Luận văn thạc sĩ đánh giá tác động của chính sách phát triển thương mại điện tử đến quyết định ứng dụng thương mại điện tử của các doanh nghiệp nhỏ siêu nhỏ trên địa bàn tỉnh đồng tháp

Luận văn thạc sĩ phân tích tác động của chính sách phát triển thương mại điện tử đến quyết định ứng dụng của doanh nghiệp nhỏ tại Đồng Tháp.

• Tác giả: Nguyễn Văn Luận
• Người hướng dẫn: PGS TS. Bùi Thị Mai Hoài
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính công
• Đề tài: Đánh Giá Tác Động Của Chính Sách Phát Triển Thương Mại Điện Tử Đến Quyết Định Ứng Dụng Thương Mại Điện Tử Của Các Doanh Nghiệp Nhỏ, Siêu Nhỏ Trên Địa Bàn Tỉnh Đồng Tháp
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: Lý do chọn đề tài
• 1.1. Mục tiêu thực hiện đề tài, câu hỏi chính sách cần trả lời
• 1.2. Khung phân tích, đối tượng nghiên cứu, dữ liệu và cách tiếp cận
• 1.3. Bố cục của luận văn
• 1.4. Tổng quan tình hình nghiên cứu có liên quan đến luận văn
• 1.4.1. Các nghiên cứu ở nước ngoài
• 1.4.2. Các nghiên cứu ở Việt Nam
• 2. CHƯƠNG 2: ĐÁNH GIÁ TÁC ĐỘNG CỦA CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN TMĐT ĐẾN QUYẾT ĐỊNH ỨNG DỤNG TMĐT CỦA CÁC DOANH NGHIỆP NHỎ, SIÊU NHỎ TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH ĐỒNG THÁP
• 2.1. Tổng quan về chính sách phát triển TMĐT của tỉnh Đồng Tháp
• 2.2. Giới thiệu về chính sách
• 2.3. Kết quả triển khai chương trình phát triển TMĐT đối với doanh nghiệp tỉnh Đồng Tháp giai đoạn 2015 - 2018
• 2.4. Thống kê mô tả mẫu nghiên cứu
• 2.5. Cơ cấu mẫu khảo sát
• 2.6. Đặc điểm của doanh nghiệp khảo sát
• 2.7. Tiếp cận chính sách
• 2.8. Tác động của chính sách phát triển TMĐT đến hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp nhỏ, doanh nghiệp siêu nhỏ trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp
• 2.8.1. Kiểm định sự khác biệt giữa nhóm xử lý và nhóm kiểm soát
• 2.8.2. Tác động của chính sách phát triển TMĐT đến hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp nhỏ, doanh nghiệp siêu nhỏ trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp
• 3. CHƯƠNG 3: NGUYÊN NHÂN DẪN ĐẾN KẾT QUẢ TÁC ĐỘNG CỦA CHÍNH SÁCH, KẾT LUẬN VÀ HÀM Ý CHÍNH SÁCH
• 3.1. Nguyên nhân của kết quả tác động của chính sách phát triển TMĐT đến hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp nhỏ, doanh nghiệp siêu nhỏ trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp
• 3.2. Nguyên nhân của kết quả đạt được khi tham gia chính sách phát triển TMĐT
• 3.3. Hạn chế và nguyên nhân của những hạn chế
• 3.4. Hàm ý chính sách
• 3.4.1. Đẩy mạnh truyền thông về chính sách TMĐT đối với doanh nghiệp
• 3.4.2. Tập huấn chính sách TMĐT cho các doanh nghiệp
• 3.4.3. Đơn giản hóa thủ tục TMĐT
• 3.4.4. Đào tạo nguồn nhân lực am hiểu về TMĐT
• 3.4.5. Kêu gọi hỗ trợ vốn để thực hiện chính sách TMĐT
• 3.4.6. Phát triển TMĐT căn cứ theo đặc thù của doanh nghiệp
• 3.5. Giải pháp nâng cao chất lượng quản lý, quản trị doanh nghiệp
• 3.6. Hạn chế của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC 1: PHIẾU KHẢO SÁT
• PHỤ LỤC 2: TỔNG HỢP KẾT QUẢ KHẢO SÁT
• PHỤ LỤC 3: DÀN BÀI PHỎNG VẤN SÂU DOANH NGHIỆP
• PHỤ LỤC 4: DÀN BÀI PHỎNG VẤN CÁN BỘ SỞ, BAN NGÀNH TỈNH ĐỒNG THÁP

Tóm tắt

I. Tổng quan về tác động của chính sách thương mại điện tử đến doanh nghiệp nhỏ

Chính sách thương mại điện tử (TMĐT) đã trở thành một yếu tố quan trọng trong việc định hình cách thức hoạt động của các doanh nghiệp nhỏ. Tại Việt Nam, đặc biệt là ở tỉnh Đồng Tháp, chính sách này không chỉ tạo ra cơ hội mà còn đặt ra nhiều thách thức cho các doanh nghiệp nhỏ. Việc áp dụng TMĐT giúp doanh nghiệp tiếp cận thị trường rộng lớn hơn, giảm chi phí và nâng cao hiệu quả kinh doanh. Tuy nhiên, không phải doanh nghiệp nào cũng có thể tận dụng được những lợi ích này. Nghiên cứu cho thấy rằng, sự thiếu hụt về kiến thức và nguồn lực là những rào cản lớn nhất đối với doanh nghiệp nhỏ trong việc áp dụng TMĐT.

