VIETNAM NATIONAL UNIVERSITY, HANOI UNIVERSITY OF LANGUAGES AND INTERNATIONAL STUDIES FACULTY OF POST-GRADUATE STUDIES ******************* LÊ THỊ KHÁNH LINH A CONTRASTIVE ANALYSIS ON PERSONAL NARRATIVES IN AMERICAN AND VIETNAMESE TALK SHOWS SO SÁNH ĐỐI CHIẾU ĐẶC ĐIỂM CHUYỆN KỂ VỀ CÁ NHÂN TRONG CÁC CHƢƠNG TRÌNH TRUYỀN HÌNH TALK SHOW MỸ VÀ VIỆT NAM M. COMBINED PROGRAM THESIS Field: English Linguistics Code: 60220201 HANOI – 2016 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com VIETNAM NATIONAL UNIVERSITY, HANOI UNIVERSITY OF LANGUAGES AND INTERNATIONAL STUDIES FACULTY OF POST-GRADUATE STUDIES ******************* LÊ THỊ KHÁNH LINH A CONTRASTIVE ANALYSIS ON PERSONAL NARRATIVES IN AMERICAN AND VIETNAMESE TALK SHOWS SO SÁNH ĐỐI CHIẾU ĐẶC ĐIỂM CHUYỆN KỂ VỀ CÁ NHÂN TRONG CÁC CHƢƠNG TRÌNH TRUYỀN HÌNH TALK SHOW MỸ VÀ VIỆT NAM M. COMBINED PROGRAM THESIS Field: English Linguistics Code: 60220201 Supervisor: Đỗ Thị Thanh Hà, PhD HANOI – 2016 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com STATEMENT OF AUTHORSHIP This is to certify that the thesis entitled “A contrastive analysis on personal narratives in American and Vietnamese TV talk shows” has been written by me and the work in it has not previously been submitted for a degree. In addition, I also certify that all information sources and literature have been indicated in the thesis. Hanoi, 2016 Lê Thị Khánh Linh i TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com ACKNOWLEDGEMENTS I would like to express the deepest gratitude to my supervisor, Dr. Đỗ Thị Thanh Hà, for her invaluable encouragement and useful comments and advice during the whole process of this master thesis. Without her immense help, this study could not have been completed. Also, I am thankful to all my lecturers as well as staff at Faculty of Post Graduate Studies, University of Languages and International Studies, VNU for their great support and suggestions. Finally, my special thanks go to my beloved family and friends for their love, care and support during my MA course, especially on the completion of this thesis. Hanoi, 2016 Lê Thị Khánh Linh ii TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com ABSTRACT As narratives play a principal role in human life, much research has been conducted to enrich the insight into this subject. However, not many studies about oral narratives can be found, especially in the realm of cross-linguistic research. This study, therefore, aims to illuminate the similarities and differences between personal narratives in American TV talk shows and those in Vietnamese ones in terms of their generic structures and evaluative strategies. The study is guided by three research questions regarding these features of narratives in the two languages. To address these questions fully, two models of narrative structure and evaluation were adopted and developed. Fifteen extracts from five American TV talk shows and the other fifteen from five Vietnamese ones were collected as the thesis corpus and subsequently analyzed, through descriptive as well as contrastive methods, to seek the answers to the research questions. The findings from the thesis illustrate how narrative structure and evaluation in American and Vietnamese talk shows resemble each other at the first glance, but significantly differ when it comes to interactional aspects and expression of personal identity. These differences may be resulted from various factors, including communicating style, history of the shows in the two countries and cultural issues. It is hoped that the theoretical contributions and practical applications of the thesis would be of help for linguists, teachers, learners and those who are concerned. iii TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com TABLE OF CONTENTS STATEMENT OF AUTHORSHIP.iii TABLE OF CONTENTS . iv LIST OF TABLES . vi LIST OF FIGURES AND CHARTS .vii Chapter I: INTRODUCTION . Aims of the study . Scope of the study . Significance of the study. Outline of the thesis . 3 Chapter II: LITERATURE REVIEW . Conversational Personal Narratives . TV talk shows . Defining TV talk shows .2 Semi – institutional feature . Narratives in TV talk shows . Related cultural concepts . Previous studies on Vietnamese narratives . 23 Chapter III: RESEARCH METHODOLOGY . Data collection procedure . 29 iv TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. 