Luận văn: Quản lý chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội

Quản lý chi ngân sách nhà nước cho bệnh viện thuộc sở y tế tại Hà Nội, đảm bảo hiệu quả và minh bạch trong sử dụng nguồn lực y tế.

• Tác giả: Vương Thị Hải Anh
• Người hướng dẫn: PGS. TS Phạm Thị Hồng Điệp
• Trường học: Đại học Quốc gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản lý kinh tế
• Đề tài: Quản Lý Chi Ngân Sách Nhà Nước Cho Cơ Sở Khám Chữa Bệnh Tại Hà Nội
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• DANH MỤC CÁC TỪ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG BIỂU
• DANH MỤC HÌNH
• MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU, CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ CHI NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC CHO CÁC CƠ SỞ KHÁM CHỮA BỆNH CÔNG LẬP TRÊN ĐỊA BÀN CẤP TỈNH
• 1.1. Tổng quan tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài
• 1.2. Những vấn đề lý luận về quản lý chi NSNN cho các cơ sở khám chữa bệnh công lập
• 1.2.1. Khái quát về chi NSNN cho các cơ sở khám chữa bệnh công lập
• 1.2.2. Quản lý chi NSNN cho các cơ sở khám chữa bệnh công lập trên địa bàn cấp tỉnh
• 1.3. Kinh nghiệm quản lý chi NSNN cho các cơ sở khám chữa bệnh công lập tại một số địa phương
• 1.3.1. Kinh nghiệm về quản lý chi NSNN cho các cơ sở khám chữa bệnh công lập tại một số địa phương
• 1.3.2. Bài học về quản lý chi ngân sách nhà nước cho cơ sở khám chữa bệnh thuộc sở y tế Hà Nội
• 2. CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Các phương pháp thu thập số liệu
• 2.2. Các phương pháp xử lý dữ liệu
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ CHI NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC CHO CÁC CƠ SỞ KHÁM BỆNH THUỘC SỞ Y TẾ TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI GIAI ĐOẠN 2011 - 2015
• 3.1. Khái quát về các cơ sở khám chữa bệnh và những yếu tố ảnh hưởng đến quản lý chi NSNN cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội
• 3.1.1. Khái quát về các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở y tế Hà Nội
• 3.1.2. Những nhân tố ảnh hưởng đến quản lý chi NSNN cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội
• 3.2. Thực trạng quản lý chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội
• 3.2.1. Lập dự toán chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế
• 3.2.2. Phân bổ và giao dự toán chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế
• 3.2.3. Tổ chức thực hiện dự toán chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế
• 3.2.4. Quyết toán chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế
• 3.2.5. Kiểm tra, kiểm soát trong sử dụng chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế
• 3.3. Đánh giá quản lý chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội
• 3.3.1. Những kết quả đạt được
• 3.3.2. Những hạn chế và nguyên nhân
• 4. CHƯƠNG 4: GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ CHI NGÂN SÁCH NHÀ NƯỚC CHO CÁC CƠ SỞ KHÁM CHỮA BỆNH THUỘC SỞ Y TẾ TRÊN ĐỊA BÀN HÀ NỘI
• 4.1. Mục tiêu và định hướng phát triển của cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội
• 4.1.1. Mục tiêu phát triển của cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội
• 4.1.2. Định hướng phát triển của cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội trong thời gian tới
• 4.2. Giải pháp hoàn thiện quản lý chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội
• 4.2.1. Giải pháp hoàn thiện lập dự toán ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế
• 4.2.2. Giải pháp hoàn thiện phân bổ và giao dự toán ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội
• 4.2.3. Giải pháp hoàn thiện tổ chức thực hiện dự toán ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội
• 4.2.4. Giải pháp hoàn thiện quyết toán ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội
• 4.2.5. Giải pháp hoàn thiện kiểm tra, kiểm soát trong sử dụng ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý chi ngân sách nhà nước cho cơ sở khám chữa bệnh

Quản lý chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh tại Hà Nội là một vấn đề quan trọng trong việc đảm bảo chất lượng dịch vụ y tế. Ngân sách nhà nước đóng vai trò quyết định trong việc cung cấp các dịch vụ y tế công cộng, từ đó ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng. Việc quản lý hiệu quả ngân sách không chỉ giúp nâng cao chất lượng khám chữa bệnh mà còn đảm bảo công bằng trong tiếp cận dịch vụ y tế.

1.1. Khái quát về ngân sách nhà nước và vai trò của nó

Ngân sách nhà nước là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước được dự toán và thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định. Nó đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước, đặc biệt trong lĩnh vực y tế.

1.2. Tình hình quản lý chi ngân sách cho cơ sở khám chữa bệnh tại Hà Nội

Tình hình quản lý chi ngân sách cho các cơ sở khám chữa bệnh tại Hà Nội hiện nay đang gặp nhiều thách thức. Các khoản chi chưa được phân bổ hợp lý, dẫn đến tình trạng lãng phí và giảm hiệu quả trong việc sử dụng ngân sách.

