Các Nhân Tố Tác Động Đến Cấu Trúc Vốn Của Các Doanh Nghiệp Ngành Bất Động Sản Niêm Yết Tại Việt Nam

Ngành bất động sản tại Việt Nam đang phát triển mạnh mẽ, đóng góp lớn vào nền kinh tế. 120 trang · Trường Đại Học Ngân Hàng TP. Hồ Chí Minh · 2024.

• Tác giả: Võ Thanh Nhã
• Người hướng dẫn: TS. Đỗ Thị Hà Thương
• Trường học: Trường Đại Học Ngân Hàng TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài Chính – Ngân Hàng
• Đề tài: Các Nhân Tố Tác Động Đến Cấu Trúc Vốn Doanh Nghiệp Bất Động Sản Niêm Yết Tại Việt Nam
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2024
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU NGHIÊN CỨU
• 1.1. LÝ DO CHỌN ĐỀ TÀI
• 1.2. MỤC TIÊU CỦA NGHIÊN CỨU
• 1.2.1. Mục tiêu tổng quát
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. CÂU HỎI NGHIÊN CỨU
• 1.4. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 1.4.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4.2. Phạm vi nghiên cứu
• 1.4.3. Phương pháp nghiên cứu
• 1.5. NHỮNG ĐÓNG GÓP CỦA NGHIÊN CỨU
• 1.6. KẾT CẤU CỦA ĐỀ TÀI
• 1.7. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ CẤU TRÚC VỐN VÀ TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN
• 2.1. TỔNG QUAN CẤU TRÚC VỐN CỦA DOANH NGHIỆP
• 2.1.1. Khái niệm về cấu trúc vốn của doanh nghiệp
• 2.1.2. Chỉ tiêu đo lường cấu trúc vốn
• 2.2. CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CẤU TRÚC VỐN CỦA DOANH NGHIỆP
• 2.2.1. Các yếu tố bên trong
• 2.2.2. Các yếu tố bên ngoài
• 2.3. LÝ THUYẾT LIÊN QUAN ĐẾN CẤU TRÚC VỐN
• 2.3.1. Lý thuyết của Modigliani và Miller
• 2.3.2. Lý thuyết đánh đổi
• 2.3.3. Lý thuyết trật tự phân hạng
• 2.3.4. Lý thuyết chi phí đại diện
• 2.4. TỔNG QUAN VỀ LĨNH VỰC NGHIÊN CỨU
• 2.4.1. Các nghiên cứu nước ngoài
• 2.4.2. Các nghiên cứu trong nước
• 2.20. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU
• 3.1.1. Khái quát mô hình nghiên cứu
• 3.1.2. Giải thích các biến
• 3.1.3. Giả thuyết nghiên cứu
• 3.2. QUY TRÌNH NGHIÊN CỨU
• 3.3. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.41. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. KẾT QUẢ PHÂN TÍCH THỐNG KÊ MÔ TẢ
• 4.1.1. Thống kê mô tả các biến
• 4.1.2. Phân tích tương quan giữa các biến trong mô hình
• 4.2. KẾT QUẢ MÔ HÌNH HỒI QUY VÀ KIỂM ĐỊNH MÔ HÌNH
• 4.2.1. Kết quả hồi quy hệ số nợ (LEV)
• 4.2.2. Kết quả hồi quy hệ số nợ ngắn hạn (SLEV)
• 4.2.3. Kết quả hồi quy hệ số nợ dài hạn
• 4.3. KIỂM ĐỊNH KHUYẾT TẬT MÔ HÌNH NGHIÊN CỨU
• 4.3.1. Kiểm định đa cộng tuyến
• 4.3.2. Kiểm định tự tương quan
• 4.3.3. Kiểm định phương sai sai số thay đổi
• 4.4. ƯỚC LƯỢNG MÔ HÌNH FGLS NHẰM KHẮC PHỤC KHUYẾT TẬT MÔ HÌNH
• 4.5. THẢO LUẬN KẾT QUẢ HỒI QUY
• 4.71. KẾT LUẬN CHƯƠNG 4
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý QUẢN TRỊ
• 5.1. HÀM Ý QUẢN TRỊ
• 5.1.1. Gợi ý đối với khả năng sinh lời của doanh nghiệp
• 5.1.2. Gợi ý đối với quy mô doanh nghiệp
• 5.1.3. Gợi ý đối với tỷ lệ tài sản cố định
• 5.1.4. Gợi ý đối với thuế thu nhập doanh nghiệp
• 5.1.5. Gợi ý đối với tính thanh khoản của doanh nghiệp
• 5.1.6. Gợi ý đối với tốc độ tăng trưởng của doanh nghiệp
• 5.1.7. Gợi ý về đối với tỷ lệ lạm phát
• 5.2. MỘT SỐ KHUYẾN NGHỊ ĐỐI VỚI CƠ QUAN NHÀ NƯỚC
• 5.3. HẠN CHẾ CỦA ĐỀ TÀI
• 5.4. HƯỚNG MỞ RỘNG TRONG TƯƠNG LAI
• 5.86. KẾT LUẬN CHƯƠNG 5
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Các Nhân Tố Tác Động Đến Cấu Trúc Vốn Doanh Nghiệp Bất Động Sản

Ngành bất động sản tại Việt Nam đang phát triển mạnh mẽ, đóng góp lớn vào nền kinh tế. Cấu trúc vốn của doanh nghiệp bất động sản là yếu tố quan trọng, ảnh hưởng đến khả năng sinh lời và rủi ro tài chính. Việc hiểu rõ các nhân tố tác động đến cấu trúc vốn giúp các nhà quản lý đưa ra quyết định tài chính hợp lý.

1.1. Khái Niệm Cấu Trúc Vốn Doanh Nghiệp Bất Động Sản

Cấu trúc vốn doanh nghiệp bất động sản được định nghĩa là tỷ lệ giữa vốn vay và vốn chủ sở hữu. Điều này ảnh hưởng đến khả năng tài chính và sự phát triển bền vững của doanh nghiệp.

1.2. Tầm Quan Trọng Của Cấu Trúc Vốn Trong Ngành Bất Động Sản

Cấu trúc vốn không chỉ ảnh hưởng đến khả năng sinh lời mà còn quyết định tính thanh khoản và khả năng chống chịu rủi ro của doanh nghiệp trong bối cảnh thị trường biến động.