30 Chapter IV: FINDINGS AND DISCUSION . FEATURES OF PERSONAL NARRATIVES IN AMERICAN TALK SHOWS . Structure of personal narratives in American talk shows . Evaluative strategies in American personal narratives . FEATURES OF PERSONAL NARRATIVES IN VIETNAMESE TALK SHOWS 54 4. Structure of personal narratives in Vietnamese talk shows . Evaluative strategies in Vietnamese personal narratives . COMPARISON OF STRUCTURES AND EVALUATIVE STRATEGIES BETWEEN AMERICAN AND VIETNAMESE PERSONAL NARRATIVES . Comparison of structures between American and Vietnamese narratives. Comparison of evaluation between American and Vietnamese narratives . Summary of the thesis. Summary of the findings. Suggestions for further study .I v TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com LIST OF TABLES Table 1: List of American TV talk shows. 26 Table 2: List of Vietnamese TV talk shows . 27 Table 3: Frequency of narrating components in American talk shows . 33 Table 4: Techniques of narrative ongoing responses in American talk shows . 42 Table 5: Distribution of evaluative strategies in personal narratives in American talk shows . 47 Table 6: Frequency of narrating components in Vietnamese talk shows . 54 Table 7: Techniques of narrative ongoing responses in Vietnamese talk shows. 61 Table 8: Distribution of evaluative strategies in personal narratives in Vietnamese talk shows . 65 Table 9: Ongoing responsive turns in American and Vietnamese narratives . 75 vi TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com LIST OF FIGURES AND CHARTS Chart 1: Narrative components in Vietnamese and American TV talk shows . 73 Chart 2: Proportion of ongoing appreciation devices in American and Vietnamese narratives . 76 Chart 3: Distribution of evaluative strategies in personal narratives in Vietnamese and American talk shows . 78 vii TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com LIST OF ABBREVIATIONS Names of American hosts and guests OW: Oprah Winfrey JT: Justin Timberlake WH: Whitney Houston DB: Dakota Blue JKR: Joanne Katherine Rowling LK: Larry King RM: Ricky Martin JBJ: Jon Bon Jovi JL: Jay Leno GB: Garth Brooks EL: Evangeline Lilly JD: Johnny Depp JR: Jason Reitman DL: David Letterman MW: Michelle Williams MH: Marg Helgenberger ED: Ellen DeGeneres EW: Emma Watson CGM: Chloe Grace Moretz TH: Tom Hanks Names of Vietnamese hosts and guests TBL: Tạ Bích Loan LMH: Lương Mạnh Hải PQ: Phú Quang GM: Giáng My NC: Nguyễn Cường MV: Minh Vy TĐK: Trần Đăng Khoa QL: Quyền Linh S: Mr. Shoulder PNA: Phi Ngọc Ánh MT: Mỹ Tâm PD: Phương Dung THT: Thủy Tiên CT: Công Tố CP: Chi Pu QĐ: Quang Đăng LQV: Lê Quốc Vinh TN: Trúc Nhân ĐT: Đức Trí TT: Tiên Tiên viii TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com Chapter I: INTRODUCTION 1. Rationale Human beings are story tellers by nature; “narrative is present in every age, in every place, in every society” and it is “international, transhistorical, transcultural; it is simply there, like life itself” (Barthes, 1977: 79). There is no denying that narratives, through the long history of human race, have effectively functioned as a principal and constant means of human expression, of real or made up stories, of personal, institutional or social matters. Storytelling not only depicts accounts of events by reporting or recapitulating them but also conveys certain personal perspectives and attitudes towards what happened or what would happen. Among various forms, narratives performed by language have typical features that vary from culture to culture, resulting in its diversity all over the world. Linguists and people interested, therefore, are highly inspired to approach narratives from many directions at different levels. One of the common areas employing narratives is TV talk shows. In recent years, this programming genre has proved its attraction through increasing audience ratings; and it is narratives that contribute to the success of these shows. Though stories can be of numberless issues, from individual experiences and family matters to social concerns, there exists two-way communication: stories are elicited and encouraged by hosts and shared by guests. Directed to be broadcast, however, TV talk shows still portray people‟s spontaneous interaction and contain interesting linguistic properties to be explored. Thus, considerable inroads in narratives appearing in talk shows are a necessity for broadening human knowledge and revealing the way to exploit it to the full. Nevertheless, it is the fact that while ample papers have been conducted into the discourse of narratives in press like news, short stories, or novels; very little has been done involving spoken version. Insufficient consideration in how humans orally produce a story, like in TV talk shows, has left a gap to be filled. That has driven me to carry out the present study to analyze and compare characteristics of narratives in Vietnamese and American TV talk shows, with the hope to provide conceptual understanding and helpful implications in the use of the two languages. Entitled “A contrastive analysis on personal narratives in American and Vietnamese TV talk shows”, the paper is expected to be a beneficial reference for those who are concerned like show hosts, translators, and especially language teachers and learners. 