Phát Triển Xuất Khẩu Dịch Vụ Của Việt Nam: Thực Trạng và Giải Pháp

Tài liệu nghiên cứu Xuất khẩu dịch vụ của việt nam thực trạng và giải pháp, tổng hợp lý thuyết và thực hành, cung cấp kiến thức chuyên sâu về .

• Tác giả: Do Thi Ngoc
• Người hướng dẫn: PGS. Nguyen Duy Bot
• Trường học: Truong Dai Hoc Kinh Te Quoc Dan
• Chuyên ngành: Kinh Te Thuong Mai
• Đề tài: Phát Triển Xuất Khẩu Dịch Vụ Của Việt Nam: Thực Trạng và Giải Pháp
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ Kinh Tế
• Năm xuất bản: 2006
• Địa điểm: Ha Noi

Mục lục chi tiết

• LỜI MỞ ĐẦU
• 1. CHƯƠNG 1: MỘT SỐ KHÁI NIỆM VỀ DỊCH VỤ VÀ SỰ CẦN THIẾT CỦA XUẤT KHẨU DỊCH VỤ TRONG NỀN KINH TẾ THỊ TRƯỜNG
• 1.1. Dịch vụ và vai trò của xuất khẩu dịch vụ ở Việt Nam
• 1.1.1. Khái niệm về dịch vụ
• 1.1.2. Khái niệm về xuất khẩu dịch vụ
• 1.2. Phân loại dịch vụ
• 1.2.1. Phân loại dịch vụ theo tiêu chuẩn quốc tế (ISIC, CPC, IMF, GATS)
• 1.2.2. Phân loại xuất khẩu dịch vụ Việt Nam
• 1.3. Vai trò của dịch vụ trong nền kinh tế thị trường
• 1.4. Dịch vụ góp phần thúc đẩy sản xuất, lưu thông, phân phối hàng hóa, thúc đẩy thương mại hàng hóa phát triển trong phạm vi quốc gia cũng như quốc tế
• 1.5. Dịch vụ đã trở thành một yếu tố quan trọng trong quá trình sản xuất và tiêu dùng
• 1.6. Dịch vụ có tác động tích cực đối với chuyển dịch cơ cấu nền sản xuất xã hội
• 1.7. Xuất khẩu dịch vụ trong cơ chế thị trường
• 1.8. Sự cần thiết phát triển xuất khẩu dịch vụ trên thế giới và ở Việt Nam
• 1.9. Đặc điểm của thị trường hàng hóa và dịch vụ thế giới
• 1.10. Sự cần thiết xuất khẩu dịch vụ của Việt Nam
• 1.11. Phương thức xuất khẩu dịch vụ. Xu hướng và kinh nghiệm phát triển xuất khẩu dịch vụ ở một số nước trên thế giới
• 1.11.1. Xu hướng phát triển xuất khẩu dịch vụ trên thế giới
• 1.11.2. Kinh nghiệm phát triển xuất khẩu dịch vụ tại một số nước
• 1.11.2.1. Hoa Kỳ
• 1.11.2.2. Thái Lan
• 2. CHƯƠNG II: THỰC TRẠNG XUẤT KHẨU DỊCH VỤ Ở VIỆT NAM TRONG THỜI GIAN QUA
• 2.1. Đặc điểm chung về xuất khẩu dịch vụ
• 2.2. Đặc điểm về xuất khẩu dịch vụ của Việt Nam
• 2.3. Những thuận lợi và khó khăn. Một số kết quả chung về xuất khẩu dịch vụ của Việt Nam
• 2.4. Thực trạng xuất khẩu dịch vụ một số ngành dịch vụ cụ thể của Việt Nam trong thời gian qua
• 2.4.1. Dịch vụ vận tải
• 2.4.1.1. Dịch vụ vận tải biển và dịch vụ hàng hải
• 2.4.1.2. Dịch vụ vận tải hàng không
• 2.4.2. Dịch vụ du lịch
• 2.4.3. Dịch vụ tài chính, ngân hàng
• 2.4.4. Dịch vụ bảo hiểm
• 2.4.5. Dịch vụ tài chính ngân hàng
• 2.4.6. Những hạn chế và nguyên nhân
• 3. CHƯƠNG III: MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM PHÁT TRIỂN XUẤT KHẨU DỊCH VỤ Ở VIỆT NAM
• 3.1. Xu hướng phát triển xuất khẩu dịch vụ ở Việt Nam. Những giải pháp chung nhằm thúc đẩy xuất khẩu dịch vụ
• 3.2. Giải pháp phát triển dịch vụ một số ngành dịch vụ cụ thể của Việt Nam
• 3.2.1. Dịch vụ vận tải
• 3.2.2. Dịch vụ du lịch
• 3.2.3. Dịch vụ tài chính, ngân hàng
• 3.3. Điều kiện thực hiện các giải pháp
• 3.3.1. Về phía Nhà nước
• 3.3.2. Về phía doanh nghiệp
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Phát Triển Xuất Khẩu Dịch Vụ Của Việt Nam

Xuất khẩu dịch vụ đang trở thành một trong những lĩnh vực quan trọng trong nền kinh tế Việt Nam. Với sự phát triển nhanh chóng của các ngành dịch vụ, Việt Nam đã có những bước tiến đáng kể trong việc gia tăng giá trị xuất khẩu dịch vụ. Tuy nhiên, thực trạng hiện tại vẫn còn nhiều thách thức cần được giải quyết để tối ưu hóa tiềm năng này.