II. Những thách thức trong quản lý chi ngân sách nhà nước cho cơ sở khám chữa bệnh

Quản lý chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh tại Hà Nội đang đối mặt với nhiều thách thức. Những vấn đề này không chỉ ảnh hưởng đến chất lượng dịch vụ y tế mà còn tác động đến sự phát triển bền vững của hệ thống y tế.

2.1. Thiếu hụt ngân sách và ảnh hưởng đến chất lượng dịch vụ

Thiếu hụt ngân sách là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến việc các cơ sở khám chữa bệnh không thể đáp ứng đủ nhu cầu chăm sóc sức khỏe của người dân. Điều này gây ra áp lực lớn lên hệ thống y tế.

2.2. Quản lý chi chưa hiệu quả và lãng phí nguồn lực

Quản lý chi ngân sách chưa hiệu quả dẫn đến tình trạng lãng phí nguồn lực. Việc phân bổ ngân sách không hợp lý làm giảm khả năng cung cấp dịch vụ y tế chất lượng cao cho người dân.

III. Phương pháp cải thiện quản lý chi ngân sách nhà nước cho cơ sở khám chữa bệnh

Để cải thiện quản lý chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh, cần áp dụng các phương pháp hiệu quả. Những giải pháp này sẽ giúp nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách và cải thiện chất lượng dịch vụ y tế.

3.1. Tăng cường công tác lập dự toán ngân sách

Cần tăng cường công tác lập dự toán ngân sách để đảm bảo các khoản chi được phân bổ hợp lý và đúng mục đích. Việc này sẽ giúp nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách trong lĩnh vực y tế.

3.2. Cải cách quy trình phân bổ ngân sách

Cải cách quy trình phân bổ ngân sách là cần thiết để đảm bảo tính minh bạch và công bằng trong việc phân bổ nguồn lực cho các cơ sở khám chữa bệnh.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về quản lý chi ngân sách

Nghiên cứu về quản lý chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh đã chỉ ra nhiều ứng dụng thực tiễn. Những kết quả này không chỉ giúp cải thiện chất lượng dịch vụ mà còn nâng cao hiệu quả sử dụng ngân sách.

4.1. Kết quả đạt được từ việc cải thiện quản lý chi ngân sách

Việc cải thiện quản lý chi ngân sách đã mang lại nhiều kết quả tích cực, như nâng cao chất lượng dịch vụ y tế và giảm thiểu tình trạng lãng phí ngân sách.

4.2. Bài học kinh nghiệm từ các địa phương khác

Các địa phương khác đã áp dụng nhiều biện pháp hiệu quả trong quản lý chi ngân sách, từ đó rút ra bài học kinh nghiệm quý báu cho Hà Nội trong việc cải thiện quản lý ngân sách cho các cơ sở khám chữa bệnh.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho quản lý chi ngân sách nhà nước

Kết luận về quản lý chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh tại Hà Nội cho thấy cần có những giải pháp đồng bộ và hiệu quả. Hướng đi tương lai cần tập trung vào việc nâng cao chất lượng dịch vụ y tế và đảm bảo công bằng trong tiếp cận dịch vụ.

5.1. Định hướng phát triển trong quản lý chi ngân sách

Định hướng phát triển trong quản lý chi ngân sách cần tập trung vào việc cải thiện quy trình lập và phân bổ ngân sách, nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực.

5.2. Tầm quan trọng của việc nâng cao chất lượng dịch vụ y tế

Nâng cao chất lượng dịch vụ y tế là mục tiêu hàng đầu trong quản lý chi ngân sách. Điều này không chỉ đảm bảo sức khỏe cho người dân mà còn góp phần vào sự phát triển bền vững của hệ thống y tế.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Quản lý chi ngân sách nhà nước cho sự nghiệp y tế đóng vai trò then chốt trong việc bảo đảm an sinh xã hội, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế bền vững. Tại thành phố Hà Nội, tính đến năm 2015, quy mô dân số đã đạt 7,599 triệu người với mật độ bình quân 1.979 người/km2, trong đó khu vực nội thành tập trung tới 2.553 người/km2. Áp lực gia tăng dân số cơ học và quá trình đô thị hóa nhanh chóng đã đặt hệ thống 91 đơn vị y tế trực thuộc Sở Y tế Hà Nội (gồm 43 bệnh viện và 29 trung tâm y tế quận, huyện) trước thách thức quá tải trầm trọng. Tổng lượt khám chữa bệnh tăng vọt từ 2,975 triệu lượt năm 2011 lên 4,515 triệu lượt vào năm 2015, khiến nhu cầu sử dụng nguồn lực tài chính công ngày càng cấp thiết.