II. Các Nhân Tố Ảnh Hưởng Đến Cấu Trúc Vốn Doanh Nghiệp Bất Động Sản

Nhiều nhân tố tác động đến cấu trúc vốn của doanh nghiệp bất động sản, bao gồm yếu tố nội tại và yếu tố bên ngoài. Việc phân tích các nhân tố này giúp doanh nghiệp tối ưu hóa cấu trúc vốn.

2.1. Các Yếu Tố Nội Tại Ảnh Hưởng Đến Vốn

Các yếu tố như quy mô doanh nghiệp, tỷ lệ tài sản cố định và khả năng sinh lời có ảnh hưởng lớn đến quyết định cấu trúc vốn. Doanh nghiệp lớn thường có khả năng tiếp cận vốn tốt hơn.

2.2. Các Yếu Tố Bên Ngoài Tác Động Đến Cấu Trúc Vốn

Các yếu tố như lãi suất, chính sách thuế và tình hình kinh tế vĩ mô cũng ảnh hưởng đến cấu trúc vốn. Sự biến động của các yếu tố này có thể tạo ra rủi ro cho doanh nghiệp.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Các Nhân Tố Tác Động Đến Cấu Trúc Vốn

Nghiên cứu sử dụng các mô hình hồi quy để phân tích mối quan hệ giữa các nhân tố và cấu trúc vốn. Các mô hình này giúp xác định mức độ tác động của từng yếu tố.

3.1. Mô Hình Hồi Quy Pooled OLS

Mô hình Pooled OLS được sử dụng để phân tích dữ liệu từ nhiều doanh nghiệp, giúp xác định mối quan hệ giữa các biến độc lập và biến phụ thuộc.

3.2. Mô Hình Hồi Quy FEM và REM

Mô hình FEM và REM giúp kiểm soát các yếu tố không quan sát được, từ đó đưa ra kết quả chính xác hơn về tác động của các nhân tố đến cấu trúc vốn.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Về Cấu Trúc Vốn Doanh Nghiệp Bất Động Sản

Kết quả nghiên cứu cho thấy có mối tương quan giữa cấu trúc vốn và các yếu tố như quy mô doanh nghiệp, tỷ lệ tài sản cố định và thuế thu nhập doanh nghiệp. Những phát hiện này có ý nghĩa quan trọng trong việc hoạch định chính sách tài chính.

4.1. Mối Quan Hệ Giữa Cấu Trúc Vốn và Tài Sản Cố Định

Nghiên cứu chỉ ra rằng tỷ lệ tài sản cố định có mối tương quan cùng chiều với cấu trúc vốn, cho thấy doanh nghiệp có tài sản cố định cao thường sử dụng nhiều vốn vay hơn.

4.2. Tác Động Của Khả Năng Sinh Lời Đến Cấu Trúc Vốn

Khả năng sinh lời có mối tương quan nghịch chiều với cấu trúc vốn, cho thấy doanh nghiệp có lợi nhuận cao thường ít phụ thuộc vào vốn vay.

V. Kết Luận Và Hàm Ý Quản Trị Về Cấu Trúc Vốn

Nghiên cứu đã xác định các nhân tố tác động đến cấu trúc vốn của doanh nghiệp bất động sản niêm yết tại Việt Nam. Những kết quả này có thể giúp các nhà quản lý tài chính đưa ra quyết định hợp lý hơn trong việc hoạch định cấu trúc vốn.

5.1. Đề Xuất Chính Sách Quản Trị Cấu Trúc Vốn

Các nhà quản lý nên xem xét các yếu tố như lãi suất và quy mô doanh nghiệp khi hoạch định cấu trúc vốn để tối ưu hóa hiệu quả tài chính.

5.2. Hướng Nghiên Cứu Tương Lai Về Cấu Trúc Vốn

Cần có thêm nhiều nghiên cứu thực nghiệm để xác định rõ hơn các yếu tố tác động đến cấu trúc vốn trong bối cảnh thị trường bất động sản Việt Nam.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Ngành bất động sản giữ vị trí trọng yếu trong nền kinh tế Việt Nam, đóng góp đáng kể vào tăng trưởng tổng sản phẩm quốc nội và thu hút lượng vốn hóa lớn trên thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, sau giai đoạn phát triển nhanh, lĩnh vực này đối mặt với nhiều biến động phức tạp bắt nguồn từ đại dịch COVID-19 giai đoạn 2019–2021, sự thắt chặt tín dụng, cùng các áp lực địa chính trị và tín hiệu tiêu cực từ khủng hoảng nợ của các tập đoàn địa ốc trong khu vực. Do đặc thù thâm dụng vốn cao, quyết định tài trợ giữa vốn vay và vốn chủ sở hữu đóng vai trò quyết định đến khả năng duy trì thanh khoản, kiểm soát chi phí tài chính và phòng ngừa rủi ro phá sản của doanh nghiệp. Việc xác định các nhân tố ảnh hưởng đến cấu trúc vốn trong một chu kỳ kinh tế hoàn chỉnh có ý nghĩa thiết thực cho cả công tác quản trị nội bộ lẫn hoạch định chính sách vĩ mô.

Mục tiêu nghiên cứu của khóa luận được xác lập rõ ràng:

• Mục tiêu tổng quát: Xác định các yếu tố và đánh giá mức độ, chiều hướng tác động của chúng đối với cấu trúc vốn của các doanh nghiệp bất động sản niêm yết tại Việt Nam, từ đó đề xuất các hàm ý quản trị nhằm đảm bảo hoạt động an toàn, hiệu quả và bền vững.
• Mục tiêu cụ thể:
  1. Xác định các yếu tố có tác động đến cấu trúc vốn của công ty bất động sản niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam.
  2. Xác định mức độ và chiều hướng tác động của các nhân tố này đến cơ cấu vốn của doanh nghiệp trong phạm vi nghiên cứu.
  3. Đề xuất những hàm ý quản trị nhằm thiết lập cơ cấu vốn tối ưu nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của các công ty này.

Để đạt được các mục tiêu trên, khóa luận tập trung giải quyết ba câu hỏi nghiên cứu:

1. Những nhân tố nào tác động đến cấu trúc vốn của các doanh nghiệp thuộc lĩnh vực bất động sản niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam?
2. Chiều hướng và mức độ tác động của các nhân tố ảnh hưởng như thế nào đến cấu trúc vốn của các doanh nghiệp này?
3. Các hàm ý chính sách nào được đề xuất để xây dựng cấu trúc vốn hiệu quả nhất nhằm thúc đẩy hiệu quả hoạt động của các công ty này?

