Các yếu tố ảnh hưởng đến động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố hồ chí minh

Nghiên cứu khoa học đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển năng lực và kiến thức của sinh viên… 140 trang · Trường Đại Học Công Nghiệp TP.HCM · 2023.

• Tác giả: Nguyễn Thị Minh Thư
• Người hướng dẫn: Th.S. Trần Thu Thảo
• Trường học: Trường Đại Học Công Nghiệp TP.HCM
• Chuyên ngành: Marketing
• Đề tài: Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Động Lực Tham Gia Nghiên Cứu Khoa Học Của Sinh Viên Khối Ngành Kinh Tế Tại Thành Phố Hồ Chí Minh
• Loại tài liệu: khóa luận tốt nghiệp
• Năm xuất bản: 2023
• Địa điểm: Thành Phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• TÓM TẮT KHÓA LUẬN TỐT NGHIỆP
• LỜI CÁM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2.1. Mục tiêu tổng quát
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.3.1. Câu hỏi nghiên cứu chung
• 1.3.2. Câu hỏi nghiên cứu cụ thể
• 1.4. Đối tượng nghiên cứu
• 1.4.1. Đối tượng khảo sát
• 1.4.2. Đối tượng nghiên cứu
• 1.5. Phạm vi nghiên cứu
• 1.5.1. Phạm vi thời gian
• 1.5.2. Phạm vi không gian
• 1.6. Phương pháp nghiên cứu
• 1.6.1. Phương pháp nghiên cứu định tính
• 1.6.2. Phương pháp nghiên cứu định lượng
• 1.7. Ý nghĩa của đề tài
• 1.7.1. Ý nghĩa thực tiễn
• 1.7.2. Ý nghĩa khoa học
• 1.8. Kết cấu đề tài
• 2. CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN
• 2.1. Các khái niệm cơ bản
• 2.1.1. Nghiên cứu khoa học
• 2.2. Các lý thuyết liên quan đến đề tài
• 2.2.1. Lý thuyết nhu cầu của Maslow (1943)
• 2.2.2. Thuyết hai nhân tố của Frederick Herzberg (1959)
• 2.2.3. Học thuyết kỳ vọng của Victor Vroom (1964)
• 2.3. Các mô hình nghiên cứu có liên quan
• 2.3.1. Mô hình trong nước
• 2.3.2. Mô hình nước ngoài
• 2.4. Mô hình nghiên cứu đề xuất và giả thuyết nghiên cứu
• 2.4.1. Mô hình nghiên cứu đề xuất
• 2.4.2. Bảng tổng hợp các yếu tố đề xuất
• 2.4.3. Biện luận các yếu tố đưa vào mô hình đề xuất
• 2.4.4. Mô hình nghiên cứu đề xuất
• 2.4.5. Biện luận các giả thuyết trong mô hình nghiên cứu đề xuất
• 2.4.6. Giả thuyết nghiên cứu đề xuất
• 3. CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Quy trình nghiên cứu
• 3.1.1. Diễn giải sơ đồ nghiên cứu
• 3.2. Nghiên cứu định tính
• 3.2.1. Bảng câu hỏi khảo sát ban đầu
• 3.2.2. Thiết kế nghiên cứu định tính
• 3.2.3. Phương pháp phỏng vấn sâu có cấu trúc
• 3.2.4. Kết quả nghiên cứu định tính
• 3.3. Nghiên cứu định lượng sơ bộ
• 3.3.1. Phương pháp nghiên cứu định lượng sơ bộ
• 3.3.2. Kết quả kiểm định sơ bộ
• 3.4. Phương pháp nghiên cứu định lượng
• 3.4.1. Phương pháp chọn mẫu
• 3.4.2. Phương pháp chọn mẫu thuận tiện phi xác suất
• 3.4.3. Kích thước mẫu
• 3.4.4. Đo lường và thu thập thông tin
• 3.4.5. Lựa chọn các cấp độ thang đo
• 3.4.6. Cấu trúc bảng câu hỏi và thang đo cho nghiên cứu định lượng
• 3.4.7. Phương pháp thu thập dữ liệu
• 3.4.8. Phương pháp thu thập dữ liệu thứ cấp
• 3.4.9. Phương pháp thu thập dữ liệu sơ cấp
• 3.4.10. Phương pháp phân tích dữ liệu
• 3.4.11. Thống kê mô tả mẫu
• 3.4.12. Kiểm định Cronbach’s Alpha
• 3.4.13. Phân tích nhân tố EFA
• 3.4.14. Phân tích tương quan Pearson
• 3.4.15. Phân tích hồi quy
• 3.4.16. Kiểm định sự khác biệt
• 4. CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 4.1. Thực trạng về vấn đề nghiên cứu qua dữ liệu thứ cấp
• 4.1.1. Tổng quan về thực trạng hoạt động nghiên cứu khoa học của sinh viên tại thành phố Hồ Chí Minh
• 4.1.2. Tổng quan về thực trạng việc tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên khối ngành kinh tế
• 4.2. Thực trạng về vấn đề nghiên cứu qua dữ liệu sơ cấp
• 4.2.1. Thống kê mô tả mẫu
• 4.2.2. Tỉ lệ độ tuổi thu thập từ mẫu khảo sát
• 4.2.3. Tỉ lệ giới tính thu thập từ mẫu khảo sát
• 4.2.4. Tỉ lệ lĩnh vực chuyên ngành thu thập từ mẫu khảo sát
• 4.2.5. Kiểm định Cronbach’s Alpha
• 4.2.6. Kiểm định độ tin cậy Cronbach’s Alpha cho biến độc lập
• 4.2.7. Kiểm định độ tin cậy Cronbach’s Alpha cho biến phụ thuộc
• 4.2.8. Phân tích nhân tố khám phá EFA
• 4.2.9. Phân tích nhân tố khám phá EFA cho biến độc lập
• 4.2.10. Phân tích nhân tố khám phá EFA cho biến phụ thuộc
• 4.2.11. Hiệu chỉnh mô hình
• 4.2.12. Phân tích hồi quy
• 4.2.13. Phân tích tương quan Pearson
• 4.2.14. Phân tích hồi quy đa biến
• 4.2.15. Phân tích kết quả nghiên cứu
• 4.2.16. Kiểm định ANOVA
• 4.2.17. Kiểm định One-sample T-Test
• 4.2.18. Kiểm định giá trị trung bình
• 4.2.19. Kiểm định giá trị trung bình của biến độc lập “Quan tâm của khoa, trường”
• 4.2.20. Kiểm định giá trị trung bình của biến độc lập “Nhận thức đối với nghiên cứu khoa học”
• 4.2.21. Kiểm định giá trị trung bình của biến độc lập “Năng lực sinh viên”
• 4.2.22. Kiểm định giá trị trung bình của biến độc lập “Sự thích thú nghiên cứu khoa học”
• 4.2.23. Kiểm định giá trị trung bình của biến độc lập “Chính sách khen thưởng và công nhận”
• 4.2.24. Kiểm định giá trị trung bình của biến phụ thuộc “Động lực tham gia nghiên cứu khoa học”
• 5. CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT HÀM Ý QUẢN TRỊ
• 5.1. Kết luận chung
• 5.2. Đề xuất hàm ý quản trị
• 5.2.1. Đề xuất hàm ý quản trị nhóm yếu tố “Năng lực sinh viên”
• 5.2.2. Đề xuất hàm ý quản trị nhóm yếu tố “Chính sách khen thưởng và công nhận”
• 5.2.3. Đề xuất hàm ý quản trị nhóm yếu tố “Quan tâm của khoa, trường”
• 5.2.4. Đề xuất hàm ý quản trị nhóm yếu tố “Sự thích thú nghiên cứu khoa học”
• 5.2.5. Đề xuất hàm ý quản trị nhóm yếu tố “Nhận thức đối với nghiên cứu khoa học”
• 5.3. Hạn chế của nghiên cứu
• 5.3.1. Hướng nghiên cứu tiếp theo
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH
• DANH MỤC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về động lực nghiên cứu khoa học của sinh viên kinh tế

