Luận văn thạc sĩ hay quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra ở các trường trung học phổ thông huyện hưng hà tỉnh thái bình

Luận văn thạc sĩ giáo dục nghiên cứu hay quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra ở các trường trung học phổ thông huyện hưng hà tỉnh thái bình, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên

• Tác giả: Nguyễn Lê Hải
• Người hướng dẫn: PGS. TS Trần Quốc Thành
• Trường học: Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Quản lý giáo dục
• Đề tài: Quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra ở các trường trung học phổ thông huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục đích nghiên cứu
• 1.3. Khách thể và đối tượng nghiên cứu
• 1.4. Giả thuyết khoa học
• 1.5. Nhiệm vụ nghiên cứu
• 1.6. Phạm vi nghiên cứu
• 1.7. Phương pháp nghiên cứu
• 1.8. Cấu trúc của luận văn
• 2. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ DẠY HỌC THEO CHUẨN ĐẦU RA Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG
• 2.1. Tổng quan các công trình nghiên cứu về dạy học theo chuẩn đầu ra
• 2.2. Các khái niệm cơ bản
• 2.2.1. Quản lý
• 3. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ DẠY HỌC THEO CHUẨN ĐẦU RA Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG HUYỆN HƯNG HÀ, TỈNH THÁI BÌNH
• 3.1. Tình hình chung ở huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình
• 3.2. Khái quát về kinh tế - xã hội của huyện
• 3.3. Khái quát về giáo dục THPT của huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình
• 3.4. Đánh giá chung về giáo dục THPT của huyện Hưng Hà
• 3.5. Thực trạng quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra ở trường trung học phổ thông huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình
• 3.5.1. Thực trạng nhận thức của cán bộ quản lý, giáo viên về việc thực hiện quy trình dạy học theo chuẩn đầu ra
• 3.5.2. Thực trạng quản lý lập kế hoạch dạy học theo chuẩn đầu ra
• 3.5.3. Thực trạng quản lý việc lập kế hoạch bài học (soạn giáo án) theo chuẩn đầu ra
• 3.5.4. Thực trạng quản lý thực hiện kế hoạch bài học theo chuẩn đầu ra của giáo viên
• 3.5.5. Thực trạng quản lý kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh theo chuẩn đầu ra
• 3.5.6. Đánh giá chung về kết quả khảo sát thực trạng
• 3.6. Tiểu kết chương 2
• 4. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ BIỆN PHÁP QUẢN LÝ DẠY HỌC THEO CHUẨN ĐẦU RA Ở CÁC TRƯỜNG THPT HUYỆN HƯNG HÀ TỈNH THÁI BÌNH
• 4.1. Những nguyên tắc đề xuất biện pháp
• 4.1.1. Phải quán triệt đường lối lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam và tuân thủ luật pháp, chính sách của Nhà nước; các quy chế chuyên môn của ngành giáo dục và đào tạo
• 4.1.2. Nguyên tắc đảm bảo tính toàn diện và đồng bộ
• 4.1.3. Nguyên tắc đảm bảo tính hiệu quả
• 4.1.4. Nguyên tắc đảm bảo tính kế thừa
• 4.2. Các biện pháp quản lý cụ thể
• 4.2.1. Biện pháp 1: Tăng cường công tác tập huấn, bồi dưỡng cho cán bộ, giáo viên để tăng nhận thức và nắm được quy trình dạy học theo chuẩn đầu ra
• 4.2.2. Biện pháp 2: Chỉ đạo sát khâu lập kế hoạch dạy học theo hướng lấy chuẩn đầu ra làm mục tiêu trọng tâm
• 4.2.3. Biện pháp 3: Tổ chức tập huấn việc lập kế hoạch bài học theo hướng lấy chuẩn đầu ra làm cơ sở đồng thời ứng dụng thiết bị dạy học và công nghệ thông tin trong dạy học theo chuẩn đầu ra
• 4.2.4. Biện pháp 4: Tổ chức triển khai kế hoạch bài học trên lớp theo hướng dạy học tích cực
• 4.2.5. Biện pháp 5: Tổ chức tập huấn kỹ năng kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh theo chuẩn kiến thức, kĩ năng
• 4.3. Mối quan hệ giữa các biện pháp
• 4.4. Khảo nghiệm tính cần thiết và tính khả thi của 5 biện pháp
• 4.4.1. Tổ chức khảo nghiệm
• 4.4.2. Kết quả khảo nghiệm
• 4.5. Tiểu kết chương 3
• KẾT LUẬN VÀ KHUYẾN NGHỊ
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra tại trường THPT Hưng Hà

Quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra là một trong những yếu tố quan trọng trong giáo dục hiện đại. Tại trường THPT Hưng Hà, Thái Bình, việc áp dụng chuẩn đầu ra giúp nâng cao chất lượng giáo dục và đáp ứng yêu cầu của xã hội. Chuẩn đầu ra không chỉ định hướng cho giáo viên trong quá trình giảng dạy mà còn giúp học sinh phát triển toàn diện các kỹ năng cần thiết.

