Quản Lý Chất Thải Rắn Sinh Hoạt Tại Huyện Đông Anh: Thực Trạng và Giải Pháp

Nghiên cứu hiện trạng và đề xuất giải pháp quản lý chất thải rắn sinh hoạt tại huyện Đông Anh, Hà Nội nhằm nâng cao hiệu quả xử lý.

• Tác giả: Nguyễn Văn Cường
• Người hướng dẫn: TS. Trương Mùi
• Trường học: Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội
• Chuyên ngành: Quản lý tài nguyên và môi trường
• Đề tài: Quản Lý Chất Thải Rắn Sinh Hoạt Tại Huyện Đông Anh: Thực Trạng và Giải Pháp
• Loại tài liệu: luận văn
• Năm xuất bản: 2017
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Tổng quan về quản lý chất thải rắn sinh hoạt tại huyện Đông Anh

Quản lý chất thải rắn sinh hoạt (CTRSH) là một trong những vấn đề môi trường cấp bách tại huyện Đông Anh. Với tốc độ đô thị hóa nhanh chóng, lượng chất thải phát sinh ngày càng gia tăng, gây áp lực lên hệ thống quản lý và xử lý chất thải. Việc hiểu rõ thực trạng quản lý CTRSH tại huyện Đông Anh là cần thiết để đề xuất các giải pháp hiệu quả. Theo báo cáo, lượng CTRSH phát sinh tại huyện Đông Anh đã tăng lên đáng kể trong những năm gần đây, đòi hỏi sự quan tâm và đầu tư từ chính quyền địa phương.

1.1. Tình hình phát sinh chất thải rắn sinh hoạt tại Đông Anh

Lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh tại huyện Đông Anh hiện nay đang ở mức cao, với trung bình khoảng 0.8 kg/người/ngày. Điều này cho thấy sự gia tăng nhu cầu tiêu dùng và mức sống của người dân. Theo thống kê, tổng khối lượng CTRSH phát sinh hàng năm ước tính lên tới hàng nghìn tấn, gây áp lực lớn lên hệ thống thu gom và xử lý.

1.2. Các thành phần chính của chất thải rắn sinh hoạt

Chất thải rắn sinh hoạt tại huyện Đông Anh chủ yếu bao gồm chất hữu cơ, nhựa, giấy và kim loại. Trong đó, chất hữu cơ chiếm tỷ lệ lớn nhất, khoảng 50-60%. Việc phân loại và xử lý các thành phần này là rất quan trọng để giảm thiểu ô nhiễm môi trường và tối ưu hóa quy trình tái chế.

II. Thách thức trong quản lý chất thải rắn sinh hoạt tại huyện Đông Anh

Quản lý CTRSH tại huyện Đông Anh đang đối mặt với nhiều thách thức lớn. Hệ thống thu gom chưa đồng bộ, tỷ lệ thu gom còn thấp, và ý thức của người dân về việc phân loại chất thải còn hạn chế. Những vấn đề này không chỉ ảnh hưởng đến môi trường mà còn đến sức khỏe cộng đồng. Cần có những biện pháp khắc phục kịp thời để cải thiện tình hình.

2.1. Hệ thống thu gom chất thải chưa hiệu quả

Hệ thống thu gom chất thải rắn sinh hoạt tại huyện Đông Anh hiện nay chưa đáp ứng được nhu cầu thực tế. Tỷ lệ thu gom chỉ đạt khoảng 60%, trong khi lượng chất thải phát sinh ngày càng tăng. Điều này dẫn đến tình trạng rác thải tồn đọng, gây ô nhiễm môi trường.

2.2. Ý thức cộng đồng về quản lý chất thải còn hạn chế

Người dân tại huyện Đông Anh chưa có ý thức cao trong việc phân loại và xử lý chất thải. Nhiều hộ gia đình vẫn thải rác không đúng quy định, dẫn đến tình trạng ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. Cần có các chương trình tuyên truyền, giáo dục để nâng cao nhận thức của cộng đồng.

III. Giải pháp quản lý chất thải rắn sinh hoạt hiệu quả tại Đông Anh

Để cải thiện tình hình quản lý chất thải rắn sinh hoạt tại huyện Đông Anh, cần triển khai các giải pháp đồng bộ và hiệu quả. Các giải pháp này không chỉ giúp giảm thiểu ô nhiễm mà còn nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân. Việc áp dụng công nghệ mới trong xử lý chất thải cũng là một hướng đi cần thiết.

