Khóa luận: Các yếu tố ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng NHTMCP Việt Nam giai đoạn 2014-2023

Nghiên cứu các yếu tố tác động tăng trưởng tín dụng ngân hàng TMCP Việt Nam. Phân tích dữ liệu 2014-2023, đề xuất giải pháp phát triển bền vững ngành ngân hàng.

• Tác giả: Lê Trần Tâm Như
• Người hướng dẫn: Ts. Đỗ Thị Hà Thương
• Trường học: Trường đại học ngân hàng tp. hồ chí minh
• Chuyên ngành: Tài chính - ngân hàng
• Đề tài: Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Tăng Trưởng Tín Dụng Của Các Ngân Hàng Thương Mại Cổ Phần Việt Nam
• Loại tài liệu: Khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: Tp. hồ chí minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI
• 1.1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
• 1.2. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 1.2.1. Mục tiêu tổng quát
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. CÂU HỎI NGHIÊN CỨU
• 1.4. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 1.4.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.4.2.1. Phạm vi không gian
• 1.4.2.2. Phạm vi thời gian
• 1.4.2.3. Phạm vi về nội dung
• 1.5. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Tóm tắt

I. Tổng Quan Tăng Trưởng Tín Dụng NHTMCP Việt Nam

Nghiên cứu về tăng trưởng tín dụng của các ngân hàng thương mại cổ phần tại Việt Nam không chỉ có tính cấp thiết mà còn có ý nghĩa quan trọng với sự phát triển kinh tế và ổn định tài chính của đất nước. Tín dụng ngân hàng đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy sản xuất, kinh doanh và đầu tư, đồng thời là một trong những yếu tố quyết định sự ổn định của hệ thống tài chính. Các NHTMCP Việt Nam đang phải đối mặt với nhiều thách thức và rủi ro trong bối cảnh hội nhập kinh tế hiện nay. Vì vậy, việc xác định và đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng là vô cùng quan trọng, giúp các ngân hàng cải thiện hiệu suất hoạt động và quản lý rủi ro hiệu quả hơn. Các nghiên cứu trước đã chỉ ra mối quan hệ tương quan giữa tín dụng và các yếu tố vi mô, vĩ mô, nhưng vẫn còn nhiều tranh cãi cần được làm rõ.

1.1. Tầm Quan Trọng của Tăng Trưởng Tín Dụng Đối Với Nền Kinh Tế

Trong bối cảnh nền kinh tế đang phát triển, các ngân hàng thương mại đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ sự phát triển toàn diện của nền kinh tế. Cung cấp dịch vụ tín dụng, thúc đẩy phát triển ngành công nghiệp và kích thích tăng trưởng kinh tế. Các NHTMCP giúp tạo ra lưu thông tiền tệ, kiểm soát lạm phát và duy trì sự ổn định tài chính. Kết quả tích cực đạt được trong quá trình chuyển đổi chứng minh sự nỗ lực và thành công trong việc thích nghi với môi trường kinh doanh biến đổi.

1.2. Thực Trạng Tăng Trưởng Tín Dụng NHTMCP Việt Nam 2014 2023

Thời kỳ từ 2014 đến 2023 chứng kiến nhiều biến động và thách thức đối với nền kinh tế toàn cầu, đặc biệt là dịch bệnh Covid-19 và căng thẳng chính trị. Các NHTMCP thường phải đối mặt với các vấn đề như mất cân bằng giữa nguồn vốn huy động và cho vay, gia tăng nợ xấu, gây ảnh hưởng tiêu cực đến sức khỏe tài chính. Tăng trưởng tín dụng tại Việt Nam năm 2023 đạt 13,71%, với tổng giá trị cung ứng khoảng 1,5 triệu tỷ đồng. Sự phát triển này đã phản ánh sự tăng cường của hệ thống tài chính.

II. Cách Phân Tích Yếu Tố Ảnh Hưởng Tới Tăng Trưởng Tín Dụng

Nghiên cứu này sử dụng phương pháp định lượng để phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng của các NHTMCP tại Việt Nam. Cụ thể, tác giả sẽ áp dụng mô hình hồi quy đa biến với dữ liệu bảng, gồm các bước: thu thập và làm sạch dữ liệu, xây dựng cấu trúc dữ liệu bảng, ước lượng mô hình, thực hiện kiểm định và xử lý các vi phạm nếu có. Các mô hình hồi quy được sử dụng bao gồm Pooled OLS, Fixed Effects Model (FEM) và Random Effects Model (REM). Để lựa chọn mô hình phù hợp nhất, tác giả sẽ thực hiện các kiểm định như kiểm định...

2.1. Mô Hình Hồi Quy Đa Biến Với Dữ Liệu Bảng Pooled OLS FEM REM

Nghiên cứu này sẽ sử dụng phương pháp định lượng để phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng của các NHTMCP tại Việt Nam. Cụ thể, tác giả sẽ áp dụng mô hình hồi quy đa biến với dữ liệu bảng, gồm các bước: thu thập và làm sạch dữ liệu, xây dựng cấu trúc dữ liệu bảng, ước lượng mô hình, thực hiện kiểm định và xử lý các vi phạm nếu có. Các mô hình hồi quy được sử dụng bao gồm Pooled OLS, Fixed Effects Model (FEM) và Random Effects Model (REM).

2.2. Kiểm Định Lựa Chọn Mô Hình Phù Hợp Hausman Test F test

Để lựa chọn mô hình phù hợp nhất, tác giả sẽ thực hiện các kiểm định như kiểm định Hausman, F-test, và các kiểm định khác để đảm bảo tính chính xác và tin cậy của kết quả phân tích. Việc lựa chọn mô hình phù hợp rất quan trọng để đưa ra những kết luận chính xác về các yếu tố ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng.

III. Các Yếu Tố Kinh Tế Vĩ Mô Ảnh Hưởng Tới Tín Dụng NHTMCP

Các yếu tố kinh tế vĩ mô có vai trò quan trọng trong việc định hình tăng trưởng tín dụng của các NHTMCP. Các yếu tố như lãi suất, lạm phát, tỷ giá hối đoái, chính sách tiền tệ, GDP, và tăng trưởng kinh tế đều có tác động trực tiếp hoặc gián tiếp đến khả năng cho vay và nhu cầu vay vốn của các doanh nghiệp và cá nhân. Sự ổn định của môi trường kinh tế vĩ mô là điều kiện tiên quyết để các NHTMCP có thể hoạt động hiệu quả và thúc đẩy tăng trưởng tín dụng bền vững.