Mục tiêu nghiên cứu trọng tâm của luận văn là hệ thống hóa cơ sở lý luận về quản lý chi ngân sách nhà nước đối với đơn vị sự nghiệp y tế công lập cấp tỉnh; phân tích, đánh giá toàn diện thực trạng công tác lập, phân bổ, chấp hành và quyết toán chi thường xuyên tại các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội giai đoạn 2011 – 2015; từ đó đề xuất hệ thống giải pháp mang tính khả thi nhằm hoàn thiện công tác quản lý tài chính y tế công đến năm 2020.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào dòng chi thường xuyên (bao gồm chi lương, chi quản lý hành chính, chi nghiệp vụ chuyên môn và chi mua sắm, sửa chữa thường xuyên) tại các cơ sở y tế công lập trên địa bàn Hà Nội. Ý nghĩa của nghiên cứu thể hiện ở việc cung cấp luận cứ khoa học giúp cơ quan quản lý nâng cao hiệu quả phân bổ ngân sách, tối ưu hóa định mức chi trên 4.725 giường bệnh thực tế và bảo đảm mục tiêu công bằng trong tiếp cận dịch vụ khám chữa bệnh cho người dân Thủ đô.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng lý thuyết kinh tế công cộng về cung ứng hàng hóa dịch vụ công và vai trò của Nhà nước trong việc khắc phục các khiếm khuyết của thị trường y tế. Dịch vụ khám chữa bệnh là loại hàng hóa công cộng không thuần túy, có tính ngoại ứng tích cực lớn, đòi hỏi Nhà nước phải sử dụng công cụ ngân sách để duy trì mạng lưới y tế công lập, bảo đảm an sinh cho các nhóm đối tượng yếu thế.

Bên cạnh đó, đề tài tiếp cận lý thuyết quản trị tài chính công hiện đại theo chu trình ngân sách khép kín gồm bốn giai đoạn: lập dự toán, phân bổ và giao dự toán, tổ chức chấp hành dự toán, quyết toán và kiểm tra kiểm soát chi. Cơ chế quản lý tài chính y tế được soi chiếu qua khung khổ pháp lý về quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm của đơn vị sự nghiệp công lập theo Nghị định 43/2006/NĐ-CP và Nghị định 16/2015/NĐ-CP của Chính phủ. Ba khái niệm then chốt được chuẩn hóa bao gồm:

1. Chi ngân sách nhà nước cho cơ sở khám chữa bệnh công lập.
2. Quản lý chi ngân sách nhà nước theo chu trình ngân sách cấp tỉnh.
3. Chi thường xuyên y tế (chia thành 4 nhóm: Chi bộ máy, Chi quản lý hành chính, Chi hoạt động chuyên môn y tế, Chi mua sắm và sửa chữa thường xuyên tài sản).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp giai đoạn 2011 – 2015 từ hệ thống báo cáo tài chính, báo cáo quyết toán ngân sách của Sở Y tế Hà Nội, Sở Tài chính Hà Nội, Kho bạc Nhà nước Hà Nội, Niên giám Thống kê thành phố Hà Nội và các văn bản chỉ đạo của Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội.

Về phương pháp chọn mẫu, luận văn thực hiện khảo sát toàn bộ (Census Sampling) trên toàn bộ mạng lưới y tế công lập trực thuộc Sở Y tế Hà Nội với cỡ mẫu gồm 91 đơn vị (43 bệnh viện đa khoa, chuyên khoa tuyến thành phố và tuyến huyện; 19 trung tâm chuyên khoa; 29 Trung tâm y tế quận, huyện; 577 trạm y tế xã, phường) và 405 cán bộ làm công tác quản lý tài chính - ngân sách. Việc lựa chọn phương pháp điều tra toàn bộ giúp bao quát 100% các đơn vị thụ hưởng ngân sách, loại bỏ hoàn toàn sai số chọn mẫu, phản ánh bức tranh chân thực và toàn diện nhất về dòng vốn ngân sách y tế Thủ đô.

Phương pháp xử lý số liệu kết hợp thống kê mô tả, phân tích tổng hợp chỉ số tài chính - nghiệp vụ và phương pháp so sánh đối chuẩn (Benchmarking) với kinh nghiệm thực tiễn từ tỉnh Quảng Ninh và tỉnh Thanh Hóa. Phương pháp này giúp làm rõ biến động của các chỉ tiêu tài chính, lượng hóa sự tương thích giữa định mức chi cấp phát và khối lượng công việc thực tế trong suốt timeline 5 năm nghiên cứu.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Thứ nhất, quy mô giường bệnh và khối lượng khám chữa bệnh liên tục vượt công suất thiết kế. Số giường bệnh thực tế tại các cơ sở y tế Hà Nội tăng từ 3.725 giường năm 2011 (đạt tỷ lệ 100,72% so với kế hoạch 3.619 giường) lên 4.725 giường năm 2015 (đạt 102,29% so với kế hoạch). Tổng lượt khám chữa bệnh tăng trưởng mạnh 51,76%, từ 2,975 triệu lượt năm 2011 lên 4,515 triệu lượt năm 2015; trong đó bệnh nhân ngoại trú chiếm tỷ trọng áp đảo với hơn 2,561 triệu lượt vào năm 2015.