3.1. Tăng cường hệ thống thu gom và xử lý chất thải

Cần đầu tư nâng cấp hệ thống thu gom chất thải, đảm bảo thu gom kịp thời và hiệu quả. Việc xây dựng thêm các bãi rác hợp vệ sinh và nhà máy xử lý chất thải sẽ giúp giảm thiểu ô nhiễm môi trường.

3.2. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền và giáo dục cộng đồng

Tổ chức các chương trình tuyên truyền về quản lý chất thải cho người dân, nhằm nâng cao ý thức và trách nhiệm trong việc phân loại và xử lý chất thải. Các hoạt động này cần được thực hiện thường xuyên và liên tục.

IV. Ứng dụng công nghệ trong quản lý chất thải rắn sinh hoạt

Công nghệ đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý chất thải rắn sinh hoạt. Việc áp dụng các công nghệ mới không chỉ giúp nâng cao hiệu quả xử lý mà còn giảm thiểu tác động đến môi trường. Các công nghệ như tái chế, đốt rác phát điện đang được nhiều địa phương áp dụng thành công.

4.1. Công nghệ tái chế chất thải rắn sinh hoạt

Tái chế chất thải rắn sinh hoạt là một trong những giải pháp hiệu quả nhất để giảm thiểu lượng rác thải. Việc phân loại và thu gom chất thải tái chế sẽ giúp tiết kiệm tài nguyên và giảm ô nhiễm môi trường.

4.2. Công nghệ đốt rác phát điện

Công nghệ đốt rác phát điện đang được áp dụng tại nhiều địa phương, giúp chuyển đổi chất thải thành năng lượng. Đây là một giải pháp hiệu quả để xử lý chất thải rắn sinh hoạt, đồng thời cung cấp nguồn năng lượng sạch cho cộng đồng.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho quản lý chất thải rắn sinh hoạt

Quản lý chất thải rắn sinh hoạt tại huyện Đông Anh cần được cải thiện một cách đồng bộ và hiệu quả. Các giải pháp đã đề xuất sẽ giúp nâng cao chất lượng cuộc sống cho người dân và bảo vệ môi trường. Hướng đi tương lai cần tập trung vào việc áp dụng công nghệ mới và nâng cao ý thức cộng đồng.

5.1. Tầm quan trọng của quản lý chất thải bền vững

Quản lý chất thải bền vững không chỉ giúp bảo vệ môi trường mà còn góp phần vào sự phát triển kinh tế xã hội. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng và cộng đồng để đạt được mục tiêu này.

5.2. Định hướng phát triển trong tương lai

Trong tương lai, huyện Đông Anh cần tiếp tục đầu tư vào hệ thống quản lý chất thải, áp dụng công nghệ mới và nâng cao nhận thức của người dân. Đây là những yếu tố quyết định để xây dựng một môi trường sống trong lành và bền vững.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Quá trình công nghiệp hóa và hiện đại hóa diễn ra mạnh mẽ tại Việt Nam đã thúc đẩy kinh tế phát triển nhưng đồng thời tạo áp lực lớn lên môi trường. Thống kê toàn quốc cho thấy khối lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh tại đô thị đạt khoảng 32.000 tấn/ngày và tại nông thôn là 31.000 tấn/ngày, với tốc độ gia tăng dao động từ 10% đến 16% mỗi năm. Tại huyện Đông Anh, một địa bàn cửa ngõ phía Bắc thành phố Hà Nội có diện tích 182,3 km² và quy mô dân số 375.000 người vào năm 2015, tổng lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh ước tính lên tới 217,92 tấn/ngày. Tốc độ đô thị hóa nhanh chóng khiến lượng rác thải vượt quá khả năng tự làm sạch tự nhiên, trong khi hạ tầng quản lý chưa theo kịp thực tiễn.