Đối tượng nghiên cứu: Các nhân tố tác động đến cơ cấu vốn của các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực bất động sản niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam.

Phạm vi nghiên cứu:

• Không gian: Dữ liệu thứ cấp được thu thập từ báo cáo tài chính đã kiểm toán của 39 doanh nghiệp bất động sản niêm yết trên cả ba sàn giao dịch gồm Sở Giao dịch Chứng khoán TP. Hồ Chí Minh (HSX), Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) và thị trường UPCOM; kết hợp số liệu kinh tế vĩ mô từ Tổng cục Thống kê và Ngân hàng Thế giới (World Bank).
• Thời gian: Giai đoạn 10 năm từ 2013 đến 2022. Đây là khung thời gian bao quát một chu kỳ phát triển kinh tế, phản ánh đầy đủ các giai đoạn hồi phục, tăng trưởng và đặc biệt là giai đoạn chịu tác động của dịch bệnh COVID-19.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận tiếp cận cấu trúc vốn theo định nghĩa tài chính doanh nghiệp hiện đại: cấu trúc vốn là tỷ trọng kết hợp giữa nợ phải trả và vốn chủ sở hữu dùng để tài trợ cho tài sản và hoạt động sản xuất kinh doanh. Tác giả vận dụng hệ thống các lý thuyết kinh điển làm nền tảng phân tích:

• Lý thuyết Modigliani và Miller (M&M, 1958): Phân tích giá trị doanh nghiệp trong điều kiện không có thuế và có thuế thu nhập doanh nghiệp, làm nổi bật vai trò của lá chắn thuế từ lãi vay.
• Lý thuyết đánh đổi (Trade-Off Theory - Kraus & Litzenberger, 1973): Giải thích sự cân bằng tối ưu giữa lợi ích từ lá chắn thuế và các chi phí kiệt quệ tài chính, chi phí phá sản phát sinh khi gia tăng tỷ nợ.
• Lý thuyết trật tự phân hạng (Pecking Order Theory - Myers & Majluf, 1984): Khẳng định doanh nghiệp ưu tiên sử dụng nguồn vốn nội bộ (lợi nhuận giữ lại) trước khi huy động nợ vay và chỉ phát hành cổ phiếu mới như phương án cuối cùng do sự bất cân xứng thông tin.
• Lý thuyết chi phí đại diện (Agency Costs Theory - Jensen & Meckling, 1976): Xem xét các xung đột lợi ích giữa cổ đông và nhà quản lý cũng như giữa cổ đông và chủ nợ trong việc lựa chọn đòn bẩy.
• Lý thuyết tín hiệu (Signalling Theory - Ross, 1977): Nhấn mạnh việc sử dụng nợ vay như một công cụ truyền tải tín hiệu lạc quan về triển vọng kinh doanh tới thị trường.

Bên cạnh khung lý thuyết, tác giả tổng lược các kết quả thực nghiệm quốc tế và trong nước:

Tác giả nghiên cứu	Phạm vi mẫu và thời gian	Phương pháp ước lượng	Phát hiện chính về chiều hướng tác động
Huang & Song (2006)	>1200 DN niêm yết Trung Quốc (1994–2003)	Pooled OLS, Tobit	Quy mô (+), Tài sản hữu hình (+), Thuế (+); Khả năng sinh lời (-)
Pahuja & Sahi (2012)	30 DN thuộc chỉ số SENSEX Ấn Độ (2008–2010)	Pearson, OLS	Tăng trưởng (+), Thanh khoản (+)
Thippayana (2014)	144 DN niêm yết Thái Lan (2000–2011)	Hồi quy đa biến	Quy mô (+); Khả năng sinh lời (-)
Lê Đạt Chí (2013)	178 DN niêm yết HSX, HNX (2007–2010)	BMA, Fixed Effects	Thuế (+), Lạm phát (-), Khả năng sinh lời (-)
Phan Thanh Hiệp (2016)	95 DN sản xuất công nghiệp VN (2007–2013)	GMM, FGLS	Quy mô (+), Tăng trưởng (+); Khả năng sinh lời (-), Thanh khoản (-), TSCĐ (-)
Bùi Đan Thanh & Trần Việt Dũng (2021)	203 DN đa ngành niêm yết VN (2008–2018)	Pooled OLS, FEM, REM, FGLS	Quy mô (+), Tăng trưởng (+); Khả năng sinh lời (-), TSCĐ (-)

Về phương pháp thực nghiệm, khóa luận sử dụng kỹ thuật phân tích định lượng trên dữ liệu bảng cân bằng (balanced panel data) với 39 doanh nghiệp qua 10 năm (390 quan sát). Quy trình nghiên cứu bao gồm:

1. Thống kê mô tả các biến và phân tích ma trận tương quan Pearson nhằm sơ bộ phát hiện hiện tượng đa cộng tuyến.
2. Ước lượng các mô hình hồi quy dữ liệu bảng: Mô hình hồi quy gộp (Pooled OLS), Mô hình hiệu ứng cố định (FEM) và Mô hình hiệu ứng ngẫu nhiên (REM).
3. Sử dụng kiểm định kiểm định F (F-test) để lựa chọn giữa Pooled OLS và FEM; thực hiện kiểm định Hausman để đưa ra lựa chọn giữa FEM và REM.
4. Kiểm định các khuyết tật của mô hình được chọn: kiểm định hiện tượng đa cộng tuyến bằng hệ số phóng đại phương sai (VIF), kiểm định hiện tượng tự tương quan và kiểm định phương sai sai số thay đổi.
5. Sử dụng phương pháp bình phương bé nhất tổng quát khả thi (Feasible Generalized Least Squares - FGLS) để khắc phục triệt để các khuyết tật về phương sai sai số thay đổi và tự tương quan, đảm bảo tính vững và hiệu quả của các ước lượng tham số.

Nội dung chính theo từng chương

Chương 1: Giới thiệu nghiên cứu

Chương mở đầu thiết lập tính cấp thiết của đề tài trong bối cảnh tái cấu trúc nền kinh tế Việt Nam sau đại dịch COVID-19. Tác giả chỉ rõ thị trường bất động sản là mắt xích liên kết chặt chẽ với hệ thống ngân hàng và thị trường vốn. Việc quản trị đòn bẩy tài chính không chỉ quyết định sự tồn vong của doanh nghiệp mà còn chi phối an toàn hệ thống tài chính. Chương này quy định chi tiết 3 mục tiêu cụ thể, 3 câu hỏi nghiên cứu, phạm vi dữ liệu 39 doanh nghiệp giai đoạn 2013–2022, phương pháp định lượng và cấu trúc 5 chương của khóa luận.

