bộ công nhân viên trong công ty và các anh chị trong phòng Tài chính kế toán, đặc biệt là sự hƣớng dẫn trực tiếp của cô giáo Lê Thị Mỹ Dung, nhƣng do kiến thức lí luận cũng nhƣ kinh nghiệm thực tế còn hạn chế cho nên bài báo cáo của em không thể tránh khỏi những thiếu sót. Vì vậy em rất mong nhận đƣợc sự đóng góp chỉ bảo của các thầy cô giáo, các cô chú để hiểu biết vấn đề sâu sắc hơn, phục vụ cho quá trình học tập và công tác sau này.
Nội dung của bài báo cáo gồm bốn chƣơng kết cấu nhƣ sau: Chƣơng 1: TỔNG QUAN ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU Chƣơng 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ GIÁ THÀNH SẢN PHẨM XÂY LẮP Chƣơng 3: THỰC TRẠNG CÔNG TÁC KẾ TOÁN TẬP HỢP CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG & QUẢN LÝ DỰ ÁN HTD Chƣơng 4: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN CÔNG TÁC KẾ TOÁN CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TẠI CÔNG TY CỔ PHẦN XÂY DỰNG & QUẢN LÝ DỰ ÁN HTD 8 LỜI CẢM ƠN Trong suốt quá trình thực tập tại Công ty cổ phần xây dựng & quản lí dự án HTD, em nhận thấy rằng thực hành sinh ra hiểu biết, chỉ dựa vào những kiến thức đã học ở trƣờng là chƣa đủ. Bởi vậy đây là thời gian cho em thử nghiệm những kiến thức mình đã học khi còn ngồi trên ghế nhà trƣờng vào công tác thực tế. Mặt khác, quá trình thực tập giúp em hiểu sâu hơn, đúng hơn những kiến thức mình đã học. Tất nhiên con ngƣời chỉ biết nhiều hay biết ít, khó có thể biết cho đủ.
Song em cảm thấy mình chững chạc lên rất nhiều và hiểu rằng lý luận phải đi đôi với thực tiễn mới làm chúng ta trƣởng thành. Hiểu đƣợc tầm quan trọng đó, em đã cố gắng tìm hiểu, nghiên cứu học hỏi thêm về lý luận cũng nhƣ thực tế các công tác tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp. Đƣợc sự giúp đỡ, hƣớng dẫn, chỉ bảo nhiệt tình, tận tâm của cô giáo Lê Thị Mỹ Dung cùng các anh chị trong công ty mà đặc biệt là phòng kế toán, nên em đã hoàn thành khóa luận tốt nghiệp với đề tài: “Hoàn thiện kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành tại Công ty cổ phần xây dựng & quản lí dự án HTD”. Do trình độ và kiến thức bản thân còn hạn chế, nên trong bài báo cáo này không tránh khỏi những sai sót, hạn chế nhất định.
Em rất mong đƣợc sự đóng góp chỉ bảo của các thầy cô giáo để nhận thức của em đƣợc tiến bộ hơn nữa. Một lần nữa em xin chân thành cám ơn sự nhiệt tình giúp đỡ chỉ bảo của cô giáo Lê Thị Mỹ Dung, các thầy các cô trong trƣờng cùng các anh, chị trong Công ty cổ phần xây dựng & quản lí dự án HTD đã tạo điều kiện giúp đỡ em. Thanh Hoá, ngày 25 tháng 05 năm 2022 9 CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1. Sự cần thiết của đề tài Nền kinh tế nƣớc ta trong những năm gần đây ngày càng hội nhập với nền kinh tế thế giới, phát triển theo hƣớng hội nhập làm xuất hiện nhiều thành phần kinh tế khiến cho tính cạnh tranh giữa các doanh nghiệp tăng rõ rệt.