1.1. Khái niệm và vai trò của chuẩn đầu ra trong giáo dục

Chuẩn đầu ra là tiêu chí đánh giá năng lực của học sinh sau khi hoàn thành chương trình học. Nó giúp xác định những kiến thức và kỹ năng mà học sinh cần đạt được, từ đó định hướng cho quá trình dạy học.

1.2. Lợi ích của việc áp dụng chuẩn đầu ra tại trường THPT Hưng Hà

Việc áp dụng chuẩn đầu ra tại trường THPT Hưng Hà giúp cải thiện chất lượng dạy học, tạo ra môi trường học tập tích cực và khuyến khích học sinh phát triển kỹ năng tự học và tư duy phản biện.

II. Những thách thức trong quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra tại trường THPT Hưng Hà

Mặc dù đã có những tiến bộ trong quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra, nhưng vẫn còn nhiều thách thức cần giải quyết. Các vấn đề như thiếu hụt tài liệu, sự không đồng bộ trong phương pháp giảng dạy và sự chưa đồng nhất trong nhận thức của giáo viên về chuẩn đầu ra là những khó khăn lớn.

2.1. Thiếu hụt tài liệu và nguồn lực hỗ trợ

Nhiều giáo viên gặp khó khăn trong việc tìm kiếm tài liệu phù hợp với chuẩn đầu ra, điều này ảnh hưởng đến chất lượng giảng dạy và học tập.

2.2. Sự không đồng bộ trong phương pháp giảng dạy

Các giáo viên có thể áp dụng những phương pháp khác nhau trong việc giảng dạy, dẫn đến sự không đồng nhất trong việc thực hiện chuẩn đầu ra.

III. Phương pháp quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra hiệu quả tại trường THPT Hưng Hà

Để nâng cao hiệu quả quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra, trường THPT Hưng Hà cần áp dụng một số phương pháp quản lý hiện đại. Các phương pháp này bao gồm việc tổ chức các buổi tập huấn cho giáo viên, xây dựng kế hoạch dạy học rõ ràng và thường xuyên đánh giá kết quả học tập của học sinh.

3.1. Tổ chức tập huấn cho giáo viên

Các buổi tập huấn giúp giáo viên nắm vững các yêu cầu của chuẩn đầu ra và cách thức áp dụng chúng trong giảng dạy.

3.2. Xây dựng kế hoạch dạy học rõ ràng

Kế hoạch dạy học cần được xây dựng dựa trên chuẩn đầu ra, giúp giáo viên có định hướng rõ ràng trong quá trình giảng dạy.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về quản lý dạy học tại trường THPT Hưng Hà

Nghiên cứu cho thấy việc áp dụng quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra đã mang lại nhiều kết quả tích cực. Học sinh có sự tiến bộ rõ rệt trong việc tiếp thu kiến thức và phát triển kỹ năng. Các hoạt động ngoại khóa cũng được tổ chức thường xuyên hơn, tạo cơ hội cho học sinh thực hành và áp dụng kiến thức.

4.1. Kết quả khảo sát về nhận thức của học sinh

Khảo sát cho thấy đa số học sinh nhận thức rõ về chuẩn đầu ra và cảm thấy tự tin hơn trong việc học tập.

4.2. Các hoạt động ngoại khóa hỗ trợ học sinh

Các hoạt động ngoại khóa được tổ chức thường xuyên giúp học sinh áp dụng kiến thức vào thực tiễn, từ đó nâng cao kỹ năng sống.

V. Kết luận và hướng phát triển tương lai của quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra

Quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra tại trường THPT Hưng Hà cần tiếp tục được cải thiện và phát triển. Việc áp dụng các phương pháp quản lý hiện đại sẽ giúp nâng cao chất lượng giáo dục và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của xã hội. Tương lai, trường cần chú trọng vào việc phát triển kỹ năng mềm cho học sinh và tạo ra môi trường học tập tích cực.

5.1. Định hướng phát triển kỹ năng mềm cho học sinh

Trường cần chú trọng vào việc phát triển các kỹ năng mềm như giao tiếp, làm việc nhóm và tư duy phản biện cho học sinh.

5.2. Tạo ra môi trường học tập tích cực

Môi trường học tập cần được cải thiện để khuyến khích học sinh tham gia tích cực vào các hoạt động học tập và ngoại khóa.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh đổi mới căn bản và toàn diện nền giáo dục theo tinh thần Nghị quyết số 29-NQ/TW, giáo dục phổ thông Việt Nam đang chuyển dịch mạnh mẽ từ mô hình truyền thụ kiến thức một chiều sang phát triển toàn diện phẩm chất và năng lực người học. Hoạt động quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra giữ vai trò định hướng then chốt, bảo đảm tính thống nhất, đo lường được kết quả học tập và nâng cao chất lượng giáo dục thực chất. Tuy nhiên, tại nhiều địa phương, công tác quản lý chuyên môn vẫn bộc lộ hạn chế khi chưa vận hành bài bản theo các tiêu chí chuẩn hóa đầu ra.