Chương 2: Cơ sở lý thuyết về cấu trúc vốn và tổng quan các nghiên cứu liên quan

Tác giả hệ thống hóa các chỉ tiêu đo lường cấu trúc vốn gồm: tỷ số nợ (Tổng nợ/Tổng nguồn vốn), tỷ số tự tài trợ (Vốn chủ sở hữu/Tổng nguồn vốn), hệ số đòn bẩy tài chính (Tổng nguồn vốn/Vốn chủ sở hữu) và hệ số nợ trên vốn chủ sở hữu. Chương này phân tích chiều sâu năm lý thuyết nền tảng (M&M, Đánh đổi, Trật tự phân hạng, Chi phí đại diện, Tín hiệu) và phân nhóm các nhân tố ảnh hưởng thành hai nhóm:

• Nhóm nhân tố nội tại doanh nghiệp: Khả năng sinh lời, quy mô, tỷ lệ tài sản cố định hữu hình, tính thanh khoản, tốc độ tăng trưởng doanh nghiệp.
• Nhóm nhân tố vĩ mô và bên ngoài: Thuế thu nhập doanh nghiệp, tốc độ tăng trưởng kinh tế (GDP), tỷ lệ lạm phát (INF). Chương 2 khép lại với bảng tổng hợp các công trình nghiên cứu trong và ngoài nước, chỉ ra khoảng trống nghiên cứu về tác động của chu kỳ khủng hoảng kinh tế và giai đoạn đại dịch COVID-19 tại thị trường bất động sản Việt Nam.

Chương 3: Mô hình nghiên cứu và phương pháp nghiên cứu

Tác giả xây dựng ba mô hình hồi quy đa biến dạng dữ liệu bảng tương ứng với ba biến phụ thuộc đại diện cho cấu trúc vốn:

• Mô hình 1 (Hệ số nợ tổng thể): $\text{LEV}{it} = \beta_0 + \beta_1\text{SIZE}{it} + \beta_2\text{ROA}{it} + \beta_3\text{FIXED}{it} + \beta_4\text{TAX}{it} + \beta_5\text{LIQ}{it} + \beta_6\text{GROW}_{it} + \beta_7\text{GDP}_t + \beta_8\text{INF}t + \varepsilon{it}$
• Mô hình 2 (Hệ số nợ ngắn hạn): $\text{SLEV}{it} = \beta_0 + \beta_1\text{SIZE}{it} + \beta_2\text{ROA}{it} + \beta_3\text{FIXED}{it} + \beta_4\text{TAX}{it} + \beta_5\text{LIQ}{it} + \beta_6\text{GROW}_{it} + \beta_7\text{GDP}_t + \beta_8\text{INF}t + \varepsilon{it}$
• Mô hình 3 (Hệ số nợ dài hạn): $\text{LLEV}{it} = \beta_0 + \beta_1\text{SIZE}{it} + \beta_2\text{ROA}{it} + \beta_3\text{FIXED}{it} + \beta_4\text{TAX}{it} + \beta_5\text{LIQ}{it} + \beta_6\text{GROW}_{it} + \beta_7\text{GDP}_t + \beta_8\text{INF}t + \varepsilon{it}$

Tên biến	Ký hiệu	Phương pháp đo lường	Nguồn tham khảo	Kỳ vọng dấu
Biến phụ thuộc
Hệ số nợ	LEV	Tổng nợ / Tổng nguồn vốn	Nguyễn Đức Trung & Trần Nguyễn Minh Hải (2021)	-
Hệ số nợ ngắn hạn	SLEV	Tổng nợ ngắn hạn / Tổng nguồn vốn	Nguyễn Đức Trung & Trần Nguyễn Minh Hải (2021)	-
Hệ số nợ dài hạn	LLEV	Tổng nợ dài hạn / Tổng nguồn vốn	Nguyễn Đức Trung & Trần Nguyễn Minh Hải (2021)	-
Biến độc lập
Quy mô doanh nghiệp	SIZE	Logarit tự nhiên của tổng tài sản: $\text{Ln}(\text{Tổng tài sản})$	Chen (2004)	Dương (+)
Khả năng sinh lời	ROA	Lợi nhuận sau thuế / Tổng tài sản bình quân	Huang & Song (2006)	Âm (-)
Tỷ trọng tài sản cố định	FIXED	Tài sản cố định / Tổng tài sản	Chen (2004)	Dương (+)
Thuế thu nhập DN	TAX	Thuế TNDN phải nộp / Lợi nhuận trước thuế	Bùi Đan Thanh & Trần Việt Dũng (2021)	Dương (+)
Tính thanh khoản	LIQ	Tài sản ngắn hạn / Nợ ngắn hạn	Nguyễn Thị Thúy Hạnh (2019)	Âm (-)
Tốc độ tăng trưởng	GROW	$(\text{Doanh thu}t - \text{Doanh thu}{t-1}) / \text{Doanh thu}_{t-1}$	Bùi Đan Thanh & Trần Việt Dũng (2021)	Dương (+)
Tăng trưởng kinh tế	GDP	Tốc độ tăng trưởng GDP hàng năm (%)	Tổng cục Thống kê	Âm (-)
Tỷ lệ lạm phát	INF	Tỷ lệ lạm phát hàng năm (%)	Tổng cục Thống kê	Âm (-)

Chương này đồng thời thiết lập hệ thống sáu giả thuyết nghiên cứu từ H1 đến H6 làm căn cứ kiểm định thống kê.

Chương 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Chương 4 thể hiện toàn bộ kết quả phân tích thống kê và ước lượng hồi quy. Kiểm định F-test và kiểm định Hausman được thực hiện lần lượt cho từng biến phụ thuộc (LEV, SLEV, LLEV) để lựa chọn mô hình phù hợp giữa Pooled OLS, FEM và REM. Tiếp đó, các kiểm định chẩn đoán chỉ ra sự hiện diện của hiện tượng phương sai sai số thay đổi và tự tương quan trong dữ liệu bảng. Tác giả tiến hành ước lượng lại bằng mô hình FGLS nhằm khắc phục toàn diện các vi phạm giả định hồi quy cổ điển. Kết quả FGLS cuối cùng được đưa vào thảo luận chuyên sâu, so sánh đối chiếu với các giả thuyết đặt ra ban đầu và các công trình nghiên cứu đi trước.