1.1. Chính sách thương mại điện tử và doanh nghiệp nhỏ tại Đồng Tháp

Chính sách phát triển TMĐT tại Đồng Tháp đã được triển khai từ năm 2010 với nhiều chương trình hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ. Tuy nhiên, tỷ lệ doanh nghiệp nhỏ tham gia vào các sàn giao dịch TMĐT vẫn còn thấp. Theo số liệu từ Sở Công thương, chỉ có 50 doanh nghiệp nhỏ tham gia với 95 sản phẩm. Điều này cho thấy sự cần thiết phải cải thiện chính sách để khuyến khích doanh nghiệp tham gia nhiều hơn.

1.2. Lợi ích của thương mại điện tử đối với doanh nghiệp nhỏ

Thương mại điện tử mang lại nhiều lợi ích cho doanh nghiệp nhỏ như giảm chi phí vận hành, mở rộng thị trường và tăng cường khả năng cạnh tranh. Doanh nghiệp có thể tiếp cận khách hàng tiềm năng trên toàn quốc mà không cần phải đầu tư lớn vào cơ sở hạ tầng. Nghiên cứu cho thấy, doanh thu của các doanh nghiệp nhỏ có ứng dụng TMĐT tăng trung bình 13% sau khi áp dụng chính sách.

II. Thách thức trong việc áp dụng thương mại điện tử cho doanh nghiệp nhỏ

Mặc dù có nhiều lợi ích, nhưng doanh nghiệp nhỏ vẫn phải đối mặt với nhiều thách thức khi áp dụng TMĐT. Những thách thức này bao gồm thiếu hụt kiến thức về công nghệ, khó khăn trong việc xây dựng và duy trì website, và áp lực cạnh tranh từ các doanh nghiệp lớn hơn. Việc thiếu nguồn lực tài chính cũng là một yếu tố cản trở sự phát triển của TMĐT trong doanh nghiệp nhỏ.

2.1. Thiếu hụt kiến thức và kỹ năng công nghệ

Nhiều doanh nghiệp nhỏ không có nhân sự chuyên trách về công nghệ thông tin, dẫn đến việc khó khăn trong việc triển khai các giải pháp TMĐT. Việc đào tạo và nâng cao kỹ năng cho nhân viên là rất cần thiết để giúp doanh nghiệp nhỏ có thể tận dụng tối đa các công cụ TMĐT.

2.2. Áp lực cạnh tranh từ doanh nghiệp lớn

Doanh nghiệp nhỏ thường phải cạnh tranh với các doanh nghiệp lớn có nguồn lực dồi dào hơn. Điều này khiến cho việc thu hút khách hàng và duy trì doanh thu trở nên khó khăn hơn. Các doanh nghiệp nhỏ cần có chiến lược riêng để tạo ra sự khác biệt và thu hút khách hàng.

III. Phương pháp và giải pháp chính cho doanh nghiệp nhỏ trong thương mại điện tử

Để vượt qua những thách thức, doanh nghiệp nhỏ cần áp dụng các phương pháp và giải pháp hiệu quả trong việc triển khai TMĐT. Việc xây dựng một chiến lược TMĐT rõ ràng và cụ thể sẽ giúp doanh nghiệp nhỏ có thể định hướng và phát triển bền vững trong môi trường cạnh tranh khốc liệt.

3.1. Xây dựng chiến lược thương mại điện tử hiệu quả

Doanh nghiệp nhỏ cần xác định rõ mục tiêu và đối tượng khách hàng của mình. Việc phân tích thị trường và đối thủ cạnh tranh sẽ giúp doanh nghiệp có cái nhìn tổng quan và đưa ra các quyết định đúng đắn trong việc triển khai TMĐT.

3.2. Đào tạo nguồn nhân lực cho thương mại điện tử

Đào tạo nhân viên về các kỹ năng cần thiết trong TMĐT là rất quan trọng. Doanh nghiệp nhỏ có thể tổ chức các khóa học hoặc mời chuyên gia đến hướng dẫn để nâng cao kiến thức cho nhân viên. Điều này không chỉ giúp doanh nghiệp hoạt động hiệu quả hơn mà còn tạo ra một môi trường làm việc tích cực.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về thương mại điện tử

Nghiên cứu cho thấy rằng chính sách phát triển TMĐT đã có tác động tích cực đến quyết định ứng dụng TMĐT của các doanh nghiệp nhỏ tại Đồng Tháp. Tỷ lệ doanh nghiệp có website tăng lên 13% và doanh thu tăng thêm 504,2 triệu đồng. Những kết quả này cho thấy rằng việc áp dụng TMĐT không chỉ giúp doanh nghiệp nhỏ tồn tại mà còn phát triển mạnh mẽ.

