Luận văn quản lý thuế GTGT đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh tại huyện Hương Sơn, Hà Tĩnh

Luận văn phân tích giải pháp tăng cường quản lý thuế giá trị gia tăng cho doanh nghiệp ngoài quốc doanh tại huyện Hương Sơn, Hà Tĩnh.

• Tác giả: Trần Sơn Hà
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyễn Tuấn Sơn
• Trường học: Học viện Nông nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Tăng Cường Quản Lý Thuế Giá Trị Gia Tăng Đối Với Doanh Nghiệp Ngoài Quốc Doanh Tại Huyện Hương Sơn, Hà Tĩnh
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 2. DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• 3. DANH MỤC BẢNG
• 4. DANH MỤC SƠ ĐỒ, HÌNH VÀ BIỂU ĐỒ
• 5. TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 6. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 7. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 7.1. Mục tiêu chung
• 7.2. Mục tiêu cụ thể
• 7.2.1. Hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về thuế giá trị gia tăng và quản lý thuế GTGT đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh
• 7.2.2. Đánh giá thực trạng quản lý thuế GTGT đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh trên địa bàn huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh giai đoạn 2016 – 2018
• 7.2.3. Phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý thuế GTGT đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh trên địa bàn huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh giai đoạn 2016 – 2018
• 7.2.4. Đề xuất định hướng và giải pháp tăng cường quản lý thuế GTGT đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh trên địa bàn huyện Hương Sơn thời gian tới
• 8. CÂU HỎI NGHIÊN CỨU
• 8.1. Thực trạng quản lý thuế GTGT đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh trên địa bàn huyện Hương Sơn thời gian qua như thế nào?
• 8.2. Những yếu tố nào ảnh hưởng đến công tác quản lý thuế GTGT đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh trên địa bàn nghiên cứu?
• 8.3. Để tăng cường quản lý thuế GTGT đối với các doanh nghiệp ngoài quốc doanh, tăng thu ngân sách cho địa phương trong thời gian tới thì cơ quan thuế huyện Hương Sơn cần có những giải pháp cụ thể gì?
• 9. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• Tài liệu tham khảo

Tóm tắt

I. Tổng Quan Quản Lý Thuế GTGT Cho DN Ngoài Quốc Doanh

Chính sách thuế đóng vai trò then chốt trong hệ thống kinh tế xã hội, là công cụ đắc lực để điều tiết kinh tế theo định hướng xã hội chủ nghĩa. Thuế tạo điều kiện cho sản xuất kinh doanh phát triển, giải quyết các vấn đề kinh tế xã hội. Quan trọng hơn, thuế là nguồn thu chính của ngân sách, tăng tổng sản phẩm xã hội và thu nhập quốc dân, đảm bảo công bằng xã hội và hội nhập quốc tế. Trong đó, thuế giá trị gia tăng (GTGT) là một loại thuế gián thu, áp dụng rộng rãi cho mọi tổ chức, cá nhân tiêu dùng hàng hóa, dịch vụ, tạo nguồn thu lớn và ổn định cho ngân sách nhà nước. Thuế GTGT có ít thuế suất, đảm bảo sự đơn giản, rõ ràng. Việc ban hành thuế GTGT đi kèm với việc sửa đổi, bổ sung các loại thuế khác, giúp hệ thống thuế Việt Nam ngày càng hoàn thiện, phù hợp với nền kinh tế thị trường và hội nhập quốc tế. Tuy nhiên, trong bối cảnh hội nhập kinh tế, chính sách thuế vẫn còn nhiều bất cập, chưa phát huy hết vai trò vừa tăng thu ngân sách, vừa kích thích kinh tế. Các hành vi trốn thuế, lách thuế vẫn diễn ra, phản ánh ý thức chấp hành chưa cao và phương pháp tính thuế chưa sát thực tế.

1.1. Vai trò của Thuế GTGT trong Ngân Sách Nhà Nước

Thuế GTGT đóng vai trò quan trọng trong việc tạo nguồn thu cho ngân sách nhà nước (NSNN). Đây là nguồn lực tài chính quan trọng để nhà nước thực hiện các chức năng của mình, bao gồm đầu tư vào cơ sở hạ tầng, giáo dục, y tế và các dịch vụ công cộng khác. Theo tài liệu gốc, thuế GTGT được áp dụng rộng rãi đối với mọi tổ chức, cá nhân có tiêu dùng sản phẩm hàng hoá hoặc được cung ứng dịch vụ, nên tạo được nguồn thu lớn và tương đối ổn định cho ngân sách nhà nước.