1 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail. Aims of the study The fundamental purpose of the current thesis is to contribute to a comprehensive insight into linguistic features which characterize narratives, particularly those in TV talk shows. To realize this, generic structure and evaluative elements of narratives in American and Vietnamese TV talk shows are to be taken into consideration. The research then focuses on identifying, analyzing and justifying the similar and different points in narrative structure and evaluation in the two languages. Additionally, for teachers and learners of English as well as concerned people, it aims at providing some helpful guides for better understanding and further advancements in their intercultural communication. Scope of the study There are a plenty of issues in the analysis of oral narratives like content, language, voice, spatial and temporal factors; there also exist numerous fields that exploit narratives such as education, health care, advertising and mass media. Within the scope of this study, only personal narratives about life and career of celebrities in American and Vietnamese TV talk shows are investigated. In more details, the emphasis is on presenting and analyzing narrative structure – how parts of stories are ordered and expressed; and narrative evaluation – what evaluative devices are principally utilized to indicate participants‟ attitudes towards their stories. Based on this paper, further studies would be extended and developed in suitable directions. In details, the study focuses on answering the following research questions: 1. What generic structure and evaluative strategies characterize personal narratives in American talk shows? 2. What are generic structure and evaluative strategies employed in personal narratives in Vietnamese talk shows? 3. How are personal narratives in American and Vietnamese talk shows similar and different in terms of structure and evaluation? 1. Significance of the study The accomplishment of the current study is believed to make significant theoretical and pedagogical contributions. First, interpretations of the findings will enrich our knowledge on narratives employed in TV talk shows, and ours on narrative language in general. The shared and 2 TIEU LUAN MOI download : skknchat@gmail.com distinct traits of narratives in Vietnamese and American shows also generate relevant explanations from cultural perspective. Second, with regard to teaching and learning English as a second language, the research would help teachers and learners grasp the similarities and differences in storytelling in their native and target languages. Hence, negative pragmatic transfer can be avoided, and learners can have more native-like narrative style. Furthermore, as TV talk shows are a great source of authentic materials, it is absolutely possible to recognize learners‟ improvements in their practical communicative skills. Outline of the thesis As required, the paper will have such main parts as follows: Chapter I: INTRODUCTION, presents statement of the problem and rationale for the study, aims, scope, significance, and outline of the study. Chapter II: LITERATURE REVIEW, clarifies theoretical background and related studies relevant for the research.
Tổng quan nghiên cứu
Kể chuyện cá nhân là hình thức giao tiếp phổ biến và đặc sắc trong các chương trình truyền hình talk show trên toàn thế giới. Theo ước tính, các talk show ở Mỹ và Việt Nam thu hút hàng triệu lượt khán giả mỗi năm, đóng vai trò quan trọng trong việc truyền tải câu chuyện đời thường, đồng thời phản ánh các giá trị văn hóa đặc trưng. Vấn đề nghiên cứu trong luận văn này tập trung vào phân tích đối chiếu các đặc điểm kể chuyện cá nhân trong các chương trình truyền hình talk show của Mỹ và Việt Nam, nhằm làm rõ sự giống và khác biệt về cấu trúc thể loại và chiến lược đánh giá ngôn ngữ trong các câu chuyện nói. Nghiên cứu được thực hiện trong phạm vi các talk show do các host nổi tiếng dẫn dắt mùa phát sóng từ năm 2009 đến 2015, tại hai quốc gia có nền văn hóa và phong cách giao tiếp khác biệt rõ rệt. Mục tiêu cụ thể là xác định các thành phần cấu trúc kể chuyện, phân tích các thiết bị ngôn ngữ đánh giá cảm xúc - thái độ của người kể, từ đó cung cấp một cái nhìn sâu sắc cho các nhà ngôn ngữ học, giáo viên ngoại ngữ, cũng như các cá nhân liên quan đến ngành truyền hình. Ý nghĩa nghiên cứu thể hiện qua việc nâng cao nhận thức về sự đa dạng văn hóa trong kể chuyện lời nói, giúp hạn chế sai lệch giao tiếp trong bối cảnh quốc tế đồng thời đóng góp tư liệu tham khảo thiết thực cho đào tạo và giảng dạy tiếng Anh.
Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu
Khung lý thuyết áp dụng
Khung lý thuyết của nghiên cứu dựa trên hai mô hình chính về cấu trúc và đánh giá trong kể chuyện. Thứ nhất là mô hình cấu trúc kể chuyện theo Goodwin (1984), phân tích hội thoại theo ba chuỗi liên tiếp gồm: Chuỗi mở đầu (Story Preface/Solicit), Chuỗi kể chuyện (Preliminary, Story Action, Parenthesis, Story Climax) và Chuỗi phản hồi (Story Appreciation). Qua đó làm rõ cách người kể và người nghe tương tác cộng tác để xây dựng kể chuyện nhằm hướng đến sự tự nhiên trong giao tiếp truyền hình. Thứ hai, các chiến lược đánh giá được nghiên cứu dựa trên sự kết hợp từ hai công trình của Bamberg & Damrad-Frye (1991) và Peterson & McCabe (1983), phân loại thành 10 loại thiết bị ngôn ngữ chính: trạng thái tâm trí (Frames of mind), lời nói nhân vật (Character speech), ngắt quãng (Hedges), từ phủ định (Negative qualifiers), liên từ nhân quả (Causal connectors), từ tăng cường (Gratuitous terms), phép so sánh tượng hình (Similes and metaphors), từ/cụm từ mang tính đánh giá (Words/phrases per se), sự lặp lại (Repetition) và thán từ (Exclamation). Các khái niệm văn hóa như cá nhân chủ nghĩa - tập thể chủ nghĩa, cách tiếp cận trực tiếp - gián tiếp và phong cách tuyến tính - vòng tròn cũng được vận dụng để giải thích sự khác biệt trong ngôn ngữ kể chuyện giữa hai quốc gia.
Phương pháp nghiên cứu
Nghiên cứu sử dụng phối hợp các phương pháp mô tả, phân tích, đối chiếu và cảm thụ. Dữ liệu gồm 30 bản phiên âm talk show với 15 tập từ năm chương trình Mỹ và 15 từ năm chương trình Việt Nam, tập trung nội dung câu chuyện cá nhân của khách mời liên quan cuộc sống và sự nghiệp, chọn lọc từ các nguồn phát sóng giai đoạn 2009-2015. Cỡ mẫu hợp lý nhằm bảo đảm tính đại diện, gồm đa dạng giới tính, tuổi tác, lĩnh vực nghề nghiệp của khách mời cũng như các host chỉ huy chương trình khác nhau. Cách chọn mẫu phi xâm nhập, không điều chỉnh nội dung cho phù hợp với mục đích nghiên cứu. Mọi bản phiên âm được chuẩn hóa theo hệ thống phiên âm Jefferson phiên bản đơn giản. Quá trình phân tích dữ liệu chia làm hai bước chính: phân tích cấu trúc kể chuyện và xác định các thiết bị đánh giá trong từng câu chuyện bằng phương pháp mô tả, kế đến so sánh tần suất sử dụng qua kiểm định chi-square (α=0.05) nhằm đánh giá ý nghĩa thống kê sự khác biệt giữa mẫu Mỹ và Việt Nam. Quy trình mã hóa dựa trên các phân đoạn định danh của Goodwin cho cấu trúc và danh mục các thiết bị đánh giá được chọn lọc linh hoạt phù hợp với đặc thù hai ngôn ngữ.