Các doanh nghiệp muốn tồn tại và vƣơn lên khẳng định vị trí của mình cần phải năng động trong tổ chức quản lý, điều hành hoạt động sản xuất kinh doanh, đặc biệt cần làm tốt kế toán chi phí sản xuất và giá thành nhằm giảm chi phí từ đó hạ giá thành sản phẩm song vẫn đảm bảo yêu cầu chất lƣợng. Ngành xây dựng cơ bản trong điều kiện phát triển nhƣ hiện nay ngày càng giữ vai trò quan trọng trong quá trình tạo ra cơ sở vật chất cho đất nƣớc và là ngành có số vốn bỏ ra nhiều do đó hạch toán chi phí lại càng quan trọng nhằm chống thất thoát lãng phí. Kế toán luôn đƣợc xác định là khâu trọng tâm, trong đó kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm là bộ phận quan trọng hàng đầu với mục đích giảm chi phí thông qua việc sử dụng tiết kiệm đầu vào, tận dụng tốt nguồn lực sản xuất hiện có, kết hợp các yếu tố sản xuất một cách tối ƣu giúp quản lý chi phí, giá thành theo từng công trình, từng giai đoạn, từ đó đối chiếu, so sánh với số liệu định mức, tình hình sử dụng lao động, vật tƣ, chi phí dự toán để tìm ra nguyên nhân chênh lệch, kịp thời ra các quyết định đúng, điều chỉnh hoạt động sản xuất kinh doanh theo mục tiêu đã đề ra. Hiệu quả hoạt động của các doanh nghiệp XDCB không chỉ có ý nghĩa to lớn trong phạm vi ngành mà còn có ý nghĩa to lớn đối với các ngành khác và toàn bộ nền kinh tế quốc dân.Trong thực tế, kế toán ở các doanh nghiệp XDCB nói chung và các doanh nghiệp xây lắp nói riêng còn nhiều thiếu sót dẫn đến tình trạng thất thoát lãng phí vật tƣ, lao động, tiền vốn.
Vì vậy, việc quản lý chặt chẽ cũng nhƣ hạch toán một cách đầy đủ, kịp thời các chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm là rất cần thiết nhằm mục đích cân đối chi phí và lợi nhuận, giám sát đồng thời cung cấp thông tin kịp thời phục vụ cho việc ra quyết định của các nhà quản trị doanh nghiệp. Công ty Cổ Phần xây dựng & quản lý dự án HTD, nhận thấy rõ vai trò của kế toán chi 10 phí sản xuất và giá thành sản phẩm xây lắp nên các nhà quản lý của công ty đã có nhiều chính sách chú trọng đến vấn đề này. Tuy nhiên trong công tác quản lý chi phí và tính giá thành vẫn còn một số mặt hạn chế. Qua khảo sát thực tế có nhiều dự án thực hiện qua nhiều năm, thời gian hoàn thành kéo dài dự án kéo dài dẫn đến việc tập hợp tính giá thành và phân bổ chi phí liên quan trực tiếp tới công trình từng hạng mục công trình và cả dự án phải thay đổi (thƣờng phát sinh do quy định tăng mức tiền lƣơng tối thiểu, tiền sử dụng đất, chi phí giải phóng mặt bằng … thay đổi về lãi suất, mức thuế suất nên việc xác định giá vốn đối với diện tích đất đã bán một phần cho nhà đầu tƣ thứ cấp cũng nhƣ bán cho các khách hàng lẻ và tính giá vốn của cả dự án gặp rất nhiều khó khăn).
Từ góc độ tiếp cận trên, để góp phần thực hiện tốt công tác kế toán nói chung, Kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm của công ty, tác giả tiến hành nghiên cứu đề tài "Kế toán chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm tại Công ty Cổ Phần xây dựng & quản lý dự án HTD”. Tổng quan đề tài nghiên cứu - Luận văn của Nguyễn Thị Thu Trang (2012), Đại học Thƣơng Mại: “Kế toán quản trị chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm xây lắp tại các doanh nghiệp thuộc Tổng công ty xây dựng và phát triển hạ tầng”.Đề tài đã phân tích đƣợc các vấn đề lý luận chung, phân tích thực trạng và đƣa ra giải pháp hoàn thiện.