Đặt vấn đề Trong những năm gần đây nền kinh tế nước ta đã có những bước phát triển mạnh mẽ.Song song với sự phát triển của nhiều ngành nghề khác nhau thì ngành chăn nuôi giữ một vị trí rất quan trọng, đóng góp một phần rất lớn trong sự nghiệp phát triển đất nước.Trong đó chăn nuôi lợn là một bộ phận rất quan trọng trong ngành chăn nuôi.Hàng năm, ngành chăn nuôi lợn đã cung cấp một khối lượng lớn thịt, mỡ làm thực phẩm cho con người. Ngoài ra, chăn nuôi lợn còn cung cấp một khối lượng lớn phân bón cho ngành trồng trọt và một số sản phẩm phụ của nó là nguyên liệu cung cấp cho ngành công nghiệp chế biến. Vì vậy, Đảng và Nhà nước ta đang hết sức chú ý đến việc phát triển chăn nuôi lợn, đồng thời các nhà khoa học nước ta cũng đã lai tạo đàn lợn nội và các giống lợn ngoại có tầm vóc lớn, sinh trưởng nhanh, tỷ lệ nạc cao. Cùng đó là việc áp dụng phương thức chăn nuôi theo hướng công nghiệp, mô hình chăn nuôi lợn, áp dụng các biện pháp kỹ thuật chăm sóc nuôi dưỡng tiên tiến, chế biến thức ăn chất lượng cao với các loại thức ăn thay thế, thức ăn bổ sung, phối hợp khẩu phần ăn có đầy đủ các chất dinh dưỡng.
Cùng với việc chăn nuôi được mở rộng thì dịch bệnh là yếu tố đã ảnh hưởng không nhỏ đến hiệu quả chăn nuôi. Một trong những bệnh gây thiệt hại kinh tế cho các cơ sở chăn nuôi lợn sinh sản là bệnh phân trắng lợn con ở giai đoạn sơ sinh đến 21 ngày tuổi. Bệnh xảy ra khắp nơi trên thế giới. Ở các nước đang phát triển như Việt Nam, bệnh xảy ra hầu như quanh năm, đặc biệt khi thời tiết có sự thay đổi đột ngột (lạnh, ẩm, gió lùa) kết hợp với điều kiện chăm sóc nuôi dưỡng không đảm bảo vệ sinh; lợn bị ảnh hưởng bởi các yếu tố strees, lợn con sinh ra không được bú sữa kịp thời hoặc do sữa đầu của lợn mẹ thiếu không đảm bảo chất lượng dinh dưỡng.
Khi lợn con mắc bệnh nếu điều trị kém hiệu quả sẽ gây còi cọc chậm lớn ảnh hưởng tới giống cũng như khả năng tăng trọng của chúng, gây tổn thất lớn về kinh tế. Do đó, phòng tiêu chảy cho lợn con góp phần làm tăng hiểu quả chăn nuôi lợn sinh sản, đảm bảo cung cấp con giống có chất lượng tốt. 2 Xuất phát từ thực tế trên,tôi tiến hành thực hiện đề tài: “Theo dõi tình hình lợn con mắc bệnh phân trắng nuôi tại trại lợn của công ty TNHH MTV Lý Yên Bình, xã Đoàn Kết, huyện Yên Thủy, tỉnh Hòa Bình và biện pháp phòng trị bệnh”. Mục tiêu của đề tài - Đánh giá được tỷ lệ lợn con giai đoạn từ sơ sinh đến 21 ngày tuổi mắc bệnh phân trắng.
- Áp dụng quy trình chăm sóc và điều trị bệnh phân trắng lợn con, từ đó đưa ra được phác đồ điều trị có hiệu quả cao. Ý nghĩa của đề tài 1. Ý nghĩa khoa học - Kết quả của đề tài sẽ bổ sung thêm thông tin tình hình lợn con mắc bệnh phân trắng tại trại năm 2015 – 2016. - Là cơ sở khoa học cho các đề tài nghiên cứu tiếp theo tại trại chăn nuôi lợn của công ty TNHH MTV Lý Yên Bình.
Ý nghĩa thực tiễn Từ kết quả đạt được sẽ có sở khoa học khuyến cáo cho người chăn nuôi và trại chăn nuôi sử dụng phác đồ điều trị bệnh đạt hiệu quả cao. 3 Phần 2 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 2. Điều tra cơ bản về địa điểm thực tập. Điều tra cơ bản về xã Đoàn Kết, huyện Yên Thủy, tỉnh Hòa Bình 2.