4.1. Kết quả từ việc áp dụng thương mại điện tử

Các doanh nghiệp nhỏ đã ghi nhận sự tăng trưởng đáng kể về doanh thu và lợi nhuận sau thuế. Việc áp dụng TMĐT đã giúp họ tiếp cận được nhiều khách hàng hơn và mở rộng thị trường. Điều này chứng tỏ rằng TMĐT là một công cụ quan trọng trong việc phát triển kinh doanh.

4.2. Các mô hình thành công trong thương mại điện tử

Một số doanh nghiệp nhỏ đã áp dụng thành công các mô hình TMĐT như bán hàng trực tuyến qua các sàn giao dịch hoặc xây dựng website riêng. Những mô hình này không chỉ giúp họ tăng doanh thu mà còn nâng cao thương hiệu và uy tín trên thị trường.

V. Kết luận và tương lai của thương mại điện tử tại doanh nghiệp nhỏ

Tương lai của thương mại điện tử tại các doanh nghiệp nhỏ tại Đồng Tháp phụ thuộc vào việc cải thiện chính sách và nâng cao nhận thức của doanh nghiệp về TMĐT. Việc đầu tư vào công nghệ và đào tạo nguồn nhân lực sẽ là chìa khóa để doanh nghiệp nhỏ có thể phát triển bền vững trong thời đại số.

5.1. Đề xuất cải thiện chính sách thương mại điện tử

Cần có những chính sách hỗ trợ mạnh mẽ hơn từ chính phủ để khuyến khích doanh nghiệp nhỏ tham gia vào TMĐT. Việc đơn giản hóa thủ tục và cung cấp các nguồn lực cần thiết sẽ giúp doanh nghiệp nhỏ dễ dàng hơn trong việc áp dụng TMĐT.

5.2. Tương lai của thương mại điện tử tại doanh nghiệp nhỏ

Với sự phát triển không ngừng của công nghệ, TMĐT sẽ tiếp tục là một xu hướng quan trọng trong kinh doanh. Doanh nghiệp nhỏ cần nhanh chóng thích nghi và áp dụng các công nghệ mới để không bị bỏ lại phía sau trong cuộc đua cạnh tranh.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Thương mại điện tử (TMĐT) đã trở thành một yếu tố quan trọng thúc đẩy sự phát triển kinh tế và đổi mới mô hình kinh doanh trên toàn cầu. Tại Việt Nam, doanh thu TMĐT năm 2015 đạt khoảng 4,7 tỷ USD, tăng gấp 5 lần so với năm 2012 với tốc độ tăng trưởng trung bình trên 30% mỗi năm. Tuy nhiên, tại tỉnh Đồng Tháp, việc ứng dụng TMĐT trong các doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ vẫn còn nhiều hạn chế. Cụ thể, chỉ có khoảng 50 doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ tham gia sàn giao dịch TMĐT với 95 sản phẩm, và rất ít doanh nghiệp có website phục vụ hoạt động kinh doanh.

Luận văn tập trung đánh giá tác động của chính sách phát triển TMĐT đến quyết định ứng dụng TMĐT của các doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp trong giai đoạn 2015-2018. Mục tiêu nghiên cứu gồm: (1) Đánh giá tác động của chính sách phát triển TMĐT đến quyết định ứng dụng TMĐT; (2) Tìm hiểu nguyên nhân của kết quả tác động; (3) Đề xuất hàm ý chính sách nhằm khuyến khích ứng dụng TMĐT. Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao hiệu quả kinh doanh, tăng cường năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ tại Đồng Tháp, góp phần thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương trong bối cảnh hội nhập và chuyển đổi số.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn sử dụng khung công nghệ, tổ chức và môi trường (TOE) làm nền tảng phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định ứng dụng TMĐT. Khung TOE bao gồm ba bối cảnh chính: (1) Bối cảnh công nghệ, liên quan đến các công nghệ và hệ thống thông tin trong doanh nghiệp; (2) Bối cảnh tổ chức, bao gồm quy mô, nguồn lực, trình độ nhân sự và cấu trúc quản lý; (3) Bối cảnh môi trường, gồm áp lực cạnh tranh, chính sách và các yếu tố bên ngoài khác.