1.2. Ưu điểm của Thuế GTGT so với Các Loại Thuế Khác

So với các loại thuế khác, thuế GTGT có nhiều ưu điểm vượt trội. Thứ nhất, thuế GTGT thường có ít thuế suất, bảo đảm sự đơn giản, rõ ràng. Thứ hai, thuế GTGT được ban hành gắn liền với việc sửa đổi, bổ sung một số loại thuế khác như thuế tiêu thụ đặc biệt, thuế xuất nhập khẩu… góp phần làm cho hệ thống chính sách thuế của Việt Nam ngày càng hoàn thiện, phù hợp với sự vận động và phát triển của nền kinh tế thị trường, tương đồng với hệ thống thuế trong khu vực và trên thế giới, góp phần đẩy mạnh việc mở rộng hợp tác kinh tế và thu hút vốn đầu tư nước ngoài vào Việt Nam.

II. Thách Thức Quản Lý Thuế GTGT Tại Huyện Hương Sơn

Thực tế quản lý thuế giá trị gia tăng đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh (DNNQD) tại Chi cục Thuế huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh vẫn còn nhiều hạn chế. Quy trình quản lý thuế, quản trị nhân lực ngành thuế, và cơ chế kiểm tra, giám sát hoạt động quản lý thuế GTGT còn nhiều bất cập. Tình trạng trốn thuế, gian lận thuế và các sai phạm về thuế còn khá phổ biến, gây thất thu cho ngân sách nhà nước. Điều này đòi hỏi cơ quan thuế phải đổi mới quy trình, biện pháp quản lý, áp dụng các phương pháp quản lý thuế tiên tiến. Vấn đề cấp thiết đặt ra là tìm các giải pháp tăng cường quản lý thuế GTGT đối với DNNQD, hoàn thành nhiệm vụ chính trị được giao. Trong những năm qua, chưa có công trình nghiên cứu nào về quản lý thuế GTGT đối với DNNQD tại Chi cục Thuế huyện Hương Sơn. Đề tài "Tăng cường quản lý thuế giá trị gia tăng đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh trên địa bàn huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh" ra đời từ thực tế này.

2.1. Thực trạng Trốn Thuế và Gian Lận Thuế GTGT

Tình trạng trốn thuế, gian lận thuế và các sai phạm về thuế còn khá phổ biến, việc chấp hành các quy định pháp luật về thuế còn chưa tốt gây thất thu cho ngân sách nhà nước, đòi hỏi cơ quan thuế phải nghiên cứu, đổi mới quy trình, biện pháp quản lý, áp dụng các phương pháp quản lý thuế tiên tiến đáp ứng các yêu cầu của công tác quản lý.

2.2. Bất Cập trong Quy Trình Quản Lý Thuế GTGT Hiện Tại

Cụ thể, quy trình quản lý thuế cũng như công tác quản trị nhân lực ngành thuế và cơ chế kiểm tra, giám sát hoạt động quản lý thuế giá trị gia tăng trên địa bàn còn nhiều bất cập. Trong bối cảnh hiện nay tình trạng trốn thuế, gian lận thuế và các sai phạm về thuế còn khá phổ biến, việc chấp hành các quy định pháp luật về thuế còn chưa tốt gây thất thu cho ngân sách nhà nước, đòi hỏi cơ quan thuế phải nghiên cứu, đổi mới quy trình, biện pháp quản lý, áp dụng các phương pháp quản lý thuế tiên tiến đáp ứng các yêu cầu của công tác quản lý.

III. Giải Pháp Hoàn Thiện Cơ Cấu Tổ Chức Quản Lý Thuế GTGT

Để tăng cường quản lý thuế GTGT, cần hoàn thiện cơ cấu tổ chức bộ máy, nâng cao trình độ và tinh thần trách nhiệm của đội ngũ cán bộ quản lý thuế. Cần có chính sách đào tạo, bồi dưỡng cán bộ thường xuyên, cập nhật kiến thức về chính sách thuế, kỹ năng quản lý thuế, và ứng dụng công nghệ thông tin. Đồng thời, cần xây dựng cơ chế đánh giá, khen thưởng, kỷ luật rõ ràng, minh bạch, tạo động lực cho cán bộ làm việc hiệu quả. Theo tài liệu gốc, cần hoàn thiện cơ cấu tổ chức bộ máy, nâng cao trình độ và tinh thần trách nhiệm của đội ngũ cán bộ quản lý thuế.