Tại địa bàn huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình, mạng lưới giáo dục trung học phổ thông giai đoạn 2013-2016 duy trì quy mô 5 trường với 160 lớp học và 7.217 học sinh. Dù tỷ lệ học sinh được học 2 buổi/ngày đạt 100% và tỷ lệ đỗ tốt nghiệp trung bình đạt khoảng 89,3%, tỷ lệ học sinh giỏi chỉ đạt 11,3%, trong khi nhóm học sinh trung bình và yếu chiếm tới 23,3%. Thực tế này phản ánh việc lập kế hoạch, kiểm tra và đánh giá giờ dạy chưa thực sự gắn chặt với chuẩn năng lực đầu ra.

Đề tài tập trung giải quyết vấn đề nâng cao hiệu quả quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra tại 5 trường trung học phổ thông huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình. Mục tiêu cụ thể là hệ thống hóa cơ sở lý luận, đánh giá thực trạng năng lực quản lý dạy học tại địa phương và đề xuất 5 nhóm biện pháp quản lý đồng bộ. Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn to lớn khi cung cấp hệ thống công cụ giúp nâng cao tỷ lệ giáo viên dạy giỏi cấp tỉnh từ mức 9,97% (38/381 giáo viên) lên mức cao hơn, đồng thời chuẩn hóa quy trình chuyên môn cho 100% cán bộ quản lý và giáo viên trên địa bàn.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng dựa trên sự tích hợp giữa lý thuyết hoạt động sư phạm, lý thuyết quản lý tổ chức giáo dục hiện đại và thang đo 6 mức độ nhận thức của Bloom (nhận biết, thông hiểu, vận dụng, phân tích, đánh giá, sáng tạo), kết hợp với định hướng 4 trụ cột giáo dục của UNESCO bao gồm học để biết, học để làm, học để cùng chung sống và học để làm người.

Khung lý thuyết làm rõ 4 khái niệm nền tảng:

• Quản lý giáo dục: Hệ thống tác động có chủ đích, có kế hoạch của chủ thể quản lý nhằm vận hành các nguồn lực sư phạm đáp ứng mục tiêu đào tạo.
• Quản lý dạy học: Hoạt động chỉ đạo, điều hành của hiệu trưởng đối với quá trình dạy của thầy và quá trình học của trò nhằm tối ưu hóa kết quả tiếp nhận tri thức.
• Chuẩn đầu ra: Hệ thống các yêu cầu cơ bản, tối thiểu về kiến thức, kỹ năng, thái độ mà người học cần đạt được sau mỗi đơn vị bài học, môn học và cấp học theo quy định tại Quyết định số 16/2006/QĐ-BGDĐT.
• Quy trình dạy học theo chuẩn đầu ra: Chu trình khép kín gồm 3 giai đoạn chuẩn bị (phân tích nhu cầu, xác định mục tiêu), thực thi (thiết kế giáo án, tổ chức dạy học tích cực) và đánh giá cải tiến (đo lường kết quả, điều chỉnh kế hoạch).

Khung nghiên cứu tuân thủ Điều lệ trường trung học theo Thông tư số 12/2011/TT-BGDĐT, bảo đảm mối liên kết chặt chẽ giữa các thành tố quản lý với chuẩn kiến thức, kỹ năng của chương trình giáo dục quốc gia.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu sơ cấp được thu thập thông qua khảo sát thực địa tại toàn bộ 5 trường trung học phổ thông trên địa bàn huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình trong mốc thời gian từ năm 2013 đến năm 2016. Cỡ mẫu khảo sát bao gồm 15 cán bộ trong Ban giám hiệu (5 hiệu trưởng, 10 phó hiệu trưởng), 35 tổ trưởng tổ chuyên môn, 270 giáo viên trực tiếp đứng lớp và khảo sát gián tiếp trên tổng thể 7.217 học sinh. Phương pháp chọn mẫu là chọn mẫu toàn phần đối với cán bộ quản lý và chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng đối với giáo viên, bảo đảm tính đại diện đồng đều giữa các trường công lập quy mô lớn (như THPT Bắc Duyên Hà với 1.751 học sinh) và trường tư thục (như THPT Trần Thị Dung với 579 học sinh).

Phương pháp phân tích kết hợp giữa nghiên cứu định tính và định lượng:

• Phương pháp điều tra giáo dục bằng bảng hỏi tiêu chuẩn hóa để đo lường nhận thức, hành vi và thực trạng quản lý các khâu dạy học.
• Phương pháp phỏng vấn sâu và quan sát sư phạm giờ dạy để đối chiếu giữa hồ sơ bài học với việc triển khai thực tế trên lớp.
• Phương pháp chuyên gia nhằm kiểm định tính cần thiết và tính khả thi của các biện pháp đề xuất.
• Phương pháp toán thống kê (xử lý phần trăm, điểm trung bình, độ lệch chuẩn và hệ số tương quan tuyến tính) để lượng hóa các mối quan hệ tác động.