Nghiên cứu khoa học đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển năng lực và kiến thức của sinh viên, đặc biệt là sinh viên khối ngành kinh tế tại TP.HCM. Việc tham gia nghiên cứu không chỉ giúp sinh viên nâng cao kỹ năng mà còn tạo cơ hội để họ áp dụng lý thuyết vào thực tiễn. Tuy nhiên, động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên vẫn còn nhiều hạn chế. Theo nghiên cứu của Nguyễn Thị Minh Thư (2023), chỉ một phần nhỏ sinh viên thực sự chủ động tham gia vào các hoạt động nghiên cứu.

1.1. Động lực học tập và nghiên cứu của sinh viên

Động lực học tập của sinh viên thường bị ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như môi trường học tập, sự hỗ trợ từ giảng viên và gia đình. Nghiên cứu cho thấy rằng sự quan tâm của gia đình và giảng viên có thể thúc đẩy động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên.

1.2. Tầm quan trọng của nghiên cứu khoa học trong giáo dục

Nghiên cứu khoa học không chỉ giúp sinh viên phát triển kỹ năng mà còn tạo ra cơ hội để họ thể hiện khả năng sáng tạo. Việc tham gia nghiên cứu giúp sinh viên hiểu rõ hơn về lĩnh vực học tập của mình và chuẩn bị tốt hơn cho sự nghiệp tương lai.

II. Các yếu tố ảnh hưởng đến động lực nghiên cứu khoa học

Có nhiều yếu tố tác động đến động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên, bao gồm năng lực cá nhân, sự quan tâm của giảng viên, và chính sách khen thưởng từ nhà trường. Nghiên cứu của Minh Thư (2023) đã chỉ ra rằng năng lực sinh viên là yếu tố quan trọng nhất trong việc thúc đẩy động lực nghiên cứu.

2.1. Năng lực cá nhân và động lực nghiên cứu

Năng lực cá nhân bao gồm kiến thức, kỹ năng và thái độ của sinh viên. Những sinh viên có năng lực tốt thường có động lực cao hơn trong việc tham gia nghiên cứu khoa học.

2.2. Sự hỗ trợ từ giảng viên và nhà trường

Sự hỗ trợ từ giảng viên và nhà trường có thể tạo ra môi trường thuận lợi cho sinh viên tham gia nghiên cứu. Các chương trình hỗ trợ, hội thảo và buổi hướng dẫn nghiên cứu có thể giúp sinh viên cảm thấy tự tin hơn.

2.3. Chính sách khen thưởng và công nhận

Chính sách khen thưởng và công nhận từ nhà trường có thể khuyến khích sinh viên tham gia nghiên cứu. Những sinh viên được công nhận sẽ có động lực cao hơn để tiếp tục tham gia vào các hoạt động nghiên cứu.

III. Thách thức trong việc thúc đẩy động lực nghiên cứu khoa học

Mặc dù có nhiều yếu tố tích cực, nhưng vẫn tồn tại nhiều thách thức trong việc thúc đẩy động lực nghiên cứu khoa học của sinh viên. Một trong những thách thức lớn nhất là sự thiếu hiểu biết về nghiên cứu khoa học và những lợi ích mà nó mang lại.

3.1. Thiếu thông tin về nghiên cứu khoa học

Nhiều sinh viên không biết rõ về các hoạt động nghiên cứu khoa học và cách thức tham gia. Điều này dẫn đến việc họ không chủ động tìm kiếm cơ hội nghiên cứu.

3.2. Tâm lý thụ động của sinh viên

Tâm lý thụ động trong học tập cũng là một thách thức lớn. Nhiều sinh viên chỉ tập trung vào việc học lý thuyết mà không dám thử sức với nghiên cứu thực tiễn.

IV. Phương pháp thúc đẩy động lực nghiên cứu khoa học

Để nâng cao động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên, cần áp dụng nhiều phương pháp khác nhau. Các phương pháp này bao gồm việc tạo ra môi trường học tập tích cực, cung cấp thông tin đầy đủ và khuyến khích sự tham gia của sinh viên.

4.1. Tạo môi trường học tập tích cực

Môi trường học tập tích cực có thể khuyến khích sinh viên tham gia nghiên cứu. Các hoạt động nhóm, thảo luận và hội thảo có thể tạo ra không khí học tập sôi nổi.

4.2. Cung cấp thông tin và hướng dẫn

Cung cấp thông tin đầy đủ về các hoạt động nghiên cứu và cách thức tham gia là rất quan trọng. Các buổi hướng dẫn và hội thảo có thể giúp sinh viên hiểu rõ hơn về nghiên cứu khoa học.

V. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu

Kết quả nghiên cứu cho thấy rằng việc áp dụng các phương pháp thúc đẩy động lực nghiên cứu khoa học đã mang lại hiệu quả tích cực. Nhiều sinh viên đã chủ động tham gia vào các hoạt động nghiên cứu và đạt được những thành công nhất định.

5.1. Kết quả từ các hoạt động nghiên cứu

Nhiều sinh viên đã có cơ hội tham gia vào các dự án nghiên cứu và đạt được những giải thưởng cao. Điều này không chỉ nâng cao động lực mà còn tạo ra cơ hội nghề nghiệp cho họ.

5.2. Tác động đến sự phát triển cá nhân

Tham gia nghiên cứu khoa học giúp sinh viên phát triển kỹ năng mềm, tăng cường khả năng làm việc nhóm và giao tiếp. Những kỹ năng này rất cần thiết trong môi trường làm việc hiện đại.