3.1. Đào Tạo và Nâng Cao Năng Lực Cán Bộ Thuế

Cần có chính sách đào tạo, bồi dưỡng cán bộ thường xuyên, cập nhật kiến thức về chính sách thuế, kỹ năng quản lý thuế, và ứng dụng công nghệ thông tin. Điều này giúp cán bộ thuế nắm vững các quy định pháp luật, áp dụng hiệu quả các biện pháp quản lý thuế, và đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của công tác quản lý thuế.

3.2. Xây Dựng Cơ Chế Đánh Giá và Khen Thưởng Minh Bạch

Đồng thời, cần xây dựng cơ chế đánh giá, khen thưởng, kỷ luật rõ ràng, minh bạch, tạo động lực cho cán bộ làm việc hiệu quả. Cơ chế này cần dựa trên kết quả công việc thực tế, đảm bảo công bằng, khách quan, và khuyến khích cán bộ nỗ lực phấn đấu.

3.3. Tăng Cường Ứng Dụng Công Nghệ Thông Tin

Cần tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý thuế. Điều này giúp nâng cao hiệu quả quản lý, giảm thiểu sai sót, và tạo thuận lợi cho người nộp thuế. Cần xây dựng hệ thống thông tin quản lý thuế hiện đại, kết nối liên thông giữa các bộ phận, và cung cấp đầy đủ thông tin cho người nộp thuế.

IV. Tăng Cường Tuyên Truyền Pháp Luật Thuế Cho DNNQD

Tăng cường tuyên truyền giáo dục pháp luật về thuế, phổ biến, công khai các thủ tục hành chính thuế cho doanh nghiệp ngoài quốc doanh. Cần tổ chức các buổi tập huấn, hội thảo, tư vấn về chính sách thuế, thủ tục kê khai, nộp thuế, và các quy định pháp luật liên quan. Đồng thời, cần xây dựng các kênh thông tin đa dạng, dễ tiếp cận, như website, tờ rơi, poster, để cung cấp thông tin kịp thời, chính xác cho người nộp thuế. Theo tài liệu gốc, cần tăng cường tuyên truyên giáo dục pháp luật về thuế, phổ biến, công khai các thủ tục hành chính thuế cho doanh nghiệp NQD.

4.1. Tổ Chức Tập Huấn và Tư Vấn Về Chính Sách Thuế

Cần tổ chức các buổi tập huấn, hội thảo, tư vấn về chính sách thuế, thủ tục kê khai, nộp thuế, và các quy định pháp luật liên quan. Điều này giúp người nộp thuế nắm vững các quy định pháp luật, thực hiện đúng nghĩa vụ thuế, và tránh các sai sót không đáng có.

4.2. Xây Dựng Kênh Thông Tin Đa Dạng và Dễ Tiếp Cận

Đồng thời, cần xây dựng các kênh thông tin đa dạng, dễ tiếp cận, như website, tờ rơi, poster, để cung cấp thông tin kịp thời, chính xác cho người nộp thuế. Các kênh thông tin này cần được cập nhật thường xuyên, đảm bảo tính chính xác, và dễ hiểu.

V. Nâng Cao Hiệu Quả Thanh Tra Kiểm Tra Thuế GTGT

Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý thuế. Cần xây dựng kế hoạch thanh tra, kiểm tra định kỳ, có trọng tâm, trọng điểm, tập trung vào các lĩnh vực, đối tượng có rủi ro cao về thuế. Đồng thời, cần nâng cao chất lượng thanh tra, kiểm tra, đảm bảo phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm pháp luật về thuế. Theo tài liệu gốc, cần tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý thuế.

5.1. Xây Dựng Kế Hoạch Thanh Tra Kiểm Tra Định Kỳ

Cần xây dựng kế hoạch thanh tra, kiểm tra định kỳ, có trọng tâm, trọng điểm, tập trung vào các lĩnh vực, đối tượng có rủi ro cao về thuế. Kế hoạch này cần được xây dựng dựa trên phân tích rủi ro, đảm bảo tính khả thi, và hiệu quả.

5.2. Nâng Cao Chất Lượng Thanh Tra Kiểm Tra Thuế

Đồng thời, cần nâng cao chất lượng thanh tra, kiểm tra, đảm bảo phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi vi phạm pháp luật về thuế. Cần trang bị cho cán bộ thanh tra, kiểm tra đầy đủ kiến thức, kỹ năng, và công cụ cần thiết để thực hiện nhiệm vụ.