Việc lựa chọn tổ hợp phương pháp này bảo đảm tính khách quan, cho phép đánh giá toàn diện từ nhận thức của nhà quản lý đến năng lực thực thi của giáo viên trong môi trường giáo dục huyện Hưng Hà.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực trạng tại 5 trường trung học phổ thông huyện Hưng Hà mang lại các phát hiện thực chứng nổi bật:

Thứ nhất, về chất lượng đội ngũ và nhận thức chuyên môn: 100% cán bộ quản lý (55 người) và giáo viên (381 người) đều đạt chuẩn đào tạo trình độ đại học trở lên, trong đó tỷ lệ trên chuẩn thạc sĩ đạt 11,02% ở giáo viên (42/381 người) và 8,9% ở cán bộ quản lý (5/55 người). Tuy nhiên, nhận thức về việc cụ thể hóa chuẩn đầu ra thành các tiêu chí định lượng đo lường được còn hạn chế, khi có tới khoảng 35% giáo viên vẫn đồng nhất chuẩn đầu ra với việc truyền tải hết dung lượng sách giáo khoa.

Thứ hai, về khâu lập và thực hiện kế hoạch bài học: Khảo sát cho thấy việc xây dựng giáo án bám sát chuẩn kiến thức, kỹ năng đạt mức khá nhưng thiếu tính phân hóa. Chỉ khoảng 45% giáo viên thường xuyên ứng dụng công nghệ thông tin và thiết bị dạy học hiện đại trong các tiết lên lớp; phần lớn giáo viên còn phụ thuộc vào phương pháp thuyết giảng truyền thống, chưa kích hoạt tối đa năng lực tự học của học sinh.

Thứ ba, về khâu kiểm tra và đánh giá kết quả học tập: Đánh giá học lực toàn huyện ghi nhận 11,3% loại giỏi, 65,4% loại khá, 22,3% loại trung bình và 1% loại yếu. Tỷ lệ đỗ tốt nghiệp trung bình đạt 89,3%. Việc xây dựng ma trận đề kiểm tra bám sát 6 mức độ nhận thức chưa được thực hiện đồng bộ tại 100% tổ chuyên môn; công tác đánh giá chủ yếu tập trung vào mức độ nhận biết và thông hiểu (chiếm trên 70% dung lượng đề), thiếu các câu hỏi phân tích, đánh giá và vận dụng thực tiễn.

Thứ tư, về điều kiện cơ sở vật chất: Mới chỉ có 3/5 trường (chiếm 60%) đạt chuẩn Quốc gia. Hệ thống phòng thí nghiệm, phòng thực hành và thiết bị hỗ trợ ứng dụng công nghệ thông tin ở 2 trường còn lại đã xuống cấp, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng thực hiện các chuẩn đầu ra về kỹ năng thực hành cho học sinh.

Thảo luận kết quả

Các số liệu khảo sát phản ánh thực trạng rằng trình độ chuẩn hóa của đội ngũ nhà giáo chưa đồng nhất với hiệu quả quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra. Nguyên nhân cốt lõi xuất phát từ việc thiếu các bộ chỉ số đánh giá thực hiện cụ thể tại cấp trường, cùng áp lực hoàn thành khối lượng kiến thức phục vụ kỳ thi trung học phổ thông quốc gia.

Dữ liệu thực trạng có thể được mô tả trực quan thông qua bảng đối sánh ma trận 4 chức năng quản lý (lập kế hoạch, tổ chức thực thi, chỉ đạo dạy học, kiểm tra đánh giá) hoặc biểu đồ cột biểu diễn khoảng cách giữa tỷ lệ giáo viên đạt chuẩn chuyên môn (100%) so với tỷ lệ giáo viên tự tin thiết kế bài học phát triển năng lực (khoảng 52%). Điểm nghẽn lớn nhất nằm ở khâu kiểm tra, đánh giá định lượng mục tiêu bài học. So sánh với các nghiên cứu tương tự tại các địa bàn lân cận, kết quả nghiên cứu tại Hưng Hà khẳng định rằng nếu người hiệu trưởng không chuyển đổi phương thức chỉ đạo chuyên môn từ kiểm tra hành chính sang tư vấn chuyên môn theo chuẩn đầu ra, chất lượng giáo dục khó có thể tạo ra bước đột phá bền vững.

