phần Mở đầu, kết luận, danh mục tài liệu tham khảo và phụ lục thì luận văn gồm có 4 chƣơng nhƣ sau: CHƢƠNG 1: Tổng quan tình hình nhiên cứu và cơ sở lý luận CHƢƠNG 2: Phƣơng pháp luận và thiết kế nghiên cứu 4 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 3: Thực trạng văn hóa doanh nghiệp tại các doanh nghiệp công nghệ thông tin trên địa bàn thành phố Hà Nội CHƢƠNG 4: Định hƣớng và đề xuất một số giải pháp nâng cao văn hóa doanh nghiệp của các doanh nghiệp công nghệ thông tin trên địa bàn thành phố Hà Nội 5 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VÀ CƠ SỞ LÝ LUẬN 1. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU 1. Tình hình nghiên cứu trên thế giới Nghiên cứu xây dựng văn hoá doanh nghiệp nhận đƣợc sự quan tâm rất lớn của các học giả , doanh nghiệp, các nhà quản lý. Có nhiều công trình nghiên cứu về văn hóa doanh nghiệp của các tác giả nƣớc ngoài nhƣ: “Chinh phục các làn sóng văn hóa” của Fons Trompenaars và Charles Hampden Turner; “Xây dựng văn hóa doanh nghiệp, 7 bƣớc đến thành công” của tác giả Andrian Gostick & Chester Elton; Terrence E.Deal và Allan A.Kennedy, 1982 với Văn hoá tổ chức; Bản sắc văn hóa doanh nghiệp của tác giả David H.
Maister; Văn hoá doanh nghiệp và sự lãnh đạo của tác giả Edgar H.Schein; Chẩn đoán và thay đổi văn hoá tổ chức: Dựa trên khung giá trị cạnh tranh của Kim S.Cameron và Robbert E.Quinn; “Nghệ thuật quản lý nh ững nguyên tắc để thu dụng và giữ đƣợc nhân viên giỏi nhất” của Jefferey J.Fox,… Năm chiều văn hóa Hofstede Công trình nghine cứu của Hofstede về sự khác biệt văn hóa của cộng đồng các quản lý công ty quốc tế. Nó giải thích sự khác biệt trong suy nghĩ của những ngƣời ở các dân tộc khác nhau trên toàn thế giới. Theo Hofstede thì có 4 chiều văn hóa gồm có 1)Khoảng cách quyền lực(Power Distance - PD); 2) Chủ nghĩa cá nhân(individualism- IDV); 3) Tâm lý né tránh(uncertainty avoidance index- UAI); 4)Nam tính(Masculinity-MAS). Sau khi Hofstede đƣa ra 4 chiều văn hóa này, Micheak Harris Bond và các đồng sự của mình nhận thấy rằng, nếu chỉ dựa vào 4 chiều văn hóa trên thì khó đánh giá đƣợc sự khác biệt giữa văn hóa Châu Âu và Châu Á.
Họ đã đƣa ra thêm chiều Văn hóa thứ 5, ban đầu đƣợc gọi là “động lực Khổng Tử” (Confucian Dynamism). Sau đó Hofstede đã đƣa thêm chiều này vào nghiên cứu ban đầu của mình với tên gọi “định hƣớng dài hạn” (Long Term Orientation). Công trình của Greert Hofstede là một thƣớc đo để đánh giá một nền văn hóa, so sánh với những nền văn hóa khác. 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com Bản sắc văn hóa doanh nghiệp của David H.
Maister Tác giả đƣa ra kết quả của cuộc nghiên cứu kết hợp những dữ liệu và chứng cứ dựa trên những nhân tố đƣa đến sự thành công về tài chính. Khảo sát 139 văn phòng của 29 công ty trên 15 quốc gia kinh doanh trên 15 mặt hàng với dịch vụ khác nhau, với cùng một câu hỏi đơn giản: quan điểm của cá nhân có tƣơng quan với sự thành công về tài chính hay không? Sau khảo sát, tác giả đƣa ra kết luận là có sự tƣơng quan. Hầu hết các công ty thành công về tài chính đã làm tốt hơn những công ty còn lại, hầu nhƣ trên mọi khía cạnh theo quan điểm của nhân viên và những công ty có nhân viên phục vụ tốt này đƣợc đánh giá là sinh nhiều tiền lời hơn. Điều này tác động mạnh hơn là những quan điểm đã mang đến những kết quả về tổ chức và phần lớn không thể khác đƣợc.