Kết quả nghiên cứu và thảo luận
Những phát hiện chính
-
Cấu trúc kể chuyện: Trong 15 câu chuyện Mỹ, toàn bộ đều có chuỗi khai triển (story solicit), hành động (story action), cao trào (story climax) và phản hồi kết thúc (final appreciation). Trong khi đó, cấu trúc mở đầu bằng story preface không xuất hiện, do tính bán thể chế của talk show - người dẫn hỏi chủ động kích hoạt câu chuyện hơn là khách mời tự mở lời. So với kể chuyện Mỹ, kể chuyện Việt Nam cũng có sự đầy đủ của story solicit và phản hồi cuối cùng, tuy nhiên số lần xuất hiện phần preliminaries (bối cảnh) thấp hơn 40%, cho thấy khách mời Việt thường bước thẳng vào trọng tâm chuyện hơn, có thể do sự khác biệt trong phong cách kể chuyện theo nền văn hóa chưa quen với việc trình bày nền tảng chi tiết. Tính năng parenthesis (thêm thông tin giải thích tạm thời) được sử dụng trong khoảng 53% câu chuyện Mỹ, trong khi Việt Nam chiếm gần 70%, cho thấy người Việt dùng cách nhấn mạnh và bổ sung nhiều hơn trong giao tiếp.
-
Đánh giá trong kể chuyện: Các thiết bị đánh giá như lời nói nhân vật (dạng trích dẫn trực tiếp), trạng thái tâm trí, và các liên từ nhân quả xuất hiện phổ biến trong cả hai nhóm, nhưng tần suất lời nói nhân vật trong Mỹ chiếm 65% số câu chuyện, trong khi Việt Nam chỉ khoảng 40%. Ngược lại, người Việt sử dụng nhiều từ ngắt quãng (hedges) và các từ tăng cường (gratutious terms) hơn nhằm bày tỏ sự khiêm tốn và tạo khoảng cách xã hội lịch sự trong giao tiếp. Thán từ và sự lặp lại cũng phổ biến ở cả hai, hỗ trợ nhấn mạnh cảm xúc và sự hấp dẫn cho câu chuyện. Tỉ lệ sử dụng các biểu thức phủ định và từ/cụm từ mang tính đánh giá không có sự khác biệt đáng kể giữa hai nhóm.
-
Sự tương tác trong đối thoại: Các người dẫn chương trình Mỹ chủ động tham gia phản hồi ongoing (bằng các phản ứng "uh huh", "yeah"), hỗ trợ khách mời và gắn kết khách mời hơn trong quá trình kể chuyện, tỷ lệ này đạt 86% các câu chuyện. Người dẫn Việt tham gia ít hơn (khoảng 60%), thể hiện phong cách lịch sự, gián tiếp hơn trong giao tiếp. Phản hồi kết thúc đa phần đều ở dạng đánh giá tích cực, mang lại cảm giác câu chuyện được trân trọng và khép lại hợp lý.
Thảo luận kết quả
Sự vắng mặt của story preface trong kể chuyện Mỹ tương thích với đặc điểm bán thể chế của talk show - người dẫn đóng vai trò chủ động khởi xướng câu chuyện, không cần chờ khách mời đề nghị trước. Cấu trúc kể chuyện Việt Nam có xu hướng cô đọng, đi thẳng vào nội dung chính, phản ánh đặc điểm của văn hóa giao tiếp tập thể, đề cao sự khiêm nhường và tôn trọng không gian chung. Mức độ sử dụng parenthesis và các thiết bị đánh giá như hedges ở Việt Nam cao hơn cho thấy lối kể chuyện có phần gián tiếp, nhiều lớp nghĩa và tinh tế trong thái độ hơn, khác với văn hóa Mỹ ưa chuộng sự trực tiếp và rõ ràng (Hall, 1977).
Việc người dẫn Mỹ tích cực thể hiện phản hồi ongoing và đánh giá cuối câu chuyện góp phần tạo không khí thoải mái, tương tác song phương, giúp khai mở và làm nổi bật câu chuyện cá nhân. Đặc điểm này phù hợp với tính cá nhân chủ nghĩa cao của văn hóa Mỹ (Hofstede, 1980) khi khuyến khích sự bộc lộ bản thân và giao tiếp cởi mở hơn. Đối ngược lại, trong giao tiếp Việt Nam, sự hạn chế tham gia lại phản ánh tôn trọng không gian chia sẻ cá nhân, tránh áp đặt hoặc làm chệch hướng khách mời.