Điều kiện tự nhiên a. Vị trí địa lý Xã Đoàn Kết thuộc huyện Yên Thủy của tỉnh Hòa Bình. Huyện Yên Thuỷ cách thành phố Hoà Bình khoảng 85 km. Cách thành phố Ninh Bình đường quốc lộ 1A khoảng 50km.
Cách thủ đô Hà Nội, sân bay quốc tế nội bài khoảng 100 km. Cách thành phố Sơn La khoảng 250 km. Phía đông Yên Thuỷ giáp với huyện Lạc Thuỷ tỉnh Hoà Bình. Phía tây Yên Thuỷ giáp với huyện Lạc Sơn tỉnh Hoà Bình.
Phía nam Yên Thuỷ giáp với huyện Nho Quan tỉnh Ninh Bình và huyện Thạch Thành tỉnh Thanh Hoá. Phía Bắc Yên Thuỷ giáp với huyện Kim Bôi tỉnh Hoà Bình. Điều kiện địa hình, đất đai Địa hình huyện Yên Thủy được bao bọc bởi các dãy núi đá vôi, các dãy núi xen kẽ đồi và sông suối nhỏ. Huyện có một số tài nguyên khoáng sản như: Than đá (Lạc Đoàn Kết, Bảo Hiệu) và dạng sa khoáng, mỏ đất sét, đá xây dựng, nước khoáng Ngọc Lương… c.
Giao thông vận tải Có đường giao thông thuận lợi đi qua các tỉnh lân cận như Ninh Bình, Phú Thọ, đường Hồ Chí Minh thuận lợi trong phát triển kinh tế, xã hội và giao lưu hàng hóa. Điều kiện khí hậu Khí hậu nhiệt đới gió mùa, mùa đông ngắn, lạnh, ít mưa, mùa hè dài, nóng, mưa nhiều. Đặc biệt do địa hình có độ dốc nhẹ về phía đông và không có nhiều sông suối nên trên địa bàn hầu như không có lũ lụt vào mùa mưa. Tình hình kinh tế, xã hội a.
Dân cư và lao động Dân số: Dân số tính đến tháng 1 năm 2012 là: 65,780 người. Huyện có 6 dân tộc sinh sống, trong đó dân tộc Mường chiếm 67,57 % dân tộc kinh chiếm 32,22% các dân tộc khác chiếm 0,21%. Cơ cấu kinh tế Cơ cấu kinh tế chuyển dịch theo hướng tích cực, các doanh nghiệp đều có quy mô vừa và nhỏ, đăng ký hoạt động chủ yếu trong lĩnh vực thi công xây lắp, thăm dò khai thác khoáng sản và thương mại dịch vụ. Văn hóa xã hội Có nhiều sự đổi mới và có tiến bộ khoa học trong các lĩnh vực như: Giáo dục và đào tạo, công tác y tế,truyền thanh truyền hình, bưu chính viễn thông, điện lưới quốc gia.
Tình hình sản xuất nông nghiệp a. Tình hình sản xuất ngành trồng trọt Là vùng đệm của vườn quốc gia Cúc Phương, sản xuất chủ yếu cây ăn quả, cây công nghiệp, trồng rừng, là vùng có sản lượng lạc, ngô, mía tương đối lớn. Tình hình sản xuất ngành chăn nuôi Chăn nuôi chủ yếu là nông hộ, số ít chăn nuôi theo quy mô trang trại, chủ yếu nuôi gà, lợn, trâu, bò, dê. Phục vụ cho nhu cầu của hộ gia đình và dân địa phương.
Đánh giá chung a. Thuận lợi Có nguồn nhân lực dồi dào. Đất đai rộng thuận lợi cho trồng rừng và chăn nuôi phát triển Hàng hóa lưu thông giữa các tỉnh, giao thoa nền văn hóa giữa các dân tộc. Thu hút vốn đầu tư lớn do có nguồn khoáng sản phong phú như đá vôi, mỏ quặng.
Khó khăn Địa hình đồi núi đá vôi là chủ yếu gây khó khăn trong trồng trọt. Làm chậm quá trình vận chuyển hàng hóa. Khó khăn trong kiểm soát dịch bệnh khi dịch bệnh xảy ra. Điều kiện cở sở nơi thực tập tại Trại lợn nái của công ty TNHH MTV Lý Yên Bình, xã Đoàn Kết, huyện Yên Thủy, tỉnh Hòa Bình.
