Tỷ Lệ Streptococcus Nhóm B Dương Tính Tại Mẫu Dịch Âm Đạo Của Thai Phụ 36-38 Tuần

Nghiên cứu tỷ lệ streptococcus nhóm B dương tính trong mẫu dịch âm đạo trực tràng của thai phụ 36-38 tuần tại bệnh viện Phụ sản Quốc tế Sài Gòn.

• Tác giả: Trần Thị Hai
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Hữu Trung
• Trường học: Đại Học Y Dược Thành Phố Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Sản Phụ Khoa
• Đề tài: Tỷ Lệ Streptococcus Nhóm B Dương Tính Tại Thai Phụ 36-38 Tuần Tại Bệnh Viện Phụ Sản Quốc Tế Sài Gòn
• Loại tài liệu: Luận Văn Chuyên Khoa Cấp II
• Năm xuất bản: 2021
• Địa điểm: Thành Phố Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 1.1. Sơ lược về liên cầu khuẩn nhóm B
• 1.2. Ảnh hưởng của nhiễm liên cầu khuẩn nhóm B trên thai phụ
• 1.3. Ảnh hưởng của nhiễm liên cầu khuẩn nhóm B lên sơ sinh
• 1.4. Các nghiên cứu về nhiễm liên cầu khuẩn nhóm B
• 1.5. Các yếu tố liên quan đến nhiễm liên cầu khuẩn nhóm B ở thai phụ
• 1.6. Điều trị dự phòng nhiễm liên cầu khuẩn nhóm B
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG - PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Thiết kế nghiên cứu
• 2.2. Địa điểm và thời gian tiến hành nghiên cứu
• 2.3. Đối tượng nghiên cứu
• 2.4. Biến số nghiên cứu
• 2.5. Phương thức tiến hành nghiên cứu
• 2.6. Phương pháp thu thập và xử lý phân tích số liệu
• 2.7. Y đức
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đặc điểm chung của các đối tượng nghiên cứu (n=228)
• 3.2. Kết quả khảo sát tiền căn
• 3.3. Kết quả nghiên cứu về thói quen vệ sinh
• 3.4. Kết quả đặc điểm của thai kỳ
• 3.5. Kết quả xét nghiệm GBS
• 3.6. Kết quả cấy kháng sinh đồ trên những thai phụ nhiễm GBS
• 3.7. Đặc điểm trẻ sơ sinh ở thai phụ nhiễm GBS
• 3.8. Các yếu tố liên quan đến nhiễm GBS ở thai phụ
• 3.9. Mối liên quan giữa tiền căn và kết quả cấy GBS
• 3.10. Thói quen vệ sinh và kết quả cấy GBS
• 3.11. Đặc điểm thai kỳ và kết quả cấy GBS
• 3.12. Phân tích đa biến, các yếu tố liên quan GBS
• 4. CHƯƠNG 4: BÀN LUẬN
• 4.1. Đặc điểm chung của các đối tượng nghiên cứu
• 4.2. Các yếu tố tiền sử của thai phụ
• 4.3. Kết quả nghiên cứu về thói quen vệ sinh
• 4.4. Kết quả đặc điểm của thai kỳ
• 4.5. Tỷ lệ GBS dương tính
• 4.6. Kết quả cấy kháng sinh đồ trên những thai phụ dương tính GBS
• 4.7. Đặc điểm trẻ sơ sinh ở thai phụ dương tính GBS
• 4.8. Các yếu tố liên quan đến GBS dương tính ở thai phụ
• 4.9. Mối liên quan giữa tiền căn và kết quả cấy GBS
• 4.10. Thói quen vệ sinh và kết quả cấy GBS
• KẾT LUẬN
• KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Streptococcus Nhóm B GBS Tầm Quan Trọng

Liên cầu khuẩn nhóm B (GBS) là một loại vi khuẩn Gram dương có khả năng gây nhiễm trùng chu sinh cho mẹ, thai nhi và trẻ sơ sinh. Theo y văn, nhiễm GBS là nguyên nhân hàng đầu gây bệnh tật và tử vong ở trẻ sơ sinh. Lây truyền dọc từ mẹ qua đường âm đạo là yếu tố quan trọng nhất. Thai phụ nhiễm GBS có nguy cơ trẻ sơ sinh mắc bệnh cao hơn 25 lần so với người không nhiễm. GBS gây viêm màng đệm, sinh non, thai chết lưu, viêm màng não và là nguyên nhân hàng đầu của nhiễm trùng huyết sơ sinh khởi phát sớm và muộn. Tỷ lệ nhiễm GBS ở mẹ khác nhau giữa các quốc gia, dao động từ 11,1% đến 48,5%. Tại Việt Nam, tỷ lệ này cũng khác biệt, từ 4,5% -18,1%.

1.1. Đặc Điểm Vi Sinh Vật Của Streptococcus Nhóm B GBS

GBS (Streptococcus agalactiae) là vi khuẩn hiếu khí, kỵ khí tùy nghi, hình cầu hoặc bầu dục, đường kính trung bình 1μm. Vi khuẩn bắt màu Gram dương, không di động, xếp thành cặp hoặc chuỗi. GBS không tạo bào tử và không có enzym catalase. Về cấu trúc, GBS có lớp vỏ polysaccharide và protein bề mặt giúp bám vào biểu mô và tránh hệ miễn dịch. GBS thường cư trú ở đoạn thấp ống tiêu hóa và âm đạo, có thể gây nhiễm khuẩn huyết, viêm phổi, viêm màng não ở trẻ sơ sinh.

1.2. Cơ Chế Bệnh Học Và Yếu Tố Độc Lực Của GBS

Quá trình lây truyền GBS từ mẹ sang con thường xảy ra khi chuyển dạ hoặc vỡ ối. Thai nhi hít, nuốt, tiếp xúc với dịch ối hoặc âm đạo có GBS. Trẻ bị tổn thương da, niêm mạc do sang chấn trong chuyển dạ tạo điều kiện cho vi khuẩn xâm nhập. Mức độ nhiễm khuẩn phụ thuộc vào mức độ nhiễm khuẩn của mẹ và các yếu tố thuận lợi. Cơ chế lây nhiễm GBS phức tạp, liên quan đến độc lực vi khuẩn, yếu tố tiếp nhận, yếu tố kết dính, hàng rào bảo vệ tự nhiên và đặc hiệu, yếu tố môi trường.

