tg eesee oe — +a TRUONG ĐẠI HỌC LUẬT HA NỘI Gà HỘI THẢO KHOA HỌC na. *VAI TRÒ CUA CÁC CONG TY ĐA QUOC GIA TRONG LINH VUC DAU TU QUOC TE VA NHUNG THACH THỨC DAT RA DOI VỚI VIỆT NAM TRONG GIAI ĐOẠN HIỆN NAY” : à Nội ~ Tháng 05/2018 kee e—— Ki YEU HỘI THẢO CAP TRƯỜNG “Vai trò của các công ty da quốc gia trong lĩnh vực đầu tư quốc tế và những thách thức đặt ra đối với Việt Nam trong giai đoạn hiện nay” MỤC LỤC TT "Tên chuyên đề Trang| 1 | Công ty đa quốc gia và tác động của nó đến hoạt động đầu tư quốc tễ | 3 TS. Trương Thị Thúy Bình và sinh viên Nguyễn Nhat Anh (Lớp 4038) Khoa Pháp luật thương mại quốc tê, Trường Đại học Luật Hà Nội ‘Vai trò của công ty đa quốc gia trong hoạt động đầu tư trực tiếp nước 15 ngoài vào Việt Nam trong giai đoạn hiện nay ThS. Đỗ Thu Hương Khoa Pháp luật thương mại quốc té, Trường Dai học Luật Hà Noi | a Pháp luật Việt Nam về hoạt động của công ty đa.
quốc gia trong lĩnh 2 vực đầu tư quốc tế TRS. Phạm Thanh Hằng, Khoa Pháp luật thương mại quốc tế, Trường Đại học Luật Hà Nội Van để pháp lý đặt ra với công ty đa quốc gia liên quan đến hoạt động 35 bảo vệ môi trường tại Việt Nam — Một số kiến nghị và giải pháp. và sinh viên Bùi Công Duy Linh (Lớp 39B-CLC) ThS. Lê Đình Quyết Khoa Pháp luật thương mại quốc tế, Trường Đại học Luật Hà Nội | Vấn đề pháp lý đặt ra với công ty đa quốc gia trong lĩnh vực thuế - Một 46 số kiến nghị và giải pháp ANCS.
Lê Thị Giang Khoa Pháp luật Dân sự, Trường Đại học Luật Hà Nội ty đa quốc "hấp luật Hoa Kì trong việc điều chỉnh hoạt động của công 6 gia — Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam ThS. Lê Đình Quyết Khoa Pháp luật thương mại quốc tế, Trường Đại học Luật Hà Nội Pháp luật một số nước trên thé giới trong việc điều chỉnh hoạt động 74 của công ty đa quốc gia ~ Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam | GY. Ngõ Thi Ngọc Ảnh Khoa Pháp luật thương mại quốc tế, Trường Đại học Luật Hà Nội Xu hướng điều chỉnh hoạt động của công ty đa quốc gia trong pháp. 84 luật quốc tế = Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam ThS.
Trần Thu Yến và sinh viên Bùi Việt Trung (Lớp 4037) Khoa Pháp luật thương mại quốc tế Trường Đại học Luật Hà Nội ` Xu hướng điều chỉnh hoạt động của công ty đa quốc gia trong pháp 9 uật các nước phát triển ~ Bài học kinh nghiệm cho Việt Nam THS. Hà Thị Phương Trà Khoa Pháp luật thương mại quốc tế, Trường Đại hoc Luật Hà Nội 10 Xu hướng điều chỉnh hoạt động của công ty đa quốc gia trong pháp 104 luật các nước đang phát triển — Bai học kinh nghiệm cho Việt Nam Thế. Phạm Minh Trang Viện Luật So sánh, Trường Đại học Luật Hà Nội i Các công ty đa quốc gia và hiện tượng "treaty shopping” trong giải 14 quyết tranh chấp đầu tư quốc tế Thể. Ngô Trọng Quân Khoa Pháp luật thương mại quốc tế Trường Dai học Luật Hà Nội 12 "Công ty đa quốc gia và những ảnh hưởng từ van đề báo hộ dau tư trực 129 ° tiếptới công ty đa quốc gia Thể.