VI. Kết Luận Giải Pháp Quản Lý Thuế GTGT Hiệu Quả

Để tăng cường quản lý thuế GTGT đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh tại huyện Hương Sơn, cần thực hiện đồng bộ các giải pháp: hoàn thiện chính sách thuế, nâng cao năng lực cán bộ, tăng cường tuyên truyền, và đẩy mạnh thanh tra, kiểm tra. Đồng thời, cần phát huy vai trò của các cơ quan nhà nước và cộng đồng xã hội trong công tác quản lý thuế. Việc thực hiện hiệu quả các giải pháp này sẽ góp phần tăng thu ngân sách, tạo môi trường kinh doanh lành mạnh, và thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội của huyện. Theo tài liệu gốc, qua phân tích, đánh giá thực trạng và các yếu tố ảnh hưởng, tác giả đề xuất một số giải pháp chủ yếu tăng cường công tác quản lý thuế GTGT đối với các doanh nghiệp ngoài quốc doanh trên địa bàn huyện Hương Sơn trong thời gian tới.

6.1. Vai Trò của Các Cơ Quan Nhà Nước và Cộng Đồng

Cần phát huy vai trò của các cơ quan nhà nước và cộng đồng xã hội trong công tác quản lý thuế. Các cơ quan nhà nước cần phối hợp chặt chẽ với cơ quan thuế trong việc quản lý thuế. Cộng đồng xã hội cần nâng cao ý thức chấp hành pháp luật thuế, và tham gia giám sát hoạt động quản lý thuế.

6.2. Tầm Quan Trọng của Việc Thực Hiện Đồng Bộ Các Giải Pháp

Việc thực hiện hiệu quả các giải pháp này sẽ góp phần tăng thu ngân sách, tạo môi trường kinh doanh lành mạnh, và thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội của huyện. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan, đơn vị, và sự tham gia tích cực của người nộp thuế để đạt được mục tiêu này.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thuế giá trị gia tăng là một trong những sắc thuế gián thu quan trọng bậc nhất, đóng góp bình quân xấp xỉ 20% tổng thu ngân sách nhà nước và giữ vai trò trụ cột trong việc điều tiết vĩ mô nền kinh tế. Trong cơ cấu kinh tế địa phương, khu vực doanh nghiệp ngoài quốc doanh ngày càng khẳng định vị thế nòng cốt khi tạo ra nhiều việc làm, khơi dậy nguồn vốn xã hội và đóng góp tích cực vào nguồn thu địa phương. Tuy nhiên, tại các địa bàn cấp huyện miền núi như huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh, công tác quản lý thuế giá trị gia tăng đối với khu vực kinh tế tư nhân đang phải đối mặt với nhiều rào cản phức tạp.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm xuất phát từ thực tế nhiều doanh nghiệp ngoài quốc doanh còn hạn chế về nhận thức pháp luật, cố tình gian lận hóa đơn chứng từ hoặc kê khai sai để giảm trừ số thuế phải nộp. Mục tiêu của luận văn là hệ thống hóa cơ sở lý luận, đánh giá toàn diện thực trạng công tác quản lý thu thuế giá trị gia tăng trên địa bàn huyện Hương Sơn giai đoạn 2016 - 2018, nhận diện các yếu tố tác động và đề xuất hệ thống giải pháp đồng bộ có tính khả thi cao định hướng đến năm 2025.

Nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn sâu sắc trong việc giúp Chi cục Thuế huyện hoàn thiện quy trình nghiệp vụ, kiểm soát chặt chẽ nợ đọng, đồng thời mở ra định hướng giúp nâng cao chỉ số thu nộp ngân sách, phấn đấu giảm tỷ lệ thất thu thuế xuống dưới 5% và tối ưu hóa hiệu quả hành chính công.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý thuyết quản lý nhà nước về kinh tế kết hợp lý thuyết thuế gián thu hiện đại để luận giải cơ chế vận hành của thuế giá trị gia tăng. Về bản chất, thuế giá trị gia tăng là loại thuế đánh vào phần giá trị tăng thêm của hàng hóa, dịch vụ phát sinh từ khâu sản xuất, lưu thông đến tiêu dùng theo quy định của Luật Thuế giá trị gia tăng số 13/2008/QH12. Khung phân tích của đề tài tiếp cận quản lý thuế theo 4 chức năng cơ bản: hoạch định kế hoạch thu, tổ chức bộ máy nhân sự, chỉ đạo phối hợp và kiểm tra giám sát việc chấp hành nghĩa vụ nộp thuế.