Thứ hai, cơ cấu nhân lực quản lý tài chính có trình độ học vấn cao nhưng thiếu chuyên môn sâu về kinh tế y tế. Toàn hệ thống có 405 cán bộ quản lý chi ngân sách năm 2015, trong đó nhóm có trình độ Đại học và sau Đại học chiếm 69,88% (tương đương 283 người), phân bổ tập trung ở tuyến thành phố (211 người) và tuyến quận huyện (128 người). Tuy nhiên, các cán bộ này chủ yếu thuần túy về kế toán tài chính, thiếu hụt kiến thức đặc thù về dược lý và định mức kỹ thuật chuyên môn y tế.

Thứ ba, công tác lập và giao dự toán còn mang nặng tính bình quân lịch sử, chưa phản ánh đầy đủ nhu cầu thực tế. Dự toán chi thường xuyên chủ yếu dựa trên số giường bệnh kế hoạch thay vì số giường bệnh thực kê (thực tế luôn vượt từ 100,51% đến 102,32%), dẫn đến tình trạng các bệnh viện lớn tuyến thành phố luôn chịu áp lực thiếu hụt kinh phí hoạt động chuyên môn so với lưu lượng bệnh nhân tiếp nhận.

Thứ tư, công tác quyết toán và kiểm soát chi qua Kho bạc Nhà nước đã siết chặt kỷ cương nhưng tiến độ giải ngân cuối năm thường bị dồn ứ. Việc thanh quyết toán các khoản mục chi mua sắm thiết bị và bù giá thuốc ở các bệnh viện tuyến huyện còn chậm trễ, tỷ lệ giải ngân tập trung trên 40% giá trị dự toán vào quý IV của năm tài chính.

Thảo luận kết quả

Thực trạng quá tải tại các cơ sở khám chữa bệnh bắt nguồn từ sự phân bố dân cư không đồng đều (khu vực thành thị chiếm 14,72% dân số nhưng tập trung mật độ cao) và xu hướng bệnh nhân ngoại tỉnh đổ về Hà Nội điều trị (chiếm tỷ trọng đáng kể trong cơ cấu người bệnh). Khi dữ liệu được trực quan hóa qua biểu đồ cột kép so sánh giữa số giường kế hoạch và số giường thực tế, kết hợp bảng cơ cấu 4 nhóm chi thường xuyên qua các năm tài khóa, người đọc sẽ thấy rõ chi phí nghiệp vụ chuyên môn y tế tăng nhanh hơn nhiều so với tốc độ tăng trưởng của định mức phân bổ ngân sách nhà nước.

So sánh với bài học kinh nghiệm từ tỉnh Quảng Ninh (tách bạch nguồn chi y tế thành khoản mục ưu tiên độc lập, bố trí ngân sách cao hơn định mức sàn) và tỉnh Thanh Hóa (tập trung kinh phí đào tạo chuyên sâu và hỗ trợ xử lý chất thải y tế tuyến huyện), Hà Nội cần nhanh chóng chuyển đổi cơ chế cấp phát tài chính từ "bao cấp đầu vào" sang "định giá dịch vụ đầu ra". Việc thực hiện Đề án 1816 cử cán bộ luân phiên từ bệnh viện tuyến trên như Xanh Pôn về hỗ trợ tuyến huyện (Thạch Thất, Phúc Thọ, Mỹ Đức) đã chứng minh tính hiệu quả vượt trội khi giúp nâng cao tỷ lệ phẫu thuật nội soi tại chỗ, giảm tải áp lực tài chính cho tuyến trên.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm hoàn thiện công tác quản lý chi ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội, 5 nhóm giải pháp trọng tâm cần được triển khai đồng bộ:

1. Đổi mới quy trình lập dự toán chi ngân sách theo kết quả đầu ra (Performance-based Budgeting): Sở Y tế chủ trì phối hợp với Sở Tài chính chuyển đổi phương pháp lập dự toán dựa trên định mức khối lượng dịch vụ khám chữa bệnh thực tế thay vì dựa vào số giường kế hoạch. Mục tiêu đạt độ chính xác của dự toán chi thường xuyên trên 95% so với thực tế phát sinh; lộ trình hoàn thành trong giai đoạn 2016 – 2018.

2. Cơ cấu lại nguồn phân bổ ngân sách gắn với lộ trình tự chủ tài chính theo Nghị định 16/2015/NĐ-CP: Ủy ban nhân dân thành phố Hà Nội và Sở Tài chính thực hiện giảm dần cấp phát ngân sách trực tiếp cho các bệnh viện tuyến thành phố có khả năng tự bảo đảm chi thường xuyên (giảm khoảng 20% – 30% trong 3 năm), điều chuyển nguồn lực này để tăng cường chi đầu tư cơ sở vật chất cho 29 Trung tâm y tế quận, huyện và 577 trạm y tế cơ sở trước năm 2020.

