phần mở đầu, kết luận, khuyến nghị, tài liệu tham khảo và phụ lục, luận văn gồm ba chƣơng: Chƣơng 1: Cơ sở lí luận và thực tiễn của đề tài Chƣơng 2: Xây dựng website học trực tuyến để tổ chức học tập theo mô hình học tập đảo ngƣợc Chƣơng II - Cấu trúc tế bào, Sinh học 10 trung học phổ thông. Chƣơng 3: Thực nghiệm sƣ phạm 5 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com CHƢƠNG 1: CƠ SỞ LÍ LUẬN VÀ THỰC TIỄN CỦA ĐỀ TÀI 1. TỔNG QUAN LỊCH SỬ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1. Trên thế giới Học tập đảo ngƣợc (Flipped learning) là một phƣơng thức thiết kế DH đã và đang đƣợc phát triển tại nhiều quốc gia trên thế giới.
Học tập đảo ngƣợc đƣợc nghiên cứu và là cơ sở lý thuyết để tổ chức một mô hình học tập đã đƣợc áp dụng rộng rãi là lớp học đảo ngƣợc (Flipped classroom). Phƣơng thức DH theo lý thuyết học tập đảo ngƣợc bắt nguồn từ ý tƣởng độc lập của một số tác giả về phƣơng thức dạy học mới đem lại hiệu quả học tập và kích thích việc học tập chủ động. Theo những cách khác nhau nhƣng họ cùng đề xuất chia quá trình dạy học thành 2 giai đoạn: giai đoạn tự học trƣớc khi tới lớp và giai đoạn học trên lớp. Hai tác giả Barbara Walvoord và Virginia Johnson Anderson trong quyển sách có tên “Effective Reading: a tool for learning and assessment” xuất bản năm 1998 đã đề xuất cách đánh giá việc học sao cho đem lại hiệu quả học tập và kích thích việc học tập chủ động.
Trên cơ sở đó họ đã đề xuất sử dụng các hình thức nhƣ đọc và tóm tắt tài liệu về bài học mới, trả lời câu hỏi hoặc hoàn thành phiếu bài tập để kiểm tra sự hiểu của ngƣời học. Vào thập niên 1990, tại Khoa công nghệ và Khoa học Ứng dụng của Đại học Harvard, ông Trƣởng Khoa Eric Mazur và giáo sƣ Vật lý và Vật lý ứng dụng Balkanski (NewsRx Health, 2012) đã sử dụng mô hình với tên gọi là Peer Instruction (học lẫn nhau) sau khi giáo sƣ này thấy rằng mặc dù bài giảng của ông đƣợc đánh giá cao, nhiều sinh viên vẫn chƣa thật sự hiểu các khái niệm Vật lý trong bài giảng của mình. Theo cách dạy và học mới, ngƣời học nghe những bài giảng ngắn qua các đoạn băng video và sau đó tất cả phải trả lời câu hỏi kiểm tra khái niệm trên hệ thống quản lý học. Kế đến ngƣời học tham gia vào các hoạt động thảo luận nhóm trên lớp học và GV sẽ phản hồi để điều chỉnh những câu trả lời sai [10].
Trên những cơ sở đó, các lớp học đảo ngƣợc đƣợc hình thành với tƣ tuởng chung là tổ chức dạy học theo 2 giai đoạn: tổ chức cho học sinh tự học kiến thức cơ bản trƣớc khi tới lớp với sự hỗ trợ của CNTT&TT và tổ chức học trên lớp để thảo 6 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com luận, luyện tập, vận dụng kiến thức. Tiếp sau đó, học tập đảo ngƣợc hay cụ thể là mô hình lớp học đảo ngƣợc đƣợc trình bày trong nhiều hội thảo, hội nghị khoa học nhƣ hội thảo dạy và học của Hiệp hội khoa học chính trị Mỹ (2007), hội nghị khoa học về lớp học đảo ngƣợc Bergmann et al. Với cách học tích cực và kết hợp với sự hỗ trợ của công nghệ, mô hình lớp học đảo ngƣợc nhanh chóng thu hút các nhà giáo dục ở Mỹ và một số quốc gia khác. Khan Academy là một tổ chức phi lợi nhuận đƣợc thành lập với mục đích cải tiến cách học.