Các khái niệm trọng tâm được chuẩn hóa bao gồm: doanh nghiệp ngoài quốc doanh theo Luật Doanh nghiệp số 68/2014/QH13; cơ chế quản lý tự khai - tự nộp theo Luật Quản lý thuế số 78/2006/QH11; cơ chế khấu trừ thuế đầu vào; và quy trình cưỡng chế thu hồi nợ thuế đối với các khoản nợ quá hạn 90 ngày. Khung lý thuyết khẳng định thuế giá trị gia tăng vừa đảm bảo tỷ trọng thu lớn khoảng 20% ngân sách, vừa thúc đẩy minh bạch hóa giao dịch kinh tế qua hóa đơn bắt buộc.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn kết hợp chặt chẽ nguồn dữ liệu thứ cấp và dữ liệu sơ cấp nhằm đảm bảo tính khách quan và khoa học. Dữ liệu thứ cấp được tổng hợp từ các báo cáo quyết toán, số liệu thống kê thu nộp thuế và hồ sơ quản lý nợ của Chi cục Thuế huyện Hương Sơn giai đoạn 2016 - 2018. Dữ liệu sơ cấp được thu thập trong năm 2018 thông qua phương pháp điều tra bảng hỏi chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng đối với 45 doanh nghiệp ngoài quốc doanh đại diện cho các ngành nghề kinh doanh trên địa bàn cùng toàn thể cán bộ, công chức thuế của Chi cục.

Phương pháp phân tích số liệu chủ yếu là thống kê mô tả, thống kê so sánh và phân tích chuỗi biến động theo thời gian. Lý do lựa chọn các phương pháp này nhằm phản ánh trung thực quy mô, cơ cấu nguồn thu và đo lường chính xác mức độ thay đổi của các chỉ tiêu tuân thủ thuế qua các năm. Timeline nghiên cứu được thực hiện từ tháng 5/2018 đến tháng 5/2019, tạo tiền đề vững chắc cho việc hoạch định giải pháp đến năm 2025.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích thực trạng quản lý thuế giá trị gia tăng đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh tại huyện Hương Sơn đã chỉ ra 4 phát hiện trọng yếu:

Thứ nhất, số lượng doanh nghiệp được kiểm tra quyết toán thuế hàng năm đều đạt và vượt kế hoạch đề ra. Tuy nhiên, tỷ lệ phát hiện sai phạm qua kiểm tra tại trụ sở doanh nghiệp lại ở mức rất cao và có xu hướng tăng liên tục: năm 2016 ghi nhận 28 trên 40 doanh nghiệp có sai phạm (chiếm 70,0%), năm 2017 tăng lên 33 trên 42 doanh nghiệp (chiếm 78,57%), và đến năm 2018 có tới 39 trên 45 doanh nghiệp vi phạm (chiếm 86,67%, tăng 16,67% so với năm 2016).

Thứ hai, công tác kiểm tra hồ sơ khai thuế tại trụ sở cơ quan thuế chưa được chú trọng đúng mức, dẫn đến số lượng hồ sơ phát hiện nghi vấn phải yêu cầu giải trình còn rất thấp so với thực tế sai phạm.

Thứ ba, tình trạng nợ đọng thuế giá trị gia tăng diễn biến phức tạp, trong đó tỷ lệ nợ khó thu và nợ chây ỳ kéo dài trên 90 ngày chiếm tỷ trọng lớn, gây thất thu ngân sách địa phương.

Thứ tư, tính tuân thủ pháp luật thuế của khối doanh nghiệp ngoài quốc doanh còn hạn chế do năng lực hạch toán kế toán yếu hoặc cố tình kê khai sai hóa đơn đầu vào để giảm nghĩa vụ nộp thuế.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân của những tồn tại trên xuất phát từ cả hai phía. Về phía cơ quan thuế, tổ chức bộ máy cấp Chi cục chưa có bộ phận thanh tra nội bộ chuyên trách, trình độ nghiệp vụ và kỹ năng ứng dụng công nghệ thông tin của một bộ phận cán bộ còn bất cập. Về phía người nộp thuế, áp lực cạnh tranh kinh doanh đã thúc đẩy hành vi lách thuế, trốn thuế.