Chương 5: Kết luận và hàm ý quản trị

Trên cơ sở kết quả ước lượng thực nghiệm từ Chương 4, chương này trình bày các kết luận khái quát và đưa ra 7 nhóm hàm ý quản trị đối với các nhà quản trị doanh nghiệp bất động sản (tương ứng với khả năng sinh lời, quy mô, tài sản cố định, thuế, tính thanh khoản, tốc độ tăng trưởng và tỷ lệ lạm phát). Đồng thời, tác giả đề xuất một số khuyến nghị đối với cơ quan quản lý nhà nước, chỉ rõ những hạn chế khách quan về mẫu nghiên cứu và vạch ra các hướng mở rộng đề tài cho các nghiên cứu tiếp theo.

Kết quả và đóng góp

Khóa luận đã kiểm định thực nghiệm và đưa ra kết luận về tác động của các biến giải thích lên cấu trúc vốn của 39 doanh nghiệp bất động sản Việt Nam:

Nhân tố tác động	Chiều hướng tác động thực nghiệm	Đối chiếu giả thuyết ban đầu	Hàm ý lý thuyết được xác nhận
Quy mô doanh nghiệp (SIZE)	Tác động cùng chiều (+)	Phù hợp giả thuyết H2	Lý thuyết đánh đổi (doanh nghiệp lớn dễ tiếp cận vốn vay, uy tín cao)
Tỷ lệ tài sản cố định (FIXED)	Tác động cùng chiều (+)	Phù hợp giả thuyết H3	Lý thuyết đánh đổi (tài sản cố định dùng làm vật thế chấp vay nợ)
Thuế thu nhập doanh nghiệp (TAX)	Tác động cùng chiều (+)	Phù hợp giả thuyết H4	Lý thuyết M&M có thuế (tận dụng tấm chắn thuế từ chi phí lãi vay)
Khả năng sinh lời (ROA)	Tác động nghịch chiều (-)	Phù hợp giả thuyết H1	Lý thuyết trật tự phân hạng (ưu tiên lợi nhuận giữ lại trước khi đi vay)
Tính thanh khoản (LIQ)	Tác động nghịch chiều (-)	Phù hợp giả thuyết H5	Lý thuyết trật tự phân hạng (thanh khoản tốt giúp tự tài trợ hoạt động)
Tỷ lệ lạm phát (INF)	Tác động hai chiều (Nghịch chiều với LEV; Cùng chiều với LLEV)	Khác biệt một phần	Khi lạm phát tăng, tổng nợ giảm do siết tín dụng nhưng nợ dài hạn tăng
Tăng trưởng kinh tế (GDP)	Không có ý nghĩa thống kê	Không phù hợp kỳ vọng	Tăng trưởng GDP chung không chi phối trực tiếp tỷ lệ đòn bẩy BĐS

Các giải pháp và kiến nghị được tác giả đề xuất bám sát kết quả hồi quy:

• Đối với nhà quản trị tài chính doanh nghiệp bất động sản:
  • Cần nâng cao khả năng sinh lời nội tại nhằm gia tăng nguồn vốn tự tài trợ, giảm sự phụ thuộc rủi ro vào các khoản nợ vay bên ngoài.
  • Tận dụng quy mô và khối lượng tài sản cố định hợp pháp làm tài sản đảm bảo để thương lượng các hạn mức tín dụng với lãi suất ưu đãi, song song với việc kiểm soát chặt chẽ ngưỡng an toàn của đòn bẩy tài chính.
  • Tối ưu hóa lá chắn thuế thu nhập doanh nghiệp một cách hợp pháp thông qua chi phí lãi vay nhưng phải đặt trong tương quan với chi phí kiệt quệ tài chính.
  • Quản trị tốt tính thanh khoản ngắn hạn, duy trì lượng tài sản có tính chuyển đổi cao để đáp ứng các nghĩa vụ nợ đến hạn, tránh rơi vào khủng hoảng thanh toán cục bộ.
  • Theo dõi sát sao biến động lạm phát để linh hoạt cơ cấu lại kỳ hạn danh mục nợ vay giữa ngắn hạn và dài hạn nhằm giảm thiểu rủi ro biến động lãi suất.
• Đối với cơ quan quản lý nhà nước: Hoàn thiện khung khổ pháp lý điều tiết thị trường vốn, giám sát hoạt động phát hành trái phiếu và tín dụng bất động sản minh bạch, tạo môi trường kinh tế vĩ mô ổn định để hỗ trợ doanh nghiệp tiếp cận nguồn vốn trung và dài hạn an toàn.

Đóng góp của nghiên cứu được tác giả tự xác định:

1. Kế thừa và cập nhật chuỗi dữ liệu thực nghiệm 10 năm (2013–2022) bao gồm giai đoạn chịu ảnh hưởng trực tiếp của đại dịch COVID-19, cung cấp bức tranh định lượng cập nhật về hành vi cấu trúc vốn của ngành bất động sản Việt Nam.
2. Cung cấp bằng chứng thực nghiệm vững chắc thông qua mô hình FGLS giúp các nhà quản trị tài chính và cơ quan ban ngành nhận diện rõ vai trò của từng nhân tố tác động, phục vụ việc hoạch định cơ cấu vốn an toàn trong giai đoạn tái phục hồi thị trường.

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận ghi nhận một số hạn chế nhất định xuất phát từ nguồn lực và dữ liệu thực tế:

• Mẫu nghiên cứu mới chỉ dừng lại ở 39 doanh nghiệp bất động sản đã niêm yết trên ba sàn HSX, HNX và UPCOM; chưa bao quát được toàn bộ số lượng lớn các doanh nghiệp bất động sản chưa niêm yết đang hoạt động tại Việt Nam.
• Khung thời gian khảo sát 10 năm (2013–2022) dù phản ánh một chu kỳ kinh tế nhưng chưa thể đo lường hết các biến động chính sách và diễn biến thị trường ở các năm tiếp sau năm 2022.
• Nghiên cứu chưa đưa vào phân tích các biến định tính đặc thù của ngành bất động sản như cấu trúc sở hữu chi tiết, cơ chế quản trị công ty, hoặc các phân khúc kinh doanh chuyên biệt (bất động sản nhà ở, khu công nghiệp, nghỉ dưỡng).