1.1. Khái Niệm Về Xuất Khẩu Dịch Vụ

Xuất khẩu dịch vụ được định nghĩa là việc cung cấp dịch vụ từ một quốc gia đến một quốc gia khác. Điều này bao gồm nhiều lĩnh vực như du lịch, tài chính, và vận tải. Sự phát triển của xuất khẩu dịch vụ không chỉ giúp tăng trưởng kinh tế mà còn tạo ra nhiều cơ hội việc làm.

1.2. Vai Trò Của Xuất Khẩu Dịch Vụ Trong Kinh Tế

Xuất khẩu dịch vụ đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Nó không chỉ tạo ra nguồn thu ngoại tệ mà còn góp phần nâng cao giá trị gia tăng cho nền kinh tế. Các dịch vụ như du lịch và tài chính đã chứng minh được khả năng tạo ra giá trị lớn cho quốc gia.

II. Thực Trạng Xuất Khẩu Dịch Vụ Của Việt Nam Hiện Nay

Thực trạng xuất khẩu dịch vụ của Việt Nam hiện nay cho thấy sự phát triển mạnh mẽ nhưng cũng tồn tại nhiều vấn đề. Mặc dù có sự gia tăng về giá trị xuất khẩu, nhưng vẫn còn nhiều thách thức trong việc nâng cao chất lượng dịch vụ và cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

2.1. Đặc Điểm Xuất Khẩu Dịch Vụ Của Việt Nam

Xuất khẩu dịch vụ của Việt Nam chủ yếu tập trung vào các lĩnh vực như du lịch, vận tải và dịch vụ tài chính. Tuy nhiên, sự phát triển không đồng đều giữa các ngành dịch vụ đã tạo ra những khó khăn trong việc tối ưu hóa nguồn lực.

2.2. Những Thách Thức Trong Xuất Khẩu Dịch Vụ

Một trong những thách thức lớn nhất là sự cạnh tranh từ các quốc gia khác trong khu vực. Việt Nam cần cải thiện chất lượng dịch vụ và nâng cao năng lực cạnh tranh để thu hút khách hàng quốc tế.

III. Giải Pháp Phát Triển Xuất Khẩu Dịch Vụ Tại Việt Nam

Để phát triển xuất khẩu dịch vụ, Việt Nam cần áp dụng nhiều giải pháp đồng bộ. Các chính sách hỗ trợ từ chính phủ và sự hợp tác giữa các doanh nghiệp là rất cần thiết để nâng cao năng lực cạnh tranh và chất lượng dịch vụ.

3.1. Chính Sách Hỗ Trợ Xuất Khẩu Dịch Vụ

Chính phủ cần xây dựng các chính sách hỗ trợ cụ thể cho các ngành dịch vụ, bao gồm việc giảm thuế và tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp. Điều này sẽ giúp tăng cường khả năng cạnh tranh của dịch vụ Việt Nam trên thị trường quốc tế.

3.2. Nâng Cao Chất Lượng Dịch Vụ

Để thu hút khách hàng quốc tế, việc nâng cao chất lượng dịch vụ là rất quan trọng. Các doanh nghiệp cần đầu tư vào công nghệ và đào tạo nhân lực để cải thiện dịch vụ của mình.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Và Kết Quả Nghiên Cứu

Nghiên cứu về xuất khẩu dịch vụ đã chỉ ra rằng việc áp dụng các giải pháp phát triển có thể mang lại kết quả tích cực. Các doanh nghiệp đã bắt đầu nhận thấy sự gia tăng trong doanh thu và sự hài lòng của khách hàng.

4.1. Kết Quả Từ Các Doanh Nghiệp Xuất Khẩu Dịch Vụ

Nhiều doanh nghiệp đã áp dụng các chiến lược mới và đạt được thành công trong việc mở rộng thị trường xuất khẩu dịch vụ. Điều này không chỉ giúp tăng trưởng doanh thu mà còn nâng cao uy tín của thương hiệu Việt Nam.

4.2. Các Mô Hình Thành Công Trong Xuất Khẩu Dịch Vụ

Một số mô hình thành công trong xuất khẩu dịch vụ đã được áp dụng tại Việt Nam, như mô hình du lịch kết hợp với dịch vụ tài chính. Những mô hình này đã chứng minh được hiệu quả trong việc thu hút khách hàng và gia tăng giá trị xuất khẩu.

V. Kết Luận Về Tương Lai Xuất Khẩu Dịch Vụ Của Việt Nam

Tương lai của xuất khẩu dịch vụ tại Việt Nam rất hứa hẹn. Với sự hỗ trợ từ chính phủ và nỗ lực từ các doanh nghiệp, Việt Nam có thể trở thành một trong những trung tâm xuất khẩu dịch vụ hàng đầu trong khu vực.