Bên cạnh đó, các lý thuyết hành vi như Lý thuyết hành động có kế hoạch (TPB) và Mô hình chấp nhận công nghệ (TAM) cũng được tham khảo để giải thích hành vi ứng dụng TMĐT của doanh nghiệp. Các khái niệm chính bao gồm: TMĐT (được hiểu là việc sử dụng website để thực hiện marketing, mua bán, thanh toán), doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ theo tiêu chí Nghị định 39/2018/NĐ-CP, và các yếu tố như nhân sự CNTT, trình độ người đứng đầu, áp lực cạnh tranh.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp bán thí nghiệm với kỹ thuật khác biệt trong khác biệt (DID) để đánh giá tác động của chính sách phát triển TMĐT. Mẫu nghiên cứu gồm 140 doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ tại hai thành phố Cao Lãnh và Sa Đéc, trong đó 70 doanh nghiệp tham gia chính sách (nhóm xử lý) và 70 doanh nghiệp không tham gia (nhóm kiểm soát). Hai nhóm được lựa chọn có đặc điểm tương đồng về các yếu tố như quy mô, doanh thu, thời gian kết nối Internet, nhân sự CNTT, trình độ người đứng đầu và áp lực cạnh tranh nhằm loại bỏ các yếu tố nhiễu.

Dữ liệu sơ cấp được thu thập qua phỏng vấn trực tiếp và bảng câu hỏi hồi cứu về các thông tin năm 2014 và 2018. Dữ liệu thứ cấp gồm số liệu thống kê TMĐT của tỉnh Đồng Tháp giai đoạn 2015-2018. Ngoài ra, nghiên cứu còn thực hiện phỏng vấn sâu với 7 doanh nghiệp và 4 cán bộ quản lý để tìm hiểu nguyên nhân kết quả tác động. Phân tích dữ liệu sử dụng phần mềm thống kê và kiểm định t-test, DID với mức ý nghĩa thống kê 5%.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tác động đến quyết định ứng dụng TMĐT: Tỷ lệ doanh nghiệp có website trong nhóm xử lý tăng từ 0,6% năm 2014 lên 23,2% năm 2018, trong khi nhóm kiểm soát tăng từ 0,6% lên 10,2%. Tác động của chính sách phát triển TMĐT được ước tính làm tăng tỷ lệ doanh nghiệp có website thêm 13,0% (có ý nghĩa thống kê 1%).

2. Tác động đến doanh thu: Doanh thu bình quân của nhóm xử lý tăng từ 2.336,9 triệu đồng năm 2014 lên 3.933,4 triệu đồng năm 2018, trong khi nhóm kiểm soát tăng từ 2.405,3 triệu đồng lên 3.336,9 triệu đồng. Tác động của chính sách làm tăng doanh thu thêm khoảng 665 triệu đồng (có ý nghĩa thống kê 1%).

3. Tác động đến lợi nhuận: Lợi nhuận sau thuế của nhóm xử lý tăng từ 306,4 triệu đồng lên 552,9 triệu đồng, nhóm kiểm soát tăng từ 320,4 triệu đồng lên 393,2 triệu đồng. Tác động chính sách làm tăng lợi nhuận thêm 173,8 triệu đồng (có ý nghĩa thống kê 1%).

4. Tác động đến tỷ suất lợi nhuận/doanh thu: Tỷ suất lợi nhuận/doanh thu của nhóm xử lý tăng 3,7 điểm phần trăm (từ 10,3% lên 14,0%), nhóm kiểm soát tăng 1,1 điểm phần trăm (từ 10,5% lên 11,6%). Tác động chính sách làm tăng tỷ suất lợi nhuận/doanh thu thêm 2,6% (có ý nghĩa thống kê 1%).

Thảo luận kết quả

Kết quả cho thấy chính sách phát triển TMĐT của tỉnh Đồng Tháp đã có tác động tích cực rõ rệt đến việc ứng dụng TMĐT của các doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ, đồng thời cải thiện hiệu quả kinh doanh thông qua tăng doanh thu và lợi nhuận. Việc tăng tỷ lệ doanh nghiệp có website phản ánh sự chuyển đổi số trong hoạt động kinh doanh, giúp doanh nghiệp mở rộng thị trường và nâng cao năng lực cạnh tranh.

So sánh với các nghiên cứu trong nước và quốc tế, kết quả phù hợp với nhận định rằng chính sách hỗ trợ và đào tạo là yếu tố quan trọng thúc đẩy ứng dụng TMĐT. Các doanh nghiệp được tập huấn nâng cao kỹ năng, tiếp cận thị trường nhanh hơn, giảm chi phí giao dịch và thời gian đặt hàng. Biểu đồ so sánh tỷ lệ doanh nghiệp có website và doanh thu giữa hai nhóm qua các năm sẽ minh họa rõ nét tác động của chính sách.

Tuy nhiên, mức độ hài lòng với chính sách còn thấp (điểm trung bình 2,8/5), chủ yếu do thủ tục phức tạp và hỗ trợ tài chính hạn chế, cho thấy cần cải thiện để tăng hiệu quả chính sách.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Đẩy mạnh truyền thông về chính sách TMĐT: Tăng cường các kênh thông tin, hội thảo, truyền thông trực tuyến để nâng cao nhận thức và tiếp cận chính sách cho doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ. Mục tiêu tăng tỷ lệ doanh nghiệp biết và tham gia chính sách lên trên 80% trong vòng 2 năm tới. Chủ thể thực hiện: Sở Công Thương phối hợp với các hiệp hội doanh nghiệp.