VI. Kết luận và hướng phát triển tương lai

Động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên khối ngành kinh tế tại TP.HCM cần được thúc đẩy hơn nữa. Các trường đại học cần có những chính sách và chương trình hỗ trợ phù hợp để khuyến khích sinh viên tham gia nghiên cứu.

6.1. Đề xuất chính sách hỗ trợ

Các trường cần xây dựng chính sách hỗ trợ rõ ràng cho sinh viên tham gia nghiên cứu khoa học, bao gồm cả việc khen thưởng và công nhận thành tích.

6.2. Hướng nghiên cứu tiếp theo

Cần tiếp tục nghiên cứu để tìm ra những yếu tố mới ảnh hưởng đến động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên, từ đó có những giải pháp phù hợp hơn.

Nội dung chính

Bối cảnh và vấn đề nghiên cứu

Hoạt động nghiên cứu khoa học tại các cơ sở giáo dục đại học giữ vai trò quan trọng trong việc nâng cao chất lượng đào tạo và phát triển năng lực tư duy sáng tạo cho người học. Theo Luật Giáo dục đại học năm 2012, hoạt động đào tạo, khoa học công nghệ là nhiệm vụ cốt lõi của nhà trường, đồng thời nghiên cứu và chuyển giao công nghệ là quyền hạn, nghĩa vụ của giảng viên. Cùng với đó, Bộ Giáo dục và Đào tạo (2012) đã ban hành các quy định về việc xây dựng kế hoạch, tổ chức hội nghị và triển khai ứng dụng kết quả nghiên cứu khoa học của sinh viên vào thực tiễn kinh tế - xã hội.

Mặc dù có chính sách khuyến khích từ cơ quan quản lý và các trường đại học, thực trạng tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên còn nhiều hạn chế về tính chủ động. Dẫn chứng từ nghiên cứu của Nguyễn Lê Thùy Trang và cộng sự được tác giả trích dẫn cho thấy: chỉ có 60,4% sinh viên biết đến hoạt động nghiên cứu khoa học (trong đó 56,1% biết sơ lược và 4,3% biết rõ), trong khi có tới 39,6% sinh viên hoàn toàn không biết đến hoạt động này. Đánh giá của TS. Nguyễn Ngọc Kiên (2016) cũng chỉ ra rằng sinh viên đại học hiện nay còn mang nặng tâm lý thụ động, phần lớn chỉ tập trung ôn thi trên giảng đường mà chưa chủ động nghiên cứu để nâng cao kiến thức thực tiễn.

Thành phố Hồ Chí Minh là trung tâm kinh tế trọng điểm và là nơi tập trung mạng lưới các trường đại học đào tạo khối ngành kinh tế lớn của cả nước. Việc thúc đẩy sinh viên khối ngành kinh tế tham gia nghiên cứu khoa học có ý nghĩa quyết định đối với chất lượng nguồn nhân lực phục vụ phát triển kinh tế - xã hội. Xuất phát từ bối cảnh đó, khóa luận tập trung giải quyết các mục tiêu và câu hỏi nghiên cứu cụ thể:

• Mục tiêu tổng quát: Nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Hồ Chí Minh; từ đó đưa ra các hàm ý quản trị nhằm thúc đẩy động lực này.
• Mục tiêu cụ thể:
  1. Xác định các yếu tố ảnh hưởng đến động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Hồ Chí Minh.
  2. Đo lường mức độ ảnh hưởng của từng yếu tố tác động đến động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Hồ Chí Minh.
  3. Đưa ra các hàm ý quản trị nhằm thúc đẩy động lực tham gia nghiên cứu khoa học của nhóm đối tượng này.
• Câu hỏi nghiên cứu chung: Cần đưa ra những hàm ý quản trị nào để góp phần thúc đẩy động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Hồ Chí Minh?
• Câu hỏi nghiên cứu cụ thể:
  1. Các yếu tố nào có ảnh hưởng đến động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Hồ Chí Minh?
  2. Mức độ ảnh hưởng của từng yếu tố tác động như thế nào đến động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Hồ Chí Minh?
  3. Cần đề xuất hàm ý quản trị nào để nâng cao động lực nghiên cứu khoa học cho sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Hồ Chí Minh?
• Đối tượng nghiên cứu: Các yếu tố ảnh hưởng đến động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Hồ Chí Minh.
• Đối tượng khảo sát: Sinh viên thuộc khối ngành kinh tế đang theo học tại các trường đại học trên địa bàn thành phố Hồ Chí Minh.
• Phạm vi nghiên cứu:
  • Phạm vi không gian: Địa bàn thành phố Hồ Chí Minh.
  • Phạm vi thời gian: Đề tài được triển khai thu thập và phân tích dữ liệu từ tháng 01 năm 2023 đến tháng 04 năm 2023.

---

Cơ sở lý thuyết và phương pháp

Khóa luận được xây dựng dựa trên sự liên kết giữa các khái niệm nền tảng và ba lý thuyết hành vi - quản trị học:

Nhóm lý thuyết / Khái niệm	Tác giả & Năm	Nội dung ứng dụng trong khóa luận
Khái niệm động lực	Bedeian (1993); Broussard & Garrison (2004); Daniel (2009)	Động lực là xung lực nội tại và tác động bên ngoài thúc đẩy cá nhân hành động; phân loại động lực theo nhu cầu căn bản, điều kiện "nếu - thì" và động lực tự thân.
Khái niệm nghiên cứu khoa học	Luật Khoa học và Công nghệ (2013); Babbie (1989); Zikmund (2000)	Hoạt động sáng tạo, tìm kiếm tri thức có hệ thống thuộc các lĩnh vực tự nhiên, xã hội nhằm tìm kiếm giải pháp ứng dụng thực tiễn.
Tháp nhu cầu	Abraham Maslow (1943)	5 cấp bậc nhu cầu: sinh lý, an toàn, xã hội, được tôn trọng, tự thể hiện; giải thích nhu cầu khẳng định bản thân của sinh viên qua NCKH.
Thuyết hai nhân tố	Frederick Herzberg (1959)	Phân biệt nhóm nhân tố duy trì (chính sách, môi trường) và nhóm nhân tố động viên (sự công nhận, hứng thú nội tại).
Học thuyết kỳ vọng	Victor Vroom (1964)	Động lực hình thành từ ba yếu tố: kỳ vọng (nỗ lực dẫn đến kết quả), phương tiện (kết quả dẫn đến phần thưởng), và giá trị/độ hấp dẫn của phần thưởng.