Hướng nghiên cứu mở rộng trong tương lai được tác giả định hướng:

• Mở rộng quy mô mẫu sang các doanh nghiệp bất động sản quy mô vừa và nhỏ chưa niêm yết nhằm tăng tính đại diện cho toàn ngành.
• Kéo dài chuỗi thời gian nghiên cứu cập nhật các năm hậu đại dịch và giai đoạn thực thi các luật sửa đổi liên quan đến đất đai, nhà ở và kinh doanh bất động sản.
• Đưa thêm các biến nội sinh về quản trị doanh nghiệp và các biến ngoại sinh về chính sách tín dụng đặc thù vào mô hình hồi quy.

Giá trị tham khảo

Công trình khóa luận mang lại giá trị tham khảo cụ thể cho nhiều đối tượng:

• Sinh viên và học viên chuyên ngành Tài chính – Ngân hàng, Kế toán – Kiểm toán, Quản trị kinh doanh: Khóa luận là tài liệu tham khảo hoàn chỉnh về cấu trúc và phương pháp làm nghiên cứu định lượng dữ liệu bảng, từ bước kiểm định giả định (F-test, Hausman, VIF, tự tương quan, phương sai thay đổi) đến kỹ thuật xử lý khuyết tật bằng FGLS.
• Nhà nghiên cứu về thị trường bất động sản: Cung cấp hệ số ước lượng cụ thể của các biến nội tại (ROA, SIZE, FIXED, TAX, LIQ) và biến vĩ mô (INF, GDP) trong một giai đoạn có biến cố dịch bệnh kéo dài.
• Nhà quản trị tài chính tại các công ty bất động sản: Tham khảo hệ thống các chỉ số đo lường cấu trúc vốn và các gợi ý điều chỉnh đòn bẩy tương ứng với quy mô tài sản cố định và mức sinh lời thực tế.

Câu hỏi thường gặp

1. Khóa luận sử dụng những chỉ tiêu nào để đại diện cho cấu trúc vốn của doanh nghiệp bất động sản?
Tác giả sử dụng ba chỉ tiêu đo lường chính làm biến phụ thuộc trong mô hình hồi quy gồm: Hệ số nợ (LEV = Tổng nợ / Tổng nguồn vốn), Hệ số nợ ngắn hạn (SLEV = Tổng nợ ngắn hạn / Tổng nguồn vốn) và Hệ số nợ dài hạn (LLEV = Tổng nợ dài hạn / Tổng nguồn vốn).

2. Vì sao tác giả phải sử dụng mô hình FGLS thay vì dừng lại ở Pooled OLS, FEM hoặc REM?
Qua các bước kiểm định chẩn đoán sau khi chọn mô hình phù hợp bằng F-test và Hausman test, dữ liệu nghiên cứu vi phạm các giả định hồi quy cổ điển do xuất hiện hiện tượng tự tương quan và phương sai sai số thay đổi. Ước lượng bình phương bé nhất tổng quát khả thi (FGLS) được áp dụng nhằm khắc phục triệt để các khuyết tật này, đảm bảo kết quả ước lượng không bị chệch và có hiệu quả thống kê cao nhất.

3. Tỷ lệ lạm phát (INF) và tăng trưởng kinh tế (GDP) tác động như thế nào đến cấu trúc vốn trong nghiên cứu này?
Kết quả thực nghiệm cho thấy tốc độ tăng trưởng kinh tế (GDP) không có tác động mang ý nghĩa thống kê đến cấu trúc vốn. Trong khi đó, tỷ lệ lạm phát (INF) có tác động hai chiều: tương quan nghịch chiều với hệ số tổng nợ (LEV) do chính sách tín dụng thắt chặt khi lạm phát cao, nhưng lại tương quan cùng chiều với hệ số nợ dài hạn (LLEV).

4. Mối quan hệ giữa khả năng sinh lời (ROA), tính thanh khoản (LIQ) với tỷ lệ nợ phản ánh lý thuyết tài chính nào?
Cả hai nhân tố ROA và LIQ đều thể hiện mối tương quan nghịch chiều có ý nghĩa thống kê với hệ số nợ. Kết quả này ủng hộ mạnh mẽ Lý thuyết trật tự phân hạng (Pecking Order Theory), chỉ ra rằng khi doanh nghiệp có khả năng sinh lời tốt và dự trữ thanh khoản dồi dào, họ sẽ ưu tiên sử dụng dòng tiền tích lũy nội bộ để tái tài trợ kinh doanh thay vì tìm kiếm các nguồn nợ vay bên ngoài.

5. Cỡ mẫu và nguồn dữ liệu của đề tài được thu thập từ đâu?
Dữ liệu của nghiên cứu gồm 39 doanh nghiệp ngành bất động sản niêm yết trên ba sàn HSX, HNX và UPCOM trong 10 năm liên tục từ 2013 đến 2022, được trích xuất từ các báo cáo tài chính đã kiểm toán công khai, kết hợp cùng các chỉ số vĩ mô từ Tổng cục Thống kê và Ngân hàng Thế giới.

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Võ Thanh Nhã đã thực hiện phân tích định lượng chặt chẽ trên mẫu dữ liệu bảng gồm 39 doanh nghiệp bất động sản niêm yết tại Việt Nam giai đoạn 2013–2022 thông qua phương pháp ước lượng FGLS. Kết quả nghiên cứu xác nhận cấu trúc vốn có tương quan cùng chiều với quy mô, tỷ lệ tài sản cố định và thuế thu nhập doanh nghiệp, đồng thời có tương quan nghịch chiều với khả năng sinh lời và tính thanh khoản. Công trình cung cấp hệ thống bằng chứng thực nghiệm có giá trị khoa học và thực tiễn, đóng góp trực tiếp vào cơ sở ra quyết định tài chính cho các nhà quản trị doanh nghiệp và các cơ quan quản lý thị trường bất động sản tại Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

chương 1, tác giả đã trình bày sự cần thiết để thực hiện đề tài “Các nhân tố tác động đến cấu trúc vốn của các doanh nghiệp ngành bất động sản niêm yết trên thị trường chứng khoán Việt Nam”. Bên cạnh đó tác giả cũng đã trình bày rõ ràng mục tiêu nghiên cứu, câu hỏi nghiên cứu cũng như đối tượng và phạm vi nghiên cứu. Các phương pháp nghiên cứu, cách thu thập dữ liệu, đóng góp của đề tài và bố cục của nghiên cứu đã được đề cập ở chương này. Trên cơ sở này, tác giả xây dựng cơ sở lý thuyết phù hợp với bài nghiên cứu, khảo lược các nghiên cứu trước và đưa ra các khoảng trống nghiên cứu ở Chương 2.