3. Chuẩn hóa và đào tạo nâng cao năng lực chuyên môn cho đội ngũ quản lý tài chính y tế: Sở Y tế tổ chức các khóa bồi dưỡng chuyên sâu về kinh tế y tế, quản trị đấu thầu dược phẩm và kiểm soát chi phí khám chữa bệnh cho 100% trong tổng số 405 cán bộ tài chính - kế toán tại các đơn vị trực thuộc, thực hiện định kỳ hàng năm từ năm 2016 đến 2020.

4. Tăng cường kiểm soát chi và hiện đại hóa quy trình thanh quyết toán qua Kho bạc Nhà nước: Kho bạc Nhà nước Hà Nội phối hợp với Sở Y tế triển khai hệ thống dịch vụ công trực tuyến trong kiểm soát chi, rút ngắn 30% thời gian thẩm định quyết toán năm, bảo đảm 100% hồ sơ thanh toán đúng tiến độ và ngăn ngừa thất thoát lãng phí trước năm 2019.

5. Mở rộng phạm vi đầu tư tài chính cho Đề án 1816 và chuyển giao công nghệ y tế: Bố trí khoản mục ngân sách riêng biệt từ 5% – 7% tổng chi sự nghiệp y tế hàng năm để hỗ trợ trang thiết bị phẫu thuật nội soi và kinh phí đào tạo chuyển giao kỹ thuật cho các bệnh viện hạng ba tuyến huyện (Phúc Thọ, Thạch Thất, Thanh Oai), phấn đấu tăng tỷ lệ điều trị thành công tại tuyến huyện thêm 25% mỗi năm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Nội dung và kết quả nghiên cứu của luận văn mang lại giá trị thực tiễn cao cho 4 nhóm đối tượng chính:

• Cơ quan quản lý nhà nước (Sở Y tế, Sở Tài chính, Kho bạc Nhà nước Hà Nội và các địa phương): Tham khảo mô hình phân bổ dự toán theo chu trình ngân sách, phương thức phối hợp liên ngành và các tiêu chí định lượng trong đánh giá hiệu quả chi tiêu công ngành y tế.
• Lãnh đạo và phòng Kế hoạch - Tài chính của 43 bệnh viện công lập và 29 trung tâm y tế quận, huyện: Áp dụng các giải pháp xây dựng quy chế chi tiêu nội bộ, quản trị chi phí thường xuyên, tối ưu hóa nguồn thu viện phí và lập phương án tự chủ tài chính vững chắc.
• Giảng viên, học viên cao học và nghiên cứu sinh chuyên ngành Quản lý kinh tế, Tài chính công, Quản lý bệnh viện: Sử dụng làm tài liệu học thuật và khung tham chiếu thực chứng về quản lý tài chính y tế cấp tỉnh trong giai đoạn chuyển đổi cơ chế kinh tế.
• Đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp và các tổ chức giám sát xã hội: Sử dụng bộ tiêu chí và số liệu phân tích của luận văn để nâng cao chất lượng thẩm tra, giám sát phân bổ và quyết toán ngân sách nhà nước cho lĩnh vực y tế hàng năm.

Câu hỏi thường gặp

Thực trạng công suất sử dụng giường bệnh tại các bệnh viện thuộc Sở Y tế Hà Nội giai đoạn 2011 – 2015 diễn biến ra sao?
Trong giai đoạn 2011 – 2015, số giường bệnh thực tế luôn vượt công suất kế hoạch đề ra, dao động từ 100,51% đến 102,32%. Cụ thể, số giường thực tế tăng từ 3.725 giường năm 2011 lên 4.725 giường năm 2015, dẫn đến tình trạng quá tải nghiêm trọng tại các cơ sở khám chữa bệnh công lập.

Vì sao cần chuyển đổi từ lập dự toán theo giường bệnh kế hoạch sang phương thức dựa trên kết quả đầu ra?
Lập dự toán theo số giường kế hoạch mang tính bình quân lịch sử, không bù đắp đủ chi phí khi số lượt khám chữa bệnh thực tế tăng từ 2,975 triệu lượt lên 4,515 triệu lượt (2011 – 2015). Phương thức dựa trên kết quả đầu ra gắn ngân sách với khối lượng và chất lượng dịch vụ cung ứng thực tế, nâng cao hiệu quả chi tiêu công.

Cơ cấu trình độ cán bộ quản lý chi ngân sách ngành y tế Hà Nội có điểm gì đáng chú ý?
Trong tổng số 405 cán bộ quản lý chi ngân sách y tế năm 2015, có tới 69,88% (283 người) đạt trình độ Đại học và sau Đại học, tập trung chủ yếu ở tuyến thành phố (211 người). Tuy nhiên, đội ngũ này còn thiếu kiến thức sâu về chuyên ngành dược và thiết bị y tế chuyên dụng để tham mưu chi tiêu tối ưu.