Bên cạnh lý thuyết nền tảng, tác giả tổng hợp khung nghiên cứu từ 7 công trình thực nghiệm trước đó:

• Mô hình trong nước: Nguyễn Thị Mỹ Duyên & Nguyễn Minh Tôn (2022) tại ĐH Nông Lâm TP.HCM; Cao Thị Thanh & Phạm Thị Ngọc Minh (2018) tại ĐH Công nghiệp Hà Nội; Lê Thị Kim Hoa & Bùi Thành Khoa (2020) về lý thuyết nhu cầu mở rộng; Bùi Thị Lâm & Trần Mai Loan (2022) tại Học viện Nông nghiệp Việt Nam; Lê Thị Thương (2020) tại ĐH Hà Nội.
• Mô hình nước ngoài: Mario Coccia (2018) về động lực nghiên cứu khoa học trong xã hội; Vanessa A. Diaz, Arch G. Mainous III & Ashleigh A. Geesey (2008) về các yếu tố thúc đẩy sinh viên đại học tham gia nghiên cứu.

Phương pháp nghiên cứu thực hiện theo mô hình hỗn hợp (mixed-methods):

1. Nghiên cứu định tính: Thực hiện thông qua kỹ thuật phỏng vấn sâu có cấu trúc với 5 đáp viên (Đỗ Thùy Duyên, Nguyễn Gia Phát, Nguyễn Bảo Long, Nguyễn Quốc Tài, Lê Nguyễn Hồng Việt) qua nền tảng trực tuyến Zalo và Facebook. Nghiên cứu định tính nhằm kiểm tra nội dung bảng hỏi sơ bộ (26 biến quan sát) và điều chỉnh mô hình:
   • Bổ sung biến độc lập thứ 5: "Chính sách khen thưởng và công nhận" (KT) dựa trên sự đồng thuận của các đáp viên và lý thuyết của Kovach (1987).
   • Điều chỉnh thuật ngữ tại thang đo năng lực sinh viên: thay từ "tài sản" bằng "phương tiện" tại biến NL5; bổ sung chữ "khoa học" vào biến NL4.
2. Nghiên cứu định lượng:
   • Chọn mẫu: Áp dụng phương pháp lấy mẫu thuận tiện phi xác suất.
   • Thu thập dữ liệu: Bảng câu hỏi khảo sát cấu trúc đóng (thang đo Likert 5 mức độ) được thiết kế trên Google Forms, phân phối qua mạng xã hội (Facebook, Zalo). Tổng số phiếu phát ra là 260, thu về 240 phiếu hợp lệ đưa vào phân tích.
   • Phân tích dữ liệu: Dữ liệu được mã hóa và xử lý trên phần mềm SPSS, bao gồm: Thống kê mô tả mẫu; Kiểm định độ tin cậy Cronbach’s Alpha; Phân tích nhân tố khám phá (EFA); Phân tích hệ số tương quan Pearson; Phân tích hồi quy tuyến tính đa biến; Kiểm định giả thuyết và vi phạm giả định hồi quy (đa cộng tuyến qua hệ số VIF); Kiểm định sai biệt T-Test và ANOVA; Kiểm định giá trị trung bình.

---

Nội dung chính theo từng chương

CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU

Chương 1 giới thiệu lý do lựa chọn đề tài nghiên cứu về động lực nghiên cứu khoa học của sinh viên khối ngành kinh tế tại TP.HCM. Tác giả chỉ rõ khoảng trống giữa yêu cầu phát triển năng lực nghiên cứu theo Luật Giáo dục đại học 2012 với thực trạng thụ động của sinh viên (dẫn chứng từ khảo sát của Nguyễn Lê Thùy Trang và nhận định của TS. Nguyễn Ngọc Kiên). Chương này xác lập hệ thống 3 mục tiêu cụ thể, 3 câu hỏi nghiên cứu, định vị đối tượng khảo sát là sinh viên các trường đại học khối ngành kinh tế tại TP.HCM trong khung thời gian từ tháng 01/2023 đến tháng 04/2023. Tác giả cũng tóm lược ý nghĩa khoa học, ý nghĩa thực tiễn và kết cấu 5 chương của khóa luận.

CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN

Chương 2 thiết lập cơ sở lý thuyết toàn diện bằng việc định nghĩa các khái niệm cốt lõi: động lực, nghiên cứu khoa học và sinh viên. Tác giả phân tích nội dung ba học thuyết quản trị hành vi gồm: Thuyết nhu cầu Maslow (1943), Thuyết hai nhân tố Herzberg (1959) và Thuyết kỳ vọng Vroom (1964).

Tiếp đó, chương 2 tổng hợp kết quả của 7 công trình nghiên cứu tiền nhiệm trong và ngoài nước thông qua Bảng tổng hợp các yếu tố (Bảng 2.1). Từ việc đối chiếu tần suất xuất hiện của các biến số, tác giả xây dựng mô hình đề xuất ban đầu gồm 4 yếu tố độc lập ảnh hưởng đến biến phụ thuộc "Động lực tham gia nghiên cứu khoa học" và thiết lập 4 giả thuyết nghiên cứu ban đầu:

• H1: Quan tâm của khoa, trường tác động tích cực (+) đến động lực tham gia NCKH.
• H2: Năng lực sinh viên tác động tích cực (+) đến động lực tham gia NCKH.
• H3: Nhận thức đối với nghiên cứu khoa học tác động tích cực (+) đến động lực tham gia NCKH.
• H4: Sự thích thú nghiên cứu khoa học tác động tích cực (+) đến động lực tham gia NCKH.

CHƯƠNG 3: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU

Chương 3 trình bày quy trình nghiên cứu khoa học chi tiết gồm 14 bước tuần tự từ khâu xác định mục tiêu đến đề xuất hàm ý quản trị. Trọng tâm của chương là thiết kế nghiên cứu định tính và hiệu chỉnh thang đo:

• Nghiên cứu định tính phỏng vấn sâu 5 đáp viên đã dẫn đến việc bổ sung yếu tố "Chính sách khen thưởng và công nhận" (với 3 biến quan sát KT1, KT2, KT3), hình thành giả thuyết H5.
• Mô hình nghiên cứu chính thức được hoàn thiện với 5 biến độc lập (25 biến quan sát) và 1 biến phụ thuộc (4 biến quan sát DL1 - DL4).
• Chương 3 trình bày chi tiết thang đo chính thức (Bảng 3.2), quy trình chọn mẫu thuận tiện quy mô 240 quan sát, quy trình kiểm định sơ bộ và phương pháp phân tích định lượng trên phần mềm SPSS.