Đề xuất và khuyến nghị

Dựa trên kết quả khảo sát thực trạng, tác giả đề xuất hệ thống 5 biện pháp quản lý đồng bộ nhằm nâng cao chất lượng dạy học theo chuẩn đầu ra tại các trường trung học phổ thông huyện Hưng Hà:

• Biện pháp 1: Tăng cường công tác tập huấn, bồi dưỡng cho 100% cán bộ quản lý và giáo viên nhằm nâng cao nhận thức, nắm vững quy trình dạy học theo chuẩn đầu ra. Ban giám hiệu và tổ chuyên môn chủ trì tổ chức các chuyên đề chuyên môn định kỳ 2 lần mỗi học kỳ, phấn đấu nâng tỷ lệ giáo viên nắm vững kỹ thuật xác định mục tiêu bài học lên 100% trong vòng 12 tháng.
• Biện pháp 2: Chỉ đạo sát sao khâu lập kế hoạch dạy học theo hướng lấy chuẩn đầu ra làm mục tiêu trọng tâm. Hiệu trưởng và phó hiệu trưởng chuyên môn phê duyệt kế hoạch năm học, kế hoạch môn học bám sát khung năng lực, bảo đảm 100% phân phối chương trình được cấu trúc lại phù hợp với đối tượng học sinh từng trường.
• Biện pháp 3: Tổ chức tập huấn lập kế hoạch bài học (soạn giáo án) theo hướng lấy chuẩn đầu ra làm cơ sở, kết hợp đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và thiết bị dạy học. Đặt mục tiêu 100% giáo án thể hiện rõ mục tiêu hành vi đo lường được và nâng tỷ lệ tiết dạy có sử dụng công nghệ tương tác lên tối thiểu 75% trong năm học tiếp theo.
• Biện pháp 4: Tổ chức triển khai kế hoạch bài học trên lớp theo định hướng phương pháp dạy học tích cực. Cán bộ quản lý tăng cường dự giờ, phân tích sư phạm giờ dạy dựa trên chuẩn đầu ra thay vì đánh giá hình thức, phấn đấu giảm tỷ lệ học sinh có học lực trung bình và yếu xuống dưới 15% sau 2 năm triển khai.
• Biện pháp 5: Xây dựng ngân hàng đề và chuẩn hóa kỹ năng kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh theo chuẩn kiến thức, kỹ năng 6 mức độ nhận thức. Các tổ chuyên môn hoàn thiện 100% ma trận đề kiểm tra định kỳ có sự cân đối giữa câu hỏi lý thuyết và bài tập giải quyết vấn đề thực tiễn.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Luận văn mang giá trị ứng dụng cao cho 4 nhóm đối tượng trọng tâm trong hệ thống giáo dục:

• Cán bộ quản lý các trường trung học phổ thông (Hiệu trưởng, Phó Hiệu trưởng): Nắm vững quy trình quản lý chuyên môn khoa học, công cụ giám sát giờ dạy và phương thức chỉ đạo tổ chuyên môn xây dựng kế hoạch giáo dục định hướng chuẩn đầu ra.
• Giáo viên trực tiếp giảng dạy bậc trung học phổ thông: Tiếp cận phương pháp thiết kế giáo án chuẩn hóa, kỹ thuật xây dựng ma trận đánh giá năng lực học sinh và cách tích hợp thiết bị dạy học hiện đại vào bài giảng.
• Học viên cao học và nhà nghiên cứu chuyên ngành Quản lý giáo dục: Sử dụng luận văn như một công trình tham khảo mẫu mực về phương pháp khảo sát thực địa, thiết kế phiếu điều tra, phân tích tương quan thống kê và xử lý dữ liệu quản lý cấp huyện.
• Cán bộ quản lý tại Sở Giáo dục và Đào tạo, Phòng Giáo dục trung học: Khai thác bức tranh thực tế về năng lực đội ngũ và cơ sở vật chất tại địa bàn cấp huyện để xây dựng các chương trình bồi dưỡng chuyên môn sát với nhu cầu thực tiễn.

Câu hỏi thường gặp

Quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra khác biệt như thế nào so với phương thức quản lý dạy học truyền thống?
Quản lý truyền thống chủ yếu tập trung kiểm soát việc thực hiện đúng tiến độ chương trình và truyền tải hết nội dung sách giáo khoa của giáo viên. Ngược lại, quản lý theo chuẩn đầu ra lấy kết quả đạt được của học sinh về kiến thức, kỹ năng, thái độ làm thước đo trung tâm, yêu cầu người quản lý đánh giá thực chất năng lực vận dụng tri thức của người học sau mỗi bài học.

Làm thế nào để đo lường chính xác các mức độ chuẩn đầu ra trong bài giảng của giáo viên?
Người quản lý và giáo viên căn cứ vào thang 6 mức độ nhận thức của Bloom (nhận biết, thông hiểu, vận dụng, phân tích, đánh giá, sáng tạo) để cụ thể hóa mục tiêu bài dạy thành các động từ hành động đo lường được. Kết quả được kiểm chứng thông qua sản phẩm học tập, phiếu đánh giá tiêu chí và hệ thống bài kiểm tra theo ma trận chuẩn.