So sánh với bài học kinh nghiệm tại Chi cục Thuế huyện Can Lộc, địa phương lân cận đã tiến hành kiểm tra 56 doanh nghiệp năm 2016 (truy thu 1.997 triệu đồng, trong đó thuế giá trị gia tăng là 861 triệu đồng) và kiểm tra 50 doanh nghiệp năm 2017 (truy thu 1.874 triệu đồng, trong đó thuế giá trị gia tăng là 781 triệu đồng), đồng thời cưỡng chế thu hồi 12 tỷ đồng tiền nợ thuế. Điều này khẳng định việc tăng cường kiểm tra chuyên sâu và siết chặt kỷ cương thu nợ là yếu tố quyết định hiệu lực quản lý.

Dữ liệu thực nghiệm của đề tài có thể được trình bày sinh động qua biểu đồ cột thể hiện đà tăng của tỷ lệ doanh nghiệp sai phạm từ 70% lên 86,67% và bảng tổng hợp phân loại tuổi nợ thuế theo ngành nghề kinh doanh, giúp nhà quản trị dễ dàng nhận diện điểm nóng rủi ro.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm tăng cường hiệu lực quản lý thuế giá trị gia tăng đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh trên địa bàn huyện Hương Sơn, tác giả đề xuất 5 nhóm giải pháp cụ thể:

Thứ nhất, đẩy mạnh tin học hóa và hiện đại hóa cơ sở hạ tầng quản lý thuế. Cơ quan thực hiện là Chi cục Thuế huyện Hương Sơn; mục tiêu đạt 100% doanh nghiệp nộp tờ khai và nộp thuế điện tử qua mạng, ứng dụng phần mềm phân tích dữ liệu hóa đơn tự động; lộ trình thực hiện từ năm 2020 đến năm 2022.

Thứ hai, nâng cao chất lượng công tác thanh tra, kiểm tra thuế. Đội Kiểm tra thuế chủ trì rà soát 100% hồ sơ khai thuế có dấu hiệu rủi ro cao, tăng cường đối chiếu hóa đơn liên tỉnh nhằm giảm thiểu tối thiểu 15% số vụ gian lận thuế phát sinh hàng năm; thực hiện định kỳ hàng quý đến năm 2025.

Thứ ba, kiên quyết xử lý vi phạm và áp dụng đồng bộ các biện pháp cưỡng chế nợ thuế. Lãnh đạo Chi cục Thuế phối hợp cùng hệ thống ngân hàng thương mại, Kho bạc Nhà nước và Công an huyện triển khai 7 biện pháp cưỡng chế đối với các khoản nợ quá hạn 90 ngày, phấn đấu kéo giảm tỷ lệ nợ thuế giá trị gia tăng xuống dưới 5% tổng thu ngân sách; thực hiện liên tục giai đoạn 2020 - 2025.

Thứ tư, đổi mới phương thức tuyên truyền và nâng cao chất lượng dịch vụ hỗ trợ người nộp thuế. Đội Nghiệp vụ - Tuyên truyền tổ chức tập huấn chính sách mới cho 100% doanh nghiệp thành lập mới, giải đáp trên 95% vướng mắc trong vòng 48 giờ làm việc; thực hiện thường niên đến năm 2025.

Thứ năm, kiện toàn tổ chức bộ máy và nâng cao đạo đức công vụ cho đội ngũ công chức thuế. Cục Thuế tỉnh Hà Tĩnh phối hợp Chi cục Thuế Hương Sơn bồi dưỡng chuẩn hóa chuyên môn cho 100% cán bộ kiểm tra; hoàn thành trước năm 2025.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn là tài liệu tham khảo có giá trị khoa học và ứng dụng thực tiễn cao cho 4 nhóm đối tượng cụ thể:

Thứ nhất, ban lãnh đạo và công chức thuế tại các Chi cục Thuế cấp huyện: Cung cấp góc nhìn thực chứng, quy trình kiểm soát rủi ro kê khai và giải pháp xử lý tình trạng sai phạm thuế lên tới 86,67% tại địa bàn cấp huyện.

Thứ hai, giám đốc và kế toán trưởng các doanh nghiệp ngoài quốc doanh: Giúp doanh nghiệp nắm vững các quy định pháp luật về hóa đơn chứng từ, điều kiện hoàn thuế từ 300 triệu đồng và các chế tài cưỡng chế nợ quá 90 ngày để chủ động phòng tránh rủi ro pháp lý.