CHƯƠNG 4: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU

Chương 4 phản ánh toàn bộ kết quả phân tích số liệu thực nghiệm:

• Thực trạng qua dữ liệu thứ cấp và sơ cấp: Đánh giá tổng quan phong trào NCKH sinh viên kinh tế tại TP.HCM và cơ cấu mẫu khảo sát theo độ tuổi, giới tính, chuyên ngành đào tạo.
• Kiểm định Cronbach’s Alpha: Toàn bộ các thang đo của 5 biến độc lập (Quan tâm khoa trường, Năng lực sinh viên, Nhận thức, Sự thích thú, Chính sách khen thưởng công nhận) và biến phụ thuộc đều đạt tiêu chuẩn độ tin cậy (hệ số Alpha > 0,6 và tương quan biến - tổng > 0,3).
• Phân tích EFA: Các chỉ số KMO và Bartlett’s Test đạt yêu cầu thống kê; phân tích phương sai trích và ma trận xoay nhân tố khẳng định tính hội tụ và phân biệt của các thang đo, không có biến bị loại.
• Phân tích hồi quy đa biến và kiểm định ANOVA: Xác nhận mô hình đạt độ phù hợp cao; kiểm định hiện tượng đa cộng tuyến qua hệ số phóng đại phương sai (VIF) cho thấy không xảy ra đa cộng tuyến. Cả 5 giả thuyết từ H1 đến H5 đều được chấp nhận với mức ý nghĩa thống kê $p < 0,05$.
• Kiểm định T-Test và giá trị trung bình: Đánh giá mức độ đồng tình thực tế của sinh viên đối với từng nhóm biến trong môi trường đào tạo.

CHƯƠNG 5: KẾT LUẬN VÀ ĐỀ XUẤT HÀM Ý QUẢN TRỊ

Chương 5 tóm tắt các phát hiện nghiên cứu, sau đó tập trung xây dựng hệ thống giải pháp/hàm ý quản trị phân bổ cho 5 nhóm yếu tố theo thứ tự ưu tiên dựa trên mức độ tác động thực tế:

1. Hàm ý quản trị cho nhóm "Năng lực sinh viên" (yếu tố tác động mạnh nhất).
2. Hàm ý quản trị cho nhóm "Chính sách khen thưởng và công nhận" (yếu tố tác động thứ hai).
3. Hàm ý quản trị cho nhóm "Quan tâm của khoa, trường" (yếu tố tác động thứ ba).
4. Hàm ý quản trị cho nhóm "Sự thích thú nghiên cứu khoa học" (yếu tố tác động thứ tư).
5. Hàm ý quản trị cho nhóm "Nhận thức đối với nghiên cứu khoa học" (yếu tố tác động thứ năm). Cuối chương, tác giả nêu rõ các giới hạn còn tồn tại của đề tài về mẫu và phạm vi không gian, đồng thời định hướng nội dung cho các nghiên cứu tiếp nối.

---

Kết quả và đóng góp

Kết quả nghiên cứu thực nghiệm

Mô hình hồi quy đa biến sau khi phân tích dữ liệu khảo sát từ 240 sinh viên kinh tế tại TP.HCM cho thấy cả 5 yếu tố trong mô hình nghiên cứu chính thức đều có tác động tích cực (+) cùng chiều đến biến phụ thuộc "Động lực tham gia nghiên cứu khoa học".

Thứ tự mức độ tác động của các biến độc lập được xác định cụ thể như sau:

STT	Tên yếu tố (Biến độc lập)	Xếp hạng mức độ tác động	Kết quả kiểm định giả thuyết
1	Năng lực sinh viên	Bậc 1 (Tác động mạnh nhất)	Chấp nhận H2 (+)
2	Chính sách khen thưởng và công nhận	Bậc 2	Chấp nhận H5 (+)
3	Quan tâm của khoa, trường	Bậc 3	Chấp nhận H1 (+)
4	Sự thích thú nghiên cứu khoa học	Bậc 4	Chấp nhận H4 (+)
5	Nhận thức đối với nghiên cứu khoa học	Bậc 5 (Tác động thấp nhất)	Chấp nhận H3 (+)

Đề xuất hàm ý quản trị của tác giả

Dựa trên mức độ ảnh hưởng của từng nhân tố, khóa luận đề xuất 5 nhóm hàm ý quản trị cụ thể nhằm nâng cao động lực nghiên cứu khoa học cho sinh viên khối kinh tế:

• Về Năng lực sinh viên: Nhà trường và các khoa cần tăng cường đào tạo kỹ năng nghiên cứu chuyên sâu, tổ chức các khóa bồi dưỡng phương pháp xử lý dữ liệu, định hướng phương pháp tìm kiếm ý tưởng nghiên cứu gắn với thực tế kinh tế, hỗ trợ phương tiện học tập.
• Về Chính sách khen thưởng và công nhận: Xây dựng quy chế khen thưởng kịp thời, công khai, minh bạch; tăng cường cộng điểm rèn luyện, xét cấp học bổng ưu tiên đối với các công trình nghiên cứu xuất sắc; cấp kinh phí hỗ trợ bổ sung khi công trình được đăng tải trên tạp chí khoa học hoặc kỷ yếu hội thảo.
• Về Quan tâm của khoa, trường: Đầu tư hoàn thiện hệ thống công nghệ thông tin, nâng cấp nguồn học liệu thư viện số; tạo điều kiện thuận lợi về thủ tục giải ngân và tạm ứng kinh phí nghiên cứu; phát huy vai trò định hướng học thuật của đội ngũ giảng viên hướng dẫn.
• Về Sự thích thú nghiên cứu khoa học: Xây dựng môi trường học thuật mở, giảm áp lực mang tính bắt buộc hành chính, tạo lập các câu lạc bộ học thuật để sinh viên trải nghiệm nghiên cứu như một sân chơi sáng tạo.
• Về Nhận thức đối với nghiên cứu khoa học: Đẩy mạnh công tác truyền thông về vai trò và giá trị thực tế của NCKH đối với phát triển nghề nghiệp, kỹ năng mềm và khả năng giải quyết các vấn đề thực tiễn của ngành kinh tế.

Đóng góp của đề tài

• Đóng góp khoa học: Khóa luận hệ thống hóa cơ sở lý thuyết về động lực học tập - nghiên cứu dựa trên các mô hình kinh điển (Maslow, Herzberg, Vroom); kiểm chứng mô hình trong bối cảnh sinh viên khối ngành kinh tế tại TP.HCM. Việc bổ sung biến "Chính sách khen thưởng và công nhận" thông qua phỏng vấn sâu giúp làm giàu thêm khung thang đo thực nghiệm tại Việt Nam.
• Đóng góp thực tiễn: Cung cấp bộ dữ liệu thực tế và các bằng chứng thống kê đáng tin cậy về mức độ chi phối của từng nhóm nhân tố; làm căn cứ thực chứng cho ban giám hiệu và phòng quản lý khoa học tại các trường đại học kinh tế thiết kế chính sách thúc đẩy phong trào NCKH sinh viên.