2. Tổ chức tập huấn chuyên sâu về TMĐT: Định kỳ tổ chức các khóa đào tạo kỹ năng quản trị website, marketing số, thanh toán điện tử cho doanh nghiệp. Mục tiêu đào tạo ít nhất 100 doanh nghiệp/năm. Chủ thể thực hiện: Trung tâm Xúc tiến Thương mại, Du lịch và Đầu tư tỉnh Đồng Tháp.

3. Đơn giản hóa thủ tục hỗ trợ TMĐT: Rà soát, cắt giảm các bước hành chính, minh bạch quy trình xét duyệt hỗ trợ để doanh nghiệp dễ dàng tiếp cận. Mục tiêu rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ xuống dưới 15 ngày. Chủ thể thực hiện: UBND tỉnh, Sở Công Thương.

4. Đào tạo nguồn nhân lực chuyên sâu về TMĐT: Hợp tác với các trường đại học, cao đẳng để đào tạo nhân lực am hiểu TMĐT, đáp ứng nhu cầu doanh nghiệp. Mục tiêu xây dựng ít nhất 2 chương trình đào tạo chuyên ngành TMĐT trong 3 năm tới. Chủ thể thực hiện: Sở Giáo dục và Đào tạo, các trường đại học.

5. Hỗ trợ vốn và công nghệ: Tạo quỹ hỗ trợ vốn ưu đãi, hỗ trợ kỹ thuật xây dựng website, sàn giao dịch TMĐT cho doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ. Mục tiêu hỗ trợ ít nhất 50 doanh nghiệp/năm. Chủ thể thực hiện: Ngân hàng chính sách, Sở Công Thương.

6. Phát triển TMĐT phù hợp đặc thù doanh nghiệp: Xây dựng các mô hình TMĐT linh hoạt, phù hợp với ngành nghề và quy mô doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ. Chủ thể thực hiện: Trung tâm Xúc tiến Thương mại, các tổ chức tư vấn.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà hoạch định chính sách: Luận văn cung cấp cơ sở khoa học và số liệu thực tiễn để xây dựng, điều chỉnh chính sách phát triển TMĐT phù hợp với doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ.

2. Doanh nghiệp nhỏ và siêu nhỏ: Giúp hiểu rõ tác động của chính sách và các yếu tố ảnh hưởng đến quyết định ứng dụng TMĐT, từ đó có chiến lược phát triển kinh doanh hiệu quả.

3. Các tổ chức hỗ trợ doanh nghiệp: Hiệp hội doanh nghiệp, trung tâm xúc tiến thương mại có thể sử dụng kết quả nghiên cứu để thiết kế chương trình đào tạo, hỗ trợ kỹ thuật và truyền thông.

4. Nhà nghiên cứu và sinh viên: Cung cấp tài liệu tham khảo về phương pháp nghiên cứu bán thí nghiệm, kỹ thuật khác biệt trong khác biệt (DID) và các khung lý thuyết ứng dụng trong nghiên cứu TMĐT.

Câu hỏi thường gặp

1. Chính sách phát triển TMĐT của tỉnh Đồng Tháp bao gồm những nội dung chính nào?
   Chính sách tập trung vào xây dựng hạ tầng TMĐT, đào tạo nguồn nhân lực, hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng website, tham gia sàn giao dịch TMĐT, đơn giản hóa thủ tục và phát triển dịch vụ công trực tuyến. Mục tiêu đến năm 2020 là tăng tỷ lệ doanh nghiệp có website lên 40-50% và doanh nghiệp thực hiện đặt hàng qua TMĐT lên 60-70%.

2. Phương pháp khác biệt trong khác biệt (DID) được áp dụng như thế nào trong nghiên cứu?
   DID so sánh sự thay đổi của nhóm doanh nghiệp tham gia chính sách (nhóm xử lý) với nhóm không tham gia (nhóm kiểm soát) trước và sau khi có chính sách, nhằm loại bỏ các yếu tố khác ảnh hưởng đến kết quả, từ đó ước lượng tác động thực sự của chính sách.

3. Tại sao doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ lại khó khăn trong việc ứng dụng TMĐT?
   Nguyên nhân gồm hạn chế về nguồn lực tài chính, nhân sự CNTT, nhận thức về lợi ích TMĐT, thủ tục hành chính phức tạp và thiếu hỗ trợ kỹ thuật. Áp lực cạnh tranh và trình độ người đứng đầu cũng ảnh hưởng đến quyết định ứng dụng TMĐT.

4. Chính sách phát triển TMĐT đã mang lại lợi ích gì cho doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ tại Đồng Tháp?
   Doanh nghiệp được hỗ trợ kỹ thuật, đào tạo nâng cao kỹ năng, mở rộng thị trường qua sàn giao dịch TMĐT, giảm chi phí và thời gian giao dịch, tăng doanh thu và lợi nhuận. Ví dụ, doanh thu tăng thêm khoảng 665 triệu đồng và lợi nhuận tăng thêm 173,8 triệu đồng sau khi tham gia chính sách.