5.1. Triển Vọng Phát Triển Xuất Khẩu Dịch Vụ

Triển vọng phát triển xuất khẩu dịch vụ của Việt Nam là rất khả quan. Các ngành dịch vụ đang dần được cải thiện và mở rộng, tạo ra nhiều cơ hội mới cho doanh nghiệp.

5.2. Những Yếu Tố Quyết Định Thành Công

Để thành công trong xuất khẩu dịch vụ, Việt Nam cần chú trọng đến việc nâng cao chất lượng dịch vụ, cải thiện hạ tầng và tăng cường hợp tác quốc tế. Những yếu tố này sẽ quyết định sự phát triển bền vững của ngành dịch vụ.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Năm 2005, tổng kim ngạch xuất khẩu dịch vụ của Việt Nam đạt mức 4.260,0 triệu USD, tăng trưởng 107,2% so với con số 3.972,4 triệu USD của năm 2004. Mặc dù khu vực dịch vụ đóng góp hơn 40% vào Tổng sản phẩm quốc nội (GDP) và thu hút khoảng 24,5% tổng lực lượng lao động xã hội (tương đương 9,4 triệu lao động), hoạt động xuất khẩu dịch vụ vẫn chưa được khai thác tương xứng với tiềm năng thực tế. Trong bối cảnh Việt Nam chuẩn bị gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO) vào cuối năm 2006, việc chuyển dịch chiến lược từ thay thế nhập khẩu sang định hướng đẩy mạnh xuất khẩu dịch vụ trở thành một đòi hỏi cấp bách.

Luận văn tập trung giải quyết vấn đề thiếu hụt cơ sở lý luận và thực tiễn về thương mại dịch vụ quốc tế tại Việt Nam. Mục tiêu cụ thể của nghiên cứu là làm rõ hệ thống khái niệm, phân loại chuẩn mực theo thông lệ quốc tế; đánh giá khách quan thực trạng xuất khẩu của các ngành dịch vụ mũi nhọn như vận tải biển, hàng không, du lịch, tài chính và bảo hiểm giai đoạn 2000-2005; đồng thời chỉ ra những rào cản nội tại kìm hãm năng lực cạnh tranh quốc gia.

Phạm vi nghiên cứu bao quát toàn bộ bức tranh thương mại dịch vụ Việt Nam trong mối tương quan so sánh với khu vực ASEAN và các nền kinh tế phát triển. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa thực tiễn quan trọng, đóng góp cơ sở dữ liệu và định hướng khoa học để hoàn thiện Đề án phát triển xuất khẩu dịch vụ giai đoạn 2006-2010, hướng tới mục tiêu duy trì tốc độ tăng trưởng bình quân 16,3%/năm và chạm mốc kim ngạch 12 tỷ USD vào năm 2010.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng lý luận của chủ nghĩa Mác-Lênin về sự phát triển của kinh tế hàng hóa, khẳng định dịch vụ là kết quả tất yếu của quá trình phân công lao động xã hội sâu sắc, có khả năng tạo ra giá trị thặng dư thông qua việc khai thác hàm lượng tri thức và sức lao động. Khung phân tích thương mại dịch vụ quốc tế được xây dựng dựa trên Hiệp định chung về Thương mại Dịch vụ (GATS) của WTO với 4 phương thức cung cấp chủ đạo:

• Phương thức 1 (Mode 1 - Cung cấp qua biên giới): Dịch vụ di chuyển xuyên quốc gia từ lãnh thổ nước này sang nước khác.
• Phương thức 2 (Mode 2 - Tiêu dùng ở nước ngoài): Người tiêu dùng di chuyển sang lãnh thổ quốc gia khác để thụ hưởng dịch vụ.
• Phương thức 3 (Mode 3 - Hiện diện thương mại): Doanh nghiệp thiết lập chi nhánh hoặc cơ sở kinh doanh tại nước ngoài.
• Phương thức 4 (Mode 4 - Hiện diện của thể nhân): Thể nhân di chuyển tạm thời sang nước khác để cung cấp dịch vụ chuyên môn.

Hệ thống phân loại trong nghiên cứu tích hợp các chuẩn mực quốc tế bao gồm Hệ thống phân loại ngành chuẩn quốc tế (ISIC) với 138 hoạt động dịch vụ cấp 4 chữ số, Hệ thống phân loại sản phẩm trung tâm (CPC) gồm 5 nhóm sản phẩm dịch vụ, và Sổ tay Cán cân thanh toán lần thứ 5 (BPM5) của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF). Các khái niệm then chốt như đơn vị thường trú, trung tâm lợi ích kinh tế, lãnh thổ kinh tế và tính chất vô hình không thể lưu trữ của dịch vụ được chuẩn hóa nhằm phục vụ việc tính toán trong Hệ thống tài khoản quốc gia (SNA 1993).