Kinh nghiệm quản lý ngân sách y tế từ Quảng Ninh và Thanh Hóa gợi mở bài học gì cho Hà Nội?
Quảng Ninh tạo đột phá bằng việc chủ động bố trí nguồn ngân sách y tế cao hơn định mức sàn của Trung ương. Thanh Hóa tập trung nguồn chi hỗ trợ đào tạo chuyển giao kỹ thuật và xử lý chất thải y tế cấp huyện. Hà Nội cần học tập việc phân cấp quản lý mạnh mẽ và ưu tiên nguồn chi cho y tế cơ sở.

Đề án 1816 mang lại hiệu quả gì đối với việc sử dụng ngân sách tại các bệnh viện tuyến huyện?
Đề án 1816 giúp chuyển giao kỹ thuật mổ nội soi thành công cho các bệnh viện tuyến huyện như Thạch Thất, Phúc Thọ. Điều này giúp tối ưu hóa hiệu quả đồng vốn ngân sách đầu tư trang thiết bị, tăng khả năng tiếp cận dịch vụ kỹ thuật cao tại chỗ cho người dân và giảm tải chi phí điều trị vượt tuyến.

Kết luận

• Luận văn đã hệ thống hóa toàn diện khung lý thuyết về quản lý chi thường xuyên ngân sách nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh công lập trên địa bàn cấp tỉnh trong điều kiện đổi mới cơ chế tự chủ.
• Phân tích thực chứng bức tranh tài chính y tế Hà Nội giai đoạn 2011 – 2015 qua hệ thống 91 đơn vị trực thuộc, lượng hóa sự gia tăng vượt bậc của 4.725 giường bệnh thực tế và 4,515 triệu lượt khám chữa bệnh.
• Chỉ rõ những điểm nghẽn cốt lõi trong công tác lập dự toán theo định mức cũ, bất cập trong cơ cấu năng lực của 405 cán bộ quản lý chi và tình trạng chậm giải ngân quyết toán ngân sách.
• Xác lập hệ thống 5 giải pháp mang tính đột phá gắn liền với lộ trình tự chủ theo Nghị định 16/2015/NĐ-CP, áp dụng quản lý ngân sách theo kết quả đầu ra và đẩy mạnh chuyển giao kỹ thuật y tế tuyến cơ sở.
• Cung cấp mô hình tham chiếu thực tiễn có giá trị cao cho các nhà quản lý tài chính công, lãnh đạo ngành y tế và các nhà nghiên cứu kinh tế y tế trên cả nước.

Trong giai đoạn tiếp theo đến năm 2020, Sở Y tế Hà Nội cần nhanh chóng phối hợp với Sở Tài chính triển khai chuẩn hóa định mức kinh tế kỹ thuật y tế và số hóa toàn diện quy trình kiểm soát chi. Các cấp quản lý và các đơn vị y tế công lập hãy chủ động áp dụng các giải pháp của luận văn nhằm nâng cao hiệu lực quản lý tài chính, hướng tới một nền y tế Thủ đô công bằng, chất lượng và hiệu quả.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Tổng quan tình hình nghiên cứu, cơ sở lý luận và thực tiễn về quản lý chi ngân sách Nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh công lập trên địa bàn cấp tỉnh Chương 2: Phương pháp nghiên cứu Chương 3: Thực trạng quản lý chi Ngân sách Nhà nước cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội giai đoạn 2011 – 2015 Chương 4: Giải pháp hoàn thiện quản lý chi Ngân sách Nhà nước cho cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội 4 CHƢƠNG 1 TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU, CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ CHI NGÂN SÁCH NHÀ NƢỚC CHO CÁC CƠ SỞ KHÁM CHỮA BỆNH CÔNG LẬP TRÊN ĐỊA BÀN CẤP TỈNH 1. Tổng quan tình hình nghiên cứu có liên quan đến đề tài Chi NSNN có vai trò rất quan trọng trong ổn định, tăng trưởng kinh tế và giải quyết các vấn đề xã hội và nó càng quan trọng hơn khi nguồn lực ngân sách bị thiếu hụt nhưng đòi hỏi các khoản chi đó phải hiệu quả. Các nhà nghiên cứu lĩnh vực quản lý chi NSNN nói chung, chi NSNN cho các cơ sở khám chữa bệnh công lập nói riêng cũng chứng minh rằng nếu quản lý chi NSNN không hiệu quả sẽ dẫn đến nền kinh tế rơi vào tình trạng bất ổn. Vì vậy, vấn đề quản lý chi NSNN trở thành đối tượng nghiên cứu phổ biến trong các đề tài khoa học, các sách chuyên khảo, luận án tiến sĩ, luận văn thạc sỹ, …Có thể tổng quan các kết quả nghiên cứu có liên quan đến đề tài chi NSNN trên các lĩnh vực như sau: Nguyễn Ngọc Hải (2012), Hoàn thiện cơ chế chi NSNN cho việc cung ứng hàng hoá công cộng ở Việt Nam, Luận văn Thạc sĩ Học viện Tài chính.