3.1. Tác Động của Lãi Suất và Lạm Phát Đến Tăng Trưởng Tín Dụng

Lãi suất và lạm phát là hai yếu tố vĩ mô quan trọng có ảnh hưởng lớn đến tăng trưởng tín dụng. Lãi suất cao có thể làm giảm nhu cầu vay vốn của doanh nghiệp và cá nhân, trong khi lạm phát cao có thể làm giảm giá trị thực của các khoản vay. Các NHTMCP cần phải cân nhắc kỹ lưỡng các yếu tố này để đưa ra các quyết định tín dụng phù hợp.

3.2. Ảnh Hưởng của Tăng Trưởng GDP và Chính Sách Tiền Tệ

Tăng trưởng GDP mạnh mẽ thường đi kèm với nhu cầu tín dụng cao hơn từ các doanh nghiệp và cá nhân. Chính sách tiền tệ của Ngân hàng Nhà nước cũng có tác động đáng kể đến tăng trưởng tín dụng, thông qua các công cụ như lãi suất điều hành, tỷ lệ dự trữ bắt buộc, và các biện pháp kiểm soát tín dụng.

IV. Yếu Tố Nội Tại Quản Trị Rủi Ro Tới Tăng Trưởng Tín Dụng

Các yếu tố nội tại của NHTMCP, bao gồm quy mô ngân hàng, vốn chủ sở hữu, hiệu quả hoạt động, nợ xấu, và quản trị rủi ro, đóng vai trò then chốt trong việc quyết định khả năng tăng trưởng tín dụng. Một ngân hàng có quy mô lớn, vốn mạnh, hoạt động hiệu quả và quản trị rủi ro tốt thường có khả năng cung cấp tín dụng tốt hơn và ít rủi ro hơn. Việc nâng cao năng lực quản trị rủi ro và cải thiện hiệu quả hoạt động là yếu tố then chốt để thúc đẩy tăng trưởng tín dụng bền vững.

4.1. Vai Trò của Quy Mô Ngân Hàng và Vốn Chủ Sở Hữu

Quy mô ngân hàng và vốn chủ sở hữu là hai yếu tố quan trọng thể hiện sức mạnh tài chính và khả năng chịu đựng rủi ro của ngân hàng. Ngân hàng có quy mô lớn và vốn chủ sở hữu mạnh thường có khả năng huy động vốn dễ dàng hơn và có thể cung cấp các khoản vay lớn hơn cho các doanh nghiệp.

4.2. Tác Động của Nợ Xấu và Quản Trị Rủi Ro Đến Tăng Trưởng Tín Dụng

Nợ xấu là một trong những yếu tố rủi ro lớn nhất đối với tăng trưởng tín dụng của các ngân hàng. Quản trị rủi ro hiệu quả giúp ngân hàng giảm thiểu rủi ro nợ xấu và đảm bảo an toàn hoạt động. Các biện pháp quản trị rủi ro bao gồm đánh giá tín dụng khách hàng, giám sát tín dụng, và xử lý nợ xấu.

V. Ứng Dụng Kết Quả Nghiên Cứu Hàm Ý Quản Trị Tín Dụng

Kết quả nghiên cứu về các yếu tố ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng của các NHTMCP có ý nghĩa quan trọng trong việc đề xuất các hàm ý quản trị cho các ngân hàng. Các hàm ý này có thể giúp các ngân hàng cải thiện chiến lược phát triển tín dụng, nâng cao hiệu quả hoạt động, và quản lý rủi ro tốt hơn. Việc áp dụng các kết quả nghiên cứu vào thực tiễn sẽ góp phần vào sự phát triển bền vững của ngành ngân hàng và nền kinh tế.

5.1. Hàm Ý Quản Trị Về Quản Lý Rủi Ro và Nợ Xấu

Các ngân hàng cần tăng cường quản lý rủi ro tín dụng, đặc biệt là trong bối cảnh kinh tế còn nhiều biến động. Các biện pháp quản lý rủi ro bao gồm đánh giá tín dụng khách hàng, giám sát tín dụng, và xử lý nợ xấu. Việc kiểm soát nợ xấu là yếu tố quan trọng để đảm bảo tăng trưởng tín dụng bền vững.

5.2. Khuyến Nghị Về Chính Sách và Hoạt Động Tín Dụng

Các NHTMCP cần xây dựng các chính sách tín dụng phù hợp với điều kiện kinh tế và nhu cầu của thị trường. Việc đa dạng hóa danh mục tín dụng, cung cấp các sản phẩm và dịch vụ tài chính phù hợp, và tăng cường hợp tác với các đối tác là những yếu tố quan trọng để thúc đẩy tăng trưởng tín dụng.

VI. Kết Luận Tương Lai Tăng Trưởng Tín Dụng NHTMCP

Nghiên cứu về các yếu tố ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng của các NHTMCP Việt Nam giai đoạn 2014-2023 đã cung cấp những hiểu biết sâu sắc về tình hình tín dụng và các yếu tố tác động. Các kết quả nghiên cứu có thể được sử dụng để xây dựng các chiến lược phát triển tín dụng phù hợp và góp phần vào sự phát triển bền vững của ngành ngân hàng. Trong tương lai, việc tiếp tục nghiên cứu và đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng là vô cùng quan trọng để các NHTMCP có thể thích ứng với những thay đổi của môi trường kinh doanh và đạt được sự phát triển bền vững.

6.1. Tổng Kết Các Kết Quả Nghiên Cứu Chính

Các kết quả nghiên cứu chính cho thấy rằng các yếu tố kinh tế vĩ mô và các yếu tố nội tại của ngân hàng đều có tác động đáng kể đến tăng trưởng tín dụng. Các yếu tố quan trọng nhất bao gồm lãi suất, lạm phát, GDP, quy mô ngân hàng, vốn chủ sở hữu, nợ xấu, và quản trị rủi ro.

6.2. Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo và Khuyến Nghị

Trong tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu và đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng trong bối cảnh hội nhập kinh tế và sự phát triển của công nghệ tài chính. Các nghiên cứu tiếp theo có thể tập trung vào tác động của Fintech đến tăng trưởng tín dụng, vai trò của tín dụng xanh, và các biện pháp thúc đẩy tài chính toàn diện.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Bối cảnh thực tiễn và lý do chọn đề tài

Trong nền kinh tế đang phát triển như Việt Nam, hệ thống ngân hàng thương mại giữ vai trò huyết mạch trong việc cung ứng vốn cho sản xuất, kinh doanh và đầu tư. Tín dụng ngân hàng không chỉ là kênh luân chuyển vốn chủ đạo mà còn là nguồn thu nhập chính, đóng góp phần lớn vào cơ cấu lợi nhuận của các ngân hàng thương mại cổ phần (NHTMCP). Tốc độ tăng trưởng tín dụng là chỉ tiêu phản ánh sức khỏe tài chính của hệ thống ngân hàng và mức độ mở rộng của nền kinh tế. Theo số liệu từ Ngân hàng Nhà nước Việt Nam (NHNN), tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống năm 2023 đạt 13,71%, tương đương giá trị cung ứng khoảng 1,5 triệu tỷ đồng, nâng tổng dư nợ nền kinh tế lên xấp xỉ 13,56 triệu tỷ đồng.