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng nguồn dữ liệu thứ cấp chính thống thu thập từ Tổng cục Thống kê, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, Cục Hàng hải Việt Nam, Cục Hàng không Dân dụng và Tổng cục Du lịch trong mốc thời gian từ năm 2000 đến năm 2005. Mẫu nghiên cứu bao trùm toàn bộ các đơn vị kinh doanh dịch vụ trọng điểm trên toàn quốc, bao gồm 1.084 tàu vận tải biển, 24 hệ thống cảng biển với 266 cầu cảng, cùng các doanh nghiệp bảo hiểm chiếm trên 85% thị phần phi nhân thọ.

Phương pháp chọn mẫu toàn diện kết hợp phân tổ thống kê được áp dụng nhằm đảm bảo tính đại diện cho 11 nhóm ngành dịch vụ thuộc Danh mục Cán cân thanh toán mở rộng (EBOPS). Lý do lựa chọn phương pháp phân tích thống kê mô tả kết hợp phương pháp so sánh chuỗi thời gian là để bóc tách rõ rệt sự thay đổi cơ cấu kim ngạch xuất nhập khẩu, đánh giá chính xác mức độ tăng trưởng của từng phân ngành trước thềm hội nhập, từ đó đưa ra những nhận định khách quan dựa trên số liệu thực chứng.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Phân tích số liệu thực tế giai đoạn 2004-2005 cho thấy kim ngạch xuất khẩu dịch vụ của Việt Nam có sự bứt phá mạnh mẽ ở một số phân ngành nhưng phân bổ còn thiếu cân đối:

• Ngành du lịch tiếp tục giữ vai trò trụ cột với kim ngạch xuất khẩu đạt 1.300,0 triệu USD năm 2005, tăng 17,9% so với mức 1.102,0 triệu USD năm 2004, đón 3,47 triệu lượt khách quốc tế (tăng 18,4% so với năm trước).
• Vận tải hàng không ghi nhận mức tăng trưởng doanh thu xuất khẩu vượt bậc, đạt 657,0 triệu USD năm 2005, tăng 37,8% so với mức 476,9 triệu USD năm 2004, duy trì tốc độ tăng trưởng khối lượng luân chuyển hành khách quốc tế bình quân 19,42%/năm giai đoạn 2001-2005.
• Vận tải biển đạt kim ngạch 510,0 triệu USD năm 2005 (tăng 79,9% so với năm 2004), sở hữu đội tàu 1.084 chiếc với tổng trọng tải 3.489.000 DWT, đứng thứ 4 trong khối ASEAN; tuy nhiên đội tàu nội địa mới chỉ đáp ứng được khoảng 14% đến 15% thị phần vận tải hàng hóa xuất nhập khẩu của cả nước.
• Dịch vụ tài chính và bảo hiểm có quy mô xuất khẩu còn khiêm tốn; năm 2005 kim ngạch tài chính đạt 220,0 triệu USD và bảo hiểm đạt 45,0 triệu USD, dù thị trường bảo hiểm nhân thọ nội địa từng ghi nhận mức tăng trưởng doanh thu ấn tượng đạt 2.800 tỷ đồng (tương đương 0,55% GDP) ngay từ năm 2001.

Thảo luận kết quả

Thực trạng đội tàu biển chỉ đảm nhận 14% đến 15% khối lượng chuyên chở xuất nhập khẩu bắt nguồn từ tập quán kinh doanh tồn tại nhiều năm: hơn 80% doanh nghiệp xuất nhập khẩu Việt Nam vẫn duy trì thói quen mua CIF bán FOB do tâm lý ngại gánh vác rủi ro vận tải và logistics quốc tế. Bên cạnh đó, hệ thống hạ tầng 24 cảng biển với tổng chiều dài 35.439 mét bến còn thiếu các cảng trung chuyển container nước sâu hiện đại, khiến hàng hóa phải phụ thuộc trung chuyển qua Singapore và Hồng Kông.

Khi so sánh với các quốc gia trong khu vực và thế giới, quy mô dịch vụ của Việt Nam còn khoảng cách đáng kể. Điển hình như Hoa Kỳ, giá trị xuất khẩu dịch vụ qua Phương thức 1 năm 1998 đạt 255 tỷ USD với mức thặng dư 83 tỷ USD, giúp bù đắp đáng kể cho mức thâm hụt 250 tỷ USD của cán cân thương mại hàng hóa. Tại Thái Lan, xuất khẩu dịch vụ đạt gần 19 tỷ USD năm 1999, chiếm 26% tổng kim ngạch xuất khẩu và đón khoảng 7 triệu lượt khách du lịch quốc tế mỗi năm. Các dữ liệu này cho thấy Việt Nam mới chỉ cung ứng được 60 trên tổng số 155 phân ngành dịch vụ theo chuẩn WTO. Các phân tích được trực quan hóa qua Biểu đồ 2.1 và Bảng 2.1 trong báo cáo đã phản ánh rõ sự phụ thuộc lớn vào tài nguyên tự nhiên và lao động thô, thiếu vắng các dịch vụ thâm dụng tri thức có giá trị gia tăng cao.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm hiện thực hóa mục tiêu đưa kim ngạch xuất khẩu dịch vụ đạt 12 tỷ USD vào năm 2010 với tốc độ tăng trưởng bình quân 16,3%/năm, hệ thống giải pháp đồng bộ được đề xuất như sau:

• Hoàn thiện thể chế thương mại và pháp luật kinh tế: Bộ Thương mại chủ trì phối hợp với các cơ quan liên quan khẩn trương hoàn thiện hệ thống Nghị định hướng dẫn Luật Thương mại, Luật Cạnh tranh và Luật Đầu tư trong năm 2006-2007; xây dựng lộ trình mở cửa 12 ngành dịch vụ theo đúng cam kết GATS và Hiệp định khung ASEAN về dịch vụ (AFAS).
• Đột phá nâng cao năng lực đội tàu biển và hạ tầng logistics: Bộ Giao thông Vận tải ban hành chính sách miễn thuế nhập khẩu đối với máy móc, trang thiết bị đóng mới và sửa chữa tàu biển; khuyến khích các chủ hàng thay đổi tập quán sang mua FOB bán CIF; phấn đấu nâng thị phần vận chuyển hàng hóa xuất nhập khẩu của đội tàu quốc gia lên mức 25% vào năm 2010.
• Nâng cấp chất lượng chuỗi cung ứng dịch vụ du lịch: Tổng cục Du lịch liên kết chặt chẽ với ngành hải quan và công an cửa khẩu nhằm đơn giản hóa thủ tục xuất nhập cảnh; kiểm soát triệt để tình trạng chèo kéo khách và gian lận giá; phát triển mạnh các sản phẩm du lịch sinh thái, du lịch chữa bệnh để đạt mốc kim ngạch 3,2 tỷ USD vào năm 2010.
• Cơ cấu lại hệ thống tài chính - ngân hàng và bảo hiểm: Ngân hàng Nhà nước và Bộ Tài chính thúc đẩy xử lý nợ đọng, đưa tỷ lệ nợ quá hạn của các ngân hàng thương mại xuống dưới 3%; khuyến khích các định chế tài chính quốc tế tham gia cung ứng dịch vụ phái sinh, thẻ tín dụng; mở rộng năng lực tài bảo hiểm trong nước nhằm đưa kim ngạch dịch vụ tài chính đạt 550 triệu USD và bảo hiểm đạt 470 triệu USD vào năm 2010.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

• Cơ quan quản lý nhà nước và nhà hoạch định chính sách: Cán bộ tại Bộ Công Thương, Bộ Tài chính, Bộ Giao thông Vận tải và Ngân hàng Nhà nước sử dụng công trình làm tài liệu tham chiếu để xây dựng quy hoạch phân ngành dịch vụ, thiết lập hệ thống thống kê EBOPS và điều hành đàm phán thương mại quốc tế.
• Lãnh đạo và nhà quản trị doanh nghiệp: Giám đốc điều hành tại 1.084 doanh nghiệp vận tải biển, các tổng công ty hàng không, doanh nghiệp lữ hành và định chế tài chính ứng dụng các bài học kinh nghiệm về quản trị rủi ro, chuyển dịch phương thức mua bán thương mại quốc tế nhằm giành lại 85% thị phần vận tải từ tay đối thủ nước ngoài.
• Giảng viên và nhà nghiên cứu kinh tế: Các chuyên gia kinh tế thuộc Viện Nghiên cứu Quản lý Kinh tế Trung ương (CIEM) cùng các trường đại học khối kinh tế khai thác khung lý thuyết GATS 4 phương thức và hệ thống chỉ tiêu SNA để phục vụ công tác giảng dạy và phát triển các đề tài liên quan.
• Học viên cao học và sinh viên chuyên ngành thương mại quốc tế: Người học ngành Kinh tế Thương mại, Kinh doanh Quốc tế sử dụng luận văn làm tài liệu mẫu mực về phương pháp luận nghiên cứu thực chứng, phân tích chuỗi số liệu kinh tế vĩ mô và kỹ năng xử lý bảng biểu học thuật.

Câu hỏi thường gặp

• Bốn phương thức cung cấp dịch vụ quốc tế theo GATS được thể hiện như thế nào? Theo GATS, thương mại dịch vụ gồm: Phương thức 1 (cung cấp dịch vụ xuyên biên giới như bưu chính, viễn thông); Phương thức 2 (tiêu dùng ở nước ngoài như khách quốc tế chi tiêu 1.300 triệu USD tại Việt Nam); Phương thức 3 (hiện diện thương mại thông qua lập pháp nhân FDI); và Phương thức 4 (thể nhân xuất khẩu lao động sang nước ngoài đạt mục tiêu 3 tỷ USD năm 2010).

• Tại sao đội tàu biển Việt Nam chỉ chiếm 14% đến 15% thị phần dù có hơn 1.000 tàu? Nguyên nhân chủ yếu do tập quán doanh nghiệp nội địa quen mua CIF bán FOB, tuổi tàu bình quân còn cao ở mức 18,5 tuổi, cơ cấu thiếu tàu chuyên dụng cỡ lớn và hệ thống cảng biển chưa có cảng trung chuyển quốc tế, khiến 85% thị phần rơi vào tay hãng tàu nước ngoài.