Trang web của tổ chức này cung cấp trên 3.250 bài giảng miễn phí bằng băng ghi hình về các môn học khác nhau nhƣ Toán, Khoa học, Chính trị,. Đây đƣợc xem là một lớp học toàn cầu; HS, sinh viên và GV có thể sử dụng kho tƣ liệu này miễn phí. Thông qua trang web này nhiều GV đã khai thác nguồn tài liệu phong phú để ứng dụng mô hình lớp học đảo ngƣợc [10]. Mô hình lớp học đảo ngƣợc đƣợc triển khai đầu tiên ở Mỹ trong nhiều trƣờng đại học và THPT.
Hiện nay, mô hình lớp học đảo ngƣợc đang ngày càng đƣợc sử dụng rộng rãi và đã đạt đƣợc những thành công nhất định ở nhiều nƣớc trên thế giới. Ở Mỹ, theo một cuộc khảo sát do Sophia Learning và Flipped Learning Network tiến hành hồi tháng 5 năm 2014, số lƣợng GV áp dụng mô hình lớp học đảo ngƣợc trong giảng dạy ở Mỹ tăng lên 78% trong năm 2014, so với chỉ 48% vào năm 2012. Trong đó, các GV tham gia khảo sát đều đồng ý rằng mô hình này giúp thái độ học tập trong lớp đƣợc cải thiện rất nhiều và điểm số của HS tăng lên 67% so với cách học truyền thống [19]. Ngoài ra, 3/4 trong tổng số 180.000 HS trung học tham gia cuộc khảo sát Speak Up năm 2013 cũng đồng ý rằng mô hình lớp học đảo ngƣợc mang lại hiệu quả học tập cao hơn so với bình thƣờng.
Với những ƣu điểm trên, mô hình lớp học đảo ngƣợc đƣợc nhiều cơ sở giáo dục ở Mỹ áp dụng trong giảng dạy, chủ yếu ở các bậc trung học và đại học. Ngoài ra, nhiều quốc gia khác nhƣ Anh, Úc, Singapo, Việt Nam… cũng đã triển khai mô hình lớp học đảo ngƣợc. Nhƣng cũng nhƣ các mô hình học tập khác, mô hình học tập đƣợc tổ chức dựa trên lý thuyết Học tập đảo ngƣợc không phải là mô hình học tập tuyệt đối cho 7 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com mọi đối tƣợng ngƣời học, mọi bài học. Học tập đảo ngƣợc cũng yêu cầu đƣợc triển khai đúng cách.
Chính vì vậy, trong quá trình thực hiện cũng có những mô hình đã thất bại. Bên cạnh đó “lớp học đảo ngƣợc” là thuật ngữ sử dụng phổ biến chỉ các cách đã triển khai DH của các tổ chức và cá nhân khác nhau dựa trên tƣ tƣởng của lý thuyết học tập đảo ngƣợc, chứ chƣa có các nghiên cứu cụ thể để xây dựng mô hình DH đáp ứng các yếu tố của lý thuyết học tập đảo ngƣợc. Vì vậy, trong phạm vi luận văn, chúng tôi sử dụng khái niệm “lớp học đảo ngƣợc” để đề cập đến các cách triển khai DH đã đƣợc các tổ chức, cá nhân đã tự áp dụng trên tƣ tƣởng của lý thuyết học tập đảo ngƣợc và khái niệm “mô hình học tập đảo ngƣợc” để đề cập đến mô hình học sẽ nghiên cứu và xây dựng trong đề tài trên cơ sở áp dụng lý thuyết học tập đảo ngƣợc và đảm bảo các yếu tố của học tập đảo ngƣợc theo Flipped Learning Network. Tình hình áp dụng DH theo lý thuyết học tập đảo ngược ở Việt Nam Ở Việt Nam, học tập đảo ngƣợc đang đƣợc chú ý và đã có những bƣớc đi đầu tiên.