Các số liệu có thể được minh họa bằng bảng tần suất thành phần cấu trúc và biểu đồ cột phân bố thiết bị đánh giá để trình bày sự khác biệt rõ ràng về mức độ sử dụng giữa hai nhóm. Ví dụ, biểu đồ hình tròn thể hiện % câu chuyện có sử dụng parenthesis hay lời nói nhân vật cũng minh họa sinh động xu hướng văn hóa kể chuyện khác biệt.
Những phát hiện trình bày vừa phù hợp với nghiên cứu trước đây về sự đa dạng trong phong cách kể chuyện xuyên văn hóa (Minami, 2008) vừa bổ sung góc nhìn thực nghiệm cụ thể trong lĩnh vực truyền hình talk show - một dạng giao tiếp bán thể chế ít được khảo sát trước đó tại Việt Nam.
Đề xuất và khuyến nghị
-
Tăng cường đào tạo kỹ năng kể chuyện cho người dẫn chương trình Việt Nam: Khuyến khích họ học tập từ phong cách chủ động tương tác trong talk show Mỹ để cải thiện khả năng hỗ trợ khách mời, tạo không khí thoải mái, tăng tính hấp dẫn của chương trình. Mục tiêu nâng tỉ lệ phản hồi ongoing lên khoảng 80% trong vòng 1-2 năm dưới sự phối hợp của các trung tâm đào tạo truyền hình và báo chí.
-
Xây dựng chương trình tập huấn cho nghệ sĩ, khách mời Việt Nam: Tập trung khuyến khích việc sử dụng các thiết bị ngôn ngữ đánh giá như lời nói nhân vật, causal connectors để câu chuyện thêm sinh động, bắt tai. Mục tiêu giúp khách mời tăng cường khả năng kể chuyện đa chiều, tạo sự chân thực và lôi cuốn khán giả, có thể triển khai trong các khóa học truyền thông hoặc workshop diễn thuyết hàng năm.
-
Ứng dụng kết quả nghiên cứu trong đào tạo tiếng Anh giao tiếp: Giảng viên nên chú trọng dạy học viên phân biệt phong cách kể chuyện trực tiếp (Mỹ) và gián tiếp (Việt), tránh chuyển giao sai lệch ngôn ngữ không mong muốn, từ đó nâng cao kỹ năng kể chuyện tự nhiên, thân thiện. Thời gian áp dụng bước đầu từ năm học tiếp theo tại các trường đại học đào tạo ngoại ngữ.
-
Khuyến khích các đơn vị sản xuất truyền hình Việt Nam sử dụng mẫu câu chuyện được cấu trúc linh hoạt: Tích hợp các yếu tố bổ sung thông tin (parenthesis) và tăng cường tương tác với khách mời trong các talk show, nhằm nâng cao chất lượng nội dung và thu hút khán giả. Quyết định thay đổi nội dung phát sóng trong 1-3 năm tới cùng các nhà biên tập, đạo diễn chương trình.
Đối tượng nên tham khảo luận văn
-
Nhà nghiên cứu và ngôn ngữ học: Bài nghiên cứu cung cấp cơ sở lý thuyết và dữ liệu bổ sung về nghiên cứu kể chuyện lời nói và so sánh văn hóa trong bối cảnh truyền hình hiện đại, hữu ích cho việc phát triển các công trình tiếp theo trong ngôn ngữ học đối chiếu và phân tích dị văn hóa.
-
Giảng viên và học viên ngoại ngữ: Luận văn là tài liệu tham khảo giúp hiểu rõ sự khác biệt ngôn ngữ biểu đạt trong kể chuyện và đánh giá, góp phần hoàn thiện kỹ năng nói tiếng Anh đậm tính giao tiếp và văn hóa liên ngôn ngữ.
-
Người dẫn chương trình, biên tập viên truyền hình: Nghiên cứu chỉ ra các kỹ thuật tương tác hiệu quả và cách xây dựng câu chuyện sinh động, giúp cải tiến hình thức dẫn dắt để thu hút khán giả và tăng rating.