• Ngành dịch vụ nào dẫn đầu về kim ngạch xuất khẩu của Việt Nam giai đoạn 2004-2005? Dịch vụ du lịch dẫn đầu với kim ngạch 1.300,0 triệu USD năm 2005, chiếm trên 30% tổng kim ngạch xuất khẩu dịch vụ toàn quốc, nhờ thu hút thành công 3,47 triệu lượt khách quốc tế đến tham quan và lưu trú.

• Mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu dịch vụ giai đoạn 2006-2010 được xác định ra sao? Theo Đề án phát triển xuất khẩu, Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng kim ngạch dịch vụ bình quân 16,3%/năm, đạt quy mô tổng thể 12 tỷ USD vào năm 2010, trong đó du lịch chiếm 3,2 tỷ USD, xuất khẩu lao động 3 tỷ USD và vận tải biển 1,1 tỷ USD.

• Sự khác biệt căn bản giữa phân loại ISIC và CPC trong nghiên cứu dịch vụ là gì? ISIC phân loại 138 hoạt động kinh tế dựa trên quy trình sản xuất của doanh nghiệp phục vụ hạch toán SNA, trong khi CPC phân loại thành 5 nhóm sản phẩm đầu ra cuối cùng phục vụ việc đàm phán mở cửa 155 phân ngành thương mại WTO.

Kết luận

• Xuất khẩu dịch vụ Việt Nam đạt quy mô 4.260,0 triệu USD năm 2005, đóng vai trò đòn bẩy quan trọng thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu kinh tế và ổn định cán cân thanh toán quốc gia.
• Công trình đã hệ thống hóa chuẩn xác khung lý luận quốc tế gồm GATS 4 phương thức, chuẩn phân loại ISIC, CPC và hệ thống thống kê cán cân thanh toán BPM5 của IMF.
• Báo cáo chỉ rõ những nút thắt cốt lõi: Việt Nam mới cung ứng được 60 trên 155 phân ngành dịch vụ WTO, đội tàu biển nội địa mới chiếm 14-15% thị phần chuyên chở hàng hóa.
• Luận văn xác lập mục tiêu chiến lược giai đoạn 2006-2010 với tốc độ tăng trưởng kim ngạch bình quân 16,3%/năm nhằm đạt mốc 12 tỷ USD vào năm 2010.
• Hệ thống giải pháp liên ngành được xây dựng đồng bộ từ cải cách thủ tục thương mại, miễn thuế đầu tư đóng tàu đến hiện đại hóa công nghệ ngân hàng và dịch vụ du lịch.

Luận văn thạc sĩ của tác giả Đỗ Thị Ngọc là công trình nghiên cứu toàn diện, đặt nền tảng khoa học vững chắc cho chiến lược xuất khẩu dịch vụ của Việt Nam trước thềm gia nhập WTO năm 2006. Các cơ quan quản lý và cộng đồng doanh nghiệp cần tiếp tục triển khai mạnh mẽ các nhóm giải pháp đề xuất để gia tăng năng lực cạnh tranh quốc gia trong giai đoạn mới. Bạn đọc hãy tham khảo toàn văn tài liệu để nắm bắt chi tiết phương pháp luận và nguồn dữ liệu thực chứng chuyên sâu.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BO GIAO DUG VA DAO TAO TRirdNG DAI HOC KINH TE QUOC DAN ---------- a&--------------- DO THI NGOC • • XU AT KHAU DICH VU CUA VIET NAM- THUt TRANG VA GIAI PHAP • • CHUYEN NGANH KINH TE THU0NG MAI LUAN VAN THAC SY KINH TE • • NGU*CH HUONG DAN KHOA HOC: PGS. NGUYEN DUY BOT DAI HOC KTQD TRUNGJAM j THONG TIN THUA/lgN Ha Noi, Nam 2006 MUC LUC Loimddau | Ch irong I : Mot so khai niem ve dich vu va sir can thiet cua xuat khau dich 4 vu trong nen kinh te thi truong 1. Dich vu va vai tro cua xuat khau dich vu d Viet Nam 4 1.1 Khai niem ve dich vu 4 1.2 Khai niem ve xuat khau dich vu 5 1. Phan loai dich vu 7 1.1 Phan loai dich vu theo tieu chuan quoc te (ISIC, CPC,IMF, GATS) 7 1.2 Phan loai xuat khau dich vu Viet Nam 12 1.

Vai tro cua dich vu trong nen kinh te thi truong 16 1. Dich vu gop phan thuc day san xuat, luu thong, phanphoi hang hod, 17 thuc day thuong mqi hang hod phat trien trong pham vi quoc gia cung nhu quoc te. Dich vu da tro thanh mot yeu to quan trong trong qua trinh san xuat va 18 tieu dung. Dich vu co tac dong tich cue doi vdi chuyen dich co can nen san xuat 20 xa hoi.

Xuat khau dich vu trong co che thi trirang 22 1. Su can thiet phat trien xuat khau dich vu tren the gidi va d Viet Nam. Dae diem cua thi truong hang hod va dich vu the gidi 22 1. Su can thiet xuat khau dich vu cua Viet Nam 28 1.