Đề tài đã hệ thống hoá và làm rõ thêm được các vấn đề lý luận về hàng hoá công cộng; vai trò của Nhà nước đối với việc cung ứng hàng hoá công cộng và phương thức tổ chức cung ứng. Khẳng định tính tất yếu của việc sử dụng công cụ chi NSNN cho việc cung ứng hàng hoá công cộng. Đồng thời, luận án cũng trình bày có hệ thống về cơ chế quản lý chi NSNN cho việc cung ứng hàng hoá công cộng. Nghiên cứu xu hướng và kinh nghiệm ở các nước có nền kinh tế phát triển về quản lý chi NSNN.

Dựa trên các luận cứ khoa học đã nêu trên, luận án đã trình bày một cách khái quát thực trạng nhiệm vụ chi NSNN và cơ chế quản lý chi ngân sách cho việc cung ứng hàng hoá công cộng trong quá trình chuyển đổi nền kinh tế ở nước ta trong những năm vừa qua (trước và sau khi có Luật Ngân sách và quá trình hoàn thiện, sửa đổi Luật). Đây chính là cơ sở thực tiễn quan trọng để đề ra các giải pháp hoàn thiện cơ chế quản lý chi NSNN cho cho việc cung ứng hàng hóa công cộng. 1 Nguyễn Thị Minh Thuần (2013), Đổi mới quản lý chi NSNN trong điều kiện kinh tế thị trường ở Việt Nam, Luận án tiến sĩ kinh tế Trường Đại học tài chính – Ngân hàng Hà Nội. Đề tài đã hệ thống hoá và làm rõ thêm được các vấn đề lý luận về NSNN, chi và quản lý chi NSNN trong nền kinh tế thị trường; mối quan hệ phân cấp quản lý kinh tế và phân cấp ngân sách, cơ chế quản lý chi NSNN, sự cần thiết phải đổi mới phương thức chi.

Đặc biệt, khẳng định được vai trò của chi NSNN trong nền kinh tế thị trường thông qua việc điều tiết vĩ mô nền kinh tế. Trên cơ sở trình bày định hướng về phát triển kinh tế - xã hội và mục tiêu tài chính, ngân sách của Việt Nam đến 2020 và những năm tiếp theo cùng với những quan điểm đổi mới chi NSNN, tác giả luận án đã nghiên cứu đề xuất một hệ thống gồm 5 nhóm giải pháp nhằm đổi mới công tác quản lý chi NSNN. Trong đó, giải pháp đẩy mạnh triển khai phương thức quản lý NSNN theo kết quả đầu ra với những điều kiện và khả năng áp dụng là cần thiết và phù hợp với việc đổi mới công tác quản lý chi NSNN hiện nay. Trần Quang Thái (2013), Hoàn thiện quản lý chi NSNN nhằm thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh, Luận văn Thạc sĩ chuyên ngành Quản trị kinh doanh Học viện Tài Chính.

Đề tài đã hệ thống hoá và làm rõ thêm được các vấn đề lý luận về tăng trưởng và phát triển kinh tế xã hội; NSNN, chi và quản lý chi NSNN trong nền kinh tế thị trường với những nội dung cụ thể: mục tiêu, nguyên tắc, phương thức của quản lý chi NSNN,.; quản lý chi NSNN với việc thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội. Luận án cũng đã trình bày một cách khái quát thực trạng quản lý chi ngân sách thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội trên địa bàn tỉnh về hệ thống cơ chế, chính sách liên quan đến quản lý chi NSĐP. Từ đó, rút ra những kết quả đạt được và những hạn chế cùng với những nguyên nhân của việc quản lý chi NSNN trong những năm vừa qua. Rút ra 5 bài học có thể nghiên cứu vận dụng nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý chi NSNN trong điều kiện hiện nay ở Việt nam nói chung và tỉnh Quảng Ninh nói riêng, đề xuất một hệ thống gồm 6 nhóm giải pháp nhằm hoàn thiện công tác quản lý chi NSĐP.

Trong đó, giải pháp áp dụng 2 quy trình lập dự toán và phân bổ ngân sách trên cơ sở khuôn khổ chi tiêu trung hạn hướng theo kết quả đầu ra; hoàn thiện cơ chế quản lý chi ngân sách. Nguyễn Đức Tuấn (2014), Quản lý ngân sách nhà nước tỉnh Vĩnh Phúc, tỉnh Vĩnh Phúc, Luận văn Thạc sỹ Quản lý kinh tế, Học viện Chính trị - Hành chính khu vực I. Luận văn nghiên cứu về quản lý ngân sách nhà nước và quản lý thu - chi ngân sách cấp huyện, luận văn tập trung phân tích làm rõ thực trạng quản lý thu - chi ngân sách cấp huyện trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc, tỉnh Vĩnh Phúc. Từ đó, chỉ ra những hạn chế còn tồn tại và đề xuất hệ thống các giải pháp căn bản nhằm hoàn thiện và nâng cao chất lượng quản lý NSNN cấp huyện trên địa bàn tỉnh Vĩnh Phúc.