-
Nhà sản xuất chương trình, đạo diễn: Dữ liệu và phân tích giúp định vị phong cách truyền thông phù hợp với từng thị trường, xác định nội dung rõ ràng nhằm tăng tính hấp dẫn và hiệu quả truyền tải thông điệp.
Câu hỏi thường gặp
1. Tại sao không có phần “story preface” trong các personal narratives của talk show Mỹ?
Không gian bán thể chế của talk show tạo điều kiện cho host chủ động khởi xướng câu chuyện bằng câu hỏi hoặc lời nhắc, nên khách mời sẽ không cần hoặc ít dùng phần tự nguyện mở đầu. Điều này khác với giao tiếp hội thoại tự nhiên nơi người kể phải xin phép.
2. Các thiết bị đánh giá nào phổ biến nhất trong kể chuyện Mỹ và Việt Nam?
Lời nói nhân vật (trích dẫn trực tiếp), trạng thái tâm trí và liên từ nhân quả rất phổ biến trong cả hai. Người Mỹ thường dùng nhiều trích dẫn trực tiếp tạo sự sinh động, người Việt sử dụng nhiều từ ngắt quãng và từ tăng cường để biểu đạt thái độ, phù hợp phong cách giao tiếp gián tiếp và tôn trọng.
3. Tại sao phản hồi ongoing của host trong talk show Mỹ lại tích cực hơn Việt Nam?
Do văn hóa Mỹ đề cao cá nhân báo và thể hiện cảm xúc cởi mở, host Mỹ tương tác nhiều nhằm tạo không khí tự nhiên, thoải mái. Việt Nam có xu hướng gián tiếp và lịch sự hơn trong giao tiếp, tránh làm khách mời mất thể diện hay bị gián đoạn.
4. Các phát hiện của luận văn có thể áp dụng như thế nào trong đào tạo tiếng Anh?
Giảng viên có thể sử dụng các đặc điểm cấu trúc và thiết bị ngôn ngữ đánh giá để hướng dẫn học viên xây dựng kỹ năng kể chuyện gần với người bản xứ, đồng thời nhận biết sự khác biệt để tránh nhầm lẫn hoặc chuyển giao không đúng phong cách kể chuyện.
5. Luận văn có thể giúp nhà sản xuất talk show Việt Nam cải tiến chương trình ra sao?
Nghiên cứu chỉ ra sự hiệu quả của tương tác chủ động, xen kẽ các phần bổ sung (parenthesis) và đánh giá cuối câu chuyện giúp làm câu chuyện hấp dẫn hơn. Triển khai sáng tạo và thay đổi kịch bản dựa trên những điểm này có thể tăng tính thu hút khán giả và chất lượng chương trình.
Kết luận
- Kể chuyện cá nhân trong talk show Mỹ và Việt Nam đều có cấu trúc gồm các phần story solicit, action, climax và story appreciation, nhưng Việt Nam ít dùng story preface và preliminaries hơn.
- Chiến lược đánh giá phổ biến gồm lời nói nhân vật, trạng thái tâm trí và causal connectors nhưng cách sử dụng và tần suất khác biệt phản ánh các phong cách giao tiếp và văn hóa đặc thù.
- Người dẫn chương trình Mỹ tham gia phản hồi ongoing tích cực tạo sự tương tác sinh động, trong khi người dẫn Việt hạn chế hơn phù hợp với phong cách gián tiếp, tôn trọng khách mời.
- Kết quả nghiên cứu góp phần hoàn thiện lý thuyết về kể chuyện lời nói trong bối cảnh truyền hình bán thể chế, đồng thời cung cấp định hướng ứng dụng cho giảng dạy ngoại ngữ, đào tạo người dẫn chương trình và phát triển nội dung truyền hình.
- Trong giai đoạn tiếp theo, cần mở rộng nghiên cứu sang các loại hình truyền thông khác, mở rộng phạm vi thời gian và địa lý, cũng như áp dụng trong đào tạo thực hành để kiểm chứng hiệu quả giao tiếp kể chuyện được cải thiện.
Độc giả, giảng viên, nhà sản xuất truyền hình và các học viên có nhu cầu nâng cao kỹ năng kể chuyện trong môi trường giao tiếp đa văn hóa được khuyến khích tìm hiểu chi tiết luận văn nhằm ứng dụng thành công vào thực tế.