Khó khăn lớn nhất khi triển khai chuẩn đầu ra tại các trường trung học phổ thông nông thôn như Hưng Hà là gì?
Khó khăn lớn nhất là sự không đồng bộ về cơ sở vật chất (mới có 3/5 trường đạt chuẩn quốc gia) và thói quen giảng dạy thuyết trình một chiều của một bộ phận giáo viên. Thêm vào đó, việc kiêm nhiệm nhiều nhiệm vụ hành chính khiến cán bộ quản lý chưa dành đủ thời gian cho việc tư vấn chuyên môn sâu.

Luận văn đã kiểm định tính cần thiết và tính khả thi của 5 biện pháp quản lý đề xuất như thế nào?
Tác giả đã tổ chức khảo nghiệm chuyên gia trên toàn bộ 56 cán bộ quản lý và tổ trưởng chuyên môn tại huyện Hưng Hà. Kết quả thống kê toán học cho thấy cả 5 biện pháp đều đạt điểm đánh giá rất cao về tính cần thiết và tính khả thi, với hệ số tương quan tuyến tính chặt chẽ, khẳng định các giải pháp hoàn toàn phù hợp với thực tiễn nhà trường.

Làm sao để dung hòa giữa dạy học theo chuẩn đầu ra và áp lực ôn thi trung học phổ thông quốc gia?
Chuẩn đầu ra bao quát toàn bộ các mức độ nhận thức từ cơ bản đến nâng cao. Khi học sinh nắm vững kiến thức cốt lõi và phát triển tư duy vận dụng theo chuẩn đầu ra, các em sẽ dễ dàng thích ứng với cấu trúc đề thi phân hóa cao của kỳ thi trung học phổ thông quốc gia mà không cần học vẹt, học tủ.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa hoàn chỉnh cơ sở lý luận về quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra ở cấp trung học phổ thông, làm rõ các thành tố từ lập kế hoạch, chuẩn bị bài dạy đến kiểm tra đánh giá.
• Nghiên cứu phản ánh bức tranh thực tiễn khách quan tại 5 trường trung học phổ thông huyện Hưng Hà với mẫu điều tra 381 cán bộ, giáo viên và 7.217 học sinh, chỉ rõ những điểm nghẽn về phương pháp và cơ sở vật chất.
• Đề xuất hệ thống 5 biện pháp quản lý toàn diện, có tính sư phạm cao, gắn liền với chuyển đổi phương pháp dạy học tích cực và ứng dụng công nghệ thông tin.
• Kết quả khảo nghiệm khẳng định tính tương quan chặt chẽ giữa tính cần thiết và tính khả thi của các giải pháp quản lý được đề xuất.
• Đóng góp luận cứ khoa học quan trọng giúp các trường phổ thông địa phương thực hiện thành công lộ trình đổi mới chương trình giáo dục theo định hướng phát triển phẩm chất, năng lực.

Lộ trình tiếp theo khuyến nghị các nhà trường tổ chức áp dụng thí điểm 5 biện pháp quản lý ngay trong năm học tới, thực hiện đánh giá giai đoạn sau 12 tháng để hoàn thiện mô hình quản lý chuyên môn chuẩn hóa. Các nhà trường và cơ sở giáo dục hãy chủ động khai thác, áp dụng các giải pháp trong công trình này để nâng cao chất lượng đào tạo và phát triển năng lực toàn diện cho học sinh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ QUẢN LÝ DẠY HỌC THEO CHUẨN ĐẦU RA Ở CÁC TRƯỜNG TRUNG HỌC PHỔ THÔNG 1. Tổng quan các công trình nghiên cứu về dạy học theo chuẩn đầu ra Ngày 5.2006, Bộ giáo dục và đào tạo đã ban hành Quyết định số 16/2006/QĐ - BGD ĐT về chương trình giáo dục phổ thông. Chương trình giáo dục phổ thông được ban hành lần này đã bao gồm chuẩn đầu ra. Để thực hiện chương trình theo chuẩn đầu ra, Bộ giáo dục và đào tạo đã tổ chức biên soạn các tài liệu hướng dẫn thực hiện chuẩn đầu ra với tất cả các môn học.

Từ đây, quản lý nhà trường nói chung và quản lý dạy học nói riêng cần bám sát chuẩn đầu ra. Ở các địa phương trong cả nước đã có những công trình nghiên cứu dạy học theo chuẩn đầu ra như: Tác giả Vũ Nho, Viện Khoa học giáo dục Việt Nam, ở đề tài “Dạy học và kiểm tra đánh giá theo chuẩn” đã phân tích về các loại chuẩn mà các nhà làm công tác giáo dục Châu Âu đang sử dụng như chuẩn tối thiểu, chuẩn thông dụng, chuẩn tối đa; từ đó tác giả Vũ Nho liên hệ với các chuẩn kiến thức, kỹ năng mà dạy học và kiểm tra đánh giá đang sử dụng. Đề tài này kết luận: chúng ta đã xây dựng chương trình và viết sách giáo khoa theo cả ba mức chuẩn (nhận biết, thông hiểu, vận dụng); chúng ta dạy học và kiểm tra đánh giá cũng kết hợp cả ba mức chuẩn. tùy từng vùng miền, tùy từng lớp học cụ thể, người giáo viên sử dụng phối hợp tỷ lệ ba mức chuẩn đó sao cho hiệu quả nhất.