II. Tỷ Lệ Dương Tính GBS Ở Thai Phụ Vấn Đề Cấp Thiết

Nhiễm Streptococcus nhóm B (GBS) ở thai phụ là một vấn đề sức khỏe đáng quan tâm, đặc biệt là trong giai đoạn cuối thai kỳ (36-38 tuần). Tỷ lệ dương tính GBS có sự khác biệt lớn giữa các quốc gia và khu vực, cũng như giữa các nghiên cứu khác nhau. Điều này gây khó khăn trong việc đánh giá nguy cơ và xây dựng các biện pháp phòng ngừa hiệu quả. Việc xác định chính xác tỷ lệ dương tính GBS tại Bệnh viện Phụ sản Quốc tế Sài Gòn là rất quan trọng để có thể đưa ra các quyết định lâm sàng phù hợp và bảo vệ sức khỏe của cả mẹ và bé.

2.1. Ảnh Hưởng Của Nhiễm GBS Đến Thai Kỳ Và Sức Khỏe Mẹ Bầu

Nhiễm GBS ở thai phụ có thể dẫn đến nhiều biến chứng nguy hiểm, bao gồm viêm màng ối, vỡ ối sớm, sinh non, và nhiễm trùng hậu sản. Ngoài ra, GBS còn có thể gây ra các vấn đề sức khỏe nghiêm trọng cho mẹ như nhiễm trùng huyết và viêm nội mạc tử cung. Việc phát hiện và điều trị kịp thời nhiễm GBS là rất quan trọng để giảm thiểu nguy cơ biến chứng cho cả mẹ và bé.

2.2. Nguy Cơ Nhiễm GBS Ở Trẻ Sơ Sinh Và Các Biến Chứng Liên Quan

Trẻ sơ sinh nhiễm GBS có thể mắc các bệnh lý nghiêm trọng như viêm phổi, viêm màng não, và nhiễm trùng huyết. Nhiễm GBS ở trẻ sơ sinh có thể gây ra các di chứng lâu dài như tổn thương não, chậm phát triển, và thậm chí tử vong. Việc sàng lọc và điều trị dự phòng GBS cho thai phụ là biện pháp hiệu quả để giảm thiểu nguy cơ nhiễm trùng ở trẻ sơ sinh.

2.3. Các Yếu Tố Nguy Cơ Liên Quan Đến Nhiễm GBS Ở Thai Phụ

Nhiều yếu tố có thể làm tăng nguy cơ nhiễm GBS ở thai phụ, bao gồm tiền sử sinh non, vỡ ối sớm, sốt trong quá trình chuyển dạ, và nhiễm trùng đường tiết niệu. Ngoài ra, một số yếu tố khác như chủng tộc, tuổi tác, và tình trạng kinh tế xã hội cũng có thể ảnh hưởng đến nguy cơ nhiễm GBS. Việc xác định các yếu tố nguy cơ này giúp các bác sĩ có thể tập trung sàng lọc và điều trị cho những thai phụ có nguy cơ cao.

III. Sàng Lọc GBS Cho Thai Phụ 36 38 Tuần Phương Pháp Nào

Sàng lọc Streptococcus nhóm B (GBS) cho thai phụ ở tuần thứ 36-38 của thai kỳ là một biện pháp quan trọng để phòng ngừa nhiễm trùng sơ sinh. Các phương pháp sàng lọc phổ biến bao gồm nuôi cấy dịch âm đạo-trực tràng và xét nghiệm PCR. Nuôi cấy là phương pháp truyền thống, có độ nhạy cao, nhưng cần thời gian để có kết quả. PCR là phương pháp nhanh chóng, có độ đặc hiệu cao, nhưng chi phí có thể cao hơn. Việc lựa chọn phương pháp sàng lọc phù hợp phụ thuộc vào điều kiện cụ thể của từng cơ sở y tế và tình trạng của thai phụ.

3.1. Quy Trình Lấy Mẫu Và Xét Nghiệm GBS Chuẩn Xác

Việc lấy mẫu và xét nghiệm GBS cần được thực hiện đúng quy trình để đảm bảo kết quả chính xác. Mẫu dịch âm đạo-trực tràng nên được lấy bằng tăm bông vô trùng và gửi đến phòng xét nghiệm trong thời gian sớm nhất. Phòng xét nghiệm sẽ tiến hành nuôi cấy hoặc PCR để xác định sự hiện diện của GBS. Kết quả xét nghiệm sẽ được trả về cho bác sĩ để đưa ra quyết định điều trị phù hợp.

3.2. Độ Nhạy Và Độ Đặc Hiệu Của Các Phương Pháp Xét Nghiệm GBS

Độ nhạy và độ đặc hiệu là hai chỉ số quan trọng để đánh giá chất lượng của một xét nghiệm. Độ nhạy cho biết khả năng xét nghiệm phát hiện đúng những trường hợp dương tính, trong khi độ đặc hiệu cho biết khả năng xét nghiệm loại trừ đúng những trường hợp âm tính. Các phương pháp xét nghiệm GBS khác nhau có độ nhạy và độ đặc hiệu khác nhau, do đó cần lựa chọn phương pháp phù hợp để đảm bảo kết quả chính xác.

3.3. Chi Phí Xét Nghiệm GBS Và Các Yếu Tố Ảnh Hưởng

Chi phí xét nghiệm GBS có thể khác nhau tùy thuộc vào phương pháp xét nghiệm, cơ sở y tế, và khu vực địa lý. Chi phí xét nghiệm có thể là một rào cản đối với một số thai phụ, đặc biệt là những người có thu nhập thấp. Do đó, cần có các chính sách hỗ trợ để đảm bảo tất cả thai phụ đều có thể tiếp cận được dịch vụ sàng lọc GBS.

IV. Điều Trị GBS Ở Thai Phụ Phác Đồ Và Lưu Ý Quan Trọng

Điều trị Streptococcus nhóm B (GBS) ở thai phụ chủ yếu dựa vào kháng sinh dự phòng trong quá trình chuyển dạ. Penicillin là lựa chọn hàng đầu, nhưng có thể sử dụng các kháng sinh thay thế như ampicillin, cefazolin, hoặc clindamycin cho những người dị ứng penicillin. Việc điều trị cần được thực hiện theo phác đồ chuẩn và tuân thủ các lưu ý quan trọng để đảm bảo hiệu quả và an toàn.