Các công trình nghiên cứu kể trên đã đề cập đến những nội dung rất sâu sắc và toàn diện của văn hóa doanh nghiệp, sự giao thoa giữa các nền văn hóa doanh nghiệp đƣợc các tác giả rất quan tâm và đề cập rất nhiều, hầu hết các tác giả đều cho rằng văn hóa doanh nghiệp là yếu tố không thể thiếu và cần đƣợc coi trọng hàng đầu để doanh nghiệp tồn tại đƣợc và tạo lợi thế cạnh tranh trong bối cảnh toàn cầu hóa hiện nay. Tình hình nghiên cứu tại Việt Nam Tại Việt Nam, nghiên cứu xây dựng văn hóa doanh nghiệp cũng đƣợc rất nhiều sự quan tâm của các tác giả và doanh nghiệp, đặc biệt là từ thời kỳ đổi mới đến nay. Có thể kể ra một số công trình nghiên cứu của các tác giả về văn hóa doanh nghiệp nhƣ: Văn hóa doanh nghiệp và triết lý kinh doanh của PGS.TS Đỗ Minh Cƣơng, trong tác phẩm này, tác giả đã đƣa ra định nghĩa về VHDN và các cấu trúc của nó. Tuy nhiên, tác giả tập trung nghiên cứu sâu vào các vấn đề triết lý kinh doanh; Văn hóa Kinh doanh của PGS.TS Dƣơng Thị Liễu, đây là giáo trình văn hóa kinh doanh giúp cho ngƣời đọc có những kiến thức chung nhất về Văn hóa kinh doanh và những kỹ năng cần thiết để tổ chức ứng dụng và phát triển các kiến thức kinh doanh trong hoạt động kinh tế, kinh doanh; Tinh thần doanh nghiệp – Giá trị định hướng của Văn hóa Kinh doanh Việt Nam của tác giả Trần Quốc Dân, tác giả 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com đã hệ thống một số vấn đề cơ bản về tinh thần doanh nghiệp, giá trị định hƣớng của văn hóa kinh doanh, nhấn mạnh vai trò và sự cần thiết phải khơi dậy và phát huy tinh thần doanh nghiệp trong trong thời kỳ đẩy mạnh công nghiệp hóa – hiện đại hóa đất nƣớc.
Qua những lý luận đó, tác giả đã nghiên cứu thực trạng của việc khơi dậy và phát huy tinh thần doanh nghiệp của Việt Nam từ thời kỳ nhà nƣớc phong kiến độc lập dân chủ cho đến nền kinh tế thị trƣờng xã hội chủ nghĩa; Bên cạnh đó, có nhiều công trình nghiên cứu của các tác giả nhƣ Tìm về bản sắc văn hóa Việt Nam của PGS.TSKH Trần Ngọc Thêm; Nhân cách doanh nhân và văn hóa kinh doanh ở Việt Nam trong thời kỳ đổi mới, hội nhập quốc tế của GS.TS Phùng Xuân Nhạ; Đạo đức kinh doanh và văn hóa công ty của PGS.TS Nguyễn Mạnh Quân; hay các công trình nghiên cứu của TS. Nguyễn Viết Lộc nhƣ Những yếu tố tâm lý – xã hội cản trở đến văn hóa doanh nhân Việt Nam trên Tạp chí Kinh tế phát triển, chuyên san tháng 6/2011, Tinh thần kinh doanh – cơ sở xây dựng hệ giá trị văn hóa doanh nhân Việt Nam trên chuyên san Kinh tế và Kinh doanh, tập 27,số 4 năm 2011 của tạp chí Khoa học – ĐHQG Hà Nộị hay Luận án tiến sĩ Quản trị kinh doanh với đề tài Văn hóa doanh nhân Việt Nam trong bối cảnh hội nhập quốc tế. Đặc biệt trong ngành CNTT tại Việt Nam hiện nay, có nhiều tác giả trẻ nghiên cứu về văn hóa doanh nghiệp của các doanh nghiệp lớn nhƣ FPT, CMC, MISA JSC… để làm khóa luận tốt nghiệp hay luận văn thạc sỹ của mình. Các nghiên cứu trên đều cho thấy sự quan trọng của việc xây dựng văn hóa doanh nghiệp, nhân tố sống còn để phát triển và tăng sức cạnh tranh trên thƣơng trƣờng của các doanh nghiệp.