Lý thuyết học tập đảo ngƣợc chủ yếu đƣợc các cơ sở giáo dục và các cá nhân triển khai dƣới dạng lớp học đảo ngƣợc. Hiện nay lớp học đảo ngƣợc đã đƣợc sử dụng trong giảng dạy ở một số cơ sở giáo dục nhƣ Đại học FPT, Trung tâm Anh ngữ quốc tế Apollo, Trung tâm Anh ngữ Việt Mỹ VATC… và một số trang web học trực tuyến nhƣ Zuni.com… Bên cạnh đó cũng đã có một số thầy cô giáo đã tìm hiểu, mạnh dạn áp dụng và đạt những kết quả bƣớc đầu nhƣ cô giáo Tô Thụy Diễm Quyên, giảng viên Chƣơng trình ứng dụng CNTT vào DH của Bộ GD&ĐT, thầy Ngô Trần Định Công – GV môn Sinh học,… Trƣờng Đại học FPT đã triển khai lớp học đảo ngƣợc trên 4 lớp với 100 sinh viên. Kết quả cho thấy, tỉ lệ sinh viên đỗ thực hành tại đại học FPT đã tăng từ 30% ở các lớp thông thƣờng lên 53% ở các lớp áp dụng mô hình [9]. Website học trực tuyến Moon.vn, một website có uy tín với HS Việt Nam đã triển khai lớp học đảo ngƣợc từ năm 2014.
8 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Lớp học đảo ngược được triển khai trên website Moon.vn Website Zuni.vn cũng đã giới thiệu về lớp học đảo ngƣợc và khuyến khích, tạo điều kiện cho các GV áp dụng mô hình này trên website. Lớp học đảo ngược được giới thiệu trên website zuni.vn Nhiều thầy cô giáo đã tập trung nghiên cứu và mạnh dạn áp dụng lớp học đảo ngƣợc. Website học trực tuyến hoclaitudau.com của thầy giáo Nguyễn Minh Tuấn chính thức mở các lớp ôn luyện thi môn Toán áp dụng lớp học đảo ngƣợc từ năm 2016.
Để triển khai đƣợc mô hình học tập mới này, thầy giáo Nguyễn Minh Tuấn đã thực hiện một chuyên đề giới thiệu về lớp học đảo ngƣợc đến các phụ huynh và HS. 9 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Chuyên đề về lớp học đảo ngược trên website hoclaitudau.com Cô giáo Tô Thụy Diễm Quyên, giảng viên Chƣơng trình ứng dụng CNTT vào DH của Bộ Giáo dục và đào tạo, đã áp dụng thử nghiệm lớp học đảo ngƣợc trong DH Hóa học 9 tại thành phố Hồ Chí Minh. Qua thử nghiệm cho thấy HS tích cực, chủ động thực hiện nhiệm vụ học tập ở nhà và tích cực, hứng thú, tham gia có hiệu quả hoạt động thảo luận, luyện tập tại lớp.
Trong bộ môn Sinh học, Thầy Ngô Trần Định Công đã áp dụng lớp học đảo ngƣợc trong lớp luyện thi đại học và nhận thấy những biến đổi lớn: HS hiểu nhanh và cặn kẽ những nội dung thầy giảng lại trên lớp và đặt câu hỏi rất sâu sắc, điều đó có đƣợc là do HS đã đƣợc tiếp cận nội dung học từ ở nhà, nắm vững các nội dung cơ bản và xác định đƣợc các nội dung còn gây khó khăn với bản thân, từ đó các hoạt động trên lớp đạt hiệu quả cao hơn. 10 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Dạy học Sinh học 12 theo lớp học đảo ngược Ngoài ra còn các thầy cô giáo ở bậc đại học và THPT đã thử nghiệm lớp học đảo ngƣợc và nhận đƣợc những phản hồi tích cực từ HS. Hạn chế của việc áp dụng DH theo lý thuyết học tập đảo ngược ở Việt Nam.
Bản thân lý thuyết học tập đảo ngƣợc có nhiều ƣu điểm nổi bật. Tuy nhiên việc áp dụng DH theo lý thuyết học tập đảo ngƣợc ở Việt Nam còn tồn tại một số hạn chế. Chúng tôi nhận thấy các lớp học đảo ngƣợc đã triển khai dựa trên tƣ tƣởng chung của Học tập đảo ngƣợc là tổ chức DH theo 2 giai đoạn: tự học kiến thức cơ bản trƣớc khi tới lớp với sự hỗ trợ của CNTT&TT và thời gian trên lớp dành chủ yếu cho hoạt động luyện tập, vận dụng kiến thức.