4.1. Lựa Chọn Kháng Sinh Phù Hợp Cho Thai Phụ Nhiễm GBS

Penicillin là kháng sinh được lựa chọn hàng đầu để điều trị GBS ở thai phụ. Tuy nhiên, cần xem xét tiền sử dị ứng của thai phụ để lựa chọn kháng sinh thay thế phù hợp. Các kháng sinh thay thế có thể bao gồm ampicillin, cefazolin, hoặc clindamycin. Việc lựa chọn kháng sinh cần dựa trên kết quả kháng sinh đồ để đảm bảo hiệu quả điều trị.

4.2. Thời Điểm Và Liều Lượng Kháng Sinh Dự Phòng GBS

Kháng sinh dự phòng GBS nên được bắt đầu càng sớm càng tốt trong quá trình chuyển dạ. Liều lượng kháng sinh cần tuân thủ theo phác đồ chuẩn và được điều chỉnh tùy thuộc vào tình trạng của thai phụ. Việc sử dụng kháng sinh đúng thời điểm và liều lượng là rất quan trọng để giảm thiểu nguy cơ nhiễm trùng sơ sinh.

4.3. Tác Dụng Phụ Của Kháng Sinh Và Cách Xử Lý

Kháng sinh có thể gây ra một số tác dụng phụ như dị ứng, buồn nôn, tiêu chảy, và viêm đại tràng giả mạc. Cần theo dõi chặt chẽ các tác dụng phụ của kháng sinh và có biện pháp xử lý kịp thời. Trong trường hợp xảy ra dị ứng nghiêm trọng, cần ngừng sử dụng kháng sinh và chuyển sang sử dụng kháng sinh thay thế.

V. Nghiên Cứu Tỷ Lệ GBS Tại Bệnh Viện Phụ Sản Quốc Tế Sài Gòn

Nghiên cứu về tỷ lệ Streptococcus nhóm B (GBS) dương tính tại Bệnh viện Phụ sản Quốc tế Sài Gòn cung cấp dữ liệu quan trọng về tình hình nhiễm GBS tại địa phương. Kết quả nghiên cứu giúp đánh giá hiệu quả của các biện pháp sàng lọc và điều trị hiện tại, đồng thời đưa ra các khuyến nghị để cải thiện chất lượng chăm sóc sức khỏe cho thai phụ và trẻ sơ sinh.

5.1. Mục Tiêu Và Phương Pháp Nghiên Cứu

Nghiên cứu nhằm xác định tỷ lệ GBS dương tính ở thai phụ 36-38 tuần tại bệnh viện và các yếu tố liên quan. Thiết kế nghiên cứu là mô tả cắt ngang, thu thập dữ liệu từ hồ sơ bệnh án và kết quả xét nghiệm GBS. Phân tích thống kê để xác định các yếu tố liên quan đến nhiễm GBS.

5.2. Kết Quả Nghiên Cứu Về Tỷ Lệ GBS Dương Tính

Kết quả nghiên cứu cho thấy tỷ lệ GBS dương tính tại bệnh viện là X%. Các yếu tố liên quan đến nhiễm GBS bao gồm tiền sử sinh non, vỡ ối sớm, và nhiễm trùng đường tiết niệu. Kết quả này cung cấp thông tin quan trọng để cải thiện công tác sàng lọc và điều trị GBS tại bệnh viện.

5.3. Thảo Luận Về Các Yếu Tố Liên Quan Đến Nhiễm GBS

Các yếu tố liên quan đến nhiễm GBS được thảo luận trong bối cảnh các nghiên cứu khác trên thế giới. So sánh tỷ lệ GBS dương tính tại bệnh viện với các khu vực khác. Đề xuất các biện pháp can thiệp để giảm tỷ lệ nhiễm GBS và cải thiện sức khỏe cho thai phụ và trẻ sơ sinh.

VI. Tương Lai Của Sàng Lọc GBS Hướng Dẫn Và Nghiên Cứu Mới

Tương lai của sàng lọc Streptococcus nhóm B (GBS) hứa hẹn nhiều tiến bộ trong việc cải thiện độ chính xác, hiệu quả và khả năng tiếp cận. Các hướng dẫn mới có thể tập trung vào việc cá nhân hóa sàng lọc và điều trị dựa trên các yếu tố nguy cơ cụ thể của từng thai phụ. Nghiên cứu tiếp tục đóng vai trò quan trọng trong việc đánh giá các phương pháp sàng lọc mới và tối ưu hóa các phác đồ điều trị.

6.1. Các Hướng Dẫn Mới Về Sàng Lọc Và Điều Trị GBS

Các hướng dẫn mới có thể khuyến cáo sử dụng các xét nghiệm nhanh hơn và chính xác hơn để sàng lọc GBS. Điều này giúp giảm thời gian chờ đợi kết quả và cho phép điều trị kịp thời. Các hướng dẫn cũng có thể đề xuất các phác đồ điều trị mới dựa trên kết quả kháng sinh đồ.

6.2. Nghiên Cứu Về Các Phương Pháp Sàng Lọc GBS Mới

Nghiên cứu đang được tiến hành để đánh giá các phương pháp sàng lọc GBS mới, chẳng hạn như xét nghiệm PCR tại chỗ và xét nghiệm dựa trên trí tuệ nhân tạo. Các phương pháp này có thể cung cấp kết quả nhanh chóng và chính xác hơn so với các phương pháp truyền thống.

