mở đầu đến khi kết thúc hoạt động. Những bước tiến hành đó được mô tả khá đầy đủ, chi tiết, có thể vận dụng trong công tác tổ chức các hoạt động tập thể cho học sinh để nâng cao hiệu quả tổ chức các hoạt động và góp phần tạo nên một môi trường giáo dục tốt giúp các em học sinh phát triển hơn cả về nhân cách và trí tuệ. * Nghiên cứu về Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp HĐGDNGLL là một bộ phận của quá trình giáo dục toàn diện, góp phần phát triển toàn diện nhân cách cho thế hệ sau. Vấn đề phát triển con người toàn diện luôn được sự quan tâm của các nhà giáo dục nổi tiếng trong từng thời kỳ phát triển của lịch sử.
Đó là các quan điểm giáo dục của Thomas More, J.Coomenxki, Petxtalogi, Robet Owen. Song quan điểm con người phát triển toàn diện thực sự được nghiên cứu một cách khoa học từ khi học thuyết Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.vn giáo dục Mác - xit ra đời. Học thuyết giáo dục của C.Ăng ghen là một bộ phận của chủ nghĩa cộng sản khoa học, nó được hoàn thiện dần bằng tư tưởng giáo dục vĩ đại của V.Lênin, cống hiến xuất sắc của N.Macarencô (1888 - 1939), nhà giáo dục Xô viết vĩ đại, người có công làm cuộc thực nghiệm giáo dục vĩ đại trong gần 20 năm trời ở “trại lao động Goocki và Deczinxki” nhằm cải tạo trẻ em hư, phạm pháp. Macarencô đã gắn liền giáo dục với lao động, với sinh hoạt tập thể và hoạt động xã hội.
Các nhà giáo dục ở các nước có nền giáo dục tiên tiến như Canađa, Mỹ, Ôxtrâylia, Singapor, Hàn quốc đều luôn quan tâm đến sự phát triển toàn diện của học sinh. Trong các trường học đều tổ chức các trung tâm văn hóa, nghệ thuật, thể dục thể thao, giáo dục kỹ năng sống cho học sinh, tạo các điều kiện để học sinh được tham gia các hoạt động đa dạng và phong phú. Tuy nhiên theo quan điểm của họ đó là các HĐGDNGLL mang tính tự nguyện, tình nguyện vì lợi ích chứ không phải là một chương trình giáo dục chính thức trong nhà trường. Việc nghiên cứu quá trình rèn luyện hệ thống kỹ năng tổ chức hoạt động giáo dục nhằm hình thành năng lực nghề nghiệp cho người giáo viên luôn được quan tâm nghiên cứu, đặc biệt là đối với các nước XHCN.
Từ những năm 50 của thế kỷ XX, các nhà TLH, GDH Xô-viết đã có nhiều công trình nghiên cứu về việc rèn luyện hệ thống kỹ năng nghiệp vụ sư phạm cho người giáo viên nói chung và rèn luyện kỹ năng tổ chức hoạt động giáo dục nói riêng. Điển hình là các công trình nghiên cứu của N. Cudơmina về “Hình thành các năng lực sư phạm”, O.Apđulinna - “Bàn về kỹ năng sư phạm”, X.Kixegôf “Hình thành các kỹ năng, kỹ xảo sư phạm trong điều kiện giáo dục đại học” Các tác giả đều khẳng định rèn luyện kỹ năng phải được tiến hành thông qua hoạt động, được lặp lại nhiều lần với mức độ khó khăn ngày một cao, trong các tình huống sư phạm giả định và tình huống thực. Việc rèn luyện kỹ năng sư phạm nhất thiết phải thường xuyên được kiểm tra, điều chỉnh.Yếu tố tích cực rèn luyện của chủ thể quyết định trực tiếp đến hiệu quả quá trình rèn luyện này.
Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.vn Ở các nước phương Tây và các quốc gia như Canađa, Mỹ, Anh, Ôxtrâylia. các nhà khoa học thường dựa trên thành tựu của Tâm lý học hành vi và Tâm lý học chức năng để tổ chức thực hành rèn luyện các kỹ năng nghề nghiệp cho sinh viên, trong đó có sinh viên ngành sư phạm. Tuy nhiên qua các công trình nghiên cứu về rèn luyện kỹ năng nghiệp vụ sư phạm có thể nhận thấy những nghiên cứu thường thiên nhiều về kỹ năng dạy học.Các đề tài nghiên cứu về hệ thống kỹ năng giáo dục còn ít được đề cập tới, đặc biệt là những nghiên cứu về rèn luyện kỹ năng tổ chức các hoạt động giáo dục. Những nghiên cứu ở Việt Nam * Nghiên cứu về kỹ năng tổ chức hoạt động Vấn đề nghiên cứu về kỹ năng cũng được nhiều tác giả trong nước quan tâm, đặc biệt là trong những năm gần đây.
Phần lớn các tác giả Việt Nam thường vận dụng những kết quả nghiên cứu của các tác giả Xô viết vào việc nghiên cứu kỹ năng trong một lĩnh vực hoạt động cụ thể. Điển hình là các tác giả: Trần Trọng Thủy, Nguyễn Như An, Lê Khánh Bằng, Nguyễn Quang Uẩn, Trần Quốc Thành đã nghiên cứu những vấn đề cơ bản nhất về kỹ năng, vạch ra những hướng đi cơ bản ở góc độ lý luận cũng như thực tiễn cho nhiều đề tài nghiên cứu sau này. Nhiều tác giả Việt Nam đã lấy đối tượng nghiên cứu là các kỹ năng cần hình thành ở học sinh, sinh viên trong học tập một môn học cụ thể hoặc trong một lĩnh vực hoạt động nhất định. Điển hình là các tác giả: Dương Diệu Hoa, Nguyễn Thị Mùi, Cao Thị Thặng, Đỗ Thị Châu, Nguyễn Phụ Thông Thái, Trịnh Văn Biền Những tác giả này cũng những bài nghiên cứu của họ đã đóng góp công sức vào lịch sử nghiên cứu về kỹ năng tổ chức giúp giáo viên có thêm tài liệu tìm hiểu để các công trình nghiên cứu khác ngày càng hoàn thiện và đầy đủ, sáng tạo hơn.
Nghiên cứu về kỹ năng tổ chức hoạt động cũng đã được một số nhà nghiên cứu quan tâm đến. Tác giả Trần Quốc Thành nghiên cứu “Kỹ năng tổ chức trò chơi của chi đội trưởng chi đội thiếu niên tiền phong Hồ Chí Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.Đây là một trong những công trình nghiên cứu đầu tiên ở Việt Nam đã vận dụng lý luận về kỹ năng, kỹ năng tổ chức để nghiên cứu kỹ năng tổ chức một hoạt động cụ thể - hoạt động trò chơi của thiếu nhi. Tác giả Hoàng Thị Oanh với công trình “Nghiên cứu kỹ năng tổ chức hoạt động chơi cho trẻ 5 tuổi của sinh viên CĐSP mẫu giáo” đã phân tích kỹ năng tổ chức hoạt động vui chơi cho trẻ bao gồm một hệ thống 28 kỹ năng được chia thành 5 nhóm. Ngoài ra còn có những nghiên cứu về kỹ năng tổ chức hoạt động như: “Kỹ năng tổ chức hoạt động dạy học của giáo viên” của tác giả Mai Bích Thu; “Tìm hiểu quá trình hình thành kỹ năng tổ chức nghiên cứu khoa học giáo dục cho sinh viên các trường ĐHSP” của Nguyễn Thị Hảo; “Bước đầu tìm hiểu việc rèn luyện kỹ năng tổ chức công tác chủ nhiệm lớp cho sinh viên năm thứ 2 ở các trường ĐHSP” của Bùi Thị Mùi,.