Luận văn thạc sĩ chuyên ngành Quản lý Tài nguyên và Môi trường của tác giả Nguyễn Văn Cường, dưới sự hướng dẫn khoa học của Tiến sĩ Trương Mùi tại Trường Đại học Bách Khoa Hà Nội, được thực hiện nhằm giải quyết bài toán cấp bách này. Mục tiêu nghiên cứu tập trung vào việc điều tra, đánh giá toàn diện hiện trạng phát sinh, thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải sinh hoạt trên địa bàn huyện Đông Anh; từ đó đề xuất hệ thống giải pháp quản lý kỹ thuật và cơ chế vận hành tối ưu. Phạm vi nghiên cứu bao quát 1 thị trấn và 23 xã trong giai đoạn 2015–2017, đồng thời dự báo nhu cầu quản lý chất thải đến năm 2025 và 2030. Kết quả nghiên cứu mang ý nghĩa khoa học và thực tiễn sâu sắc, cung cấp cơ sở dữ liệu xác thực nhằm nâng tỷ lệ thu gom rác thải từ 69,81% lên 100%, thúc đẩy phân loại tại nguồn và ứng dụng công nghệ tái chế compost bền vững cho các vùng ven đô.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu được xây dựng trên nền tảng lý thuyết Quản lý tổng hợp chất thải rắn (Integrated Solid Waste Management - ISWM) và mô hình kinh tế tuần hoàn theo nguyên lý 3R (Reduce - Reuse - Recycle). Khung lý thuyết này tiếp thu bài học kinh nghiệm quốc tế từ các quốc gia tiên tiến như Nhật Bản với tỷ lệ phát sinh ổn định 1,1 kg/người/ngày và tái chế 38%, hay mô hình đấu thầu xã hội hóa dịch vụ môi trường tại Singapore. Các khái niệm cốt lõi được vận hành xuyên suốt bao gồm: chất thải rắn sinh hoạt (CTRSH), tỷ lệ phát sinh đơn vị (kg/người/ngày), phân loại chất thải tại nguồn, ủ phân compost vi sinh và chôn lấp hợp vệ sinh theo quy chuẩn kỹ thuật quốc gia.

Phương pháp nghiên cứu

Luận văn kết hợp chặt chẽ giữa nghiên cứu định lượng thực nghiệm và phân tích dữ liệu thứ cấp với các đặc trưng cụ thể:

• Cỡ mẫu và cách thức chọn mẫu: Tác giả tiến hành khảo sát trực tiếp tại 70 hộ gia đình thuộc 1 thị trấn và 6 xã đại diện. Địa bàn được phân tầng theo 3 tiểu vùng đặc trưng kinh tế xã hội: tiểu vùng thuần nông (xã Mai Lâm, Kim Nỗ với thu nhập 10 triệu đồng/người/năm), tiểu vùng công nghiệp hóa nhanh (xã Nguyên Khê, Kim Chung, Nam Hồng với thu nhập 15 triệu đồng/người/năm) và tiểu vùng đô thị trung tâm (thị trấn Đông Anh với thu nhập 25 triệu đồng/người/năm).
• Phương pháp phân tích: Mỗi hộ tham gia được phát 10 túi nilon chuyên dụng có dán nhãn phân loại theo từng nhóm chất thải để theo dõi và cân đo trực tiếp khối lượng sau 24 giờ. Phương pháp này giúp xác định chính xác 10 thành phần cơ học của rác thải. Việc chọn phương pháp cân đo tại nguồn kết hợp phỏng vấn sâu bảng hỏi và tham vấn ý kiến chuyên gia quản lý môi trường giúp dữ liệu đạt độ tin cậy cao, phản ánh trung thực thói quen xả thải thay vì chỉ dựa vào ước tính gián tiếp.
• Nguồn dữ liệu và thời gian: Số liệu sơ cấp được thu thập thực địa trong năm 2016–2017, đối chiếu với số liệu quản lý của Công ty TNHH Một thành viên Môi trường và Công trình đô thị Đông Anh, Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện, cùng hệ thống văn bản pháp lý như Nghị định số 38/2015/NĐ-CP và Luật Bảo vệ Môi trường năm 2014.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát thực địa đã chỉ ra 4 phát hiện quan trọng về dòng thải sinh hoạt tại huyện Đông Anh:

• Khối lượng phát sinh: Chỉ số phát sinh bình quân dao động từ 0,55 đến 0,76 kg/người/ngày (trung bình 0,62 kg/người/ngày). Khu vực thị trấn Đông Anh ghi nhận mức cao nhất với 0,76 kg/người/ngày (tương đương 16,73 tấn/ngày), trong khi các xã nông thôn đạt mức trung bình 0,57 kg/người/ngày (thấp nhất là xã Nguyên Khê với 0,55 kg/người/ngày). So với bình quân đô thị cả nước (1,45 kg/người/ngày), khu vực thị trấn thấp hơn 1,9 lần; ngược lại, khu vực nông thôn Đông Anh lại cao hơn 1,42 lần so với mức bình quân nông thôn toàn quốc (0,40 kg/người/ngày).
• Thành phần cơ học: Rác hữu cơ dễ phân hủy chiếm tỷ lệ áp đảo với 70,12% tại đô thị và 75,24% tại nông thôn. Thành phần vô cơ chiếm từ 24,76% đến 29,88%, trong đó nilon và nhựa chiếm 7,20% ở đô thị và 3,86% ở nông thôn; thủy tinh chiếm 4,82% ở đô thị và 5,21% ở nông thôn; kim loại chiếm 3,11% ở đô thị và 2,03% ở nông thôn. Chất thải nguy hại như pin, ắc quy, vỏ thuốc bảo vệ thực vật chiếm tỷ lệ nhỏ từ 1,02% đến 1,13%.
• Tỷ lệ thu gom: Tỷ lệ thu gom bình quân tại 7 xã và thị trấn nghiên cứu đạt 69,81% (tương ứng 69,05 tấn/ngày được thu gom, còn 11,24 tấn/ngày xả tự do ra môi trường). Tỷ lệ này phân hóa mạnh: thị trấn Đông Anh đạt 95%, xã Kim Chung đạt 91%, xã Nam Hồng đạt 90%, trong khi xã Kim Nỗ chỉ đạt 68% và Mai Lâm đạt 67%.
• Hiện trạng xử lý: Khoảng 134,6 tấn/ngày (chiếm 61,17% tổng lượng phát sinh toàn huyện) được đưa về Khu liên hợp xử lý chất thải Nam Sơn để chôn lấp và đốt. Tại khu vực nông thôn, rác thải chưa thu gom triệt để vẫn bị xử lý qua bãi rác tạm lộ thiên (chiếm 30,43% ở cấp xã) hoặc đổ bừa bãi ven đường (chiếm 32,86%).

Thảo luận kết quả

Sự phân hóa rõ rệt về khối lượng và thành phần rác thải phản ánh trực tiếp cơ cấu kinh tế đang chuyển dịch của huyện Đông Anh (năm 2015, tỷ trọng công nghiệp – xây dựng chiếm 49,42%, thương mại – dịch vụ chiếm 43,48%, nông nghiệp giảm xuống 7,10%). Mức sống tăng kéo theo lượng rác bao bì nhựa, vỏ đồ hộp tại khu vực đô thị cao gấp gần 2 lần nông thôn.

Về mặt biểu diễn dữ liệu, cơ cấu thành phần rác thải được minh họa trực quan bằng biểu đồ tròn (Pie Chart) làm nổi bật tỷ trọng trên 70% chất hữu cơ. Sự chênh lệch tỷ lệ thu gom và tần suất phục vụ giữa các xã được hiển thị qua biểu đồ cột so sánh (Bar Chart), giúp các nhà quản trị nhận diện rõ lỗ hổng hạ tầng tại các xã thuần nông. Tỷ lệ rác hữu cơ vượt 70% là luận cứ khoa học then chốt chứng minh việc áp dụng công nghệ sản xuất phân compost vi sinh tại chỗ là hoàn toàn khả thi, giúp giảm tải hơn 60% khối lượng rác phải vận chuyển về bãi chôn lấp tập trung.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm hoàn thiện công tác quản lý chất thải rắn sinh hoạt theo hướng bền vững, tác giả đề xuất 4 nhóm giải pháp chiến lược:

• Triển khai mô hình phân loại chất thải rắn sinh hoạt tại nguồn: Ủy ban nhân dân huyện Đông Anh chủ trì phối hợp với Hội Phụ nữ và Đoàn Thanh niên hướng dẫn 100% hộ gia đình phân chia rác thành 3 nhóm (hữu cơ dễ phân hủy, rác tái chế và rác vô cơ còn lại) bằng thùng chứa dán nhãn riêng biệt; mục tiêu đạt 100% hộ dân phân loại chuẩn xác vào năm 2020.
• Xây dựng trạm ủ phân hữu cơ vi sinh compost cho khu vực nông thôn: Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện phối hợp cùng các hợp tác xã nông nghiệp ứng dụng chế phẩm sinh học EM để xử lý triệt để 75,24% lượng rác hữu cơ tại các xã Mai Lâm, Liên Hà, Kim Nỗ; đặt mục tiêu giảm 50% chi phí vận chuyển rác đường dài trong giai đoạn 2018–2022.
• Hiện đại hóa phương tiện và quy hoạch hệ thống trạm trung chuyển kín: Công ty TNHH Một thành viên Môi trường và Công trình đô thị Đông Anh thay thế dần xe gom đẩy tay bằng xe ép rác chuyên dụng tải trọng 5–10 tấn, xóa bỏ hoàn toàn các bãi rác tạm lộ thiên; nâng tỷ lệ thu gom toàn huyện từ 69,81% lên 95% vào năm 2020 và đạt 100% vào năm 2025.
• Kiện toàn bộ máy quản lý và điều chỉnh chính sách xã hội hóa tài chính: Ủy ban nhân dân huyện và các xã bố trí tối thiểu 1 đến 2 cán bộ chuyên trách môi trường tại mỗi xã; áp dụng linh hoạt mức phí dịch vụ theo nguyên tắc người gây ô nhiễm phải trả tiền dựa trên Quyết định số 44/2014/QĐ-UBND, hướng tới tự chủ 80% kinh phí duy trì vệ sinh môi trường trong giai đoạn 2018–2021.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang giá trị tham khảo thực tiễn sâu rộng cho 4 nhóm đối tượng chính:

• Cán bộ quản lý môi trường cấp quận, huyện, xã: Nắm vững phương pháp điều tra phát sinh chất thải, quy hoạch quỹ đất cho các điểm tập kết và xây dựng phương án quản lý rác thải phù hợp với quá trình đô thị hóa nông thôn.
• Doanh nghiệp dịch vụ môi trường và xử lý chất thải: Ứng dụng số liệu định mức và thành phần cơ học để thiết kế công suất xe ép rác, tối ưu hóa cung đường thu gom và lựa chọn công nghệ ủ compost hoặc đốt phát điện.
• Giảng viên, học viên cao học và sinh viên ngành Môi trường: Sử dụng làm tài liệu tham khảo chuẩn mực về phương pháp điều tra mẫu phân tầng, quy trình cân đo rác tại hộ gia đình và mô hình dự báo tải lượng thải theo tiêu chuẩn QCVN 07:2010/BXD.
• Các tổ chức xã hội và hiệp hội cộng đồng: Khai thác tài liệu để xây dựng chương trình truyền thông nâng cao nhận thức cộng đồng, tổ chức chiến dịch phân loại rác tại nguồn và nhân rộng mô hình nông thôn mới xanh - sạch - đẹp.

Câu hỏi thường gặp

Khối lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh bình quân tại huyện Đông Anh là bao nhiêu? Theo kết quả điều tra thực nghiệm, lượng rác phát sinh dao động từ 0,55 đến 0,76 kg/người/ngày. Khu vực thị trấn Đông Anh ghi nhận mức cao nhất là 0,76 kg/người/ngày, khu vực nông thôn đạt trung bình 0,57 kg/người/ngày, tạo ra tổng khối lượng phát sinh toàn huyện khoảng 217,92 tấn/ngày.

Thành phần cơ học của rác thải sinh hoạt tại huyện Đông Anh có đặc thù gì? Rác thải sinh hoạt tại Đông Anh có hàm lượng chất hữu cơ dễ phân hủy rất lớn, chiếm 70,12% tại đô thị và 75,24% tại nông thôn. Thành phần rác vô cơ dao động từ 24% đến 29%, trong đó nilon và nhựa chiếm 3,86% đến 7,20%, còn chất thải nguy hại chiếm khoảng 1%.

Tỷ lệ thu gom rác thải sinh hoạt trên địa bàn huyện Đông Anh hiện đạt mức nào? Tỷ lệ thu gom trung bình tại 7 xã và thị trấn khảo sát đạt 69,81%, tương ứng 69,05 tấn/ngày được thu gom và 11,24 tấn/ngày chưa được kiểm soát. Tỷ lệ này đạt cao nhất tại thị trấn Đông Anh (95%) và thấp nhất tại xã Mai Lâm (67%).

Tại sao nên ưu tiên công nghệ ủ phân vi sinh compost cho huyện Đông Anh? Với tỷ lệ rác hữu cơ chiếm hơn 70%, ủ phân compost bằng chế phẩm vi sinh EM là giải pháp tối ưu giúp giảm hơn 50% khối lượng rác phải vận chuyển về bãi rác Nam Sơn, đồng thời tạo ra nguồn phân bón sạch phục vụ sản xuất nông nghiệp địa phương.

Dự báo khối lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh tại Đông Anh trong tương lai ra sao? Căn cứ theo tốc độ tăng dân số tự nhiên 0,95%/năm và tỷ lệ đô thị hóa 1%/năm, dự báo tổng lượng rác sinh hoạt phát sinh của huyện đạt khoảng 83.536 tấn/năm vào năm 2020; đến năm 2025, lượng phát sinh đô thị là 16,30 tấn/ngày và nông thôn là 49,58 tấn/ngày.