Tuy nhiên, giai đoạn 2014–2023 ghi nhận nhiều biến động phức tạp từ kinh tế toàn cầu, căng thẳng địa chính trị, đại dịch COVID-19 và sự gia tăng của nợ xấu, tạo áp lực lớn lên việc cân đối giữa huy động vốn và cấp tín dụng. Dù đã có nhiều công trình trong và ngoài nước nghiên cứu về tăng trưởng tín dụng (như Laivi Laidroo, 2015; Maja Ivanovic, 2016; Goyal và cộng sự, 2018; Nguyễn Văn Thuận, 2021; Phạm Xuân Quỳnh, 2022; Nguyễn Đức Trung và Bùi Đan Thanh, 2023), kết quả thực nghiệm vẫn còn nhiều tranh luận do sự khác biệt về bối cảnh thể chế, thời gian nghiên cứu và đặc thù quản trị. Vì vậy, việc đánh giá toàn diện các nhân tố vi mô và vĩ mô tác động đến tăng trưởng tín dụng của các NHTMCP Việt Nam trong giai đoạn 2014–2023 là yêu cầu cấp thiết.

Mục tiêu nghiên cứu

1. Mục tiêu tổng quát: Phân tích, đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng của các NHTMCP Việt Nam; từ đó đề xuất các hàm ý quản trị nhằm thúc đẩy tăng trưởng tín dụng an toàn và hiệu quả trong thời gian tới.
2. Mục tiêu cụ thể:
   • Một là, xác định các yếu tố có ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng của các NHTMCP Việt Nam.
   • Hai là, đánh giá mức độ và chiều hướng ảnh hưởng của từng yếu tố đến tăng trưởng tín dụng của các NHTMCP Việt Nam.
   • Ba là, đề xuất các hàm ý quản trị dựa trên kết quả thực nghiệm nhằm hỗ trợ các NHTMCP tối ưu hóa hoạt động tín dụng.

Câu hỏi nghiên cứu

• Một là, yếu tố nào có ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng của các NHTMCP Việt Nam?
• Hai là, các yếu tố đó có ảnh hưởng như thế nào (chiều hướng và mức độ) đến tăng trưởng tín dụng của các NHTMCP Việt Nam?
• Ba là, những hàm ý quản trị nào là phù hợp với bối cảnh kinh tế hiện nay để thúc đẩy tăng trưởng tín dụng tại các NHTMCP Việt Nam?

Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

• Đối tượng nghiên cứu: Các yếu tố thuộc đặc điểm nội tại ngân hàng (vi mô) và môi trường kinh tế (vĩ mô) tác động đến tăng trưởng tín dụng của các NHTMCP Việt Nam.
• Phạm vi không gian: Khảo sát 26 NHTMCP tại Việt Nam. Tiêu chí lựa chọn mẫu là các ngân hàng có dữ liệu tài chính công khai, minh bạch, nhất quán trong suốt giai đoạn nghiên cứu, có quy mô vốn điều lệ lớn và được xếp hạng tín nhiệm cao theo Vietnam Report, Moody's, S&P; loại bỏ các ngân hàng thiếu dữ liệu hoặc trải qua biến cố tái cấu trúc đặc biệt, sáp nhập.
• Phạm vi thời gian: Giai đoạn 10 năm từ 2014 đến 2023, bao quát chu kỳ phục hồi kinh tế sau khủng hoảng tài chính, giai đoạn bùng nổ chuyển đổi số/Fintech và giai đoạn chịu tác động của dịch bệnh COVID-19.
• Phạm vi nội dung: Tập trung vào mối quan hệ giữa tăng trưởng tín dụng với 7 biến số đại diện cho quy mô ngân hàng, tỷ lệ vốn chủ sở hữu, tăng trưởng tiền gửi, tỷ lệ nợ xấu, tỷ lệ thu nhập lãi cận biên, tăng trưởng kinh tế và tỷ lệ lạm phát.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết và khái niệm nền tảng

• Tín dụng ngân hàng: Bản chất là quan hệ chuyển giao quyền sử dụng tạm thời một lượng giá trị tiền tệ từ chủ thể thừa vốn sang chủ thể thiếu vốn kèm cam kết hoàn trả gốc và lãi khi đáo hạn (Lê Thị Tuyết Hoa và cs, 2017; Nguyễn Minh Kiều, 2008). Tín dụng ngân hàng giúp tái phân bổ nguồn lực xã hội và tạo nguồn thu nhập lãi chủ yếu cho các NHTM.
• Tăng trưởng tín dụng (Credit Growth - CG): Được định nghĩa là tỷ lệ phần trăm thay đổi của tổng dư nợ cho vay của ngân hàng đối với nền kinh tế giữa năm hiện hành so với năm trước đó (Lane và McQuade, 2014; Nguyễn Văn Tiến, 2013).
• Lý thuyết quy mô và vị thế ("Too Big to Fail"): Các ngân hàng lớn sở hữu lợi thế về mạng lưới, công nghệ và khả năng huy động vốn nhưng đồng thời phải đối mặt với yêu cầu kiểm soát rủi ro và tuân thủ tỷ lệ an toàn vốn khắt khe hơn (Nguyễn Văn Thuận, 2021; Shingjergji và Hyseni, 2021).
• Lý thuyết đệm thanh khoản và đòn bẩy tài chính: Tỷ lệ vốn chủ sở hữu đóng vai trò là tấm đệm hấp thụ rủi ro thanh khoản và rủi ro tín dụng (Ivanovic, 2016).

Mô hình hồi quy thực nghiệm đề xuất

Mô hình hồi quy đa biến với dữ liệu bảng được thiết lập như sau:

$$\text{CG}{it} = \beta_0 + \beta_1 \text{SIZE}{it} + \beta_2 \text{CAP}{it} + \beta_3 \text{DEP}{it} + \beta_4 \text{NPL}{it} + \beta_5 \text{NIM}{it} + \beta_6 \text{GDP}_t + \beta_7 \text{INF}t + \varepsilon{it}$$

Trong đó:

• $i$ đại diện cho ngân hàng thương mại cổ phần ($i = 1, \dots, 26$);
• $t$ đại diện cho năm quan sát ($t = 2014, \dots, 2023$);
• $\varepsilon_{it}$ là sai số ngẫu nhiên của mô hình.

