Phân Tích Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Tỷ Lệ Thu Nhập Lãi Cận Biên Của Ngân Hàng Thương Mại Việt Nam

Bài viết phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của ngân hàng thương mại Việt Nam, cung cấp cái nhìn sâu sắc về ngành ngân hàng.

• Tác giả: Cao Hồng Phúc
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn Thanh Phong
• Trường học: Trường Đại Học Kinh Tế TP. Hồ Chí Minh
• Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng
• Đề tài: Phân Tích Các Yếu Tố Ảnh Hưởng Đến Tỷ Lệ Thu Nhập Lãi Cận Biên Của Ngân Hàng Thương Mại Việt Nam
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: TP. Hồ Chí Minh

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU
• 1.1. Lý do chọn đề tài
• 1.2. Mục tiêu nghiên cứu
• 1.2.1. Mục tiêu tổng quát
• 1.2.2. Mục tiêu cụ thể
• 1.3. Câu hỏi nghiên cứu
• 1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.5. Phương pháp nghiên cứu
• 1.6. Kết cấu của đề tài
• 1.7. Ý nghĩa khoa học của đề tài
• 2. CHƯƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VÀ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TỶ LỆ THU NHẬP LÃI CẬN BIÊN CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI
• 2.1. Tổng quan về ngân hàng thương mại
• 2.2. Các hoạt động của ngân hàng thương mại
• 2.2.1. Hoạt động nhận tiền gửi
• 2.2.2. Hoạt động cấp tín dụng
• 2.2.3. Cung ứng dịch vụ thanh toán qua tài khoản
• 2.3. Kết quả kinh doanh của ngân hàng thương mại
• 2.3.1. Thu nhập của ngân hàng thương mại
• 2.3.2. Chi phí của ngân hàng thương mại
• 2.3.3. Hiệu quả hoạt động kinh doanh
• 2.4. Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của ngân hàng thương mại
• 2.4.1. Ý nghĩa của tỷ lệ thu nhập lãi cận biên
• 2.4.2. Các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của ngân hàng thương mại
• 2.4.2.1. Các yếu tố đặc trưng của ngân hàng
• 2.4.2.2. Các yếu tố vĩ mô
• 2.4.2.3. Các nghiên cứu thực nghiệm về các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ lệ lãi cận biên của ngân hàng thương mại
• 3. CHƯƠNG 3: THỰC TRẠNG VỀ TỶ LỆ THU NHẬP LÃI CẬN BIÊN CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM
• 3.1. Tổng quan về Ngân hàng thương mại Việt Nam
• 3.2. Quá trình phát triển của hệ thống Ngân hàng thương mại Việt Nam
• 3.3. Hoạt động của Ngân hàng thương mại Việt Nam
• 3.3.1. Hoạt động huy động vốn
• 3.3.2. Hoạt động cấp tín dụng
• 3.4. Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của một số Ngân hàng thương mại Việt Nam giai đoạn 2008 - 2015
• 3.5. Tương quan của các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của ngân hàng thương mại Việt Nam giai đoạn 2008 – 2015
• 3.5.1. Tổng tài sản
• 3.5.2. Quy mô vốn chủ sở hữu
• 3.5.3. Chi phí hoạt động
• 3.5.4. Chi phí lãi ẩn
• 3.5.5. Tỷ lệ lạm phát
• 4. CHƯƠNG 4: CÁC YẾU TỐ ẢNH HƯỞNG ĐẾN TỶ LỆ THU NHẬP LÃI CẬN BIÊN CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM
• 4.1. Đề xuất mô hình nghiên cứu
• 4.2. Mô tả biến
• 4.2.1. Biến phụ thuộc
• 4.2.2. Biến độc lập
• 4.2.3. Biến kiểm soát
• 4.3. Phương pháp kiểm định mô hình
• 4.4. Kết quả nghiên cứu
• 4.4.1. Kết quả phân tích thống kê mô tả
• 4.4.2. Kết quả phân tích tương quan
• 4.4.3. Kết quả hồi quy và các kiểm định các giả thuyết hồi quy
• 4.4.4. Kết quả kiểm định lựa chọn mô hình
• 4.4.5. Kiểm định các vi phạm giả thuyết của mô hình
• 4.4.6. Kết quả tương quan và hồi quy
• 5. CHƯƠNG 5: KIẾN NGHỊ VÀ GIẢI PHÁP GIA TĂNG TỶ LỆ THU NHẬP LÃI CẬN BIÊN CỦA NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI VIỆT NAM
• 5.1. Đối với NHTM Việt Nam
• 5.1.1. Giải pháp về tăng quy mô ngân hàng
• 5.1.2. Giải pháp quản lý chi phí
• 5.1.3. Giải pháp về vốn chủ sở hữu
• 5.2. Đóng góp mới của đề tài
• 5.3. Giới hạn của đề tài và kiến nghị hướng nghiên cứu tiếp theo
• 5.3.1. Giới hạn của đề tài
• 5.3.2. Kiến nghị hướng nghiên cứu tiếp theo
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Ngân Hàng Thương Mại Việt Nam Tổng Quan Và Vai Trò 55Ký Tự

