Chương 1 ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, KINH TẾ, XÃ HỘI THỊ XÃ CHÂU ĐỐC 1.1 ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, KINH TẾ, XÃ HỘI 1.Điều kiện tự nhiên 1. Vị trí địa lý Thị xã Châu Đốc nằm ở bên bờ sông Hậu, trên tuyến QL91 bắt đầu từ Cần Thơ, qua Long Xuyên – Châu Đốc đến cửa khẩu Tịnh Biên qua Campuchia, cách Thành phố Long Xuyên khoảng 60 km. Ranh giới hành chính của thị xã Châu Đốc như sau: Phía Tây Bắc giáp Campuchia. Phía Tây Nam giáp huyện Tịnh Biên – tỉnh An Giang.
Phía Đông Nam giáp huyện Châu Phú – tỉnh An Giang. Phía Đông Bắc giáp huyện Tân Châu, huyện An Phú – tỉnh An Giang .1: Vị trí địa lý Thị xã Châu Đốc 4 1.2 Đặc điểm khí hậu Thị xã Châu Đốc nằm trong vùng nhiệt đới gió mùa, hàng năm chia làm 2 mùa rõ rệt, mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 10, mùa khô từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau. Nhiệt độ trung bình trong năm :27,1oC. Số giờ nắng trung bình trong năm :2.
Lượng mưa trung bình trong năm :1. Độ ẩm trung bình năm :81,5%. Gió: Châu Đốc chịu ảnh hưởng của hệ thống hoàn lưu gió mùa. Về mùa mưa , hướng gió chủ đạo theo hướng Tây Nam, có tốc độ trung bình khoảng 3,5m/s.
Về mùa khô, hướng gió chủ đạo theo hướng Đông Bắc, sau đó chuyển dần sang Đông và Đông Nam.Đặc điểm thủy văn Thị xã Châu Đốc có nhiều sông, rạch lớn nhỏ chảy qua, trong đó có 2 con sông lớn là sông Hậu và kênh Vĩnh Tế. Kênh Vĩnh Tế nối sông Hậu ra biển Tây (tại Hà Tiên, Kiên Giang). Đoạn kênh tại Thị Xã Châu Đốc có chiều rộng khoảng 50m đến 80m, chịu ảnh hưởng mạnh của chế độ thuỷ văn sông Hậu. Sông Hậu thuộc hệ thống sông Mê Kông với diện tích lưu vực rộng lớn.
Chế độ thuỷ văn của sông chịu ảnh hưởng chế độ bán nhật triều, với nguồn nước ngọt quanh năm, thuận lợi cho khai thác sử dụng. Các thông số thuỷ văn cơ bản như sau: Mực nước cao nhất : + 4,9m. Mực nước thấp nhất : - 0,5m. Lưu lượng bình quân khoảng : 8.4 Đặc điểm địa hình Thị Xã Châu Đốc nằm trên dãi đất ven bờ sông Hậu.
Khu vực đã xây dựng hiện hữu có cao độ biến đổi trung bình từ 4,0 – 5,0m, khu vực ruộng trũng có cao độ từ 1,3 – 1,6m. Khu vực cao là nằm ở khi nội ô cũ, khu thấp là khu ruộng trũng, kênh rạch. Riêng khu núi Sam thuộc phường Núi Sam có cao độ từ +8m đến +220m.5 Địa chất công trình Các khu vực nhìn chung có nền đất yếu, cần phải xử lý nền móng khi xây dựn g công trình. Mực nước ngầm cao và thường ổn định ở độ sâu 1,0m so với mặt đất tự nhiên.2 Đặc điểm kinh tế xã hội 1.1 Dân số Theo số liệu điều tra dân số năm 2004, thì tổng dân số thuộc khu vực nội thị của thị xã Châu Đốc là 80.150 người, trong đó: Phường Châu Phú A :30.