Tran Phương Anh và sinh viên Đoàn Héng Chinh (Lớp 4038) Khoa Pháp luật thương mại quốc tế Trường Đại học Luật Hà Nội H “Các công ty đa quốc gia trong hoạt động đầu tư quốc tế và vấn đề trách 139 nhiệm xã hội trong lao động PGS. Trần Thị Thuý Lâm và ThS. Hà Thị Hoa Phượng. Khoa Pháp luật Kinh tế, Trường Đại học Luật Hà Nội.
14 Hoạt động chuyên giá của công ty đa quốc gia và thách thức đối với 148 việc quản lý thuế của Việt Nam Thế. Nguyễn Văn Luân, Khoa Pháp luật Kinh tế, Trường Đại học Luật Ha Nội ° 15 Giải quyết tranh chấp giữa công ty đa quốc gia và Nhà nước theo cam. 156 kết quốc tế và pháp luật Việt Nam NCS. Tran Anh Tuần Vu Pháp luật quốc tế, Bộ Tư pháp.
CONG TY ĐA QUỐC GIA VÀ TÁC ĐỘNG CUA NÓ. DEN HOẠT ĐỘNG ĐẦU TƯ QUỐC TE TS. Trương Thị Thuý Bình" ‘SV. Nguyễn Nhật Anh - Lớp 4038 ty xuyên quốc gia 1.
Tổng quan vé các công 1. Trong kinh tế, có thé bit gặp các thuật ngữ nói về các công ty không chỉ Xinh doanh trên thị trường nội địa mà còn hoạt động ở cả thị trường quốc tế, như: Công ty quốc tế (Intemational Corporation), Công ty đa quốc gia (Multinational Corporation) và Công ty xuyên quốc gia (Transnational Corporation). Trong đó, công ty quốc té là công ty có sự quốc tế bos thi trường, tức là hoạt độngở cả thị trường nội địa lẫn thị trường nước ngoài; Công ty đa ty có.sự quốc té hoá nguồn vốn, tức là có chủ đầu tư thuộc các quốc gia là công quốc tịch khác nhau; Công ty xuyên quốc gia là công ty có sự quốc tế hoá hoạt động kinh doanh nhưng chủ đầu tư thường thuộc một aa tịch. Tuy nhiên, trong bài viết này, xuất phát từ góc độ sự ảnh hưởng xuyên quốc gia trong.
hệ quốc tế, thuật ngữ Công ty xuyên quốc gia được sử dụng chưng, để chỉ rocả ty hoạt động trên quy mô quốc tế, tức có thé bao gồm cả 3 loại công ty các công kể trên. ‘Nhu vậy, có thể hiểu Công ty xuyên quốc gia (TNC) là khái niệm dùng, để chỉ các công ty sản xuất hay cung cấp hàng hoá, dịch vụ ở ít nhất hai quốc gia, hoạt động theo một hệ thống, có định hướng chiến lược phát triển chung. ‘Theo Free Legal Dictionary, TNC là “Bat kỳ tập đoàn nào được đăng ký và hoạt động tại nhiều quốc gia cùng một lúc; nó còn được gọi là tập đoàn đa quốc. tại một quốc gia và điều hành các văn phòng/công gia”.
Một TNC có trụ sở chính ty con phụ thuộc của mình tại cáo quốc gia khác, Ví dụ về TNC: Coca-Cola, Google, Nike, McDonalds, Theo quan điểm củaHội nghị của Liên Hợp Quốc về Thương mại và Phát triển (UNCTAD): “Các TNC bao gồm các công ty me và các công ty con của. chúngở các nước trên thé giới. Công ty mẹ là công ty kiếm soát toàn bộ tài sin của chúng ở nước sở hữu hơn là ở nước ngoài. Công ty con là công ty hoạt động, ở nước ngoài đưới sự quản lý của công ty mẹ và thường được gọi chung là chỉ nhánh ở nước ngoài.
Có các loại công ty con dưới đây: _ + Công ty con (Subsidiary): Chủ đầu tư (thuộc công ty mẹ) sở hữu hon 50% tổng tài sản của công ty. Họ có quyền chỉ định hoặc bãi nhiệm các thành viên bộ máy tổ chức và quản lý điều hành của công ty. + Công ty liên kết (Associate): Chủ đầu tư chiếm 10% tai sản công ty nhưng, chưa đủ tỉ lệ sở hữu để có quyền hạn như công ty phụ thuộc. * Khoa Pháp tug thương mại quốc tổ, Trường Đại học Luật Hà Nội.