5. Những hạn chế của chính sách hiện tại là gì và cần cải thiện ra sao?
   Hạn chế gồm thủ tục phức tạp, hỗ trợ tài chính còn hạn chế, mức độ hài lòng thấp (44,3% doanh nghiệp không hài lòng). Cần đơn giản hóa thủ tục, tăng cường truyền thông, nâng cao chất lượng đào tạo và mở rộng hỗ trợ vốn để tăng hiệu quả chính sách.

Kết luận

• Chính sách phát triển TMĐT của tỉnh Đồng Tháp đã làm tăng tỷ lệ doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ có website thêm 13%, đồng thời tăng doanh thu thêm khoảng 665 triệu đồng và lợi nhuận thêm 173,8 triệu đồng.
• Tỷ suất lợi nhuận/doanh thu cũng được cải thiện thêm 2,6%, cho thấy hiệu quả kinh doanh được nâng cao nhờ ứng dụng TMĐT.
• Nguyên nhân thành công là do chính sách hỗ trợ kỹ thuật, đào tạo, mở rộng thị trường qua sàn giao dịch TMĐT và nhận thức ngày càng cao của doanh nghiệp.
• Tuy nhiên, vẫn còn tồn tại hạn chế về thủ tục hành chính và mức độ hài lòng của doanh nghiệp cần được cải thiện.
• Các bước tiếp theo bao gồm đẩy mạnh truyền thông, đơn giản hóa thủ tục, đào tạo nguồn nhân lực và hỗ trợ vốn nhằm thúc đẩy ứng dụng TMĐT rộng rãi hơn trong doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ.

Kêu gọi các cơ quan quản lý, doanh nghiệp và tổ chức hỗ trợ cùng phối hợp thực hiện các giải pháp nhằm phát triển TMĐT bền vững, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và phát triển kinh tế địa phương.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Giới thiệu. Chương 2: Khung phân tích, dữ liệu và cách tiếp cận Chương 3: Đánh giá tác động của chính sách phát triển TMĐT đến quyết định ứng dụng TMĐT của các doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp. Chương 4: Nguyên nhân dẫn đến kết quả tác động, kết luận và hàm ý chính sách. Tổng quan tình hình nghiên cứu có liên quan đến luận văn 1.

Các nghiên cứu ở nước ngoài Irene Bertschek và Helmut Fryges (2002) nghiên cứu về ứng dụng TMĐT tại các doanh nghiệp Đức, kết luận là các yếu tố về quy mô của doanh nghiệp, nhân sự được đào tạo có trình độ cao về CNTT sẽ có tác động rất tích cực đến ứng dụng TMĐT trong doanh nghiệp. Tuy nhiên, không có mối liên hệ giữa lịch sử thành lập của doanh nghiệp với khả năng ứng dụng TMĐT. Mohammed Quaddus và Glenn Hofmeryer (2007) nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng đến ứng dụng giao dịch TMĐT tại các doanh nghiệp nhỏ tại miền Tây nước Ú đã kết luận rằng yếu tố kiểm soát của doanh nghiệp, niềm tin của doanh nghiệp, yếu tố bên ngoài doanh nghiệp và tình hình hoạt động của doanh nghiệp có tác động đến thái độ hướng đến giao dịch TMĐT của các các doanh nghiệp nhỏ. Gibbs, Jennifer L và Kraemer, Kenneth L (2004) đã tiến hành điều tra xuyên quốc gia về các yếu tố quyết định phạm vi sử dụng TMĐT.

Nghiên cứu đã sử dụng khung công nghệ tổ chức môi trường (TOE) để xem xét các yếu tố quyết định phạm vi sử dụng giữa những doanh nghiệp áp dụng TMĐT. Dựa trên dữ liệu khảo sát 2.139 cơ sở sản xuất, kinh doanh từ ba ngành công nghiệp trên mười quốc gia, nghiên cứu đã tìm ra các yếu tố dự báo quan trọng nhất về phạm vi sử dụng là tài nguyên công nghệ, nhận thấy lợi ích chiến lược, nguồn lực tài chính, rào cản pháp luật, áp lực bên TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 5 ngoài, và chính sách của chính phủ. Các công ty Mỹ có phạm vi sử dụng TMĐT cao hơn đáng kể so với các công ty từ các quốc gia khác. Các nghiên cứu ở Việt Nam Lê Văn Huy và cộng sự (2012) nghiên cứu thực nghiệm về yếu tố quyết định của việc ứng dụng TMĐT trong các doanh nghiệp vừa và nhỏ ở Việt Nam.

