Chương 1: Thực trạng hoạt động đầu tư phát triển công nghiệp chế biến rau quả ở Tổng công ty rau quả nông sản Việt Nam 1. Tổng quan về Tổng công ty( TCT) rau quả- nông sản Việt Nam. Khái quát chung về tình hình hoạt động sản xuất kinh doanh của TCT. TCT rau quả nông sản Việt Nam được thành lập từ năm 1960 nhiệm vụ chính là tổ chức kinh doanh xuất nhập khẩu rau quả tươi và rau quả qua chế biến, tồn tại mô hình này nhiều năm trong giai đoạn phát triển nền kinh tế Xã Hội Chủ Nghĩa , đến năm 1988 theo sự phát triển chung của nền kinh tế thị trường, theo chủ trương chung của Nhà nước TCT rau quả Việt Nam được thành lập theo Quyết định số 63 NN- TCCB/ QĐ ngày 11/2/1988 của Bộ Nông nghiệp và Công nghiệp thực phẩm ( nay là Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn) trên cơ sở hợp nhất 5 tổng công ty (gồm TCT XNK Rau quả Vegetexco, Công ty Rau quả Trung ương, Liên hiệp đồ hộp I, Liên hiệp đồ hộp II và Liên hiệp các xí nghiệp nông- công nghiệp Phủ Quỳ), đến năm 2003 Tổng công ty rau quả Việt Nam tiếp tục được Nhà nước sáp nhập với Tổng công ty xuất nhập khẩu nông sản và chế biến ( VINAFIMEX), theo quyết định số66/2003/QĐ – BNN – TCCB ngày 11/6/2003 của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn.
Với bề dày hoạt động sản xuất chế biến và kinh doanh xuất nhập khẩu của Tổng công ty đến nay đã trên 40 năm. Hoạt động sản xuất và kinh doanh của TCT rau quả nông sản Việt Nam có thể được tính từ năm 1988 ( Là thời kỳ xoá bỏ bao cấp sang nền kinh tế thị trường), và có thể được chia làm 3 thời kì: 1. Từ năm 1988 đến năm 1990 là thời kỳ hoạt động theo cơ chế bao cấp. Sản xuất kinh doanh rau quả thời gian này đang nằm trong chương trình hợp tác rau quả Việt- Xô( 1986-1990) mà TCT được Chính phủ giao cho làm đầu mối.
Vật tư chủ yếu phục vụ cho sản xuất nông- công nghiệp đều do Liên Xô cung cấp. Sản phẩm rau quả tươi và rau quả chế biến được xuất khẩu sang Liên Xô là chính ( chiếm 97,7% kim ngạch xuất khẩu). Phạm Thị Dương Đầu tư 45B Chuyên đề thực tập tốt nghiệp 5 Bộ môn Kinh tế Đầu tư 2. Từ năm 1991 đến 1995 là thời kỳ cả nước bước vào hoạt động theo cơ chế thị trường.
Hàng loạt chính sách mới của Nhà nước ra đời và tiếp tục được hoàn thiện. Nền kinh tế của đất nước bắt đầu tăng trưởng từ nông nghiệp, công nghiệp, kinh doanh xuất nhập khẩu (XNK) và đầu tư phát triển, đã tạo cơ hội và môi trường thuận lợi cho hoạt động sản xuất kinh doanh và đầu tư phát triển của TCT. Nhưng chúng ta cũng gặp phải rất nhiều khó khăn: - Trước đây, TCT được Nhà nước giao cho làm đầu mối tổ chức nghiên cứu, sản xuất, chế biến và xuất khẩu rau quả, nay do cơ chế thị trường, nhiều doanh nghiệp thuộc các thành phần kinh tế cũng đã tích cực đầu tư và kinh doanh xuất nhập khẩu rau quả. Hơn nữa, nhiều nhà đầu tư nước ngoài vào Việt Nam cũng đầu tư 100% vốn vào lĩnh vực sản xuất và chế biến rau quả, tạo thế cạnh tranh quyết liệt với TCT.