6.3. Tầm Quan Trọng Của Việc Nâng Cao Nhận Thức Về GBS

Nâng cao nhận thức về GBS cho thai phụ, nhân viên y tế và cộng đồng là rất quan trọng để cải thiện công tác phòng ngừa và điều trị. Cần cung cấp thông tin đầy đủ và chính xác về GBS, các yếu tố nguy cơ, và các biện pháp phòng ngừa. Điều này giúp thai phụ đưa ra các quyết định sáng suốt về sức khỏe của mình và con mình.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Nhiễm liên cầu khuẩn nhóm B (Group B Streptococcus - GBS hay Streptococcus agalactiae) là nguyên nhân truyền nhiễm hàng đầu gây bệnh tật và tử vong chu sinh ở trẻ sơ sinh trên toàn cầu. Theo các báo cáo dịch tễ học quốc tế, tỷ lệ hiện mắc GBS ở phụ nữ mang thai dao động từ 11,1% đến 48,5%, với mức trung bình toàn cầu là 17,9%. Sự lây truyền dọc từ mẹ sang con qua đường âm đạo trong quá trình chuyển dạ khiến nguy cơ nhiễm khuẩn sơ sinh tăng hơn 25 lần ở những trẻ sinh ra từ mẹ mang GBS. Trên quy mô thế giới, gánh nặng bệnh tật do GBS ước tính từ 0,49 đến 0,53 trên 1.000 ca sinh sống, trong đó tỷ lệ tử vong do nhiễm khuẩn sơ sinh khởi phát sớm lên tới 12,1%.

Tại Việt Nam, các công bố khoa học ghi nhận tỷ lệ nhiễm GBS ở thai phụ biến thiên trong khoảng 4,5% đến 18,1% tùy theo từng vùng địa lý và phương pháp thu thập mẫu. Nhằm tối ưu hóa hiệu quả phòng ngừa lây nhiễm dọc, Hội Sản Phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG) và Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) đã cập nhật khuyến cáo chuyển thời điểm sàng lọc GBS từ mốc 35 - 37 tuần sang 36 - 38 tuần tuổi thai. Luận văn Chuyên khoa Cấp II của tác giả Trần Thị Hai được thực hiện tại Bệnh viện Phụ sản Quốc tế Sài Gòn nhằm xác định tỷ lệ dương tính GBS tại mẫu dịch âm đạo - trực tràng của 228 thai phụ ở tuần thai 36 - 38 và phân tích các yếu tố liên quan. Công trình cung cấp bằng chứng thực tiễn quan trọng, giúp tối ưu hóa phác đồ kháng sinh dự phòng trong chuyển dạ, giảm thiểu tỷ lệ tử vong sơ sinh xuống dưới 0,23 trên 1.000 trẻ sinh sống.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên mô hình bệnh sinh lây truyền vi sinh vật chu sinh từ mẹ sang con và lý thuyết kiểm soát nhiễm khuẩn của CDC và ACOG. Liên cầu khuẩn nhóm B là cầu khuẩn Gram dương, hiếu khí hoặc kỵ khí tùy nghi, catalase âm tính và có khả năng gây tiêu huyết beta trên thạch máu. GBS cư trú tự nhiên tại đoạn thấp của ống tiêu hóa và âm đạo của 10% đến 30% thai phụ khỏe mạnh mà không biểu hiện triệu chứng lâm sàng rõ rệt.

Về cơ chế phân tử, vi khuẩn GBS tiết ra enzyme Phospholipase A2 kích thích giải phóng acid arachidonic từ màng tế bào, thúc đẩy tổng hợp Prostaglandin E2 làm cổ tử cung xóa mở sớm, dẫn đến vỡ ối non và sinh non. Các cấu trúc bề mặt như vỏ polysaccharide, kháng nguyên bề mặt, protein FbsA và yếu tố CAMP đóng vai trò trung gian giúp vi khuẩn xâm nhập vào tuần hoàn thai nhi khi có chuyển dạ hoặc vỡ màng ối. Ba khái niệm nền tảng được áp dụng xuyên suốt gồm: nhiễm khuẩn sơ sinh khởi phát sớm (xảy ra trong 7 ngày đầu sau sinh), nhiễm khuẩn sơ sinh khởi phát muộn (từ 7 đến 89 ngày tuổi) và liệu pháp kháng sinh dự phòng trong sinh nhằm cắt đứt chuỗi lây truyền dọc.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu áp dụng thiết kế cắt ngang mô tả trên cỡ mẫu 228 thai phụ có tuổi thai từ 36 đến 38 tuần đến khám tại Bệnh viện Phụ sản Quốc tế Sài Gòn từ tháng 11/2020 đến tháng 05/2021. Cỡ mẫu được tính toán dựa trên công thức ước lượng tỷ lệ cho quần thể với mức sai số d = 0,05, độ tin cậy 95% và tỷ lệ tham chiếu p = 0,181 từ nghiên cứu sản khoa tại Bệnh viện Từ Dũ.

Phương pháp chọn mẫu toàn bộ được triển khai: tất cả thai phụ đủ điều kiện (thai sống, tuổi thai xác định chính xác qua ngày kinh cuối hoặc siêu âm quý 1, không dùng kháng sinh trong 2 tuần và không thụt rửa âm đạo trong 48 giờ) đều được thu thập vào nghiên cứu. Quy trình kỹ thuật tuân thủ nghiêm ngặt chuẩn của CDC: dùng tăm bông vô trùng quẹt 1/3 dưới âm đạo rồi đưa tiếp qua cơ vòng hậu môn trực tràng khoảng 1 đến 2 cm mà không sử dụng mỏ vịt. Mẫu bệnh phẩm được nuôi cấy trong môi trường tăng sinh chọn lọc chứa kháng sinh nalidixic acid và gentamycin, ủ ở 37 độ C trong môi trường 5% CO2, sau đó thực hiện nhuộm Gram, thử nghiệm catalase, optochin, test CAMP và kháng sinh đồ khuếch tán đĩa giấy Kirby-Bauer. Toàn bộ dữ liệu được phân tích bằng phần mềm thống kê y học với kiểm định Chi-square, Fisher’s exact và hồi quy logistic đa biến để kiểm soát các yếu tố gây nhiễu.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích vi sinh từ 228 mẫu bệnh phẩm dịch âm đạo - trực tràng tại tuần thai 36 - 38 ghi nhận tỷ lệ thai phụ có kết quả cấy GBS dương tính đạt mức 17,5% (40/228 trường hợp). Tỷ lệ này cao hơn đáng kể so với việc chỉ lấy mẫu đơn thuần ở âm đạo hoặc cổ tử cung.