Các nghiên cứu này cũng đã góp phần làm phong phú thêm những ứng dụng của lý luận về kỹ năng tổ chức vào từng lĩnh vực hoạt động cụ thể. Nhìn chung ở Việt Nam những công trình nghiên cứu về kỹ năng tổ chức các hoạt động thuộc lĩnh vực khoa học giáo dục còn chưa nhiều. Vấn đề tổ chức HĐGDNGLL cho học sinh từ tiểu học đến phổ thông trung học đã được quan tâm nghiên cứu. Điển hình là sự đóng góp của các tác giả Đặng Vũ Hoạt, Hà Nhật Thăng, Nguyễn Dục Quang, Bùi Sĩ Tụng, Lê Thanh Sử đã tập trung làm sáng tỏ các vấn đề: vị trí, mục tiêu, nội dung, các hình thức tổ chức của HĐGDNGLL, vai trò chủ thể của học sinh, các biện pháp quản lí, sự phối hợp giữa các lực lượng giáo dục trong và ngoài nhà trường để tổ chức tốt HĐGDNGLL cho học sinh.
Tác giả Nguyễn Lê Đắc với công trình nghiên cứu: “Cơ sở tâm lý học của công tác giáo dục HS ngoài giờ lên lớp trên địa bàn dân cư” [6, tr.20] đã khẳng định quan điểm nhóm là chủ thể của hoạt động, tập thể cơ sở là chủ thể của quá trình giáo dục”. Nó vạch ra vai trò của chủ thể của hoạt động ngoài giờ Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.vn lên lớp trên địa bàn dân cư đối với sự phát triển tâm lý HS. Từ đó khẳng định sự cần thiết phải có một cơ chế tổ chức để thực hiện tốt lĩnh vực giáo dục này. Tác giả Nguyễn Văn Thiềm trong bài: “Mấy biện pháp giáo dục HS ngoài giờ lên lớp theo địa bàn dân cư” đã cho rằng: chất lượng giáo dục HS ở nhà trường giảm sút có nguyên nhân do việc giáo dục HS ngoài giờ lên lớp bị buông lỏng; sự phối hợp các lực lượng giáo dục trong giáo dục HS bị coi nhẹ, bởi vậy phải gắn hoạt động giáo dục của nhà trường với địa bàn dân cư [36].
Tác giả Phạm Hoàng Gia trong công trình nghiên cứu: “Tổ chức hoạt động ngoài giờ lên lớp cho HS tiểu học bằng cách tác động đến cha mẹ HS, các lực lượng giáo dục về định hướng giá trị và coi trọng hơn nữa kết quả học tập cho thấy: Khi tổ chức hoạt động học tập, nếu lồng ghép được ý nghĩa tập thể thì nhân cách HS sẽ được phát triển tốt hơn" [10, tr. Vấn đề bồi dưỡng kỹ năng tổ chức HĐGDNGLL cho giáo viên đã có một nhiều nhà giáo dục Việt Nam quan tâm nghiên cứu. Nhiều tài liệu được viết cho các hệ đào tạo sư phạm với các trình độ đại học, cao đẳng, cao đẳng tiểu học. Trong bộ sách dùng cho giáo viên “Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp” do tác giả Hà Nhật Thăng (chủ biên) cùng với các cộng sự của mình đã xây dựng tương đối hoàn chỉnh chương trình hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp.
Đây là bộ sách cần thiết cho giáo viên chủ nhiệm lớp để thực hiện tốt nhiệm vụ của mình. Tác giả Đinh Xuân Huy trong công trình nghiên cứu các biện pháp quản lý bồi dưỡng kỹ năng HĐGDNGLL của hiệu trưởng trong trường phổ thông dân tộc nội trú Lai Châu đã xây dựng các biện pháp quản lý HĐGDNGLL cho người hiệu trưởng từ việc thấy được vai trò của việc tổ chức các HĐGDNGLL trong việc nâng cao chất lượng giáo dục phổ thông dân tộc nội trú. Tác giả Nguyễn Dục Quang và Ngô Quang Quế đã biên soạn cuốn “Hoạt động giáo dục ngoài giờ lên lớp” được dùng làm giáo trình chính thức.Tác giả Hà Nhật Thăng và Nguyễn Dục Quang còn biên soạn “Tài liệu tập huấn bổ Số hóa bởi Trung tâm Học liệu – ĐHTN http://www.vn sung và cập nhật kiến thức cho giảng viên CĐSP ngành giáo dục công dân”. Trong tài liệu này đã nêu lên những yêu cầu về nhận thức mà giáo viên cần nắm vững.