Ký hiệu biến	Tên biến số	Cách thức tính toán / Đo lường	Kỳ vọng dấu
CG	Tăng trưởng tín dụng	$\frac{\text{Dư nợ tín dụng}t - \text{Dư nợ tín dụng}{t-1}}{\text{Dư nợ tín dụng}_{t-1}}$	Biến phụ thuộc
SIZE	Quy mô ngân hàng	$\text{Ln}(\text{Tổng tài sản})$	$(+)$
CAP	Tỷ lệ vốn chủ sở hữu	$\frac{\text{Tổng vốn chủ sở hữu}}{\text{Tổng tài sản}} \times 100%$	$(+)$
DEP	Tăng trưởng tiền gửi	$\frac{\text{Tiền gửi KH}t - \text{Tiền gửi KH}{t-1}}{\text{Tiền gửi KH}_t}$	$(+)$
NPL	Tỷ lệ nợ xấu	$\frac{\text{Nợ nhóm 3 + 4 + 5}}{\text{Tổng dư nợ cho vay}} \times 100%$	$(-)$
NIM	Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên	$\frac{\text{Thu nhập lãi thuần}}{\text{Tài sản sinh lãi trung bình}} \times 100%$	$(+)$
GDP	Tốc độ tăng trưởng kinh tế	$\frac{\text{GDP}t - \text{GDP}{t-1}}{\text{GDP}_{t-1}} \times 100%$	$(+)$
INF	Tỷ lệ lạm phát	$\frac{\text{CPI}t - \text{CPI}{t-1}}{\text{CPI}_{t-1}} \times 100%$	$(-)$

Quy trình và phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu áp dụng phương pháp định lượng qua 7 bước chuẩn tắc:

1. Xác định chủ đề và cơ sở lý thuyết: Tổng quan tài liệu, xác định mục tiêu và nhận diện khoảng trống nghiên cứu.
2. Đề xuất biến và lập giả thuyết: Xây dựng hệ thống giả thuyết nghiên cứu từ $H_1$ đến $H_7$.
3. Thu thập và xử lý dữ liệu: Lấy dữ liệu từ báo cáo tài chính đã kiểm toán của 26 NHTMCP và niên giám thống kê của Tổng cục Thống kê (GSO).
4. Thống kê mô tả và kiểm tra tương quan: Tính toán các giá trị trung bình, độ lệch chuẩn, ma trận tương quan Pearson và kiểm định hệ số phóng đại phương sai (VIF) nhằm kiểm soát hiện tượng đa cộng tuyến.
5. Phân tích hồi quy và kiểm định mô hình: Ước lượng các mô hình dữ liệu bảng gồm Pooled OLS, mô hình tác động cố định (FEM) và mô hình tác động ngẫu nhiên (REM); sử dụng kiểm định $F$-test, kiểm định Breusch-Pagan Lagrange Multiplier và kiểm định Hausman để chọn mô hình tối ưu.
6. Kiểm định và khắc phục khuyết tật mô hình: Kiểm định hiện tượng phương sai sai số thay đổi bằng kiểm định Modified Wald và kiểm định hiện tượng tự tương quan bằng kiểm định Wooldridge. Áp dụng phương pháp bình phương bé nhất tổng quát khả thi (FGLS - Feasible Generalized Least Squares) để khắc phục triệt để các khuyết tật này.
7. Đánh giá kết quả và đề xuất hàm ý: Thảo luận kết quả hồi quy và đề xuất giải pháp quản trị.

---

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Giới thiệu đề tài

Chương 1 thiết lập nền tảng định hướng cho toàn bộ khóa luận:

• Phân tích bối cảnh phát triển của hệ thống NHTMCP Việt Nam trong việc cung cấp tín dụng cho nền kinh tế, nhấn mạnh quy mô tín dụng đạt 13,56 triệu tỷ đồng năm 2023.
• Xác định tính cấp thiết của đề tài trong việc làm rõ tác động đồng thời của các yếu tố nội tại ngân hàng và môi trường vĩ mô giai đoạn 2014–2023.
• Trình bày 3 mục tiêu cụ thể, 3 câu hỏi nghiên cứu, phạm vi không gian (26 ngân hàng) và thời gian (10 năm), cùng kết cấu 5 chương của khóa luận.

Chương 2: Cơ sở lý thuyết và tổng quan nghiên cứu

Chương 2 hệ thống hóa cơ sở lý luận và các công trình thực nghiệm liên quan:

• Trình bày bản chất kinh tế của tín dụng ngân hàng, các chỉ tiêu đo lường tăng trưởng tín dụng và vai trò của tăng trưởng tín dụng đối với tăng trưởng kinh tế cũng như hiệu quả hoạt động của ngân hàng.
• Phân tích cơ chế tác động của 7 nhân tố chính: quy mô tài sản, vốn chủ sở hữu, huy động tiền gửi, chất lượng tài sản (nợ xấu), hiệu quả biên lãi thuần (NIM), tăng trưởng GDP và chỉ số giá tiêu dùng (lạm phát).
• Tổng hợp các nghiên cứu quốc tế (Montenegro, Lebanon, Albania, Ethiopia, Indonesia) và nghiên cứu tại Việt Nam.
• Nhận diện khoảng trống nghiên cứu: phần lớn các nghiên cứu trước đây đưa ra kết quả không đồng nhất về chiều hướng tác động của quy mô, vốn chủ sở hữu và lạm phát, đồng thời chưa cập nhật giai đoạn biến động kinh tế và dịch bệnh kéo dài đến năm 2023.

Chương 3: Mô hình và phương pháp nghiên cứu

Chương 3 trình bày thiết kế kỹ thuật của nghiên cứu định lượng:

• Thiết lập quy trình nghiên cứu 7 bước chặt chẽ.
• Xây dựng phương trình hồi quy dữ liệu bảng đa biến với 1 biến phụ thuộc ($CG$) và 7 biến độc lập ($SIZE, CAP, DEP, NPL, NIM, GDP, INF$).
• Định nghĩa chi tiết công thức đo lường và đưa ra 7 giả thuyết nghiên cứu ($H_1$ đến $H_7$).
• Trình bày các kỹ thuật kiểm định mô hình bảng (Pooled OLS, FEM, REM, kiểm định Hausman, Breusch-Pagan LM) và các kiểm định khuyết tật mô hình (Modified Wald, Wooldridge, hệ số VIF).
• Thuyết minh phương pháp FGLS được lựa chọn làm phương pháp ước lượng chuẩn nhằm xử lý hiện tượng phương sai thay đổi và tự tương quan.

Chương 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Chương 4 cung cấp chi tiết các kết quả xử lý số liệu trên phần mềm kinh tế lượng:

• Báo cáo thống kê mô tả mẫu dữ liệu bảng của 26 ngân hàng trong giai đoạn 2014–2023.
• Phân tích ma trận tương quan và kiểm định VIF (khẳng định không xảy ra hiện tượng đa cộng tuyến nghiêm trọng giữa các biến độc lập).
• Thực hiện ước lượng OLS, FEM, REM và kiểm định Hausman để chọn mô hình phù hợp; kiểm định Modified Wald và Wooldridge chỉ ra mô hình tồn tại khuyết tật phương sai thay đổi và tự tương quan.
• Báo cáo kết quả hồi quy FGLS cuối cùng: xác định 6/7 biến có ý nghĩa thống kê tác động đến tăng trưởng tín dụng.
• Thảo luận sâu về các mối quan hệ: giải thích nguyên nhân các biến tác động cùng chiều ($DEP, NIM, GDP$) và các biến tác động ngược chiều ($SIZE, CAP, INF$), cũng như tính phi ý nghĩa thống kê của biến $NPL$.