Kết luận

• Luận văn đã xác lập cơ sở dữ liệu thực nghiệm toàn diện về khối lượng phát sinh chất thải rắn sinh hoạt tại huyện Đông Anh với mức 217,92 tấn/ngày, dao động từ 0,55 đến 0,76 kg/người/ngày.
• Phân tích chi tiết thành phần cơ học cho thấy rác hữu cơ dễ phân hủy chiếm tỷ trọng vượt trội (70,12% ở đô thị và 75,24% ở nông thôn), là tiền đề lý tưởng cho công nghệ tái chế sinh học.
• Đánh giá hiện trạng thu gom đạt trung bình 69,81%, chỉ ra khoảng cách hạ tầng đáng kể giữa khu vực thị trấn (95%) và các xã nông thôn (67%–68%).
• Đề xuất hệ thống 4 giải pháp đồng bộ gồm: phân loại tại nguồn, ủ phân vi sinh compost, hiện đại hóa vận chuyển và hoàn thiện bộ máy quản lý hướng tới mục tiêu thu gom 100% rác thải vào năm 2025.
• Đóng góp mô hình quản lý chất thải rắn thực tiễn cao, có thể áp dụng và nhân rộng cho các huyện ngoại thành đang trong quá trình đô thị hóa nhanh trên phạm vi cả nước.

Trong giai đoạn 2018–2025, các cơ quan quản lý đô thị và chính quyền địa phương cần nhanh chóng thể chế hóa các giải pháp nêu trên nhằm bảo vệ môi trường bền vững và nâng cao chất lượng sống cho người dân.

Trích đoạn nội dung tài liệu

B GIÁO DO I HC BÁCH KHOA HÀ NI --------------------------------------- NGUYNG NGHIÊN CU HIN TR XUT CÁC GII PHÁP QUN LÝ CHT THI RN SINH HOT A BÀN HUY THÀNH PH HÀ NI LUH THUT CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG Hà Ni - 2017 17051113813401000000 B GIÁO DO I HC BÁCH KHOA HÀ NI --------------------------------------- NGUYNG NGHIÊN CU HIN TR XUT CÁC GII PHÁP QUN LÝ CHT THI RN SINH HOT A BÀN HUY THÀNH PH HÀ NI LU THUT CHUYÊN NGÀNH: QUẢN LÝ TÀI NGUYÊN VÀ MÔI TRƯỜNG NG DN KHOA HC TS.  TRNG MÙI Hà Ni - 2017    Tôi xin cam đoan luận văn là kết quả nghiên cứu của riêng tôi, không sao chép của ai được thực hiện trên cơ sở nghiên cứu lý thuyết. Nội dung trong luận văn có tham khảo và sử dụng các tài liệu theo danh mục tài liệu tham khảo. Các số liệu có nguồn trích dẫn, kết quả trong luận văn là trung thực và chưa từng được công bố trong các công trình nghiên cứu khác.

Hà Ni, ngày 20 tháng 3  HỌC VIÊN Nguyng Học viên: Nguyễn Văn Cường i Trường đại học BKHN    Trước tiên, em xin gửi lời cảm ơn đến toàn thể thầy cô giáo trong trường Đại Học Bách Khoa Hà Nội, đặc biệt là các thầy cô trong Viện Khoa học và công nghệ môi trường, những thầy cô đã tận tình giảng dạy và truyền đạt cho em kiến thức quý báu về chuyên môn và đạo đức trong suốt thời gian học cao học tại trường. Bên cạnh đó, em xin chân thành gửi lời cảm ơn đến thầy  Trng Mùi, thầy đã luôn tận tình chỉ bảo, định hướng và hướng dẫn em trong suốt quá trình làm luận văn. Thầy đã cho em những lời khuyên ý nghĩa và quan trọng trong việc nghiên cứu. Trong quá trình hoàn thành luận văn dưới sự hướng dẫn của thầy, em đã học được tinh thần làm việc nghiêm túc, cách nghiên cứu khoa học hiệu quả, và đó là hành trang, là định hướng giúp em trong quá trình làm việc sau này.

Cuối cùng em xin gửi lời cảm ơn đến những người thân trong gia đình và bạn bè đã luôn có những lời động viên, khuyến khích em trong suốt quá trình học tập và thực hiện luận văn. Trong thời gian thực hiện luận văn, mặc dù có nhiều cố gắng nhưng luận văn không khỏi tránh những thiếu sót. Kính mong các thầy cô giáo trong Viện cùng các bạn tận tình chỉ bảo và góp ý kiến để luận văn của em được hoàn thiện hơn. Em xin chân thành c Hà Ni, ngày 20 tháng 03  HỌC VIÊN Nguyng Học viên: Nguyễn Văn Cường ii Trường đại học BKHN    .

Hiện trạng phát sinh và quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên thế giới. Bài học kinh nghiệm. Lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh. Thành phần chất thải rắn sinh hoạt.