Các tác giả sử dụng mô hình TOE và thử nghiệm một mô hình thông qua TMĐT bao gồm rất nhiều yếu tố bên trong và bên ngoài được xác định trong các nghiên cứu thực nghiệm. Nghiên cứu này đã nêu ra rằng chính sách tác động đến việc thúc đẩy việc áp dụng TMĐT của doanh nghiệp nhỏ trong nền kinh tế đang chuyển đổi ở Việt Nam. Lưu Tiến Thuận và Trần Thị Thanh Vân (2015) khi nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến ứng dụng TMĐT trong các doanh nghiệp trên địa bàn thành phố Cần Thơ, đã sử dụng mô hình hồi quy Binary Logistic. Các doanh nghiệp được khảo sát được chia ra thành 2 nhóm: nhóm các doanh nghiệp không ứng dụng TMĐT (có 58 doanh nghiệp, được mặc định là 0 trong mô hình hồi quy) và nhóm các doanh nghiệp có ứng dụng TMĐT (có 164 doanh nghiệp, được mặc định là 1 trong mô hình).

Các biến độc lập của phương trình hồi quy Binary Logistic gồm các yếu tố sau: Thời gian thành lập doanh nghiệp, số lượng máy tính trong doanh nghiệp, thời gian doanh nghiệp kết nối Internet, trình độ của người đứng đầu doanh nghiệp, nhận thức của doanh nghiệp về mức độ cần thiết ứng dụng TMĐT và nhận biết của doanh nghiệp về đối thủ cạnh tranh trong ngành có ứng dụng TMĐT. Mức độ dự báo trúng của toàn bộ mô hình là 81,5%. Kết quả nghiên cứu cho thấy, các yếu tố có ảnh hưởng cùng chiều đến quyết định ứng dụng TMĐT gồm: Thời gian doanh nghiệp kết nối Internet; Trình độ của người đứng đầu doanh nghiệp; Nhận thức của doanh nghiệp về mức độ cần thiết ứng dụng TMĐT và nhận biết của doanh nghiệp về đối thủ cạnh tranh trong ngành có ứng dụng TMĐT. Trong đó biến nhận thức của doanh nghiệp về mức độ cần thiết ứng dụng TMĐT có tác động mạnh hơn các biến còn lại.

Quan Minh Nhựt và Nguyễn Quốc Nghi (2014), đã sử dụng mô hình hồi quy nhị phân logistic để nghiên cứu các nhân tố ảnh hưởng đến quyết định đổi mới công TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 6 nghệ của các doanh nghiệp nhỏ và vừa (SME). Kết quả nghiên cứu cho thấy những nhân tố ảnh hưởng đến quyết định đổi mới công nghệ của SME là: mức độ tiếp cận thông tin khoa học công nghệ, mức độ khó khăn về tài chính, tỷ lệ lao động đã qua đào tạo, triển vọng tương lai của doanh nghiệp và bảo lãnh tín dụng của doanh nghiệp. Trong đó, nhân tố triển vọng tương lai của doanh nghiệp ảnh hưởng mạnh nhất đến quyết định đổi mới công nghệ của các SME. Theo hiểu biết của tác giả, tại tỉnh Đồng Tháp chưa có bất cứ nghiên cứu nào về đánh giá tác động của chính sách phát triển TMĐT đến quyết định ứng dụng TMĐT của các doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ, cũng chưa có nghiên cứu nào sữ dụng kỹ thuật khác biệt trong khác biệt để thực hiện đánh giá.

Do vậy, đây là điểm mới của đề tài này. Kinh nghiệm ứng dụng TMĐT của một số tỉnh thành trong nước 1. Kinh nghiệm của tỉnh Hà Nam Sau 5 năm tổ chức triển khai thực hiện, hoạt động TMĐT trên địa bàn tỉnh Hà Nam đã từng bước phát triển và đi vào cuộc sống, góp phần tích cực vào sự phát triển kinh tế, xã hội của tỉnh. Hiện nay, 100% các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh đã đầu tư máy tính kết nối internet tốc độ cao ADSL hoặc cáp quang, 100% sử dụng email để giao dịch với khách hàng và nhà cung cấp, 25% doanh nghiệp có trang thông tin điện tử cập nhập định kỳ thông tin hoạt động và quảng bá sản phẩm của doanh nghiệp, 5% doanh nghiệp tham gia Website TMĐT đã thông báo hoặc đăng ký với Bộ Công Thương.

Các doanh nghiệp thường xuyên truy cập để tìm kiếm đối tác trên môi trường mạng và tìm hiểu thông tin về các thị trường. Trong giai đoạn 2011 - 2016 tự nguồn phát triển thương mại quốc gia và của tỉnh đã thực hiện các đề án: Hỗ trợ các doanh nghiệp tham gia ứng dụng TMĐT trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, hỗ trợ 33 doanh nghiệp xây dựng Website để giới thiệu, quảng bá, giao dịch bán hàng, trao đổi thông tin tìm kiếm mở rộng thị trường, giới thiệu sản phẩm trên mạng internet. Tổ chức 06 lớp đào tạo, tập huấn kiến thức về TMĐT cho gần 700 học viên tham gia. Tuy nhiên, trong quá trình thực hiện chính sách phát triển TMĐT tại địa phương vẫn còn tồn tại nhiều bất cập.