Tác giả Trần Thanh Tịnh, ở luận văn “Quản lý hoạt động dạy học theo chuẩn kiến thức, kỹ năng ở trường trung học phổ thông dân tộc nội trú tỉnh Lạng Sơn” đã nghiên cứu về dạy học, dạy học theo chuẩn kiến thức, kỹ năng; thực trạng dạy học ở trường phổ thông dân tộc nội trú tỉnh Lạng Sơn; đề xuất một số biện pháp quản lý dạy học theo chuẩn. 6 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Tác giả Lê Thị Hạnh, ở luận văn “Quản lý hoạt động dạy học ở trường Tiểu học huyện Đông Anh - thành phố Hà Nội đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục” đã nghiên cứu về hoạt động quản lý dạy học; thực trạng quản lý dạy học ở trường Tiểu học huyện Đông Anh theo hướng yêu cầu đổi mới giáo dục; đề xuất một số biện pháp quản lý dạy học theo yêu cầu đổi mới giáo dục. [27] Theo tác giả Tạ Văn Thành với luận văn “Quản lý quá trình thiết kế chuẩn đầu ra tiếp cận CDIO cho chương trình đào tạo cử nhân thiết kế nội thất tại Trường Đại học Hòa Bình” đã đưa ra được chuẩn đầu ra theo mục tiêu môn học và đề xuất các biện pháp quản lý việc thiết kế chuẩn đầu ra.[39] Các đề tài đã có những nghiên cứu về lý luận dạy học, những điều cơ bản về chuẩn đầu ra trong chương trình giáo dục phổ thông; kiểm tra đánh giá, quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra; các đề tài cũng đề xuất các biện pháp nhằm quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra trên cơ sở tìm hiểu thực trạng của mỗi đơn vị. Tuy nhiên, các đề tài chưa đưa ra được hệ thống biện pháp thống nhất, toàn diện bám sát quy trình dạy học theo chuẩn đầu ra.

Đặc biệt ở các trường THPT huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình thì vấn đề quản lý dạy học theo chuẩn đầu ra cũng chưa được quan tâm nghiên cứu. Đề tài này sẽ nghiên cứu về lý luận dạy học theo chuẩn đầu ra ở trường THPT; đánh giá thực trạng và đưa ra biện pháp (mang tính hệ thống bám theo quy trình dạy học) của hiệu trưởng nhằm quản lý hoạt động dạy học theo chuẩn đầu ra ở các trường THPT huyện Hưng Hà, tỉnh Thái Bình. Các khái niệm cơ bản 1. Quản lý Trước yêu cầu của xã hội loài người, sự phân công và hợp tác trong lao động trở thành một xu thế tất yếu có tính quyết định đến sự tiến bộ của xã hội.

Đó cũng chính là nguồn gốc của hoạt động quản lý. Khái niệm quản lý được sử dụng trong rất nhiều lĩnh vực khác nhau của đời sống xã hội, hoạt động quản lý được hình thành từ sự xuất hiện của tổ chức cộng đồng với nhu cầu hướng tới đạt hiệu quả tốt hơn. Do đó xuất hiện người quản lý và sự quản lý. 7 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Theo từ điển tiếng Việt: “Quản lý là trông coi và giữ gìn theo những yêu cầu nhất định”.

Theo khía cạnh khác “Quản lý là tổ chức và điều khiển các hoạt động theo yêu cầu nhất định”. Theo tác giả Nguyễn Quốc Bảo, thì quản lý gồm hai quá trình: quản và lý kết hợp lại với nhau. Quá trình “quản” gồm coi sóc, giữ gìn, duy trì hệ thống ở trạng thái ổn định; quá trình “lý” gồm sửa sang, sắp xếp, đổi mới đưa tổ chức vào thế phát triển. Vì thế, quá trình quản và quá trình lý cần được phối hợp với nhau một cách nhuần nhuyễn để đưa tổ chức đạt được mục tiêu, giúp tổ chức vừa ổn định, nhưng phải đạt tới sự phát triển.

Do đó, trong “quản” phải có “lý” và ngược lại trong “lý” phải có “quản”. Theo tác giả Nguyễn Quốc Chí và Nguyễn Thị Mỹ Lộc, Quản lý là sự tác động có tính định hướng, có chủ đích của chủ thể quản lý (người quản lý) đến khách thể quản lý (người bị quản lý) trong một tổ chức nhằm làm cho tổ chức vận hành và đạt được mục đích của tổ chức. Tuy nhiên có nhiều định nghĩa về quản lý song có thể hiểu: Quản lý là tác động có ý thức, hợp quy luật của chủ thể quản lý lên đối tượng quản lý nhằm đạt được mục tiêu đã đề ra của tổ chức. Qua định nghĩa quản lý ta thấy: Quản lý thể hiện mối quan hệ giữa đối tượng quản lý và chủ thể quản lý, đây là mối liên hệ giữa ra lệnh và phục tùng, không đồng cấp và có tính bắt buộc.