Kết quả kháng sinh đồ trên các chủng GBS phân lập được cho thấy 100% các chủng nhạy cảm hoàn toàn với Penicillin G, Ampicillin, Cefazolin và Vancomycin. Tuy nhiên, tỷ lệ đề kháng đối với Erythromycin đã tăng lên mức 27,5% và đối với Clindamycin là 22,5%. Phân tích đơn biến và đa biến chỉ ra các yếu tố liên quan có ý nghĩa thống kê với tình trạng dương tính GBS gồm: tiền sử viêm âm đạo trước thai kỳ (tăng nguy cơ gấp 2,3 lần), thói quen vệ sinh từ sau ra trước hoặc không rửa sạch sau đại tiện (tăng nguy cơ 2,1 lần), và tiền sử rỉ ối hoặc sẩy thai liên tiếp trong các thai kỳ trước (OR = 1,95; p < 0,05).

Thảo luận kết quả

Tỷ lệ GBS dương tính 17,5% trong nghiên cứu này tương đồng chặt chẽ với các nghiên cứu thực hiện tại khu vực phía Nam như nghiên cứu tại Bệnh viện Từ Dũ (17,0% đến 18,1%) và nghiên cứu tại Bình Thuận (17,8%). Tuy nhiên, con số này cao hơn rõ rệt so với các báo cáo tại khu vực miền Bắc như Bệnh viện Bạch Mai (6,5%) hay Sản Nhi Nghệ An (9,2%). Sự khác biệt này xuất phát từ hai nguyên nhân chính: việc phối hợp lấy mẫu cả âm đạo lẫn trực tràng giúp tăng khả năng phát hiện thêm 30% đến 50% so với chỉ lấy mẫu âm đạo đơn thuần, kết hợp với mật độ dân cư đô thị cao và thói quen chăm sóc phụ khoa tại các thành phố lớn.

+-------------------------------------------------------------------------+
| PHÂN BỐ TỶ LỆ DƯƠNG TÍNH GBS VÀ ĐỘ NHẠY KHÁNG SINH (N = 228 THAI PHỤ)   |
+------------------------------------+------------------------------------+
| Chỉ số khảo sát                    | Tỷ lệ (%) / Giá trị thống kê       |
+------------------------------------+------------------------------------+
| Tỷ lệ GBS dương tính chung         | 17,5% (40 ca dương tính)           |
| Độ nhạy với Penicillin/Ampicillin  | 100%                               |
| Độ đề kháng với Erythromycin       | 27,5%                              |
| Độ đề kháng với Clindamycin        | 22,5%                              |
| Yếu tố nguy cơ: Vệ sinh sai cách   | OR = 2,10 (p < 0,05)               |
| Yếu tố nguy cơ: Tiền sử viêm âm đạo| OR = 2,30 (p < 0,05)               |
+------------------------------------+------------------------------------+

Dữ liệu nghiên cứu được trình bày chi tiết qua các bảng ma trận tương quan giữa đặc điểm dịch tễ và tỷ lệ nhiễm khuẩn, kết hợp với biểu đồ cột minh họa phổ nhạy cảm kháng sinh. Mức độ kháng cao với Erythromycin và Clindamycin là hồi chuông cảnh báo lâm sàng, khẳng định không thể sử dụng hai loại thuốc này theo kinh nghiệm mà bắt buộc phải dựa vào kết quả kháng sinh đồ khi thai phụ dị ứng với nhóm beta-lactam.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Chuẩn hóa quy trình tầm soát thường quy GBS ở tuổi thai 36 - 38 tuần: Ban Giám đốc các bệnh viện chuyên khoa Phụ sản và Trung tâm Y tế quận/huyện cần cập nhật phác đồ sàng lọc thường quy bằng kỹ thuật cấy dịch âm đạo - trực tràng kết hợp môi trường tăng sinh chọn lọc, hướng tới mục tiêu đạt 100% thai phụ khám thai định kỳ được xét nghiệm trước tuần thứ 38 trong vòng 6 tháng tới.
2. Thiết lập phác đồ kháng sinh dự phòng trong chuyển dạ bằng Penicillin G đường tĩnh mạch: Các bác sĩ Sản khoa và Hộ sinh cần thực hiện chỉ định tiêm tĩnh mạch Penicillin G liều đầu 5 triệu đơn vị, duy trì 2,5 triệu đơn vị mỗi 4 giờ cho đến lúc sinh (hoặc Ampicillin 2g liều đầu, sau đó 1g mỗi 4 giờ) đối với toàn bộ thai phụ GBS dương tính, nhằm giảm trên 80% nguy cơ nhiễm khuẩn huyết sơ sinh.
3. Thực hiện kháng sinh đồ bắt buộc cho thai phụ dị ứng Penicillin: Khoa Vi sinh và Khoa Dược lâm sàng cần phối hợp thực hiện thử nghiệm độ nhạy cảm của vi khuẩn với Clindamycin, Erythromycin và Vancomycin đối với mọi chủng GBS phân lập từ bệnh nhân có tiền sử dị ứng kháng sinh nhóm beta-lactam, hoàn tất trả kết quả trong vòng 24 đến 48 giờ.
4. Tăng cường truyền thông giáo dục vệ sinh vùng kín đúng cách cho phụ nữ mang thai: Đội ngũ điều dưỡng và nhân viên y tế cộng đồng cần triển khai các buổi tư vấn trực tiếp tại phòng khám ngoại trú, hướng dẫn thai phụ kỹ thuật vệ sinh từ trước ra sau, không thụt rửa sâu âm đạo, phấn đấu đạt trên 95% thai phụ thực hành đúng vệ sinh thai kỳ trong quý tiếp theo.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Bác sĩ Chuyên khoa Sản Phụ khoa: Nắm bắt cơ sở dữ liệu dịch tễ học thực tiễn, cập nhật thời điểm vàng tầm soát ở tuần thai 36 - 38 theo hướng dẫn ACOG/CDC, và áp dụng chính xác phác đồ kháng sinh dự phòng trong cuộc chuyển dạ.
• Bác sĩ Nhi khoa và Hồi sức Sơ sinh: Hiểu rõ mối liên hệ giữa tình trạng mang GBS của người mẹ và các biến chứng nhiễm trùng sơ sinh khởi phát sớm như suy hô hấp, sốc nhiễm khuẩn và viêm màng não mủ để đưa ra chiến lược theo dõi sát trẻ trong 48 giờ đầu sau sinh.
• Kỹ thuật viên và Cử nhân Xét nghiệm Vi sinh: Tham khảo chi tiết quy trình lấy mẫu kép âm đạo - trực tràng không dùng mỏ vịt, phương pháp phân lập trên môi trường thạch máu và kỹ thuật kiểm chứng định danh vi khuẩn qua test CAMP.
• Học viên Sau đại học và Nhà nghiên cứu Y học: Tiếp cận phương pháp luận mẫu mực của nghiên cứu cắt ngang mô tả, quy trình tính toán cỡ mẫu dịch tễ học chuẩn mực và mô hình phân tích hồi quy đa biến trong nghiên cứu sản khoa lâm sàng.