---

Hạn chế và hướng nghiên cứu tiếp

Khóa luận chỉ ra một số điểm hạn chế do điều kiện thực hiện nghiên cứu:

• Phương pháp chọn mẫu: Đề tài sử dụng phương pháp chọn mẫu thuận tiện phi xác suất với quy mô 240 quan sát, do đó tính đại diện tổng thể cho toàn bộ sinh viên khối ngành kinh tế tại khu vực TP.HCM còn ở mức tương đối.
• Phạm vi không gian và thời gian: Nghiên cứu chỉ tiến hành khảo sát trên địa bàn TP.HCM trong khoảng thời gian từ tháng 01/2023 đến tháng 04/2023, chưa phản ánh được sự biến động về động lực học thuật theo các giai đoạn khác nhau trong khóa học.
• Mô hình nghiên cứu: Đề tài mới chỉ xem xét 5 nhóm yếu tố cấu thành động lực nội tại và môi trường trường học, chưa đánh giá tác động của các biến số điều tiết hoặc trung gian như đặc điểm nhân khẩu học, thu nhập gia đình hay cơ hội việc làm ngoài trường đại học.

Hướng nghiên cứu tiếp theo:

• Mở rộng quy mô mẫu và chuyển sang phương pháp chọn mẫu xác suất (phân tầng hoặc ngẫu nhiên đơn giản) để nâng cao tính đại diện.
• Mở rộng phạm vi khảo sát so sánh giữa sinh viên khối ngành kinh tế với các khối ngành khác (kỹ thuật, công nghệ, xã hội nhân văn) hoặc so sánh giữa các địa phương khác nhau.
• Nghiên cứu bổ sung các nhân tố mới vào mô hình như: vai trò của cố vấn học tập, áp lực chương trình đào tạo, cơ hội thực tập và tuyển dụng từ doanh nghiệp.

---

Giá trị tham khảo

Tài liệu khóa luận có giá trị ứng dụng cụ thể cho hai nhóm đối tượng:

1. Sinh viên và học viên ngành Quản trị kinh doanh, Marketing, Kinh tế:
   • Tham khảo phương pháp: Là tài liệu mẫu hữu ích về quy trình nghiên cứu định lượng chuẩn tắc theo quy trình 14 bước: từ thiết kế nghiên cứu hỗn hợp, phỏng vấn sâu điều chỉnh thang đo, thiết kế bảng câu hỏi Google Forms, đến kỹ thuật xử lý dữ liệu thực nghiệm bằng SPSS (Cronbach’s Alpha, EFA, hồi quy, One-sample T-Test, ANOVA).
   • Tham khảo xây dựng thang đo: Thang đo chi tiết của 5 biến độc lập (Bảng 3.2) có thể được kế thừa hoặc điều chỉnh cho các đề tài nghiên cứu về hành vi học tập, động lực làm việc và quản trị nguồn nhân lực.
2. Cán bộ quản lý giáo dục, phòng Nghiên cứu khoa học và Đoàn - Hội các trường đại học:
   • Ứng dụng quản trị: Cung cấp căn cứ thực chứng giúp nhà quản lý xác định thứ tự ưu tiên trong chính sách hỗ trợ sinh viên: ưu tiên hàng đầu là nâng cao năng lực thực chiến và hoàn thiện cơ chế khen thưởng, công nhận minh bạch, trước khi áp dụng các giải pháp hành chính thuần túy.

---

Câu hỏi thường gặp

1. Vì sao biến "Chính sách khen thưởng và công nhận" được bổ sung vào mô hình nghiên cứu chính thức?

Trong mô hình đề xuất ban đầu (Chương 2), tác giả chỉ tổng hợp 4 yếu tố từ các tài liệu tham khảo. Khi tiến hành nghiên cứu định tính bằng phỏng vấn sâu có cấu trúc với 5 đáp viên, có 3 đáp viên (Đỗ Thùy Duyên, Nguyễn Gia Phát, Nguyễn Bảo Long) đã nhấn mạnh vai trò quyết định của việc khen thưởng, tuyên dương và cộng điểm rèn luyện đối với động lực của sinh viên. Kết hợp với cơ sở lý luận của Kovach (1987) và nghiên cứu của Lê Thị Kim Hoa & Bùi Thành Khoa (2020), tác giả đã quyết định bổ sung chính thức yếu tố "Chính sách khen thưởng và công nhận" (với 3 biến quan sát KT1, KT2, KT3) vào mô hình và thiết lập giả thuyết H5.

2. Kích thước mẫu khảo sát thực tế và phương pháp chọn mẫu của đề tài là gì?

Tác giả áp dụng phương pháp chọn mẫu thuận tiện phi xác suất. Bảng khảo sát được thiết kế trên nền tảng Google Forms và gửi đến sinh viên khối ngành kinh tế tại TP.HCM thông qua các nhóm mạng xã hội Zalo và Facebook. Tổng số phiếu khảo sát phát ra là 260 phiếu; sau khi sàng lọc loại bỏ các phiếu không hợp lệ hoặc thiếu thông tin, số lượng phiếu thu về hợp lệ được đưa vào xử lý trên phần mềm SPSS là 240 phiếu.

3. Trong 5 yếu tố được xác định, yếu tố nào tác động mạnh nhất và yếu tố nào tác động yếu nhất đến động lực nghiên cứu khoa học của sinh viên?

Kết quả phân tích hồi quy trong văn bản kết luận:

• Yếu tố tác động mạnh nhất là Năng lực sinh viên (xếp hạng 1). Điều này phản ánh rằng sinh viên chỉ thực sự có động lực khi tự tin về kiến thức chuyên môn, quỹ thời gian, ý tưởng khoa học và phương tiện nghiên cứu.
• Yếu tố tác động yếu nhất là Nhận thức đối với nghiên cứu khoa học (xếp hạng 5), đứng sau Chính sách khen thưởng và công nhận (hạng 2), Quan tâm của khoa, trường (hạng 3) và Sự thích thú nghiên cứu khoa học (hạng 4).

4. Thang đo ban đầu đã được điều chỉnh như thế nào sau giai đoạn nghiên cứu định tính?

Thông qua phỏng vấn sâu với 5 đáp viên, tác giả đã điều chỉnh cụ thể nội dung câu chữ của 2 biến quan sát thuộc nhóm "Năng lực sinh viên":

• Tại biến NL5: Tiếp thu ý kiến của đáp viên Nguyễn Quốc Tài và Lê Nguyễn Hồng Việt, tác giả thay đổi từ "tài sản" trong câu hỏi gốc thành từ "phương tiện" ("Bạn có đầy đủ các phương tiện phục vụ nghiên cứu khoa học").
• Tại biến NL4: Tiếp thu ý kiến của đáp viên Nguyễn Bảo Long, tác giả bổ sung từ "khoa học" vào câu hỏi ("Bạn có nhiều ý tưởng muốn thực hiện nghiên cứu khoa học chuyên sâu") để chuẩn hóa khái niệm học thuật.