Chủ thể quản lý đề ra mục tiêu dẫn dắt, điều khiển các đối tượng quản lý để đạt được mục tiêu định sẵn. Cơ chế quản lý là những phương thức mà nhờ đó hoạt động quản lý được thực hiện và quan hệ tương tác, qua lại giữa chủ thể quản lý và khách thể quản lý được vận hành và điều chỉnh. Mục tiêu chung cho cả đối tượng quản lý và chủ thể quản lý là căn cứ chủ thể quản lý tạo ra hoạt động quản lý. 8 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Công cụ quản lý là các phương tiện (bao gồm khách quan và chủ quan) mỗi chủ thể quản lý dùng nó để tác động vào quá trình quản lý thông qua chức năng quản lý bao gồm: Chế định luật là chính sách quy định về mục tiêu; về nội dung; về phương pháp; về tổ chức thực hiện; các chính sách; chế độ quy định đối với các hoạt động trong hoạt động quản lý.

Các chế định được xây dựng từ các quy luật khách quan của sự vận động và phát triển xã hội. Do đó, quản lý là tác động mang tính chủ quan của chủ thể quản lý nhưng phải phù hợp với quy luật khách quan. Quản lý giáo dục, quản lý nhà trường 1. Quản lý giáo dục Quản lý giáo dục là một khoa học quản lý chuyên ngành được nghiên cứu trên nền tảng của khoa học quản lý nói chung.

Cũng giống như quản lý, quản lý giáo dục cũng có nhiều cách tiếp cận khác nhau. Ở đây tôi chỉ đề cập tới khái niệm giáo dục trong phạm vi quản lý một hệ thống giáo dục nói chung mà hạt nhân của hệ thống là các cơ sở trường học. Theo Trần Kiểm: “Quản lý giáo dục thực chất là những tác động của chủ thể quản lý vào quá trình giáo dục nhằm hình thành và phát triển nhân cách học sinh theo mục tiêu đào tạo của nhà trường”. Theo Nguyễn Ngọc Quang: “Quản lý giáo dục là hệ thống những tác động có mục đích, có kế hoạch, hợp quy luật của chủ thể quản lý nhằm làm cho hệ vận hành theo đường lối và nguyên lý giáo dục của Đảng, thực hiện được các tính chất của nhà trường xã hội chủ nghĩa Việt Nam, mà tiêu điểm hội tụ là quá trình dạy học - giáo dục thế hệ trẻ, đưa hệ giáo dục tới mục tiêu dự kiến, tiến lên trạng thái mới về chất”.

Như vậy, quản lý giáo dục thực chất là một quá trình tác động có định hướng của nhà quản lý trong việc vận hành những nguyên lý, phương pháp chung nhất của khoa học quản lý vào lĩnh vực giáo dục nhằm đạt được những mục tiêu giáo dục đã đề ra. Những tác động đó, thực chất là những tác động khoa học đến nhà trường, làm cho nhà trường tổ chức một cách khoa học, có kế hoạch quá trình dạy học - giáo dục theo mục tiêu đào tạo. 9 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Cụ thể hơn, quản lý giáo dục bao gồm hai cấp độ sau: Phải có chủ thể quản lý giáo dục, ở cấp vĩ mô là quản lý của Nhà nước mà các cơ quan trực tiếp quản lý là Bộ giáo dục và đào tạo, Sở giáo dục và đào tạo và Phòng giáo dục. Phải có hệ thống tác động quản lý theo nội dung, chương trình, kế hoạch thống nhất từ trung ương đến địa phương nhằm thực hiện mục tiêu giáo dục trong mỗi giai đoạn cụ thể.

Ở cấp vi mô là hoạt động quản lý của hiệu trưởng các trường học. Phải có một lực lượng những người làm công tác giáo dục với hệ thống cơ sở vật chất kỹ thuật tương ứng và đông đảo các em học sinh. Dù ở cấp độ nào chúng ta cũng thấy rõ bốn yếu tố của quản lý giáo dục, đó là: chủ thể quản lý, đối tượng bị quản lý, khách thể quản lý và mục tiêu quản lý. Rõ ràng bốn yếu tố vừa nêu cũng nằm trong hệ thống lý luận chung về quản lý.

Quản lý nhà trường Theo Phạm Minh Hạc: “Quản lý nhà trường là thực hiện đường lối của Đảng trong phạm vi trách nhiệm của mình, tức là đưa nhà trường vận hành theo nguyên lý quản lý giáo dục để tiến tới mục tiêu giáo dục, mục tiêu đào tạo đối với ngành giáo dục, với thế hệ trẻ và đối với từng học sinh”. Quản lý nhà trường phổ thông trước hết là quản lý hoạt động dạy và học, đưa hoạt động đó từ trạng thái này đến trạng thái khác để dần tiến tới mục tiêu giáo dục.