Hồ Thị Mai Hương (2015), Quản lý Nhà nước về vốn đầu tư trong phát triển kết cấu hạ tầng giao thông đô thị Hà Nội, Luận án Tiến sĩ kinh tế, Học viện chính trị quốc gia Hồ Chí Minh. Mục đích nghiên cứu cơ bản của Luận án là đề xuất quan điểm, giải pháp hoàn thiện quản lý Nhà nước về vốn đầu tư trong phát triển mới kết cấu hạ thầng giao thông đô thị Hà Nội trên sơ sở nghiên cứu lý luận và thực trạng quản lý Nà nước về vốn đầu tư phát triển kết cấu hạ thầng giao thông đô thị Hà Nội thời gian vừa qua. Nguyễn Hải Sơn (2015), Hoàn thiện công tác quản lý vốn đầu tư xây dựng cơ bản từ ngân sách nhà nước ở huyện Yên Sơn, tỉnh Tuyên Quang, Luận văn Thạc sĩ Quản lý kinh tế, Trường Đại học Kinh tế và Quản trị kinh doanh – Đại học Thái Nguyên. Nội dung chủ yếu của Luận văn là hệ thống hóa các sơ sở lý luận dựa trên phân tích thực tế quản lý, sử dụng nguồn vốn NSNN cho đầu tư xây dựng cơ bản, từ đó đưa ra các giải pháp quản lý hiệu quả vốn NSNN cho đầu tư xây dựng cơ bản trên địa bàn huyện Yên Sơn, tỉnh Tuyên Quang.

Tuy nhiên, chưa có công trình nào trực tiếp nghiên cứu về quản lý chi ngân sách cho các cơ sở khám chữa bệnh trên địa bàn cấp tỉnh. Trên cơ sở kế thừa kết quả đạt được trong các công trình nghiên cứu đã công bố, tác giả sẽ đi sâu nghiên cứu quản lý chi ngân sách thông qua quá trình lập, chấp hành, quyết toán, kiểm soát chi NSNN cho các cơ sở khám chữa bệnh thuộc Sở Y tế Hà Nội. Những vấn đề lý luận về quản lý chi NSNN cho các cơ sở khám chữa bệnh công lập cấp tỉnh 1. Khái quát về chi NSNN cho các cơ sở khám chữa bệnh công lập 1.

Khái quát về ngân sách nhà nước Theo quy định tại Luật Ngân sách Nhà nước số 83/2015/QH13 ngày 25/6/2015: “NSNN là toàn bộ các khoản thu, chi của Nhà nước được dự toán và thực hiện trong một khoảng thời gian nhất định do cơ quan nhà nước có thẩm quyền quyết định để bảo đảm thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của Nhà nước” (Quốc hội, 2015, trang 1). Quỹ NSNN luôn được phân chia thành các quỹ tiền tệ nhỏ hơn trước khi đưa vào sử dụng, chủ thể sử dụng các quỹ này là những đơn vị sử dụng NSNN được quyền sử dụng Ngân sách theo chức năng, nhiệm vụ và các quy định về Ngân sách do Nhà nước ban hành. Việc phân phối NSNN thành các quỹ nhỏ với mục đích khác nhau chính là quá trình sử dụng NSNN nhằm thực hiện chức năng của Nhà nước, không trực tiếp chi dùng từ quỹ tiền tệ tập trung. Hoạt động thu, chi NSNN được thực hiện theo nguyên tắc không hoàn trả trực tiếp là chủ yếu.

Tính không hoàn trả trực tiếp được thể hiện ở chỗ không phải mọi khoản thu với mức độ và số lượng của những địa chỉ cụ thể đều được hoàn lại bằng các khoản chi của NSNN. Điều này được quyết định bởi các chức năng tổng hợp về kinh tế - xã hội của Nhà nước. Đặc điểm này phân biệt các khoản chi NSNN với các khoản tín dụng (Nguyễn Thị Minh Thuần, 2013, trang 14). Khái quát về chi NSNN a.

Khái niệm chi NSNN Chi NSNN là việc phân phối và sử dụng quỹ NSNN nhằm đảm bảo thực hiện các chức năng của Nhà nước theo những nguyên tắc nhất định. Như vậy có thể hiểu chi NSNN là các khoản chi tiêu của các cơ quan Nhà nước, các đơn vị sử dụng Ngân sách để duy trì sự hoạt động của bộ máy Nhà nước và thực hiện các chức năng kinh tế - xã hội mà Nhà nước đảm nhận. Quy mô, cơ 4 cấu chi NSNN như thế nào là tuỳ thuộc vào từng Nhà nước và mục tiêu phát triển của quốc gia trong từng thời kỳ. Chi NSNN có quan hệ chặt chẽ với thu NSNN.

Thu NSNN là nguồn vốn đảm bảo nhu cầu chi NSNN. Ngược lại vốn NSNN chi cho mục tiêu tăng trưởng kinh tế là điều kiện để phát triển và tăng nhanh nguồn thu của NSNN.