5. Khóa luận sử dụng các lý thuyết nền tảng nào để giải thích hành vi và động lực của sinh viên?

Khóa luận vận dụng ba lý thuyết quản trị và tâm lý học kinh điển:

1. Lý thuyết nhu cầu của Maslow (1943): Xem hoạt động NCKH là phương tiện thỏa mãn nhu cầu bậc cao của sinh viên (nhu cầu được tôn trọng và tự thể hiện bản thân).
2. Thuyết hai nhân tố của Herzberg (1959): Phân định các yếu tố cơ sở vật chất, thủ tục kinh phí thuộc nhóm duy trì, trong khi sự ghi nhận thành tích và đam mê học thuật thuộc nhóm nhân tố động viên thúc đẩy hành vi.
3. Thuyết kỳ vọng của Vroom (1964): Giải thích động lực NCKH dựa trên kỳ vọng về khả năng hoàn thành công trình, niềm tin vào phần thưởng nhận được và giá trị thực tế của kết quả nghiên cứu đối với sinh viên.

---

Kết luận

Khóa luận tốt nghiệp của tác giả Nguyễn Thị Minh Thư đã giải quyết trọn vẹn mục tiêu xác định và đo lường các yếu tố ảnh hưởng đến động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên khối ngành kinh tế tại TP.HCM. Bằng việc kết hợp phương pháp nghiên cứu định tính (phỏng vấn sâu 5 đáp viên) và định lượng (khảo sát 240 sinh viên), nghiên cứu đã chứng minh thực nghiệm sự tác động tích cực của 5 yếu tố: Năng lực sinh viên, Chính sách khen thưởng và công nhận, Quan tâm của khoa trường, Sự thích thú và Nhận thức đối với NCKH. Kết quả phân tích chỉ ra rằng nâng cao năng lực bản thân và thiết lập cơ chế khen thưởng kịp thời, công khai là hai đòn bẩy quan trọng nhất để khơi dậy tinh thần học thuật của sinh viên. Công trình cung cấp hệ thống hàm ý quản trị thực tiễn, có giá trị ứng dụng cao cho công tác quản lý đào tạo và nghiên cứu khoa học tại các trường đại học khối kinh tế hiện nay.

Trích đoạn nội dung tài liệu

chương 1, tác giả nêu ra lý do chọn đề tài “Các yếu tố ảnh hưởng đến động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên khối ngành kinh tế tại thành phố Hồ Chí Minh”, trình bày mục tiêu cụ thể và mục tiêu tổng quát của nghiên cứu, đưa ra các câu hỏi và phương pháp nghiên cứu cũng như ý nghĩa và cấu trúc các chương của đề tài. 7 CHƯƠNG 2: CƠ SỞ LÝ LUẬN 2.1 Các khái niệm cơ bản 2. Động lực Động lực là yếu tố giúp con người tích cực làm việc hơn trong mọi điều kiện giới hạn của bản thân để có thể tạo ra những thành quả, năng suất mà bản thân mong muốn (Bedeian, 1993). Động lực biểu thị ra hành vi nghiên cứu chịu sự chi phối bởi nhiều yếu tố và khi bản thân đề ra mục tiêu và mong muốn đạt được thì động lực sẽ nảy sinh trong con người mọi chúng ta, nó như liều thuốc tinh thần giúp cho bản thân vượt qua mỗi khó khăn, rào cản và đạt được điều mong muốn; ngược lại nếu bản thân không muốn làm công việc hoặc điều gì đó thì động lực trong con người sẽ mất đi (Nee Boru, 2018).

Động lực là lực từ bên trong thúc đẩy một cá nhân quyết định làm hoặc không làm một việc nào đó, giúp cá nhân có thể làm việc mà không bị chán nản, khi đã xác định được điều mình làm và mục tiêu mình mong muốn thì cá nhân sẽ nảy sinh ra động lực để làm việc (Broussard & Garrison, 2004). Động lực được chia thành 3 loại động lực dựa trên đáp ứng các nhu cầu căn bản, động lực dựa trên điều kiện “nếu - thì” (củ cà rốt và cây gậy) và động lực tự thân (Daniel, 2009). Cụ thể: • Động lực dựa trên đáp ứng các nhu cầu căn bản: Nhu cầu căn bản của con người bao gồm nghỉ ngơi, ăn uống, sinh lý,…Khi các nhu cầu không được thỏa mãn thì bản thân con người sẽ tự đưa ra hành vi để đáp ứng nhu cầu đó. • Động lực dựa trên điều kiện “nếu - thì”: Động lực “nếu - thì” ở đây dùng để chỉ ra con người muốn đạt được kết quả tốt thì phải biết làm việc và nỗ lực, nếu lười biếng thì sẽ không nhận được kết quả tốt.

• Động lực tự thân: khi chúng ta được làm công việc mình yêu thích hoặc đúng sở trường thì động lực trong con người sẽ tự sinh ra, nó giúp cho chúng ta có hứng thú làm việc và đạt được kết quả cao mà không có đòi hỏi “nếu - thì”. Thông qua những định nghĩa trên, có thể thấy rằng động lực là nguồn năng lượng giúp cho chúng ta có thêm sức mạnh để làm một việc gì đó với mục đích mang lại 8 được kết quả cao. Động lực xuất phát từ bên trong lẫn bên ngoài của mỗi con người, khi chúng ta làm những công việc mà mình ưa thích thì động lực sẽ tự sinh ra và giúp chúng ta làm việc một cách hưng phấn, đạt được những thành tựu mong muốn. Nghiên cứu khoa học Nghiên cứu khoa học thực chất là hoạt động sáng tạo, tìm kiếm những kiến thức có liên quan đến sự vật, hiện tượng thuộc về các lĩnh vực tự nhiên, xã hội nhằm mục đích tìm tòi ra những kiến thức và sáng tạo giúp đưa ra giải pháp ứng dụng vào các hoạt động nghiên cứu thực tiễn (Quốc hội, Luật Khoa học và công nghệ, 2013).

Hoạt động nghiên cứu khoa học giúp con người gia tăng được tư duy sáng tạo, khả năng tìm kiếm thông tin và phát hiện ra những thứ mới lạ. Nghiên cứu khoa học được xem là một quá trình khá cụ thể thông qua đó chúng ta có thể phát triển khả năng nghiên cứu, tìm tòi ra những điều mới lạ, phát minh ra các phương pháp và phương tiện để đáp ứng nhu cầu của con người và xã hội (Fırat, 2016). Nghiên cứu khoa học đòi hỏi con người cần phải tìm hiểu những hiện tượng sự việc xung quanh một cách có trình tự (Babbie, 1989). Nghiên cứu khoa học không chỉ là nghiên cứu những hiện tượng, sự việc xung quanh con người mà nó còn nghiên cứu trong lĩnh vực kinh doanh như thông tin khách hàng, thu thập dữ liệu, tập hợp các ý kiến để đưa ra được quyết định (Zikmund, 2000).