Tỷ lệ thu gom chất thải rắn sinh hoạt tại Việt Nam. Hiện trạng xử lý chất thải rắn sinh hoạt tại Việt Nam .Phươngphápthuthậpvàphântích tài liệu thứ cấp .Phương pháp điều tra khảosát .Phương pháp chuyên gia. Lượng CTRSH phát sinh trên địa bàn huyện Đông Anh. Thành phần CTR sinh hoạt trên địa bàn huyện Đông Anh.

Quy trình thu gom, vận chuyển. Tỷ lệ thu gom chất thải rắn sinh hoạt. 25 Học viên: Nguyễn Văn Cường iii Trường đại học BKHN   2. Ý kiến của người dân về quản lý CTR sinh hoạt.

Tần suất và thời gian thu gom CTRSH. Hiện trạng xử lý CTRSH trên địa bàn huyện Đông Anh. Đánh giá hệ thống các văn bản quy phạm pháp luật về bảo vệ môi trường liên quan đến chất thải rắn .2 Đánh giá hiện trạng quản lý CTRSH tại huyện Đông Anh. Nguyên tắc lựa chọn công nghệ xử lý CTRSH.

Đề xuất giải pháp chung cho toàn huyện. Giải pháp kỹ thuật cho khu vực thị trấn. Giải pháp kỹ thuật cho khu vực nông thôn. 59 Học viên: Nguyễn Văn Cường iv Trường đại học BKHN    STT Ch vit tt  1 BVMT Bảo vệ môi trường 2 CTR Chất thải rắn 3 CTRSH Chất thải rắn sinh hoạt 4 CTRNH Chất thải rắn nguy hại 5 CP Chính Phủ 6 CTĐT Công trình đô thị 7 CV Công văn 8 ĐV HC Đơn vị hành chính 9 MTV Một thành viên 10 MT Môi trường 11 NĐ Nghị định 12 UBND Ủy ban nhân dân 13 TB Trung bình 14 TNMT Tài nguyên môi trường 15 TC Tài chính 16 TNHH Trách nhiệm hữu hạn 17 HTMT Hiện trạng môi trường 18 WHO Tổ chức y tế Thế giới 19 TP Thành phố 20 OECD Tổ chức hợp tác phát triển kinh tế Học viên: Nguyễn Văn Cường v Trường đại học BKHN   DANH MC BNG Bảng 1.

Các biện pháp xử lý CTRSH cấp xã, thị trấn. Cơ cấu kinh tế huyện Đông Anh qua các năm 2013– 2015. Khối lượng CTRSH phát sinh bình quân/người/ngày. Lượng phát sinh CTRSH tại khu vực đô thị và nông thôn .19 huyện Đông Anh.

Lượng phát sinh chất thải rắn sinh hoạt bình quân của cả nước. Khối lượng chất thải rắn sinh hoạt phát sinh trên địa bàn nghiên cứu. Khối lượng CTRSH phát sinh trên địa bàn huyện. Thành phần CTRSH phát sinh trên địa bàn huyện Đông Anh.

Lượng CTRSH được thu gom trên địa bàn huyện Đông Anh. Mức phí đối với CTR công nghiệp thông thường trên địa bàn thành phố Hà Nội. Nhận xét của người dân về mức phí vệ sinh môi trường. Ý kiến của người dân về chất lượng môi trường.

Tần suất thu gom CTRSH của các tổ vệ sinh môi trường trên địa bàn huyện Đông Anh. Thời gian thu gom CTRSH của các tổ vệ sinh trên địa bàn .30 huyện Đông Anh. Dự báo dân số huyện Đông Anh đến năm 2020. Dự báo khối lượng CTRSH phát sinh của huyện Đông Anh trong giai đoạn 2017 – 2030 .39 Học viên: Nguyễn Văn Cường vi Trường đại học BKHN   DANH MC HÌNH Hình 2.

Lượng phát sinh CTRSH theo khu vực nghiên cứu. So sánh khối lượng phát sinh CTRSH ở huyện Đông Anh với bình quân toàn quốc .Thành phần chất thải rắn sinh hoạt đô thị phát sinh trên địa bàn huyện Đông Anh. Thành phần chất thải rắn sinh hoạt nông thôn phát sinh trên địa bàn huyện Đông Anh. Quy trình thu gom CTRSH trên địa bàn huyện Đông Anh.

Một số trang thiết bị thu gom, vận chuyển CTRSH. Sơ đồ công nghệ sản xuất phân hữu cơ pH. Mô hình phân loại CTR sinh hoạt tại khu vực đô thị trên địa bàn huyện Đông Anh. Mô hình hệ thống thu gom, vận chuyển CTRSH cho huyện Đông Anh.