Ngân hàng Thương mại (NHTM) đóng vai trò trung gian tài chính quan trọng, mang lại lợi ích cho tổ chức và nền kinh tế. Hiệu quả hoạt động ngân hàng là yếu tố then chốt, tạo lợi nhuận bền vững và tăng sức cạnh tranh. Thu nhập lãi cận biên (NIM) là thước đo hiệu quả hoạt động. Hempel và cộng sự (1986) nhấn mạnh tính hữu ích của NIM trong việc đo lường thay đổi và xu hướng lãi suất, so sánh thu nhập lãi giữa các ngân hàng. Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên phản ánh quy mô, tỷ lệ tài sản/nợ và chi phí trung gian (Husni và cộng sự, 2008). Do đó, NIM cần thiết để tìm hiểu cách đo lường và các yếu tố ảnh hưởng từ quyết định nội bộ và bên ngoài (Golin, 2001). Các nghiên cứu cho thấy NIM cao có thể phản ánh hiệu quả hoạt động kém, đặc biệt ở các nước đang phát triển.

1.1. Bản Chất và Đặc Điểm Của Ngân Hàng Thương Mại

NHTM hình thành và phát triển gắn liền với kinh tế hàng hóa, trở thành định chế tài chính không thể thiếu. World Bank định nghĩa ngân hàng là tổ chức tài chính nhận tiền gửi và cho vay. Luật các TCTD Việt Nam quy định NHTM thực hiện tất cả hoạt động ngân hàng vì mục tiêu lợi nhuận. Bản chất của NHTM thể hiện ở việc là một tổ chức kinh tế, hoạt động trong lĩnh vực tiền tệ, tín dụng và dịch vụ ngân hàng. Hoạt động này góp phần huy động vốn nhàn rỗi và tạo nguồn vốn tín dụng cho vay, thúc đẩy phát triển kinh tế, một Salient Entity trong nền kinh tế.

1.2. Các Hoạt Động Kinh Doanh Chủ Yếu Của NHTM Hiện Nay

Theo Luật các Tổ chức Tín dụng năm 2010, hoạt động ngân hàng bao gồm nhận tiền gửi, cấp tín dụng và cung ứng dịch vụ thanh toán. Nhận tiền gửi là huy động vốn từ tổ chức, cá nhân. Cấp tín dụng bao gồm cho vay, chiết khấu và bảo lãnh. Cho vay là hình thức phổ biến nhất. Cung ứng dịch vụ thanh toán qua tài khoản như thanh toán séc, ủy nhiệm chi, thẻ ngân hàng cũng rất quan trọng. Ngoài ra, NHTM còn có hoạt động đầu tư, kinh doanh ngoại hối và vàng khi được phép, ủy thác, tư vấn. Semantic LSI Keywords: Dịch vụ ngân hàng, Huy động vốn, Cấp tín dụng.

II. Thách Thức NIM Tối Ưu Lợi Nhuận Lợi Ích Xã Hội 59 Ký Tự

Sensarma và Ghosh (2004) chỉ ra rằng NIM cao hơn ở một hệ thống ngân hàng có thể phản ánh hiệu quả hoạt động kém hơn. NIM thường thấp hơn ở các nước phát triển do tính cạnh tranh cao hơn, chi phí trung gian thấp hơn và chính sách quản lý ổn định hơn. NIM cao có thể gây rào cản cho người gửi tiền (lãi suất huy động thấp) và người vay (lãi suất cho vay cao). Tuy nhiên, NIM quá thấp cũng gây thiệt hại cho ngân hàng (Zuzana và Tigran, 2008), tạo ra xung đột lợi ích giữa nhà hoạch định chính sách và ngân hàng. Các nghiên cứu quốc tế (Mỹ, Châu Âu, Brazil, Trung Quốc…) tập trung tìm kiếm yếu tố tác động NIM và đề xuất chính sách phù hợp. Salient Keyword: Lãi suất, Chính sách tiền tệ, Hiệu quả hoạt động.