Qua đó, có thể định nghĩa được nghiên cứu khoa học là hoạt động nghiên cứu, tìm tòi những sự vật và hiện tượng mới lạ, giúp con người có thêm nhiều kiến thức mới, trải nghiệm về thành tựu khoa học hiện đại. Không những vậy, nghiên cứu khoa học còn đáp ứng nhu cầu cuộc sống cho con người và xã hội thông qua việc phát minh ra các phương pháp, một đất nước có nhiều hoạt động nghiên cứu khoa học thì đất nước sẽ ngày càng phát triển và tiến bộ. Sinh viên Định nghĩa sinh viên là những người tuổi đời còn trẻ, họ là những người năng động, thích sáng tạo, và dễ tiếp thu những kiến thức mới, là người có kiến thức và đang được đào tạo trong các trường cao đẳng và đại học (Nguyễn Nam, 2022). Sinh viên là những người có mối quan hệ bên ngoài xã hội khá tốt, vì môi trường sinh viên 9 là môi trường tập thể, có thể gặp được nhiều người và là mối quan hệ chung của xã hội.

Tóm lại, sinh viên là những người thuộc tầng lớp trí thức trẻ của xã hội. Sinh viên được xem như nền tảng của đất nước, góp phần đóng góp kiến thức, sức trẻ để xây dựng và phát triển đất nước ngày càng lớn mạnh hơn.2 Các lý thuyết liên quan đến đề tài 2. Lý thuyết nhu cầu của Maslow (1943) Theo Abraham Maslow mỗi sự việc con người hướng tới điều dựa trên những hành vi cụ thể, nhu cầu chính là nơi khởi nguồn cho các hành vi và được chia thành 5 cấp bậc bao gồm nhu cầu sinh lý, nhu cầu an toàn, nhu cầu xã hội, nhu cầu được tôn trọng và nhu cầu tự thể hiện. • Nhu cầu sinh lý: được xếp ở bậc cuối cùng của tháp nhu cầu Maslow, đây là những như cầu đơn giản của con người như ăn, uống, nghỉ ngơi,…Khi con người mong muốn một nhu cầu nào đó và đã được đáp ứng thì sẽ tiếp tục hướng tới một nhu cầu khác cao hơn.

• Nhu cầu an toàn: là những nhu cầu về một cuộc sống an toàn, mong muốn những điều tốt đẹp và tránh khỏi những thứ nguy hiểm. • Nhu cầu xã hội: đây là nhu cầu quan trọng của con người, ở nhu cầu này con người mong muốn được trở thành một thành viên trong một tập thể, có một địa vị nào đó trong xã hội. • Nhu cầu được tôn trọng: con người khao khát thể hiện ý kiến cá nhân của mình và được thừa nhận cũng như nhận được sự tôn trọng của những người xung quanh. • Nhu cầu tự thể hiện: đây là nhu cầu cao nhất trong tháp nhu cầu Maslow, là mong muốn được thực hiện những ước mơ, hoãi bão của bản thân, được thể hiện mình và mang lại cho xã hội những điều tốt đẹp nhất.

1: Tháp nhu cầu Maslow (Abraham Maslow, 1943) Nguồn: (Maslow, 1943) 2. Thuyết hai nhân tố của Frederick Herzberg (1959) Theo thuyết hai nhân tố của Frederick Herzberg được phát triển vào năm 1959, học thuyết chỉ ra rằng có hai nhóm nhân tố ảnh hưởng đến động lực của nhân viên tại nơi làm việc bao gồm nhân tố duy trì và nhân tố động viên. Cụ thể như sau: • Nhân tố duy trì: là tập hợp các nhân tố nói về sự không hài lòng trong quá trình thực hiện công việc hoặc một nhu cầu, mong muốn nào đó. Nhân tố duy trì bao gồm: chính sách của doanh nghiệp, chính sách lương thưởng, môi trường làm việc, mối quan hệ giữa người với người tại nơi làm việc,… • Nhân tố động viên: là những nhân tố liên quan đến sự thích thú, hài lòng của con người tại nơi làm việc, bao gồm sự thỏa mãn trong công việc, những kết quả đạt được trong quá trình làm việc, những cơ hội được tạo ra,… Hình 2.

2: Thuyết hai nhân tố của Frederick Herzberg (1959) Nguồn: (Christina M. Học thuyết kỳ vọng của Victor Vroom (1964) Học thuyết kỳ vọng được nhà tâm lý học người Canada Victor H. Vroom phát triển vào năm 1964. Ông đã đưa ra kết luận động lực của con người phụ thuộc bởi ba yếu tố bao gồm kỳ vọng; phương tiện, công cụ và giá trị, chất xúc tác, mức độ hấp dẫn.

• Kỳ vọng: là việc một cá nhân có sự nỗ lực, cố gắng trong công việc sẽ nhận được kết quả như mong muốn và có được sự công nhận của mọi người. • Phương tiện, công cụ: yếu tố này chỉ ra được mức độ tin tưởng của một cá nhân dành cho một người nào đó, nếu một người cố gắng làm và hoàn thành tốt công việc của mình họ sẽ có niềm tin họ sẽ nhận được phần thưởng xứng đáng và điều này góp phần thúc đẩy động lực làm việc ngày càng tăng cao. • Giá trị, chất xúc tác, mức độ hấp dẫn: là sự so sánh giữa kết quả phần thưởng công việc so với mục tiêu đã đề ra của một cá nhân khi thực hiện công việc. 3: Học thuyết kỳ vọng của Victor Vroom (1964) Nguồn: (V Vroom, L Porter, E Lawler, 2015) 12 2.3 Các mô hình nghiên cứu có liên quan 2.

Mô hình trong nước 2. Nguyễn Thị Mỹ Duyên, ThS. Nguyễn Minh Tôn (2022). Phân tích các yếu tố tác động đến động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên trường Đại học Nông lâm thành phố Hồ Chí Minh Bài nghiên cứu “Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên trường Đại học Nông lâm thành phố Hồ Chí Minh” được thực hiên bởi sinh viên Nguyễn Thị Mỹ Duyên và Ths.

Nguyễn Minh Tôn, khảo sát 300 sinh viên trường Đại học Nông lâm TPHCM. Bài nghiên cứu sử dụng ba phương pháp nghiên cứu bao gồm phương pháp chọn mẫu nghiên cứu, phương pháp thu thập số liệu và phương pháp phân tích số liệu. Tác giả tiến hành thu thập dữ liệu và xử lý dữ liệu thông qua phần mềm SPSS. Sau khi xử lý dữ liệu, nhóm tác giả tiến hành kiểm định chất lượng thang đo bằng hệ số Cronbach’s Alpha, phân tích nhân tố khám phá EFA.

Kết quả sau cùng kết luận được có 4 yếu tố ảnh hưởng đến động lực tham gia nghiên cứu khoa học của sinh viên bao gồm (1) quan tâm của khoa, trường, (2) năng lực sinh viên, (3) nhận thức đối với nghiên cứu khoa học, (4) giảng viên hướng dẫn.