Chương 5: Kết luận và hàm ý quản trị

Chương 5 đúc kết kết quả và chuyển hóa thành các khuyến nghị thực tiễn:

• Tổng kết các phát hiện chính từ mô hình ước lượng FGLS.
• Đưa ra 6 nhóm hàm ý quản trị cụ thể: quản trị quy mô tài sản, tối ưu hóa cơ cấu vốn chủ sở hữu, tăng cường chiến lược huy động tiền gửi, nâng cao tỷ lệ thu nhập lãi thuần (NIM), quản soát nợ xấu và xây dựng kịch bản thích ứng với biến động vĩ mô (GDP, lạm phát).
• Nêu rõ các hạn chế còn tồn tại của đề tài về dữ liệu mẫu và gợi ý hướng mở rộng nghiên cứu trong tương lai.

---

Kết quả và đóng góp của khóa luận

Kết quả nghiên cứu thực nghiệm

Kết quả ước lượng mô hình FGLS cho dữ liệu bảng của 26 NHTMCP Việt Nam giai đoạn 2014–2023 cho thấy:

Biến số	Tên biến	Giả thuyết ban đầu	Chiều hướng thực tế từ FGLS	Ý nghĩa thống kê
SIZE	Quy mô ngân hàng	$(+)$	Ngược chiều $(-)$	Có ý nghĩa
CAP	Tỷ lệ vốn chủ sở hữu	$(+)$	Ngược chiều $(-)$	Có ý nghĩa
DEP	Tăng trưởng tiền gửi	$(+)$	Cùng chiều $(+)$	Có ý nghĩa
NPL	Tỷ lệ nợ xấu	$(-)$	Không có tác động rõ rệt	Không có ý nghĩa
NIM	Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên	$(+)$	Cùng chiều $(+)$	Có ý nghĩa
GDP	Tốc độ tăng trưởng kinh tế	$(+)$	Cùng chiều $(+)$	Có ý nghĩa
INF	Tỷ lệ lạm phát	$(-)$	Ngược chiều $(-)$	Có ý nghĩa

Giải thích chi tiết các phát hiện:

1. Tăng trưởng tiền gửi (DEP), Tỷ lệ lãi cận biên (NIM) và Tăng trưởng kinh tế (GDP) có tác động cùng chiều ($+$) và có ý nghĩa thống kê đến tăng trưởng tín dụng. Tiền gửi tăng cung cấp nguồn vốn đầu vào dồi dào với chi phí hợp lý; biên lãi thuần NIM cao tạo động lực tài chính mạnh mẽ để ngân hàng mở rộng danh mục cho vay; và tăng trưởng GDP phản ánh nhu cầu hấp thụ vốn cao từ khu vực doanh nghiệp và cá nhân.
2. Quy mô ngân hàng (SIZE), Tỷ lệ vốn chủ sở hữu (CAP) và Lạm phát (INF) có tác động ngược chiều ($-$) đến tăng trưởng tín dụng:
   • Quy mô ngân hàng (SIZE): Các ngân hàng lớn có xu hướng thận trọng hơn trong việc cấp tín dụng, tập trung vào việc quản trị rủi ro, duy trì tiêu chuẩn tín dụng khắt khe và tuân thủ các chỉ số an toàn vốn của NHNN, do đó tốc độ tăng trưởng tín dụng chậm hơn so với các ngân hàng nhỏ đang chịu áp lực mở rộng thị phần.
   • Tỷ lệ vốn chủ sở hữu (CAP): Ngân hàng có tỷ lệ vốn chủ sở hữu cao thường duy trì chính sách sử dụng đòn bẩy tài chính thận trọng và quản lý thanh khoản chặt chẽ, dẫn đến tốc độ mở rộng tín dụng thấp hơn các ngân hàng sử dụng đòn bẩy cao.
   • Lạm phát (INF): Lạm phát tăng cao làm giảm sức mua, gia tăng chi phí sản xuất kinh doanh và chi phí vốn, dẫn đến nhu cầu vay vốn của khách hàng suy giảm và khả năng cung ứng tín dụng của ngân hàng bị thu hẹp.
3. Tỷ lệ nợ xấu (NPL) là biến số duy nhất trong 7 biến không có tác động mang ý nghĩa thống kê rõ rệt trong mô hình ước lượng FGLS giai đoạn nghiên cứu này.

Hàm ý quản trị và giải pháp đề xuất

Dựa trên kết quả thực nghiệm, tác giả đề xuất các hàm ý quản trị thực tiễn cho các NHTMCP Việt Nam:

• Đối với huy động vốn (DEP): Đa dạng hóa các sản phẩm tiền gửi, nâng cao chất lượng dịch vụ ngân hàng bán lẻ và tối ưu hóa quy trình số hóa để thu hút nguồn tiền gửi dân cư và tổ chức ổn định, tạo nguồn lực vững chắc cho cấp tín dụng.
• Đối với thu nhập lãi cận biên (NIM): Nâng cao hiệu quả quản trị tài sản Có và tài sản Nợ, tối ưu hóa cơ cấu chi phí vốn huy động và cải thiện năng lực định giá lãi suất cho vay phù hợp với mức độ rủi ro của khách hàng.
• Đối với quy mô (SIZE) và vốn chủ sở hữu (CAP): Cân đối giữa mục tiêu mở rộng quy mô tổng tài sản với năng lực quản trị rủi ro; tối ưu hóa cấu trúc vốn chủ sở hữu để vừa đảm bảo đệm an toàn vốn theo chuẩn mực Basel, vừa không triệt tiêu động lực mở rộng tín dụng.
• Đối với môi trường vĩ mô (GDP, INF): Xây dựng các mô hình dự báo kinh tế vĩ mô linh hoạt, bám sát các mục tiêu điều hành lạm phát và tăng trưởng kinh tế của Chính phủ và NHNN để chủ động điều chỉnh kế hoạch tăng trưởng tín dụng theo từng chu kỳ kinh tế.
• Đối với kiểm soát nợ xấu (NPL): Dù chưa thể hiện tác động thống kê rõ rệt trong mô hình, ngân hàng vẫn cần duy trì hệ thống cảnh báo sớm rủi ro tín dụng, trích lập dự phòng đầy đủ và nâng cao tiêu chuẩn thẩm định tín dụng.