Thứ ba, giảng viên, nhà nghiên cứu và học viên cao học chuyên ngành Quản lý kinh tế, Tài chính - Ngân hàng: Sử dụng làm tài liệu nghiên cứu tham khảo về phương pháp phân tích thực trạng thu ngân sách, kỹ thuật thiết kế mẫu điều tra 45 doanh nghiệp và ứng dụng khung lý thuyết thuế gián thu giai đoạn 2016 - 2018.

Thứ tư, các cơ quan quản lý nhà nước cấp huyện và tỉnh: Cung cấp căn cứ khoa học để Ủy ban nhân dân các cấp ban hành quy chế phối hợp liên ngành nhằm chống thất thu ngân sách giai đoạn 2020 - 2025.

Câu hỏi thường gặp

Thuế giá trị gia tăng đóng vai trò như thế nào trong cơ cấu thu ngân sách nhà nước? Thuế giá trị gia tăng là sắc thuế gián thu chủ lực, đóng góp bình quân khoảng 20% tổng thu ngân sách nhà nước. Nhờ đặc tính đánh vào hầu hết các khâu lưu thông hàng hóa, dịch vụ, thuế giá trị gia tăng tạo nguồn thu bền vững và thúc đẩy các doanh nghiệp thực hiện nghiêm túc chế độ hóa đơn chứng từ kế toán.

Tỷ lệ sai phạm thuế giá trị gia tăng của doanh nghiệp ngoài quốc doanh tại huyện Hương Sơn ở mức nào? Kết quả kiểm tra tại địa bàn cho thấy tỷ lệ doanh nghiệp có sai phạm tăng liên tục qua các năm: đạt 70,0% năm 2016 (28 trên 40 đơn vị), tăng lên 78,57% năm 2017 (33 trên 42 đơn vị) và chạm mức 86,67% năm 2018 (39 trên 45 đơn vị). Sai phạm chủ yếu là kê khai sai doanh thu và khấu trừ hóa đơn không hợp lệ.

Khi nào cơ quan thuế áp dụng các biện pháp cưỡng chế nợ thuế đối với doanh nghiệp? Theo Luật Quản lý thuế số 78/2006/QH11, cơ quan thuế ban hành quyết định cưỡng chế khi người nộp thuế nợ tiền thuế, tiền phạt quá 90 ngày kể từ ngày hết hạn nộp hoặc hết thời hạn gia hạn nộp thuế, cũng như trong trường hợp doanh nghiệp có hành vi phát tán tài sản hoặc bỏ trốn khỏi trụ sở.

Doanh nghiệp ngoài quốc doanh cần đáp ứng điều kiện gì để được giải quyết hoàn thuế giá trị gia tăng? Theo Luật Thuế giá trị gia tăng số 13/2008/QH12 sửa đổi, doanh nghiệp nộp thuế theo phương pháp khấu trừ được hoàn thuế khi có dự án đầu tư mới đang trong giai đoạn đầu tư hoặc có hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu với số thuế giá trị gia tăng đầu vào chưa được khấu trừ lũy kế đạt từ 300 triệu đồng trở lên.

Giải pháp nào giúp cơ quan thuế cấp huyện nâng cao hiệu quả thu hồi nợ đọng thuế giá trị gia tăng? Giải pháp cốt lõi là ứng dụng công nghệ thông tin trong phân loại tuổi nợ, kết hợp đôn đốc thường xuyên và phối hợp liên ngành với ngân hàng thương mại, Kho bạc Nhà nước. Minh chứng thực tế tại huyện Can Lộc cho thấy các biện pháp này đã giúp thu hồi thành công 12 tỷ đồng tiền thuế nợ đọng trong năm 2017.

Kết luận

• Luận văn hệ thống hóa cơ sở lý luận và thực tiễn về quản lý thuế giá trị gia tăng đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh trong nền kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa.
• Đánh giá toàn diện thực trạng thu nộp thuế tại huyện Hương Sơn giai đoạn 2016 - 2018, chỉ rõ tỷ lệ kiểm tra phát hiện sai phạm ở mức rất cao, từ 70,0% tăng lên 86,67%.
• Nhận diện các nguyên nhân cốt lõi bao gồm hạn chế trong cơ sở dữ liệu kiểm tra của cơ quan thuế và ý thức tuân thủ pháp luật chưa cao của khu vực kinh tế tư nhân.
• Vận dụng sáng tạo bài học kinh nghiệm từ mô hình kiểm tra và xử lý thu hồi 12 tỷ đồng nợ thuế tại Chi cục Thuế huyện Can Lộc để áp dụng vào địa bàn nghiên cứu.
• Đề xuất hệ thống 5 nhóm giải pháp đồng bộ kết hợp mục tiêu số hóa 100% quy trình kê khai nộp thuế điện tử và tăng cường thanh tra kiểm soát hóa đơn rủi ro cao.