Ngoài ra, việc mô tả phương pháp nghiên cứu sẽ trình bày ở Chương 3. Chương 4 và 5 là phần bàn luận sâu về kết quả của mô hình nghiên cứu và trình bày các gợi ý, khuyến nghị với các cơ quan ban ngành, các ban quản trị của các doanh nghiệp ngành bất động sản ở Việt Nam. 8 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ THUYẾT VỀ CẤU TRÚC VỐN VÀ TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU LIÊN QUAN Ở chương này, tác giả giới thiệu các khái niệm và các lý thuyết nền tảng về cấu trúc vốn của DN, đồng thời là các nhân tố có ảnh hưởng đến cấu trúc vốn DN. Ngoài ra, phần này cũng tổng hợp kết quả các nghiên cứu có liên quan về các nhân tố có ảnh hưởng đến cấu trúc vốn.1 TỔNG QUAN CẤU TRÚC VỐN CỦA DOANH NGHIỆP 2.1 Khái niệm về cấu trúc vốn của doanh nghiệp Nghiên cứu Ross, Westerfield và Jordan (2016), cấu trúc vốn của doanh nghiệp là sự kết hợp giữa việc sử dụng vốn nợ và vốn chủ sở hữu theo một tỷ lệ nhất định để tài trợ cho hoạt động sản xuất kinh doanh.

Frank và Vidhan K. Goyal (2009) “Cơ cấu vốn của một công ty được xác định bởi tỷ lệ nợ và vốn cổ phần được sử dụng để tài trợ cho tài sản của công ty”. Đặng Văn Dân và Nguyễn Hoàng Chung (2016) cho rằng “Tỷ trọng của các nguồn vốn (bao gồm nợ phải trả và vốn chủ sở hữu) trong tổng nguồn vốn mà doanh nghiệp huy động và sử dụng vào hoạt động sản xuất – kinh doanh gọi là cấu trúc nguồn vốn”. Nguyễn Thị Thúy Hạnh (2018) cho rằng “Cấu trúc vốn là sự kết hợp giữa nợ phải trả và vốn chủ sở hữu mà một doanh nghiệp sử dụng để tài trợ cho tài sản, hoạt động hàng ngày và dự án đầu tư”.

Như vậy, cấu trúc vốn được hiểu là tỷ trọng giữa tổng nợ và vốn chủ sở hữu trong tổng nguồn vốn mà doanh nghiệp dùng để tài trợ cho các hoạt động sản xuất, kinh doanh.2 Chỉ tiêu đo lường cấu trúc vốn Các chỉ tiêu chính thường dùng để đại diện cấu trúc vốn của DN là: Tỷ số nợ, tỷ số tự tài trợ, hệ số đòn bẩy tài chính và hệ số nợ trên vốn chủ sở hữu (VCSH). Tỷ số nợ cho biết tỷ lệ giữa tổng lượng nợ và tổng nguồn vốn của công ty. Tỷ số này lớn hơn 50% cho biết cơ cấu vốn của doanh nghiệp nghiêng về nợ nhiều hơn và ngược lại. Con số này được tính toán như sau (Nguyễn Đức Trung & Trần Nguyễn Minh Hải, 2021): 𝑇ổ𝑛𝑔 𝑛ợ Tỷ số nợ = (2.1) 𝑇ổ𝑛𝑔 𝑛𝑔𝑢ồ𝑛 𝑣ố𝑛 Tỷ số tự tài trợ cho biết tỷ trọng của VCSH trên tổng nguồn vốn của công ty.

Con số này lớn hơn 50% nghĩa là VCSH chiếm tỷ trọng lớn hơn nợ vay trong cơ cấu tổng nguồn vốn của doanh nghiệp và ngược lại. Chỉ tiêu này được tính theo công thức sau (Nguyễn Đức Trung & Trần Nguyễn Minh Hải, 2021): Vốn chủ sở hữu Tỷ số tự tài trợ = (2.2) Tổng nguồn vốn Hệ số đòn bẩy tài chính cho biết tổng nguồn vốn của doanh nghiệp gấp bao nhiêu lần so với lượng VCSH. Hệ số này lớn hơn 2 cho biết cơ cấu vốn nghiêng về nợ nhiều hơn. Hệ số này được tính toán như sau (Nguyễn Đức Trung & Trần Nguyễn Minh Hải, 2021): 𝑇ổ𝑛𝑔 𝑛𝑔𝑢ồ𝑛 𝑣ố𝑛 Hệ số đòn bẩy tài chính = (2.3) 𝑉ố𝑛 𝑐ℎủ 𝑠ở ℎữ𝑢 10 Hệ số nợ trên vốn chủ sở hữu cho biết cơ cấu vốn nghiêng về nợ hay vốn chủ sở hữu.

Hệ số nợ trên vốn chủ lớn hơn 1 cho biết cơ cấu vốn nghiêng về nợ. Con số này được tính toán như sau (Nguyễn Đức Trung & Trần Nguyễn Minh Hải, 2021): 𝑇ổ𝑛𝑔 𝑛ợ Hệ số nợ trên vốn chủ sở hữu = (2.2 CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN CẤU TRÚC VỐN CỦA DOANH NGHIỆP Hiểu rõ các yếu tố quyết định cấu trúc vốn là yếu tố then chốt trong việc định hình chiến lược phát triển của doanh nghiệp. Các nghiên cứu trước đây về cấu trúc vốn đã đóng góp những hiểu biết đa dạng về các nhân tố ảnh hưởng đến quyết định tài trợ của DN. Thông thường, cấu trúc vốn bị tác động mạnh mẽ bởi các yếu tố bên trong như mức sinh lời, tính thanh khoản, triển vọng tăng trưởng, quy mô và cấu trúc tài sản.