Phuong thuc xuat khau dich vu. Xu hirdng va kinh nghiem phat trien xuat khau dich vu d mot so nirdc tren 33 the gidi 1. Xu hudngphat trien xuat khau dich vu tren the gidi 33 1. Kinh nghiem phat trien xuat khau dich vu tai mot so nude 35 1.

Thai lan 40 Chu’OTig II : Thue trang xuat khau dich vu o’Viet Nam trong thoi gian qua 45 2. Dac diem chung ve xuat khau dich vu 45 2. Dac diem ve xuat khau dich vu cua Viet Nam 47 2. Nhirng thuan lai va khd khan.

Mot so ket qua chung ve xuat khau dich vu cua Viet Nam 52 2. Thirc trang xuat khau dich vu mot so nganh dich vu cu the cua Viet Nam 56 trong thoi gian qua 2. Dich vu van tai 56 2.1 Dich vu van tai bien va dich vu hang hai 56 2.2 Dich vu van tai hang khong 62 2. Dich vu du lich 66 2.

Dich vu tai chinh, ngan hang 71 2. Dich vu bao hiem 71 2. Dich vu tai chinh ngan hang 76 2. Nhirng han che va nguyen nhan 79 Chu’cmg III: Mot so giai phap nham phat trien xuat khau dich vu ff Viet o1 Nam.

Ma cira thi truong dich vu cua Viet Nam 6 ’ ' ’ 81 3. Xu hirang phat trien xuat khau dich vu a Viet Nam. Nhirng giai phap chung nham thuc day xuat khau dich vu 93 3. Giai phap phat trien dich vu mot so nganh dich vu cu the cua Viet Nam % 3.Djch vu van tai 96 3.2 Dich vu du lich 98 3.

Dich vu tai chinh, ngan hang 3. Dieu kien thirc hien cac giai phap 103 3. Ve phia Nha mrcrc 103 3. Ve phia doanh nghiep.

107 Ket luan 110 Tai lieu tham khao NHtTNG TU* VIET TAT TRONG DE TAI ASEAN Hiep hoi cac nude Dong Nam a AFAS Hiep dinh khung ASEAN ve dich vu BOP Can can thanh toan BOT Can can th iron g mai BPM5 Cam nang Can can thanh toan cua IFMC, tai ban lan thu 5 CEPT Hiep dinh iru dai co hieu lire chung cua ASEAN CIEM Vien nghien cuu quan ly kinh te trung irong CNTT Cong nghe thong tin CPC He thdng phan loai cac san pham chu yeu FDI Dau tu true tiep nude ngoai GATT Hiep dinh chung ve thuong mai va thue quan GATS Hiep dinh chung ve thuong mai dich vu GDP Tong san pham quoc noi GNP Tong san pham quoc gia ILO To chuc lao dong quoc te IMF Quy tien te quoc te ISIC He thong phan loai tieu chuan cong nghiep quoc t6 MFN Che do toi hue quoc NT Che do doi xir quoc gia SNA He tong tai khoan quoc gia WTO To chuc Thuong mai The gidi DANH MUC BANG BIEU Bang 1.1: Bang phan loai dich vu xuat nhap khau theo can can thanh toan mb rong (EBOPS) va danh muc khuyen nghi cho viec xay dirng danh muc xuat nhap khau cua Viet Nam.2: Ty trong cac linh vac trong GDP giai doan 2000-2005 29 Bang 1.3: S6 doanh nghiep, lao dong Bang 2.1 : Tri gia xuat nhap khau dich vu nam 2004-2005 53 Bang 2.2 : So luong tau va tong trong tai tau Viet Nam 2001-2005 Bang 2.3: San lirong hang hoa thong qua he thong cang bien 58 Bang 2.4: So lirong Doanh nghiep kinh doanh van tai hang hai cac nam 61 Bang 2.5 : So lirong van chuyen hanh khach va hang hoa cac nam 2001-2005 64 Bang 2.6: Khach du lich quoc te den Viet Nam chia theo phirong tien den 65 Bang 2.7: Chi tieu cua khach du lich tai Viet Nam 69 Bang 2.8: Ty trong xuat khau dich vu du lich cua Viet Nam 2004-2005 70 Bang 2.9: Sd luong va loai hinh dich vu bao hi$m cr Viet Nam 71 Bang 2.10: Quy mo hoat dong cua cac nha cung cap dich vu tai chinh 76 Bang 3.1: Nhirng linh vac dich vu nam trong nhirng lbi chao dau tien cua cac 83 nude ASEAN trong khuon kho AFAS Bang 3.2: Xu hu’dng toe do tang binh quan cac nganh dich vu 2006-2010 89 Bang 3.3: Da bao kirn ngach va ty trong xuat khau dich vu giai doan 2006- 90 2010 Bieu do 2.1: Tri gia xuat nhap khau dich vu nam 2004-2005 53 Bibu do 2.2: Co cau xuat khilu dich vu nam 2004 54 Bieu do 2.3: : Co cau xuat khdu dich vu nam 2005 55 BO GIAO DUC VA DAO TAO TRUONG DAI HOC KINH TE QUOC DAN ----------------------- DO THI• NGOC • XUAT KHAU DICH • VU• CUA VIET • NAM- THUG • TRANG • VA GIAI PHAP CHUYEN NGANH KINH TE THUONG MAI TOM TAT LUAN • VAN THAC • SY KINH TE NGUOI HLTO'NG DAN KHOA HOC: pgs. nguyEn duy bot Ha Noi, Nam 2006 i L()I MO DAU 1. Su’ can thiet nghien cun de tai Dich vu ngay cang trd nen quan trong tren the gidi cung nhu trong nen kinh te Viet Nam. cac nganh dich vu bao gom tat ca moi hoat dong dap ung nhu cau cua ca nhan va cong dong bang cac san pham phi vat chat va dich vu.