Tuy nhiên chƣa có tác giả nào nghiên cứu về xây dựng và phát triển văn hóa doanh nghiệp trong các doanh nghiệp công nghệ thông tin trên địa bàn thành phố Hà Nội để đƣa ra mô hình phát triển và quy trình triển khai phù hợp với tiềm năng và thế mạnh của các doanh nghiệp trên địa bàn thủ đô Hà Nội. 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ VẤN ĐỀ NGHIÊN CỨU 1. Một số khái niệm cơ bản 1.
Văn hóa Văn hóa là khái niệm mang nội hàm rộng với rất nhiều cách hiểu khác nhau, liên quan đến mọi mặt đời sống vật chất và tinh thần của con ngƣời. Dƣới mỗi góc nhìn và cách tiếp cận, mỗi tác giả nghiên cứu lại xem xét văn hóa ở những khía cạnh khác nhau và có những khái niệm, định nghĩa khác nhau. Nhìn từ khái niệm niệm rộng, mỗi xã hội nhất định đƣợc phân định rõ bằng văn hoá đặc sắc. Tuy có nhiều khái niệm về văn hóa, về cơ bản, các nhà nghiên cứu thống nhất những phạm trù thuộc văn hóa, cụ thể: Văn hoá là tập hợp giá trị, niềm tin, hiểu biết chung, suy nghĩ và các chuẩn mực cho hành vi đƣợc thừa nhận chung bởi tất cả thành viên của xã hội.
Mỗi cá nhân khó có thể xác định rõ ràng chính xác văn hóa là gì nhƣng có thể cảm nhận đó và cảm thấy nó. Văn hoá cung cấp sự định hƣớng, hƣớng dẫn hành vi trong xã hội và đôi khi không thể nhận thấy đƣợc một cách rõ ràng; và nó ảnh hƣởng một cách sâu sắc đến việc ra quyết định của mỗi cá nhân trong xã hội đó. Tylor đƣa ra định nghĩa “Văn hóa hay văn minh, theo nghĩa rộng về tộc ngƣời học, nói chung gồm có tri thức, tín ngƣỡng, nghệ thuật, đạo đức, luật pháp, tập quán và một số năng lực và thói quen khác đƣợc con ngƣời chiếm lĩnh với tƣ cách một thành viên của xã hội”. Tác giả Tylor đã đồng nhất khái niệm văn hóa và văn minh là một; Theo đó, nội dung của văn hóa sẽ bao gồm tất cả những lĩnh vực liên quan đến đời sống con ngƣời, từ tri thức, tín ngƣỡng đến nghệ thuật, đạo đức, pháp luật… Đây là khái niệm đƣợc thừa nhận chung của nhiều ngƣời khi định nghĩa cảm quan về khái niệm văn hóa – nó đã liệt kê hết mọi lĩnh vực sáng tạo của con ngƣời.
Boas đƣa ra định nghĩa: “Văn hóa là tổng thể các phản ứng tinh thần, thể chất và những hoạt động định hình nên hành vi của cá nhân cấu thành nên một nhóm ngƣời vừa có tính tập thể vừa có tính cá nhân trong mối quan hệ với 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com môi trƣờng tự nhiên của họ, với những nhóm ngƣời khác, với những thành viên trong nhóm và của chính các thành viên này với nhau”. Năm 2002, UNESCO định nghĩa về văn hóa nhƣ sau: Văn hóa nên đƣợc đề cập đến nhƣ là một tập hợp của những đặc trƣng về tâm hồn, vật chất, tri thức và xúc cảm của một xã hội hay một nhóm ngƣời trong xã hội và nó chứa đựng, ngoài văn học và nghệ thuật, cả cách sống, phƣơng thức chung sống, hệ thống giá trị, truyền thống và đức tin.