Phường Châu Phú B :29. Căn cứ vào quy hoạch phát triển của thị xã, dự báo dân số của thị xã đến năm 2020 với mức tăng dân số trung bình 1,47% như sau: Bảng 1.1: Bảng tính dân số thị xã Châu Đốc STT Phường, xã Dân số (người) Năm 2004 Năm 2020 1 Phường Châu Phú A 30.050 2 Phường Châu Phú B 29.2Đặc điểm kinh tế xã hội Tình trạng thiết lập hành chánh Hiện tại tình hình tổ chức hành chánh của thị xã Châu Đốc gồm có 2 phường và 3 xã: Phường Châu Phú, Phường Châu Phú B, xã Vĩnh Mỹ, xã Vĩnh Tế, xã Vĩnh Ngươn. Thị xã Châu Đốc đã được hình thành từ khá sớm (1832), hiện tại Châu Đốc là trung tâm thứ hai của tỉnh A n Giang về kinh tế, thương mại, dịch vụ du lịch, đầu mối giao thông thuỷ bộ của khu vực và đặc biệt là đảm bảo an ninh quốc phòng biên giới Tây Nam. 6 Hoạt động kinh tế Những năm gần đây các hoạt động kinh tế của thị xã Châu Đốc ngày càng được mở rộng phát triển.
Tuy nhiên sản xuất nông nghiệp vẫn còn đang chiếm tỷ trọng tương đối lớn trong tổng sản phẩm GDP (khoảng 33%). Bên cạnh đó, những ngành nghề đang được phát triển mạnh là nuôi trồng thuỷ sản, chế biến lương thực, thực phẩm xuất khẩu, tiểu thủ công nghiệp tiêu dùng, …Nhìn chung các hoạt động kinh tế xã hội của thị xã có chiều hướng phát triển nhanh, chuyển dịch dần từ nông nghiệp sang công nghiệp – dịch vụ – thương mại. Tiềm năng phát triển Nằm ở vùng nông nghiệp trù phú, khả năng nuôi trồng thuỷ sản lớn, nên tạo được nguồn nguyên liệu phong phú để phát triển các ngành công nghiệp chế biến lương thực, thực phẩm phục vụ trong nước và xuất khẩu. Với vị trí địa lý thuận lợi, là đô thị giáp với CampuChia, Châu Đốc tiếp cận với các tuyến giao thông thuỷ bộ cấp quốc gia là sông Hậu và Quốc lộ 91.
Sông Hậu nối Châu Đốc với CampuChia, với các tỉnh Đồng bằng Sông Cửu Long và ra biển Đông. Quốc lộ 91 nối Châu Đốc với CampuChia qua cửa khẩu Tịnh Biên, nối với Thành phố Long Xuyên, Thành phố Cần Thơ và Quốc lộ 1. Đ ây là những tuyến giao thông có tầm quan trọng lớn trong việc phát triển kinh tế của thị xã Châu Đốc. Với khu di tích lịch sử và danh lam thắng cảnh Núi Sam (Chùa Bà) và khu vực Bảy Núi lân cận, Châu Đốc có khả năng tổ chức phục vụ khách tham quan du lịch ngắn ngày và dài ngày với số lượng lớn.
Đây là một điều kiện rất thuận lợi để phát triển ngành dịch vụ du lịch. Có điều kiện thuận lợi để giao lưu, buôn bán hàng hoá với CampuChia, là đầu mối thuận lợi để chuyển hàng hoá từ Việt Nam sang CampuChia và ngược lại. Châu Đốc có lực lượng lao động dồi dào, người trong độ tuổi lao động, chiếm khoảng 51% dân số, người lao động có truyền thống cần cù, chịu khó, sáng tạo. Đây cũng là yếu tố quan trọng đẩy nhanh quá trình phát triển của Châu Đốc.
Trong quá trình lịch sử, Châu Đốc luôn giữ vai trò quan trọng ở khu vực biên giới Tây Nam của Tổ quốc, trong nhiệm vụ phát triển kinh tế và bảo vệ an ninh quốc phòng.2 HIỆN TRẠNG CÁC CƠ SỞ HẠ TẦNG KỸ THUẬT 1.1 Hiện trạng san nền thoát nước Công tác san nền thoát nước của thị xã đang được tiến hành theo quy hoạch chung. Tuy nhiên do chi phí san ấl p cao cùng với mật độ dân cư lớn nên công tác san lấp mặt bằng không thể tiến hành đồng bộ, ảnh hưởng tới vấn đề thoát nước của Thị Xã. Khu vực phường A từ đường Thượng Đăng Lễ tới kênh Vĩnh tế: khu vực này mật độ dân cư lớn, hiện nay chỉ có khu dân cư nhà máy rượu, trường Nguyễn Đình Chiểu và một số công trình khác đã san nền theo đúng cao độ thiết kế. Hệ thống giao thông khu vực này chưa phát triển, ao , hồ chưa san lấp còn nhiều.