Mô hình thu gom, vận chuyển CTR cho các điểm dân cư nông thôn. 52 Học viên: Nguyễn Văn Cường vii Trường đại học BKHN    Nền kinh tế Việt Nam đang có những bước chuyển mình mạnh mẽ. Quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa đang diễn ra hết sức khẩn trương, bộ mặt xã hội đã có nhiều chuyển biến tích cực. Cùng với sự phát triển kinh tế, đời sống của người dân ngày càng được cải thiện.

Mức sống của người dân càng cao thì nhu cầu tiêu dùng các sản phẩm xã hội càng cao, điều này đồng nghĩa với việc gia tăng lượng rác thải sinh hoạt nói chung cũng nhưchất thải rắn sinh hoạt (CTRSH) nói riêng. Chất thải rắn sinh hoạt thải vào môi trường ngày càng nhiều, vượt quá khả năng tự làm sạch của môi trường dẫn đến môi trường bị ô nhiễm. Huyện Đông Anh có tốc độ đô thị hóa tăng nhanh, cuộc sống của người dân ngày càng được cải thiện, nhu cầu về vật chất và sử dụng tài nguyên ngày càng lớn kéo theo sự gia tăng lượng chất thải rắn sinh hoạt ngày càng nhiều. Công tác quản lý CTR sinh hoạt đang trở thành vấn đề môi trường cấp bách của huyện.

Chưa có công trình nào nghiên cứu một cách đồng bộ để đánh giá thực trạng quản lý, đề xuất hướng tái chế, tái sử dụng nguồn chất thải rắn sinh hoạtđô thị, nông thônở huyện Đông Anh. Chính vì vậy, đề tài    nhằm tìm ra biện pháp quản lý chất thải rắn sinh hoạt một cách hiệu quả, giảm thiểu ô nhiễm môi trường cho khu vực huyện Đông Anh. Luc thc hin vi mc tiêu: Điều tra đánh giá hiện trạng quản lý CTR sinh hoạt trên địa bàn huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội; Đề xuất những giải pháp quản lý, xử lý CTR sinh hoạt tạihuyện Đông Anh, thành phố Hà Nội.  - Tổng quan quản lý chất thải rắn sinh hoạt.

- Hiện trạng quản lý chất thải rắn sinh hoạt tại huyện Đông Anh - Đánh giá hiện trạng quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn huyện Đông Anh. - Đề xuất một số giải pháp quản lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn huyện Đông Anh. Kết quả nghiên cứu hiện trạng và đề xuất các giải pháp quản lý chất thải rắn sinh hoạt tại huyện Đông Anh, thành phố Hà Nội có ý nghĩa khoa học, mang tính thực tế cao, có thể triển khai nhân rộng cho việc xây dựng mô hình quản lý CTR sinh hoạt đô thị và nông thôn Việt Nam. Học viên: Nguyễn Văn Cường 1 Trường Đại học BKHN       Nhìn chung, khối lượng CTR phát sinh trên thế giới rất lớn và có xu hướng gia tăng theo thời gian.

Các yếu tố như số lượng dân số, thu nhập, trình độ phát triển… là những yếu tố tác động mạnh đến tình hình phát sinh chất thải rắn của các nước trên thế giới. Hằng năm, lượng chất thải rắn sinh hoạt được thu gom trên thế giới ước tính dao động từ 2,5 đến 4,0 tỷ tấn tuy nhiên con số này thực tế chỉ gồm các nước thuộc OECD và các nước đang phát triển (Bảng 1. ng cht thi r thu gom trên toàn th gii [10] : Triu tn Khu vc Khng Các nước thuộc Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế OECD 620 Cộng đồng các quốc gia độc lập (trừ các nước ở biển Ban tích) 65 Châu Á (trừ các nước thuộc OECD) 300 Trung Mỹ 30 Nam Mỹ 86 Bắc Phi & Trung Đông 50 Châu Phi cận Sahara 53 Tng s: 1.204 Tỷ lệ phát sinh chất thải rắn đô thị cao nhất là Hoa Kỳ (700 kg/người/năm), tiếp sau là Tây Âu và Ôxtrâylia (600-700 kg/người), sau đó đến Nhật Bản, Hàn Quốc và các nước Đông Âu (300-400kg/người) [10]. Tháng 12/2003, Chính phủ Thụy Điển đã chỉ đạo Cơ quan Bảo vệ môi trường (EPA) lập kế hoạch quản lý chất thải quốc gia.