Đóng góp của đề tài

• Về mặt học thuật: Cung cấp bằng chứng thực nghiệm cập nhật trong giai đoạn 10 năm (2014–2023) về mối quan hệ giữa các nhân tố vi mô, vĩ mô với tăng trưởng tín dụng của hệ thống NHTMCP Việt Nam; làm sáng tỏ các mối quan hệ ngược chiều của quy mô và vốn chủ sở hữu trong bối cảnh thực tế tại Việt Nam.
• Về mặt thực tiễn: Cung cấp cơ sở dữ liệu và căn cứ khoa học cho các nhà quản trị NHTMCP trong việc hoạch định chiến lược kinh doanh tín dụng, đồng thời hỗ trợ các nhà hoạch định chính sách tại NHNN trong việc xây dựng và điều hành hạn mức tăng trưởng tín dụng (room tín dụng) hàng năm.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp theo

• Hạn chế về cỡ mẫu: Do tính sẵn có và tính nhất quán của dữ liệu báo cáo tài chính kiểm toán trong suốt 10 năm, nghiên cứu mới chỉ khảo sát được 26 trong tổng số 31 NHTMCP tại Việt Nam, chưa bao quát được toàn bộ hệ thống các tổ chức tín dụng (như các ngân hàng thương mại nhà nước, ngân hàng liên doanh hoặc chi nhánh ngân hàng nước ngoài).
• Hạn chế về số lượng biến số: Mô hình tập trung vào 7 biến số độc lập tiêu biểu, chưa đưa vào một số biến số vĩ mô khác (như lãi suất điều hành, cung tiền M2, tỷ giá hối đoái) hoặc các biến số đặc thù về công nghệ ngân hàng số (Fintech) và chính sách quản lý room tín dụng cụ thể của từng năm.
• Hướng nghiên cứu tiếp theo:
  • Mở rộng phạm vi dữ liệu sang toàn bộ các ngân hàng thương mại hoạt động tại Việt Nam và kéo dài chuỗi thời gian quan sát.
  • Bổ sung thêm các biến số đo lường mức độ chuyển đổi số, chính sách can thiệp của cơ quan quản lý và các chỉ số an toàn vốn chi tiết (CAR theo Basel II/III).
  • Áp dụng thêm các phương pháp kinh tế lượng nâng cao như phương pháp hồi quy mô men tổng quát hệ thống (System GMM) để kiểm soát triệt để hiện tượng nội sinh tiềm ẩn trong các biến tài chính ngân hàng.

---

Giá trị tham khảo

• Đối tượng tham khảo:
  • Sinh viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng, Kinh tế học ứng dụng, Quản trị rủi ro tài chính đang thực hiện khóa luận, luận văn về tăng trưởng tín dụng và hiệu quả hoạt động ngân hàng.
  • Các nhà phân tích tài chính, chuyên viên nghiên cứu thị trường tại các công ty chứng khoán, quỹ đầu tư và bộ phận quản trị rủi ro/kế hoạch chiến lược tại các NHTMCP.
• Nội dung giá trị đáng tham khảo:
  • Quy trình nghiên cứu định lượng 7 bước mạch lạc, chuẩn mực trong việc xử lý dữ liệu bảng (Panel Data).
  • Phương pháp kiểm định và quy trình xử lý khuyết tật mô hình (phương sai thay đổi và tự tương quan) bằng phương pháp FGLS trên phần mềm kinh tế lượng.
  • Bảng tổng hợp tổng quan tài liệu phong phú, đối chiếu rõ nét các kết quả nghiên cứu trước đây ở cả phạm vi quốc tế và Việt Nam.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Khóa luận sử dụng cỡ mẫu và khung thời gian nào để tiến hành phân tích định lượng?

Khóa luận sử dụng mẫu nghiên cứu gồm 26 ngân hàng thương mại cổ phần tại Việt Nam với dữ liệu bảng cân đối trong giai đoạn 10 năm từ năm 2014 đến năm 2023. Dữ liệu được trích xuất từ báo cáo tài chính đã kiểm toán của các ngân hàng và số liệu thống kê vĩ mô từ Tổng cục Thống kê (GSO).

2. Mô hình nghiên cứu kiểm định bao nhiêu yếu tố và yếu tố nào không có tác động đáng kể trong kết quả hồi quy cuối cùng?

Mô hình nghiên cứu xem xét 7 yếu tố độc lập gồm 5 yếu tố nội tại ngân hàng (quy mô tài sản - SIZE, tỷ lệ vốn chủ sở hữu - CAP, tăng trưởng tiền gửi - DEP, tỷ lệ nợ xấu - NPL, biên lãi thuần - NIM) và 2 yếu tố kinh tế vĩ mô (tăng trưởng GDP, lạm phát - INF). Trong kết quả ước lượng FGLS, có 6 yếu tố có ý nghĩa thống kê; riêng biến Tỷ lệ nợ xấu (NPL) là yếu tố không có tác động mang ý nghĩa thống kê rõ rệt đến tăng trưởng tín dụng trong mẫu khảo sát.

3. Tại sao hai biến Quy mô ngân hàng (SIZE) và Tỷ lệ vốn chủ sở hữu (CAP) lại có tác động ngược chiều (-) đến tăng trưởng tín dụng?

Theo phân tích của tác giả, các NHTMCP có quy mô tài sản lớn và tỷ lệ vốn chủ sở hữu cao thường ưu tiên chiến lược quản trị an toàn vốn, áp dụng quy trình thẩm định tín dụng khắt khe và chịu sự giám sát chặt chẽ hơn về các chỉ tiêu an toàn hoạt động từ NHNN. Ngược lại, các ngân hàng có quy mô nhỏ hơn hoặc tỷ lệ đòn bẩy cao hơn thường có động lực cạnh tranh mạnh mẽ nhằm mở rộng thị phần, do đó ghi nhận tốc độ tăng trưởng tín dụng cao hơn.

4. Tác giả đã áp dụng phương pháp nào để khắc phục các khuyết tật của mô hình dữ liệu bảng?

Sau khi thực hiện các kiểm định chẩn đoán và phát hiện mô hình FEM/REM vi phạm hiện tượng phương sai sai số thay đổi (qua kiểm định Modified Wald) và tự tương quan (qua kiểm định Wooldridge), tác giả đã sử dụng phương pháp ước lượng bình phương bé nhất tổng quát khả thi (FGLS - Feasible Generalized Least Squares) để khắc phục hoàn toàn hai khuyết tật này, đảm bảo các hệ số hồi quy thu được có tính vững và hiệu quả cao.