` Nguyễn Thiết Sơn (2003), Các công xuyên quốc gia: Khái miệm, đặc trưng và những biểu hiển mới, NXB Khoa học xã hội, tS. ® at Is A TNC?, htps/neandglobalistienawecbly.eomindex hạn] + Chỉ nhánh (Branch): Công ty hoạt động ở nước ngoài với 100% tài sin sở. hữu của công ty me.” “Trong xu hướng toàn, cầu hoá kinh tế, với mạng lưới sản xuất, phân phối và quản lý ở tâm quốc tế, các TNC hiện đóng vai trồ rất quan trọng trong thúc đây thương mại quốc tế nói chung và đầu tr quốc tế nói riêng. Quá trình phát triển của các TNC Cé thé chia sự phát triển của các TNC thành các giai đoạn sau: = Giai dogn 1: Thời kỳ đầu cạnh tranh yedo của chả nghĩa te bin Các TNC ra đời trong thời kỳ phát triển của chủ nghĩa tư bản (CNTB).
“Trong thời ky đầu cạnh tranh tự do của CNTB, mye dich lợi nhuận và sự phát triển sản xuất đã làm tăng yêu cầu về thị trường nguyên liệu, thị trường lao động, thị trường hang hoá và thị trường tài chính. Các yêu câu đó đã thúc đẩy việc tăng cường khai thác và mở rộng hoạt động kinh doanh sang nước khác. Ngoài ra, sự cạnh tranh quyết liệt cũng hướng nhiều công ty trong nước di tìm lợi nhuận trên thị trường nước ngoài - Giai đoạn 2: Thời kỳ chủ nghĩadé quốc phát triển _ Các TNC bình thành và phát triển mạnh mẽ trong thời kỳ chủ nghĩa đế quốc. Trong thời kỳ này, quá trình tích tụ tr bản, tập trung sản xuất, sự kết hợp.
giữa giới tài chính và giới công thương đã dẫn đến sự ra đời của hàng loạt các tập đoàn săn xuất — kinh doanh lớn theo xu hướng độc quyền. Sự cạnh tranh tự do với sự thôn tính cá lớn nuốt cá bé cũng tạo thêm điều kiện cho sự hình thành. các tô chức kinh doanh độc quyền lớn. Sự cạnh tranh và xu hướng độc quy diễn ra mạnh mẽ cả trên thị trường trong nước lẫn nước ngoài, nên càng làm.
tăng tính quốc tế của các công ty TNC. i kỳ sau chiến tranh Thế giới II é giới, nhu cầu tăng cường quan hệ kinh tễ quốctế và sự hợp tác chính trị giữa các nước tư bản. chủ nghĩa đã tiếp tục tạo điều kiện cho sự phát triển của các TNC, đặc biệt tại các nước tư ban phát triển. kỳ kết thúc Chiến tranh lạnh, bước sang thế kỷ XXE = Giai đoạn 4: Thời ° Sau Chiến tranh lạnh, các TNC đã.
phát triển rất mạnh mẽ và đóng vai trò ngày cảng quan trong trong quan hệ quốc tố. Xu thé hoà địu sau Chiến ranh lạnh, sự phát triển của kinh tế hị trường như con đường phát triển chung, xu thé hợp tác cùng phát triển, trio lưu thúc đây thương mại tự do và hội nhập kinh t ~. đã tạo điều kiện cho các TNC mở rộng địa bản, phát triển hoạt thế giới. Thời kỳ này, các TNC đã có sự phát triển chóng mặt vi TNC tăng gin gấp đôi, từ khoảng 37.000 đầu thập kỷ 1990 lên gần 70.
lấp,tế hoá của chúng cũng phát triển chưa năm 2004. Đồng thời mức độ. từng, với số lượng chỉ nhánh ngoài tăng gần bồn lần, từ 170.000 đầu thập kỷ 1990 lên gần 690. Một điểm đáng lưuý, TNC không còn là độc quyền của các nước phát triển hàng đầu mà đã xuất hiện cả trong các nền.
“Hoàng Khắc Nam (2008), “Công ty xuyên quốc gia - chủ thé quan hệ quốc ", Tạp chỉ ‘Khoa học ĐHQGHN, Số 24/2008, tr, 157-167. *UNCTAD, World Investment Report 2005, tr.113 ơ kinh tế đang phát triển hoặc mới nỗi.