Việc san nền không đồng bộ gây ảnh hưởng không nhỏ đến công tác thoát nước của khu vực, thực tế đã xảy ra hiện tượng ngập úng cục bộ khi có mưa lớn. Khu trung tâm từ đường Thượng Đăng Lễ tới đường Trưng Nữ Vương: khu vực này hình thành lâu đời, cao độ san nền từ 4,1m đến 5,1m. Khu vực từ phường B từ đường Trưng Nữ Vương tới Nguyễn Trường Tộ: Khu vực này tập trung nhiều cơ quan nhà nước ở phía đường Lê Lợi. Khu quân đội đường Trưng Nữ Vương.
Các khu vực này đã san nền theo quy hoạch, các khu vực còn lai chưa được san nền đồng bộ, chưa giải quyết triệt để hiện tượng ngập úng khi mưa lớn. Khu vực vùng núi Sam - xã Vĩnh Tế: Hiện nay đang tiến hành sang lấp đồng bộ các khu dân cư dọc núi Sam. Theo quy hoạch, khu vực này chủ yếu là khu dân cư mới xây dựng, thuận lợi cho công tác bố trí cống thoát nước. Khu dân cư gần chân núi Sam nằm trên vùng đất cao.2 Hiện trạng xây dựng Diện tích đất tự nhiên của toàn thị xã là 10.059 ha, phân bố sử dụng đất như sau: Đất dùng cho nông nghiệp :7.
Đất chuyên dùng (giao thông, thuỷ lợi,di tích, nghĩa trang, …) :1. Đất ở đô thị : 222 ha. Đất ở nông thôn : 270 ha. Đất chưa sử dụng và sông rạch : 754 ha.
Nhà ở: nhà liên kế chủ yếu thuộc khu vực nội ô của Phường Châu Phú A, Châu Phú B, dọc Quốc lộ 91 thuộc xã Vĩnh Mỹ. Nhà kiên cố, bán kiên cố chiếm khoảng 75%, còn lại 25% là nhà tạm, chiều cao trung bình là 1,5 ầng, t mật độ 8 xây dựng là 50% đến 70%. Các khu vực còn lại của thị xã là nhà vườn, phần lớn là nhà bán kiên cố và nhà tạm. Cơ quan hành chánh: Các cơ quan hành chánh của thị xã dược xây dựng ở vị trí thuận tiện như: Thị ủy, UBND, Tòa án, Hội phụ nữ…Hiện nay đang tiến hành xây dựng mới trụ sở UBND thị xã.
Các cơ quan khác phần lớn được xây dựng từ thời chế độ cũ, khi có điều kiện cần phải chỉnh trang nâng cấp. Thương mại: chợ Châu Đốc nằm giữa đường Bạch Đằng và Chi Lăng là trung tâm thương mại của thị xã, xung quanh khu vực chợ đã hình thành các dãy phố thương nghiệp quy mô, sầm uất. Công trình giáo dục, y tế, văn hoá – thể thao Giáo dục: Châu Đốc hiện có 5 trường mẫu giáo, 18 trường tiểu học, 3 trường trung học cơ sở, 3 trường phổ thông trung học. Tổng cộng có 55 lớp học mẫu giáo, 331 lớp học tiểu học, 183 lớp trung học cơ sở, 72 lớp phổ thông trung học.
Nhìn chung các trường tiểu học hiện nay đủ điều kiện cho 100% học sinh đi học. Y tế: hiện tại có 1 bệnh viện đa khoa và 5 trạm y tế với tổng số giường bệnh là 350 giường. Nhìn chung đáp ứng được nhu cầu khám chữa bệnh của nhân dân trong khu vực. Văn hoá, thể thao: Thị Xã có 1 rạp chiếu phim, 1 thư viện, 5 di tích lịch sử đã được xếp hạng, 1 sân bóng đá.
Công viên 30/4 mới đáp ứng được một phần nhu cầu nghỉ ngơi, thư giãn của người dân.3 Hiện trạng các cơ sở hạ tầng kỹ thuật Giao thông Mạng lưới giao thông nội thị: mạng lưới giao thông khu trung tâm hình thành lâu đời, mật độ đường dày, chiều ngang đường rộng khoảng từ 5 – 7m, vỉa hè hẹp khoảng 1 – 2m.