- Sự hụt hẫng đột ngột về thị trường do Liên Xô và các nước Xã hội chủ nghĩa Đông Âu tan vỡ đã ảnh hưởng nằng nề tới sản xuất kinh doanh và XNK của TCT. Cùng với việc chuyển hoạt động từ bao cấp sang cơ chế thị trường đã gây cho chúng ta nhiều bỡ ngỡ lúng túng. Trong bối cảnh đó, toàn thể TCT đã trăn trở, dồn tâm sức tìm những giải pháp, những bước đi thích hợp để trụ lại, ổn định và từng bước phát triển. Từ năm 1996 đến nay là thời kỳ hoạt động theo mô hình “ Tổng công ty 90” Bước vào thời kỳ này TCT có những thuận lợi cơ bản sau: - Từ những bài học khởi đầu của 5 năm chập chững bước vào kinh tế thị trường.
từ những thành công và cả những thất bại trong sản xuất kinh doanh, TCT đã tìm cho mình một hướng đi vững chắc hơn. - Hoạt động trong mô hình mới lại được Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn quan tâm chỉ đạo xây dựng và phê duyệt định hướng phát triển TCT giai đoạn 1998-2000 và 2010, Chính phủ phê duyệt đề án phát triển rau quả và hoa cây cảnh thời kỳ 1999-2010, đã tạo cho TCT cơ hội phát triển mới về chất. Tuy vậy, thời kỳ này chúng ta cũng gặp không ít khó khăn: Phạm Thị Dương Đầu tư 45B Chuyên đề thực tập tốt nghiệp 6 Bộ môn Kinh tế Đầu tư - Khủng hoảng tài chính của các nước trong khu vực, sự giảm gía liên tục hàng nông sản trên thị trường thế giới đã ảnh hưởng lớn đến sản xuất kinh doanh, đặc biệt là xuất khẩu của TCT. - Hết năm 1999, chính phủ chấm dứt giao kế hoạch trả nợ Nga cho TCT, sự bao cấp cuối cùng về thị trường không còn nữa.
- Sự không cân đối trong đầu tư cùng với thời tiết thất thường và thiên tai liên tục, lại bị cạnh tranh ngày càng quyết liệt hơn của các đơn vị ngoài TCT, làm cho chúng ta không đủ nguyên liệu sản xuất, đẩy giá nguyên liệu lên cao, tăng giá thành chế biến, giảm khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế. - Nước ta đã chính thức là thành viên thứ 150 của tổ chức thương mại thế giới WTO. Việc gia nhập WTO mang lại cho TCT rất nhiều cơ hội cho hoạt động sản xuất kinh doanh tuy nhiên bên cạnh đó cũng đặt ra rất nhiều thách thức và khó khăn khiến cho TCT cần phải có những chiến lược kinh doanh và đầu tư đúng hướng mới đảm bảo cho TCT đứng vững trên thị trường quốc tế. Phạm Thị Dương Đầu tư 45B Chuyên đề thực tập tốt nghiệp 7 Bộ môn Kinh tế Đầu tư 1.
Hệ thống tổ chức, chức năng và nhiệm vụ của các phòng ban trong TCT. Sơ đồ : Cơ cấu tổ chức của TCT. Hội đồng quản trị Ban kiểm soát Tổng Giám Đốc Các phó TGĐ Đơn vị phụ thuộc: 5 phòng chức năng: 1.Phòng tổ chức- hành chính.Cty chế biến XNK điều Bình 2. Phòng kế toán- tài chính.
Phòng kế hoạch- tổng hợp. Cty giống rau quả 4. Phòng tư vấn đầu tư và xúc tiến thương 4. Các chi nhánh mại.
Các vp đại diện. Trung tâm KCS. Các cty con Các cty liên kết 1.Cty cp chế biến TPXK Đồng Giao. Cty cp Cty cp thực 2.Cty cp XNK rau quả I.
XNK phẩm XK 3.Cty XNK NS thực phẩm I Hà Nội. rau quả Tân Bình 4.Cty cp XNK điều và NS TP HCM.Cty cp rau quả Tiền Giang. Cty cp Cty cp NK 6. Cty cp vận tải và thương mại cảng rau bao bì Mỹ 7.