5. Kết quả nghiên cứu đưa ra khuyến nghị gì đối với công tác huy động vốn của các NHTMCP?

Kết quả khẳng định tăng trưởng tiền gửi (DEP) có tác động cùng chiều mạnh mẽ đến tăng trưởng tín dụng. Do đó, tác giả khuyến nghị các NHTMCP cần chú trọng mở rộng cơ sở khách hàng gửi tiền thông qua việc phát triển hệ sinh thái ngân hàng số, đa dạng hóa các kỳ hạn và sản phẩm tiết kiệm, nâng cao chất lượng dịch vụ khách hàng nhằm duy trì nguồn vốn đầu vào ổn định và chi phí thấp cho hoạt động cho vay.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Lê Trần Tâm Như đã phân tích một cách có hệ thống và chặt chẽ các nhân tố ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng của 26 NHTMCP Việt Nam giai đoạn 2014–2023. Bằng việc áp dụng phương pháp hồi quy dữ liệu bảng và mô hình ước lượng FGLS để xử lý triệt để các khuyết tật mô hình, nghiên cứu đã chứng minh thực nghiệm tác động cùng chiều của tăng trưởng tiền gửi, biên lãi thuần NIM, tăng trưởng GDP, cũng như tác động ngược chiều của quy mô tài sản, tỷ lệ vốn chủ sở hữu và lạm phát đối với tăng trưởng tín dụng. Các phát hiện này không chỉ bổ sung bằng chứng khoa học có giá trị vào hệ thống nghiên cứu ngân hàng tại Việt Nam mà còn cung cấp những hàm ý quản trị thiết thực cho các NHTMCP trong việc cân bằng giữa mục tiêu tăng trưởng quy mô tín dụng và yêu cầu quản trị rủi ro an toàn hệ thống.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 Chương một cung cấp tổng quan về các nội dung quan trọng của bài nghiên cứu, bao gồm lý do chọn đề tài, mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu, đối tượng và phạm vi nghiên cứu, phương pháp nghiên cứu, và đóng góp của nghiên cứu. Cuối chương, tác giả tóm tắt khái quát nội dung của từng chương để giúp người đọc có cái nhìn tổng quan về cấu trúc và nội dung của toàn bộ bài nghiên cứu. CƠ SỞ LÝ THUYẾT VÀ TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU Trong chương 2 sẽ cung cấp những lý thuyết cơ bản liên quan đến đề tài, bao gồm tín dụng ngân hàng, tăng trưởng tín dụng và cách đo lường, cũng như những yếu tố ảnh hưởng đến tăng trưởng tín dụng. Ngoài ra, chương 2 cũng sẽ xem xét các nghiên cứu thực tiễn đã được thực hiện, qua đó tạo nền tảng cho việc xây dựng mô hình nghiên cứu trong chương tiếp theo.

TỔNG QUAN VỀ TÍN DỤNG NGÂN HÀNG Tín dụng là một khái niệm kinh tế liên quan đến việc chuyển giao quyền sử dụng tạm thời một lượng giá trị (có thể là tiền tệ hoặc hiện vật) từ các chủ thể có vốn dư thừa sang các chủ thể có nhu cầu sử dụng vốn, kèm theo cam kết sẽ hoàn trả một lượng giá trị lớn hơn khi đáo hạn. Điều này thể hiện bản chất của tín dụng ngân hàng là một mối quan hệ tín dụng phổ biến giữa ngân hàng và các chủ thể khác trong nền kinh tế. Trong mối quan hệ này, ngân hàng đóng vai trò trung gian, thực hiện cả hai nhiệm vụ huy động vốn từ những người có vốn dư thừa và cho vay vốn cho những người có nhu cầu sử dụng vốn (Lê Thị Tuyết Hoa và các cộng sự, 2017). Nguyễn Minh Kiều (2008) cũng định nghĩa tín dụng ngân hàng là một dạng giao dịch giữa hai bên riêng biệt.

Một bên là ngân hàng, chịu trách nhiệm cung cấp vốn, trong khi bên kia là các khách hàng của ngân hàng, bao gồm cá nhân, doanh nghiệp, và các thực thể khác. Giao dịch này thường diễn ra trong một khoảng thời gian nhất định, được thỏa thuận trước giữa các bên, và liên quan đến việc trả một khoản phí cố định, thường là lãi suất cho vay. Theo quan điểm này, ngân hàng đóng vai trò là bên cấp tín dụng, và quá trình tín dụng là việc luân chuyển vốn trong một khung thời gian xác định, dựa trên cam kết của bên vay phải hoàn trả cả vốn gốc và lãi suất trong tương lai. Tín dụng ngân hàng đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy quá trình tái sản xuất xã hội.

Trong nền kinh tế, tình trạng thừa vốn tạm thời là một hiện tượng phổ biến. Hoạt động tín dụng tại ngân hàng giúp cân đối vốn trên thị trường bằng cách chuyển vốn từ những nơi dư thừa sang những nơi có nhu cầu. Điều này không 10 chỉ giúp cân bằng cung cầu vốn mà còn giúp ngân hàng sinh lợi nhuận và tạo ra thu nhập (Nguyễn Đức Trung và Bùi Đan Thanh, 2023). Cụ thể hơn, khi ngân hàng huy động vốn từ các cá nhân hoặc tổ chức có tiền nhàn rỗi, họ sau đó cho vay lại những khoản vốn này cho các cá nhân, doanh nghiệp hoặc tổ chức có nhu cầu đầu tư hoặc chi tiêu.

Quá trình này giúp các nguồn vốn nhàn rỗi được sử dụng một cách hiệu quả, hỗ trợ hoạt động sản xuất kinh doanh, kích thích sự tăng trưởng và phát triển nền kinh tế. Hơn thế nữa, thông qua hoạt động cho vay, ngân hàng thu được lãi suất từ các khoản cho vay, từ đó tạo ra thu nhập và lợi nhuận cho chính ngân hàng. Như vậy trong nghiên cứu này, tín dụng ngân hàng được hiểu là quá trình mà các tổ chức tài chính, như ngân hàng hoặc tổ chức tín dụng, cung cấp tiền hoặc tài sản tương đương cho các cá nhân hoặc doanh nghiệp. Quá trình này thường đi kèm với việc các cá nhân hoặc doanh nghiệp phải trả lại số tiền đã mượn, thêm vào đó là một khoản phí hoặc lãi suất.

Tín dụng ngân hàng thường xuyên được sử dụng để hỗ trợ vấn đề tài chính, bao gồm mua nhà, mua ô tô, hoặc đầu tư vào kinh doanh. Đối với ngân hàng, việc cung cấp tín dụng là một phần quan trọng của hoạt động kinh doanh của họ, đồng thời cũng là một phần của cơ cấu tiền tệ và tài chính của một quốc gia. TỔNG QUAN VỀ TĂNG TRƯỞNG TÍN DỤNG 2. Khái niệm Tăng trưởng tín dụng là khái niệm đề cập đến sự gia tăng trong giá trị dư nợ cho vay của các tổ chức tín dụng (như ngân hàng thương mại) đối với khu vực tư nhân, bao gồm cá nhân, doanh nghiệp, và các tổ chức khác.