* Giới thiệu sơ lược về trại Trại lợn nái của công ty TNHH MTV Lý Yên Bình nằm trên địa phận xã Đoàn Kết, huyện Yên Thủy, tỉnh Hòa Bình. Là trại lợn gia công của Công ty Chăn nuôi CP Việt Nam (Công ty TNHH Charoen Pokphand Việt Nam). Hoạt động theo phương thức chủ trại xây dựng cơ sở vật chất, thuê công nhân, công ty đưa tới giống lợn, thức ăn, thuốc thú y, cán bộ kỹ thuật. Hiện nay, trang trại do ông Trần Văn Tuyên làm chủ trại, cán bộ kỹ thuật của Công ty Chăn nuôi CP Việt Nam chịu trách nhiệm giám sát mọi hoạt động của trang trại.
Mỗi một khâu trong quy trình chăn nuôi, đều được khoán đến từng công nhân, nhằm nâng cao tinh thần trách nhiệm, thúc đẩy sự phát triển của trang trại. * Cơ sở vật chất của trang trại Trại lợn nái của công ty TNHH MTV Lý Yên Bình nằm ở khu vực đồi núi thuộc xóm Cửa Lũy, có địa hình tương đối gập ghềnh, trại lợn cách khu dân cư khoảng hơn 1km, với diện tích là 2 ha. Trong đó: - Đất trồng cây ăn quả - Ao, hồ chứa nước và nuôi cá - Đất xây dựng hệ thống xử lí nước thải - Đất xây dựng nhà ở cho công nhân, bếp ăn và các hoạt động khác của trại. Khu chăn nuôi được quy hoạch bố trí xây dựng hệ thống chuồng trại cho 1200 nái cơ bản bao gồm: 3 chuồng đẻ, 2 chuồng nái chửa, 3 chuồng cách ly, 1 chuồng đực giống, cùng một số công trình phụ phục vụ cho chăn nuôi như: Kho thức ăn, phòng sát trùng, phòng pha tinh, kho thuốc.
Hệ thống chuồng xây dựng khép kín hoàn toàn. Ở mỗi dãy chuồng đều có l ắp đă ̣t hê ̣ thố ng điề u hòa không khi,́ tạo mát mẻ mùa hè, ấm về mùa đông; có hệ thống lọc khí phòng bụi bẩ n; có quạt thông gió để hút mùi; có hầm bioga xử lý chất thải và hê ̣ thố ng nước máy tự đô ̣ng ở mỗi daỹ chuồ ng để lơ ̣n uố ng nước. Đặc điểm sinh lý của lợn con từ sơ sinh đến cai sữa 2.Đặc điểm về sinh trưởng, phát triển của lợn con Đối với chăn nuôi lợn con nói riêng và gia súc nói chung, thời kỳ gia súc mẹ mang thai được chăm sóc chu đáo, bào thai sẽ phát triển tốt sinh con khỏe mạnh. Theo Trần Văn Phùng và cs (2004) [23] so với khối lượng sơ sinh thì khối lượng lợn con lúc 10 ngày tuổi tăng gấp 2 lần, lúc 21 ngày tuổi tăng gấp 4 lần, lúc 30 ngày tuổi tăng gấp 5 - 6 lần, lúc 40 ngày tuổi tăng gấp 7 - 8 lần, lúc 50 ngày tuổi tăng gấp 10 lần, lúc 60 ngày tuổi tăng gấp 12 - 14 lần.
Lợn con bú sữa sinh trưởng và phát triển nhanh nhưng không đồng đều qua các giai đoạn, nhanh trong 21 ngày đầu sau đó giảm dần. Có sự giảm này là do nhiều nguyên nhân, nhưng chủ yếu là do lượng sữa mẹ bắt đầu giảm và hàm lượng Hemoglobin trong máu của lợn con bị giảm. Thời gian bị giảm sinh trưởng kéo dài khoảng 2 tuần hay còn gọi là giai đoạn khủng hoảng của lợn con. Người chăn nuôi có thểhạn chế sự khủng hoảng này bằng cách cho lợn con tập ăn sớm.
Do lợn con sinh trưởng nhanh nên quá trình tích lũy các chất dinh dưỡng mạnh. Ví dụ: Lợn con sau 3 tuần tuổi mỗi ngày có thể tích lũy được 9 - 14 gam protein/1kg khối lượng cơ thể, trong khi đó lợn trưởng thành chỉ tích lũy được 0,3 - 0,4 gam protein/1 kg khối lượng cơ thể.