Cac nganh dich vu co moi quan he va tac dong tdi tat ca cac nganh kinh te khac cung nhu tdi toan bo cuoc song cua con ngudi. Doi vdi Viet Nam, quan diem coi xuat khau dich vu nhu la mot nganh san xuat co gia tri thang du cao van con dang xa la, van con la mot quan niem mod me can dupe lam ro. Thue te nhtrng nam qua, phap luat Viet Nam chua co nhung che dinh, quy dinh ro rang cung nhu chua co su phan loai ro rang ve dich vu va xuat khau dich vu. Vay Dich vu la gi? Dich vu va xuat khau dich vu co vi tri, vai tro nhu the nao trong viec xay dung va phat trien kinh te d Viet Nam? Do la ly do ma tdi da chon van de Xuat khau dich vu cua Viet Nam - thu-c trang va giai phap lam de tai nghien cuu luan van thac si cua minh.

Nhiem vu cu the - Khang dinh vai tro, vi tri cua dich vu va xuat khau dich vu toan cau noi chung va d Viet Nam noi rieng. - Danh gia dich vu va xuat khau dich vu d Viet Nam trong thdi gian qua. - De xuat giai phap cu the ve dich vu, xuat khau dich vu phu hop vdi thuc ii tien the che chinh tri -phap ly - kinh te cua Viet Nam 4. Doi tuong va pham vi nghien cun De tai nghien cuu dac diem, tinh hinh, str can thiet cua xuat khau dich vu va thuc trang xuat khau dich vu cua Viet Nam trong thoi gian qua, tir do dua ra cac giai phap nham thuc day xuat khau dich vu cua nubc ta.

Ph irong phap nghien cuu De tai lay phuong phap luan cua chu nghia Mac Lenin ve duy vat bien chung, duy vat lich sir cimg tu tuong Ho Chi Minh va cac quan diem phat trien kinh te cua Dang Cong san Viet Nam lam kim chi nam cho phuong phap luan nghien cuu cua minh. Ngoai ra, de tai cung ap dung cac phuong phap nghien cuu tong hop nhu phan tich, thong ke, he thong hoa va dien giai. Bo cue cua de tai Noi dung cua de tai dupe phan bo thanh 3 chuong (khong bao gom phan mb dau, ket luan va bang bieu.), cu the: - Chuang I: Nhirng ly luan co ban ve xuat khau dich vu cua viet nam - Chuang II: Thuc trang xuat khau dich vu b Viet Nam trong thoi gian qua - Chuang III: Mot so giai phap nham phat trien xuat khau dich vu b Viet Nam. iii CHU’ONG I NHlTNG LY LU AN CO BAN VE XUAT KHAU DICH VU CUA VIET NAM 1.

Dich vu va vai tro cua xuat khau dich vu ff Viet Nam 1. Khai niem ve elicit vu? Du co nhieu each tiep can nhirng each dinh nghTa kinh dien dua tren tinh chat cua dich vu la dinh nghTa chuyen tai dupe nhirng noi dung co ban va day du nhat ve dich vu: Dich vu la loai san pham vd hinh va khong the cam nam dune. Dinh nghTa nay neu len dupe hai dac diem cof ban cua dich vu. Thir nhat, dich vu la mot san pham, la ket qua cua qua trinh lao dong va san xuat nham thoa man mot nhu cau nao do cua con ngudi.

Thu hai, khac vdi hang hoa la cai huu hinh, dich vu la vo hinh, phi vat chat va khong the liru tru dupe. Dich vu khong true tiep san xuat ra cua cai vat chat dudi dang nhirng san pham huu hinh nhirng chung lai tao ra gia tri thang du do co su khai thac sire lao dong, tri thuc, chat xam cua con ngudi. Dich vu ket tinh cac hoat dong da dang tren cac lTnh vuc nhu tai chinh 1.2 Khai niem ve xuat khau dich vu Khai niem xuat nhap khau dich vu dupe dinh nghTa trong khuon kho BPM5 thuoc tai khoan vang lai, tai khoan quan he kinh te vdi nude ngoai trong SNA nhu la cac giao dich dupe thuc hien giura ngudi cu tru va khong cu tru. Khai niem nguai cu tru /khong cu tru: dupe coi la nguyen tac trong tarn de xac dinh mot giao dich dich vu la xuat /nhap khau hay giao dich noi dia.