Câu hỏi thường gặp

Tại sao thời điểm tầm soát GBS lại được điều chỉnh sang mốc 36 - 38 tuần tuổi thai?

Thời gian cư trú của liên cầu khuẩn nhóm B mang tính nhất thời và giá trị dự báo của kết quả cấy chỉ duy trì độ chính xác tối ưu trong vòng 5 tuần. Việc tầm soát ở mốc 36 - 38 tuần giúp kết quả xét nghiệm phản ánh chính xác nhất tình trạng nhiễm khuẩn tại thời điểm thai phụ bước vào giai đoạn chuyển dạ đủ tháng quanh mốc 40 tuần.

Thai phụ mang GBS dương tính nhưng sinh mổ chủ động có cần tiêm kháng sinh dự phòng không?

Thai phụ có kết quả cấy GBS dương tính nhưng được chỉ định mổ lấy thai chủ động khi chưa có dấu hiệu chuyển dạ và màng ối còn nguyên vẹn thì không cần dùng kháng sinh dự phòng lây truyền GBS. Nguyên nhân là do vi khuẩn chỉ xâm nhập vào buồng tử cung và thai nhi khi màng ối bị rách hoặc khi bắt đầu có cơn co chuyển dạ.

Quy trình lấy mẫu dịch âm đạo - trực tràng có gây đau đớn hay ảnh hưởng đến thai nhi không?

Kỹ thuật lấy mẫu dịch GBS hoàn toàn không gây đau và tuyệt đối an toàn cho cả mẹ và thai nhi. Bác sĩ hoặc nữ hộ sinh chỉ dùng một que tăm bông mềm phết nhẹ ở 1/3 dưới âm đạo và đưa qua cơ vòng hậu môn từ 1 đến 2 cm mà không cần đặt mỏ vịt, thao tác diễn ra trong chưa đầy 1 phút.

Kháng sinh nào được ưu tiên lựa chọn hàng đầu để dự phòng lây truyền GBS trong chuyển dạ?

Penicillin G tiêm tĩnh mạch là lựa chọn đầu tay hàng đầu do hiệu quả diệt khuẩn cao, phổ kháng khuẩn hẹp hạn chế chọn lọc chủng đề kháng và 100% chủng GBS đều nhạy cảm. Lựa chọn thay thế tương đương là Ampicillin tiêm tĩnh mạch; đối với thai phụ dị ứng Penicillin nhưng không có nguy cơ sốc phản vệ thì Cefazolin là giải pháp tối ưu.

Thai phụ từng sinh con bị nhiễm trùng do GBS ở lần sinh trước có cần xét nghiệm lại ở thai kỳ này không?

Theo khuyến cáo chuẩn của CDC, thai phụ có tiền sử sinh con bị nhiễm khuẩn do GBS ở thai kỳ trước sẽ được chỉ định dùng ngay kháng sinh dự phòng khi chuyển dạ ở thai kỳ này mà không cần thực hiện xét nghiệm cấy sàng lọc lại, vì nguy cơ lây truyền cho trẻ sơ sinh ở nhóm đối tượng này luôn ở mức rất cao.

Kết luận

• Công trình xác định tỷ lệ dương tính với Streptococcus nhóm B tại mẫu dịch âm đạo - trực tràng của thai phụ 36 - 38 tuần tại Bệnh viện Phụ sản Quốc tế Sài Gòn là 17,5%, khẳng định sự cần thiết của việc tầm soát thường quy tại các bệnh viện đô thị.
• Quy trình lấy mẫu kết hợp cả âm đạo và trực tràng cùng môi trường chọn lọc dinh dưỡng chứng minh hiệu quả vượt trội trong việc phát hiện mầm bệnh, hạn chế tối đa tình trạng âm tính giả.
• 100% các chủng GBS phân lập được đều nhạy cảm với Penicillin và Ampicillin, duy trì vai trò là kháng sinh dự phòng chuẩn mực hàng đầu trong chuyển dạ.
• Tỷ lệ kháng Erythromycin (27,5%) và Clindamycin (22,5%) cảnh báo sự cần thiết phải thực hiện kháng sinh đồ bắt buộc đối với bệnh nhân dị ứng kháng sinh nhóm beta-lactam.
• Các yếu tố hành vi vệ sinh cá nhân sai cách và tiền sử viêm âm đạo là các yếu tố nguy cơ độc lập làm gia tăng tỷ lệ nhiễm GBS.

Trong thời gian tới, các cơ sở y tế cần đồng bộ triển khai xét nghiệm GBS ở tuần 36 - 38 vào quy trình khám thai định kỳ chuẩn quốc gia. Hãy chủ động xét nghiệm tầm soát GBS đúng thời điểm và tuân thủ hướng dẫn điều trị của bác sĩ chuyên khoa để bảo vệ toàn diện sức khỏe của mẹ và bé yêu ngay từ những giờ phút đầu đời.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ Liên cầu khuẩn nhóm B – Group B Streptococcus (GBS) là một loại vi khuẩn Gram dương có khả năng đặc biệt gây nhiễm trùng chu sinh cho mẹ, thai nhi hoặc trẻ sơ sinh. Theo y văn báo cáo nhiễm GBS là nguyên nhân truyền nhiễm hàng đầu gây ra bệnh tật và tử vong ở trẻ sơ sinh ở nhiều quốc gia. Lây truyền theo chiều dọc với sự xâm nhập của GBS từ mẹ qua đường âm đạo là yếu tố quan trọng nhất quyết định nhiễm trùng ở trẻ sơ sinh. Những thai phụ mắc GBS thì nguy cơ mắc bệnh này ở trẻ sơ sinh tăng hơn 25 lần so với trẻ sơ sinh ở phụ nữ không nhiễm GBS.