Tăng trưởng tín dụng được tính bằng tỷ lệ phần trăm (%) tăng lên hoặc giảm xuống của lượng cung tiền cho các đối tượng vay trong năm hiện hành so với năm trước đó (Lane và McQuade, 2014). Đứng dưới góc độ khác theo Nguyễn Văn Tiến (2013), tăng trưởng tín dụng không chỉ đơn thuần là việc gia tăng giá trị dư nợ cho vay mà còn bao gồm việc các ngân hàng thương mại (NHTM) triển khai các chính sách huy động vốn và cấp tín dụng hiệu quả. Điều này không chỉ đáp ứng nhu cầu vay vốn của các tổ chức kinh tế và cá nhân 11 mà còn giúp ngân hàng từng bước nâng cao lợi nhuận, mở rộng thị phần và phát triển thương hiệu trên thị trường. Tăng trưởng tín dụng không chỉ là một mục tiêu quan trọng mà hầu hết các NHTM đều hướng đến, mà còn là một trong những chỉ số kinh tế then chốt phản ánh khái quát về tình hình sức khỏe của hệ thống ngân hàng và nền kinh tế nói chung (Phạm Xuân Quỳnh, 2017).

Việc theo dõi và đánh giá tăng trưởng tín dụng giúp các nhà hoạch định chính sách và các ngân hàng nhận biết được xu hướng phát triển kinh tế, sự ổn định tài chính, và khả năng tiếp cận vốn của các doanh nghiệp và cá nhân. Một mức TTTD hợp lý thường được coi là dấu hiệu của một nền kinh tế phát triển bền vững, trong khi tăng trưởng tín dụng quá nhanh có thể dẫn đến rủi ro tín dụng cao và bất ổn tài chính. Ngược lại, tăng trưởng tín dụng quá thấp có thể là dấu hiệu của sự suy thoái kinh tế hoặc sự thiếu hụt khả năng tiếp cận vốn của doanh nghiệp và cá nhân. Trong nghiên cứu này với quan điểm của tác giả có thể hiểu tăng trưởng tín dụng là khái niệm chỉ sự gia tăng tổng số lượng tín dụng được cấp bởi các ngân hàng và tổ chức tín dụng trong một khoảng thời gian nhất định.

Điều này có thể đo lường bằng tỷ lệ phần trăm tăng lên của các khoản vay và các hình thức tín dụng khác được cấp cho cả cá nhân và doanh nghiệp. Tăng trưởng tín dụng thường được coi là một chỉ số quan trọng trong việc đánh giá sức khỏe kinh tế, vì nó phản ánh mức độ sẵn sàng của các tổ chức tài chính trong việc cung cấp vốn và khả năng tiếp cận vốn của các chủ thể kinh tế. Tác động của tăng trưởng tín dụng Tăng trưởng tín dụng, một yếu tố then chốt trong hoạt động của các NHTM và hệ thống tài chính toàn cầu, đóng vai trò quan trọng trong quá trình thúc đẩy sự phát triển kinh tế. Bằng cách cung cấp nguồn vốn cho các doanh nghiệp và cá nhân, tăng trưởng tín dụng không chỉ giúp mở rộng sản xuất, tăng cường tiêu dùng mà còn tạo ra cơ hội việc làm và cải thiện chất lượng sống.

Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích rõ rệt, tăng trưởng tín dụng cũng mang theo những rủi ro tiềm ẩn, đòi hỏi sự quản lý và giám sát chặt chẽ. Việc hiểu rõ tác động của tăng trưởng tín dụng là điều cần thiết để 12 đảm bảo sự phát triển bền vững và ổn định của nền kinh tế. Dưới đây là các khía cạnh tác động khác nhau của tăng trưởng tín dụng: 2. Đối với nền kinh tế Tăng trưởng tín dụng có vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy sự phát triển kinh tế.

Khi các tổ chức tín dụng cung cấp nguồn vốn cho doanh nghiệp và cá nhân thông qua các khoản vay, họ giúp tạo ra điều kiện để mở rộng sản xuất, đầu tư vào các dự án mới, và thúc đẩy tiêu dùng. Sự gia tăng này trong hoạt động sản xuất và tiêu dùng không chỉ làm tăng tổng sản phẩm quốc nội (GDP) mà còn tạo ra việc làm và cải thiện mức sống của người dân (Nguyễn Văn Tiến, 2013). Tăng trưởng tín dụng cũng góp phần vào việc tạo ra việc làm và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp. Các khoản vay tín dụng giúp các doanh nghiệp mở rộng hoạt động sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm và dịch vụ, và đầu tư vào nghiên cứu và phát triển.

Điều này không chỉ tạo ra cơ hội việc làm mới mà còn nâng cao hiệu suất và sức cạnh tranh của doanh nghiệp trên thị trường (Lê Thị Tuyết Hoa và Nguyễn Thị Nhung, 2011). Một mức tăng trưởng tín dụng hợp lý là quan trọng để duy trì sự ổn định kinh tế vĩ mô. Nếu tăng trưởng tín dụng không được kiểm soát, có thể dẫn đến bất ổn tài chính và lạm phát. Tuy nhiên, nếu TTTD quá chậm, có thể là nguyên nhân dẫn đến sự suy thoái kinh tế.

Cho nên, việc điều chỉnh TTTD một cách hợp lý là cần thiết để đảm bảo sự ổn định và phát triển bền vững của nền kinh tế. Mặc dù tăng trưởng tín dụng có nhiều lợi ích cho nền kinh tế, nhưng cũng đi kèm với những rủi ro. Quá trình tăng trưởng tín dụng không kiểm soát có thể dẫn đến rủi ro tín dụng cao, bất ổn tài chính, và lạm phát. Đồng thời, một mức TTTD quá chậm cũng có thể dẫn đến các vấn đề kinh tế như suy thoái và thiếu hụt vốn đầu tư.

Đối với các Ngân hàng thương mại cổ phần Tăng trưởng tín dụng là một trong những nguồn thu nhập chính của các NHTMCP. Khi tín dụng tăng, ngân hàng có cơ hội thu về nhiều lãi suất từ các khoản vay. Ngoài ra, các dịch vụ liên quan đến tín dụng như phí xử lý hồ sơ vay, phí bảo hiểm, và các dịch vụ tài chính khác cũng đóng góp đáng kể vào lợi nhuận của ngân 13 hàng. Từ đó, các NHTMCP có thể cải thiện tình hình tài chính và tái đầu tư vào các hoạt động kinh doanh khác (Alebachew & Fekede, 2021).

Việc cung cấp tín dụng hiệu quả giúp các NHTMCP thu hút thêm khách hàng mới và giữ chân khách hàng hiện tại.