Đóng góp lớn nhất của công trình là cung cấp nguồn cứ liệu thực chứng và giải pháp quản lý thuế giá trị gia tăng sát hợp với đặc thù kinh tế cấp huyện miền núi. Trong giai đoạn tiếp theo đến năm 2025, việc đồng bộ hóa dữ liệu hóa đơn điện tử và nâng cao tính tuân thủ tự nguyện của người nộp thuế sẽ là chìa khóa then chốt. Kính mời quý độc giả, cán bộ quản lý và các nhà nghiên cứu tham khảo toàn văn luận văn để áp dụng hiệu quả vào công tác quản trị kinh tế thực tiễn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM TRẦN SƠN HÀ TĂNG CƯỜNG QUẢN LÝ THUẾ GIÁ TRỊ GIA TĂNG ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP NGOÀI QUỐC DOANH TRÊN ĐỊA BÀN HUYỆN HƯƠNG SƠN, TỈNH HÀ TĨNH Ngành: Quản lý kinh tế Mã số : 8340410 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Nguyễn Tuấn Sơn NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2019 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cảm ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày 05 tháng 6 năm 2019 Tác giả luận văn Trần Sơn Hà i LỜI CẢM ƠN Trong suốt thời gian học tập, nghiên cứu và hoàn thành luận văn, tôi đã nhận được sự hướng dẫn, chỉ bảo tận tình của các thầy cô giáo, sự giúp đỡ, động viên của bạn bè, đồng nghiệp và gia đình.

Nhân dịp hoàn thành luận văn, cho phép tôi được bày tỏ lòng kính trọng và biết ơn sâu sắc tới PGS.TS Nguyễn Tuấn Sơn đã tận tình hướng dẫn, dành nhiều công sức, thời gian, tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình học tập và thực hiện đề tài. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn chân thành tới Ban Giám đốc, Ban Quản lý đào tạo, Bộ môn Kế hoạch và Đầu tư - Khoa Kinh tế và PTNT - Học viện Nông nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình học tập, thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn. Tôi xin chân thành cảm ơn tập thể lãnh đạo, cán bộ viên chức Chi cục Thuế huyện Hương Sơn đã giúp đỡ và tạo điều kiện cho tôi trong suốt quá trình thực hiện đề tài. Xin chân thành cảm ơn gia đình, người thân, bạn bè, đồng nghiệp đã tạo mọi điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi về mọi mặt, động viên khuyến khích tôi hoàn thành luận văn.

Hà Nội, ngày 05 tháng 6 năm 2019 Tác giả luận văn Trần Sơn Hà ii MỤC LỤC Lời cam đoan. ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng.

vii Danh mục sơ đồ, hình và biểu đồ. ix Trích yếu luận văn. Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu.

Mục tiêu chung. Mục tiêu cụ thể. Câu hỏi nghiên cứu. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.

Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Đóng góp mới của luận văn. Cơ sở lý luận và thực tiễn về quản lý thuế giá trị gia tăng đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh.

Cơ sở lý luận về quản lý thuế giá trị gia tăng đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh. Thuế và quản lý thuế. Quản lý thuế giá trị gia tăng. Doanh nghiệp và doanh nghiệp ngoài quốc doanh.

Nội dung quả n lý thuế giá tri ̣ gia tăng đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh. Các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý thuế giá trị gia tăng đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh. Cơ sở thực tiễn về quản lý thuế giá trị gia tăng đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh. Kinh nghiệm quản lý thuế của một số địa phương nước ta.

Bài học kinh nghiệm rút ra cho Chi cục Thuế huyện Hương Sơn. Tổng quan các nghiên cứu về quản lý thuế giá trị gia tăng đối với doanh nghiệp ngoài quốc doanh. Phương pháp nghiên cứu. Đặc điểm địa bàn nghiên cứu.

Đặc điểm tự nhiên. Đặc điểm kinh tế- xã hội. Tổng quan về Chi cục Thuế huyện Hương Sơn, tỉnh Hà Tĩnh.