Tác nhân GBS gây viêm màng đệm, sinh non, thai chết lưu, viêm màng não và là nguyên nhân hàng đầu của cả giai đoạn khởi phát sớm (<7 ngày tuổi) và khởi phát muộn (7–89 ngày đời sống) nhiễm trùng huyết sơ sinh. Trên toàn cầu, gánh nặng của bệnh GBS được ước tính là 0,49 – 0,53 trên 1000 ca sinh sống, với tỷ lệ tử vong theo trường hợp là 8,4– 9,6%. Tỷ lệ mắc bệnh GBS khởi phát sớm được ước tính là 0,43 trên 1000 ca sinh sống, với tỷ lệ tử vong theo trường hợp là 12,1%, cao gấp đôi so với bệnh khởi phát muộn [24]. Tỷ lệ nhiễm GBS của người mẹ có sự khác biệt giữa các quốc gia trên toàn thế giới, dao động từ 11,1% đến 48,5% với tỷ lệ hiện mắc trung bình là 17,9% [24].

Tại Ấn Độ, tỷ lệ lưu hành GBS cũng khác nhau giữa các nghiên cứu nhưng thấp hơn dao động từ 2,3% đến 15,0% [72]. Khu vực Trung Đông và Bắc Phi thì tỷ lệ này dao động từ 1,6 đến 32% [55]. Sự lây nhiễm GBS ở người mẹ cũng có liên quan đến một số yếu tố nguy cơ như tuổi tác, lần sinh, giáo dục, tình trạng kinh tế xã hội và yếu tố mẹ. Riêng tại Việt Nam, theo kết quả các nghiên cứu tiến hành ở các địa điểm khác nhau cũng ghi nhận tỷ lệ khác biệt, từ 4,5% -18,1% [9], [10].

Các nghiên cứu cho thấy điều trị bằng kháng sinh trong thời kỳ sinh đẻ làm giảm lây truyền GBS theo chiều dọc. Khuyến nghị sàng lọc tất cả phụ nữ mang thai để tìm vi khuẩn GBS từ 35 đến 37 tuần tuổi thai được đưa ra lần đầu tiên vào năm 1996 bởi Hội sản phụ khoa Hoa Kỳ (ACOG) và nhanh chóng được nghiên cứu bởi Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ (CDC) và Hội Nhi khoa Hoa Kỳ (AAP). Theo kết quả của việc sàng lọc toàn dân và dự phòng trong sinh,. GBS khởi phát sớm đã giảm xuống còn 0,23 trẻ sơ sinh trên 1.000 trẻ sinh sống tính đến năm 2015.

CDC đã công bố các khuyến nghị về sàng lọc GBS từ năm 1996. Các thành phần quan trọng của việc ngăn ngừa bệnh GBS sơ sinh khởi phát sớm vẫn bao gồm tầm soát phổ quát và điều trị dự phòng bằng kháng sinh trong sinh thích hợp. Những thay đổi đáng chú ý trong các hướng dẫn ACOG gần đây nhất bao gồm khuyến nghị sàng lọc GBS trước sinh ở tuổi thai 36 đến 38 tuần. Đây là sự thay đổi so với khuyến nghị về tuổi thai 35 - 37 tuần so với hướng dẫn đồng thuận của CDC năm 2010 [47].

Tại Việt Nam ghi nhận nghiên cứu nào tìm hiểu cụ thể về vấn đề này. Bệnh viện phụ sản Quốc tế Sài Gòn là một trong những bệnh viện tư nhân chuyên khoa Sản phụ có bề dày truyền thống, tiếp nhận và điều trị cho hàng ngàn thai phụ mỗi năm. Trong đó theo quá trình thực hành lâm sàng tại bệnh viện ghi nhận nhiều trường hợp nhiễm GBS. Vì thế, cần thiết tiến hành đề tài “Tỷ lệ Streptococcus nhóm B dương tính tại mẫu dịch âm đạo - trực tràng của thai phụ 36 – 38 tuần tại bệnh viện phụ sản Quốc tế Sài Gòn”.

Từ đó, làm nền tảng cho việc chăm sóc sức khỏe cho các thai phụ hiệu quả hơn. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU Mục tiêu tổng quát Xác định tỷ lệ GBS dương tính tại mẫu dịch âm đạo – trực tràng ở thai phụ 36 – 38 tuần tại Bệnh viện Phụ sản Quốc tế Sài Gòn và các yếu tố liên quan. Mục tiêu chuyên biệt 1. Xác định tỷ lệ GBS dương tính tại mẫu dịch âm đạo – trực tràng ở thai phụ 36 – 38 tuần tại Bệnh viện Phụ sản Quốc tế Sài Gòn.

Xác định các yếu tố liên quan đến tình trạng GBS dương tính tại mẫu dịch âm đạo - trực tràng trong thai kỳ. Chƣơng 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU Liên cầu khuẩn nhóm B (Streptococcus group B - GBS) là một loại vi khuẩn Gram dương sống ký sinh ở đường tiêu hóa và sinh dục. Tại Hoa Kỳ, GBS được biết là gây ra cả nhiễm trùng khởi phát sớm và khởi phát muộn ở trẻ sơ sinh, nhưng các biện pháp can thiệp hiện tại chỉ có hiệu quả trong việc ngăn ngừa bệnh khởi phát sớm. Do đó CDC đã khuyến cáo điều trị dự phòng cho các thai phụ nhiễm liên cầu khuẩn nhóm B dựa vào các yếu tố nguy cơ, đó là: sốt ≥ 38°C, ối vỡ ≥ 18 giờ hoặc tuổi thai < 37 tuần.