Cty cp giao nhận và XNK Hải Phòng. Cty cp XNK rau quả Thanh Hoá. Cty cp vật tư và XNK Cty cp Cty cp XNK 10.Cty cp sản xuất và dịch vụ XNK rau quả CB NS và TP Sài Gòn.Cty cp chế biến TPXK Tiền Giang.Cty cp TP XK Hưng Yên.Cty cp XNK rau quả Tam Điệp.Cty cp rau quả Hà Tĩnh .Cty cp xây dựng và sản xuất vật liệu XD.Cty cp Vian.Cty cp XNK rau quả II Đà Nẵng.Cty cp đầu tư XNK nông lâm sản Công ty cổ phần xi măng Bỉm Sơn.Cty cp vật tư công nghiệp và thực phẩm.Cty XNK nông sản và TPCB Đà Nẵng.Cty liên doanh TNHH Crơn Hà Nội.Cty liên doanh TNHH Luveco.Cty hộp sắt Tovecan. Cty TP và nước giải khát Dona-newtower 25.Cty liên doanh Vinaharris Phạm Thị Dương Đầu tư 45B Chuyên đề thực tập tốt nghiệp 8 Bộ môn Kinh tế Đầu tư 1.1 Văn phòng Chức năng: văn phòng có chức năng tham mưu giúp việc cho lãnh đạo TCT trong lĩnh vực quản lý hành chính, quản trị , kinh doanh kho của cơ quan văn phòng TCT Nhiệm vụ: 1/Tổ chức thực hiện công tác quản lý hành chính, văn thư, lưu trữ , bảo mật 2/ Tổ chức thực hiện các chế độ về quản lý tài sản của cơ quan văn phòng, mua sắm, sửa chữa trang thiết bị và phương tiện làm việc 3/ Tổ chức thực hiện công tác bảo vệ tài sản của cơ quan, phòng cháy, chữa cháy.
4/ Quản lý và điều hành xe ô tô phục vụ cho lãnh đạo và CBCNV đi công tác kịp thời, an toàn. 5/ Phục vụ công tác bảo vệ sức khoẻ cho CBCNV cơ quan văn phòng. 6/ Kiểm tra đôn đốc việc thực hiện các nội quy quy chế của cơ quan. 7/ Thường trực hội đồng thi đua cơ quan TCT.
8/ Tổng hợp, viết báo cáo sơ kết, tổng kết hoạt động kinh doanh cơ quan TCT. 9/ Quản lý kinh doanh kho thuộc cơ quan văn phòng TCT.2 Phòng tổ chức cán bộ. Chức năng: Phòng tổ chức cán bộ có chức năng tham mưu, giúp việc cho lãnh đaọ TCT trong lĩnh vực tổ chức cán bộ, lao động, chính sách chế độ và thanh tra. Nhiệm vụ : 1/ Xây dựng đề án hoàn thiện tổ chức TCT; đề án thành lập, tách, nhập, giải thể các đơn vị thành viên TCT.
2/ Xây dựng phương án tổ chức bộ máy quản lý và kinh doanh của TCT 3/ Tổ chức thẩm định và trình Tổng giám đốc phương án thành lập, tổ chức lại, giải thể các đơn vị trực thuộc các đơn vị thành viên do giám đốc các đơn vị thành viên trình. Làm các thủ tục triển khai khi Tổng giám đốc quyết định. Phạm Thị Dương Đầu tư 45B Chuyên đề thực tập tốt nghiệp 9 Bộ môn Kinh tế Đầu tư 4/ Tổ chức thẩm định điều lệ tổ chức và hoạt động của các đơn vị thành viên do giám đốc đơn vị thành viên trình. 5/ Xây dựng các quy chế về tổ chức, cán bộ, lao động, tiền lương của TCT.
6/ Xây dựng và tổ chức thực hiện quy hoạch cán bộ 7/ Đề xuất và làm các thủ tục theo quy định đối với việc bổ nhiệm, miễn nhiệm, khen thưởng và kỷ luật cán bộ. 8/ Đề xuất hình thức trả lương phù hợp với TCT. 9/ Giải quyết chế độ chính sách. 10/ Làm các thủ tục ký hợp đồng và theo dõi việc thực hiện hợp đồng lao động đối vơí cán bộ công nhân viên cơ quan TCT.
11/ Thừa lệnh Tổng giám đốc để kiểm tra các đơn vị thành viên trong việc thực hiện công tác tổ chức, cán bộ, lao động, tiền lương. 12/ Thống kê tình hình tổ chức cán bộ và lao động của toàn TCT 13/ Tổ chức và làm thủ tục cho các đoàn đi công tác ở nước ngoài 14/ Tổ chức công tác thanh tra trong đoàn TCT.