Nguồn nhân lực có chất lượng cao cho phát triển TMĐT TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 7 của tỉnh quá ít dẫn tới việc hỗ trợ thông tin cho doanh nghiệp và người tiêu dùng chưa hiệu quả. Hạ tầng thông tin điện tử, mạng online phát triển là cơ sở để thực hiện phát triển TMĐT, tuy nhiên số lượng tổ chức, doanh nghiệp, cơ sở sản xuất công nghiệp lựa chọn hình thức này còn nhiều hạn chế (khoảng 20% thường xuyên lựa chọn) như vậy chưa tận dụng phát huy thế mạnh. Số lượng website tăng nhưng chưa nhiều, doanh nghiệp tổ chức, triển khai ứng dụng TMĐT chủ yếu là tự phát; thiếu định hướng; tập trung ở các doanh nghiệp lớn, tiềm lực mạnh; các doanh nghiệp vừa và nhỏ vẫn còn hạn chế, nhiều doanh nghiệp đã xây dựng website nhưng chỉ dừng ở mức cung cấp thông tin sản phẩm, dịch vụ đang kinh doanh, giá bán, giá mua và phương thức thanh toán. Kinh nghiệm của tỉnh Bắc Giang Sở Công Thương đã phối hợp với Cục TMĐT, Trung tâm TMĐT tổ chức được 8 lớp cho đối tượng là sinh viên các trường nghề, cao đẳng, đại học trên địa bàn tỉnh (năm 2016 tổ chức 4 lớp; năm 2017 tổ chức 4 lớp); 01 lớp cho cán bộ quản lý nhà nước (năm 2016); 02 lớp cho đối tượng là cán bộ doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh (năm 2016: 01 lớp; 2017: 01 lớp) với những nội dung như Pháp luật về TMĐT và những văn bản hướng dẫn thi hành, cách thức triển khai TMĐT trong doanh nghiệp, giới thiệu các chương trình mô hình ứng dụng TMĐT hỗ trợ doanh nghiệp… Năm 2017, Sở đã hỗ trợ 10 doanh nghiệp đưa thông tin lên Cổng Thông tin xuất khẩu: www.vn; Cổng Thông tin thị trường nước ngoài: www.), và liên kết tới website của các Bộ, ngành; các tổ chức, đơn vị XTTM… trong cả nước nhằm tuyên truyền, quảng bá thông tin doanh nghiệp ra thị trường trong và ngoài nước.

Sở đã phối hợp triển khai hỗ trợ 70% kinh phí thiết lập và sử dụng hệ thống thư điện tử với tên miền dùng riêng cho doanh nghiệp; Xây dựng website TMĐT cho 40 doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh (năm 2016 là 20 doanh nghiệp; năm 2017 là 20 doanh nghiệp) và hỗ trợ các doanh nghiệp đã có website tham gia gian hàng trên sàn giao dịch TMĐT của Sở Công Thương và đào tạo kỹ năng quản trị gian hàng trực tuyến cho doanh nghiệp. Tỉnh Bắc Giang thường xuyên tổ chức cho đoàn đi học tập, tiếp thu kinh nghiệm TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 8 tại các tỉnh phía Nam, nơi có các tỉnh triển khai ứng dụng về TMĐT cao nhằm liên kết, hợp tác trong các chương trình đào tạo nguồn nhân lực cho cơ quan quản lý nhà nước về TMĐT. Qua đó đã tiếp thu và học tập được một số kinh nghiệm như: phối hợp với các tổ chức đoàn thể (Tỉnh đoàn, Đoàn khối cơ quan, các Hiệp hội) tổ chức các cuộc thi tìm hiểu, các buổi toạ đàm, hội thảo bàn tròn… về TMĐT, lựa chọn những doanh nghiệp có nhu cầu cao trong việc ứng dụng TMĐT để hỗ trợ giúp tạo các mô hình ứng dụng TMĐT điển hình, làm mẫu cho các doanh nghiệp khác học tập… 1. Kỳ vọng kết quả thực hiện luận văn Luận văn này hướng đến mục tiêu đánh giá tác động của chính sách phát triển TMĐT đến quyết định ứng dụng TMĐT của các doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp.

Đồng thời, tìm hiểu nguyên nhân dẫn đến kết quả tác động đó. Trên cơ sở tìm hiểu nguyên nhân, tác giả kỳ vọng đưa ra các hàm ý nhằm khuyến khích các doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ ứng dụng TMĐT nhằm triển khai thực hiện thành công chính sách phát triển TMĐT của tỉnh Đồng Tháp. Từ đó giúp các doanh nghiệp cải thiện hiệu quả kinh doanh, cạnh tranh tốt hơn trên thị trường. TIEU LUAN MOI download : [e-mail] 9 Chương 2.

KHUNG PHÂN TÍCH, DỮ LIỆU VÀ CÁCH TIẾP CẬN 2.