Kết quả từ các công trình nghiên cứu trên thế giới đã đưa ra khuyến cáo về tầm quan trọng của việc tầm soát GBS sớm ở thai phụ, nâng cao nhận thức về hiệu quả điều trị dự phòng dựa vào sàng lọc nuôi cấy cao hơn vì vậy CDC Hoa Kỳ đã đưa ra phiên bản thứ 2 năm 2002 và có chỉnh sửa năm 2010 là điều trị dự phòng nhiễm liên cầu khuẩn nhóm B cho con dựa vào tầm soát nuôi cấy và được Tổ chức Y tế Thế giới xem như một chiến lược mang tính toàn cầu. Sơ lƣợc về liên cầu khuẩn nhóm B 1. Đặc điểm vi sinh vật Hình 1.1: Hình ảnh Liên cầu khuẩn nhóm B phóng đại dưới kính hiển vi [60] Liên cầu khuẩn nhóm B (Streptococcus agalactiae) thường được gọi Group B Streptococcus hay liên cầu tiêu máu β nhóm B. GBS là vi khuẩn hiếu khí, kỵ khí tùy nghi, có hình cầu hay bầu dục, đường kính trung bình 1μm (thường 0,5 - 1 x 1 -.

2 μm), bắt màu gram dương khi nhuộm và không di động. Vi khuẩn xếp thành cặp hoặc chuỗi có thể ≥ 50 tế bào trong mỗi chuỗi, chúng phân chia trong mặt phẳng thẳng góc với trục của chuỗi. GBS tuy là vi khuẩn Gram dương nhưng không tạo thành bào tử khi gặp môi trường bất lợi. GBS không có enzym catalase, là enzym xúc tác làm phân hủy hydrogen peroxide, đặc điểm này được ứng dụng để phân biệt nhóm Streptococcus và Staphylococcus.

Ngoài ra, chúng có khả năng vừa hô hấp hiếu khí vừa có thể lên men nên chúng có thể sử dụng hoặc không cần sử dụng oxy ở môi trường xung quanh để tạo ra ATP cho mình. Về cấu trúc, GBS có lớp vỏ polysaccharide và các protein bề mặt giúp vi khuẩn bám chặt vào lớp biểu mô bề mặt của ký chủ, và tránh được hệ thống bảo vệ miễn dịch của ký chủ tiêu diệt [8].2: Liên cầu khuẩn nhóm B trên môi trường nuôi cấy [8]. Cơ chế bệnh học và những yếu tố độc lực của GBS GBS thường cư trú nơi đoạn thấp của ống tiêu hóa và âm đạo người phụ nữ khỏe mạnh, có thể hiện diện tại âm đạo vào bất kỳ thời điểm nào của thai kỳ. Tuy không gây bệnh trên người lớn ở hầu hết các trường hợp nhưng đây là loại vi khuẩn có thể gây nhiễm khuẩn huyết, viêm phổi, viêm màng não đối với sơ sinh và là một trong những nguyên nhân tử vong hàng đầu trong giai đoạn chu sinh.

Quá trình lây truyền từ mẹ sang con thường chỉ xảy ra khi bắt đầu chuyển dạ hoặc khi màng ối bị vỡ [24]. Nguyên nhân lây truyền trong chuyển dạ do thai nhi hoặc sơ sinh hít, nuốt và tiếp xúc với dịch ối hoặc dịch âm đạo có GBS. Trẻ bị tổn thương da, niêm mạc do bị sang chấn trong quá trình chuyển dạ, sổ thai đã tạo điều kiện cho vi khuẩn trong âm đạo của mẹ xâm nhập. Mức độ nhiễm khuẩn của trẻ phụ thuộc vào mức độ nhiễm khuẩn của mẹ và các yếu tố thuận lợi cho nhiễm khuẩn như: viêm âm đạo tái phát, viêm đường tiết niệu do GBS, ối vỡ sớm, sốt khi chuyển dạ, đái tháo đường, thiếu máu v.

Nguyên nhân trẻ bị nhiễm khuẩn sau sinh có thể do từ mẹ, người chăm trẻ, lây chéo từ bệnh viện. Cơ chế của lây nhiễm của GBS rất phức tạp, có nhiều yếu tố tham gia vào quá trình tương tác giữa vi khuẩn và cơ thể: độc lực của vi khuẩn; xuất hiện các yếu tố tiếp nhận, yếu tố kết dính giúp vi khuẩn xâm nhập trực tiếp vào tế bào vật chủ; hàng rào bảo vệ tự nhiên bị phá vỡ; hàng rào bảo vệ đặc hiệu còn chưa hoàn thiện về số lượng và chất lượng hệ thống thực bào, bổ thể, các kháng thể đặc hiệu, quá trình opsonin hóa; yếu tố môi trường thay đổi, đột biến gen tạo điều kiện cho độc lực vi khuẩn phát huy tác dụng. Sự tham gia của các kháng nguyên biểu lộ trên bề mặt vi khuẩn Các cấu trúc kháng nguyên của vi khuẩn hầu hết bộc lộ trên bề mặt của vi khuẩn, các cấu trúc này hầu hết là các protein được mã hóa từ các gen nằm trong nhân của vi khuẩn. GBS có nhiều sản phẩm đóng vai trò là độc lực như: các polysaccharide, các protein bề mặt, peptidoglycan, các protein tiết.

Kết dính của vi khuẩn với tế bào nội mô Vi khuẩn muốn xâm nhập tế bào chủ trước hết phải có sự tiếp xúc, kết dính với màng tế bào chủ. Nghiên cứu cho thấy, có nhiều thành phần tham gia vào quá trình này: Lipoteichoic acids (LTA), Alpha C protein, C5a Peptidase, FbsA protein, Lral protein. Lipoteichoic acids của liên cầu khuẩn nhóm B thuộc serotype III là trung gian liên kết giữa vi khuẩn với các tế bào biểu mô của phôi, thai và các hốc ở người trưởng thành. LTA có thể có cấu trúc khác nhau giữa người mang GBS không triệu chứng, những trẻ em mắc một số bệnh lý do GBS.

Vị trí tiếp nhận LTA có mặt trên. tế bào trong thời kỳ mang thai có thể thay đổi và làm tăng mẫn cảm với bệnh do nhiễm GBS ở trẻ em. Những trẻ nhiễm GBS có viêm phổi, viêm não, nhiễm khuẩn huyết có nồng độ LTA cao hơn trong mô ở những trẻ không nhiễm GBS [8]. Sự cƣ trú của liên cầu khuẩn nhóm B Môi trường sống của GBS rất rộng.

Trên động vật, GBS được tìm thấy tại tuyến vú của bò cái, dê và cừu, chúng là nguyên nhân gây viêm vú trên các con vật này.