Ngoài ra, những đặc điểm riêng biệt trong các ngành và lĩnh vực hoạt động cụ thể cũng góp phần tạo nên sự khác biệt trong cơ cấu vốn mà các DN áp dụng.1 Các yếu tố bên trong • Khả năng sinh lời Mối tương quan giữa khả năng sinh lời và cấu trúc vốn của doanh nghiệp là rất đáng kể. Trong nhiều nghiên cứu (Bùi Đan Thanh & Trần Việt Dũng, 2021), (Lê Đạt Chí, 2013), (Titman & Wessels, 1988) khả năng sinh lời là một chỉ số có tác động trực tiếp đến việc hoạch định cơ cấu vốn của các doanh nghiệp. Mối liên hệ này xuất phát từ thực tế là tỷ lệ lợi nhuận cao hơn sẽ đồng nghĩa với việc nguồn vốn tích lũy càng lớn và doanh nghiệp càng ít cần sử dụng đến nợ vay. Ngoài ra, theo lý thuyết trật tự phân hạng, các doanh nghiệp thường có xu hướng ưu tiên sử dụng nguồn vốn nội bộ hơn là các nguồn vốn đi vay, do đó công ty có xu hướng ưu tiên tái đầu tư lợi nhuận vào hoạt 11 động sản xuất kinh doanh, giảm nhu cầu phụ thuộc vào nguồn tài trợ bên ngoài.

Điều này tạo cho DN một cấu trúc vốn an toàn, giảm áp lực nợ. • Quy mô doanh nghiệp Sự xuất hiện của các doanh nghiệp quy mô lớn thường là kết quả của một quá trình thành lập và phát triển bền vững, được đánh dấu bằng sự đa dạng hóa kinh doanh, danh tiếng trên thị trường mạnh mẽ và nguy cơ phá sản thấp. Theo nguyên tắc của lý thuyết đánh đổi, các công ty này được hưởng lợi thế rõ rệt trong việc vay vốn và thường được đảm bảo hạn mức tín dụng lớn hơn từ ngân hàng. Do đó, tồn tại mối tương quan đồng biến giữa quy mô DN và đòn bẩy tài chính.

Ngoài ra, phần lớn các nghiên cứu thực nghiệm (Bùi Đan Thanh & Trần Việt Dũng, 2021), (Đặng Văn Dân & Nguyễn Hoàng Chung, 2017), (Thippayana, 2014), (Chen & Strange, 2005) nêu lên thực trạng rằng quy mô doanh nghiệp có ảnh hưởng rất lớn đến cấu trúc vốn do công ty có quy mô lớn sẽ dễ dàng tiếp cận nguồn vốn vay hơn vì các nhà tài trợ tin rằng với quy mô lớn, tức là có khối lượng tài sản đủ lớn để đảm bảo cho các khoản vay. Điều này khiến cho việc tiếp cận vốn vay trở nên thuận lợi hơn so với các công ty có quy mô khiêm tốn hơn. • Tỷ lệ tài sản cố định hữu hình Lý thuyết đánh đổi chỉ ra mối liên hệ giữa cấu trúc tài sản cố định (TSCĐ) và cấu trúc vốn như sau: doanh nghiệp sở hữu lượng TSCĐ lớn thường dùng chúng làm tài sản đảm bảo khi đi vay. Nghiên cứu (Nguyễn Thị Thúy Hạnh, 2019) cho rằng số lượng tài sản hữu hình cao sẽ cho phép doanh nghiệp đàm phán lãi suất thấp hơn đối với các khoản vay ngân hàng và đồng thời giảm thiểu rủi ro cho người cho vay do có tài sản đảm bảo.

Do đó, các DN có cơ cấu TSCĐ lớn hơn có xu hướng sử dụng đòn bẩy tài chính cao hơn. Nghiên cứu (Lương Thị Thúy Diễm, 2021), (Huang & Song, 12 2006), (Pahuja & Sahi, 2012) cũng cho kết quả rằng tỷ lệ TSCĐ có quan hệ cùng chiều với cấu trúc vốn của DN. • Tính thanh khoản Tính thanh khoản vừa có tác động cùng chiều vừa có tác động ngược chiều đến đòn bẩy tài chính DN. Một mặt, nghiên cứu (Pahuja & Sahi, 2012) cho rằng một DN có tính thanh khoản cao nghĩa là khả năng thanh toán các khoản phải trả ngắn hạn bằng tài sản ngắn hạn ở mức tốt và DN có thể sử dụng nợ vay nhiều hơn.

Mặt khác, nghiên cứu (Nguyễn Thị Thúy Hạnh, 2019) và (Khaki & Ahmet, 2020) cho rằng nếu một doanh nghiệp có thanh khoản đủ tốt để chi trả cho các nhu cầu vốn thì doanh nghiệp đó có thể không cần phải sử dụng đến các nguồn tài trợ từ bên ngoài. • Tốc độ tăng trưởng của doanh nghiệp Các công ty đang phát triển nhanh chóng thường đặt ra nhu cầu về vốn lớn để hỗ trợ mở rộng quy mô và thực hiện các dự án mới. Theo quan điểm của nghiên cứu (Lương Thị Thúy Diễm, 2021), khi các DN vận tải có tốc độ tăng trưởng nhanh, việc tiếp cận nguồn vốn vay trở nên dễ dàng hơn. Ngoài ra, chính các DN cũng mong muốn có thêm nguồn vốn để tận dụng những cơ hội của thị trường, từ đó mở rộng quy mô kinh doanh của mình.

Ngoài ra, DN có thể cần sử dụng nhiều nguồn vốn, bao gồm cả nợ, để đáp ứng nhu cầu tài chính cao. Tốc độ tăng trưởng cao có thể làm tăng cường khả năng huy động vốn từ thị trường tài chính, đặc biệt là khi doanh nghiệp có triển vọng lớn và thu hút sự quan tâm của nhà đầu tư.2 Các yếu tố bên ngoài • Thuế thu nhập doanh nghiệp Theo (Modigliani & Miller, 1958), thuế có tác động lớn đến cấu trúc vốn của doanh nghiệp. Các công ty chịu mức thuế phải nộp càng cao thì lợi ích của lá chắn thuế càng lớn và càng thích sử dụng nhiều nợ vay để tài trợ cho hoạt động kinh doanh của mình. Nghiên cứu (Lê Đạt Chí, 2013) cũng tìm ra mối tương quan giữa thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) và cơ cấu vốn DN.

Ngoài ra, thuế TNDN thấp có thể kích thích đầu tư và tăng cường hoạt động sản xuất, làm tăng doanh thu và lợi nhuận của doanh nghiệp. Khi lợi nhuận tăng, có khả năng giảm thiểu nhu cầu về việc vay vốn để phục vụ các nhu cầu về tài chính. Thuế TNDN thấp cũng có thể tạo ra một môi trường thuận lợi cho việc vay mượn, dẫn đến tăng cường hoạt động này.