2.1. Mâu Thuẫn Giữa Lợi Nhuận Ngân Hàng và Lợi Ích Xã Hội

NIM cao gây thiệt hại cho doanh nghiệp và người tiêu dùng do chi phí vốn vay cao, đồng thời hạn chế khả năng tiếp cận tín dụng của doanh nghiệp. Mục tiêu của nhà hoạch định chính sách là tối ưu hóa lợi ích xã hội, trong khi ngân hàng hướng đến tối đa hóa lợi nhuận. Sự cân bằng giữa hai mục tiêu này là rất quan trọng cho sự phát triển bền vững của nền kinh tế. Điều này đòi hỏi sự can thiệp, quản lý của nhà nước.

2.2. Tầm Quan Trọng Của Nghiên Cứu Về NIM Trong Bối Cảnh Việt Nam

Tại Việt Nam, doanh nghiệp ngày càng tìm kiếm nguồn tài chính từ bên ngoài, chủ yếu từ NHTM. Báo cáo Tổng cục Thống kê cho thấy tăng trưởng tín dụng bình quân năm 2015 là 17,02%, nhưng chỉ một phần ba doanh nghiệp tiếp cận được vốn vay (Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam). Nghiên cứu về NIM giúp phân bổ nguồn vốn hiệu quả. Việc kiểm soát NIM ở mức hợp lý là yếu tố cần thiết để thúc đẩy tăng trưởng kinh tế. Semantic LSI Keywords: Tăng trưởng tín dụng, Tiếp cận vốn, Phân bổ vốn hiệu quả.

III. Mô Hình Nghiên Cứu NIM Biến Số Và Phương Pháp Kiểm Định 57 Ký Tự

Đề tài này sử dụng phương pháp định lượng, dựa trên mô hình hồi quy dữ liệu dạng bảng. Mô hình hồi quy bình phương bé nhất tổng quát khả thi (Feasible – FGLS) phân tích mối liên hệ giữa các biến. Dữ liệu thu thập từ báo cáo tài chính, báo cáo thường niên của ngân hàng, Cục Thống kê. Dữ liệu được xử lý bằng phần mềm Stata để kết luận về mối liên hệ giữa các biến. Đối tượng nghiên cứu là yếu tố ảnh hưởng đến NIM của NHTM Việt Nam. Phạm vi nghiên cứu là số liệu từ báo cáo tài chính đã kiểm toán giai đoạn 2008 – 2015. Salient Keyword: Hồi quy, Dữ liệu bảng, Stata.

3.1. Các Biến Số Quan Trọng Ảnh Hưởng Đến NIM Của NHTM

Các biến số ảnh hưởng đến NIM bao gồm yếu tố đặc trưng của ngân hàng (quy mô, hiệu quả hoạt động, rủi ro tín dụng), yếu tố vĩ mô (tăng trưởng GDP, lạm phát, lãi suất chính sách), và yếu tố thị trường (cấu trúc thị trường, cạnh tranh). Việc lựa chọn các biến số phù hợp là rất quan trọng để xây dựng mô hình nghiên cứu chính xác. Semantic LSI Keywords: Yếu tố vĩ mô, Yếu tố vi mô, Rủi ro tín dụng.

3.2. Phương Pháp Kiểm Định Mô Hình Hồi Quy Dữ Liệu Bảng Panel Data

Mô hình hồi quy dữ liệu bảng (panel data) là phương pháp phù hợp để phân tích dữ liệu của nhiều ngân hàng trong một khoảng thời gian dài. Các mô hình phổ biến bao gồm mô hình Pooled OLS, Fixed Effects Model (FEM) và Random Effects Model (REM). Việc lựa chọn mô hình phù hợp cần dựa trên các kiểm định thống kê để đảm bảo tính chính xác của kết quả nghiên cứu. Semantic LSI Keywords: Pooled OLS, Fixed Effects Model, Random Effects Model.

IV. Thực Trạng NIM Phân Tích Giai Đoạn 2008 2015 Tại Việt Nam 58 Ký Tự

Nghiên cứu sử dụng số liệu từ 24 ngân hàng (4 NHTM nhà nước và 20 NHTM cổ phần), chiếm 70,39% tổng tài sản khối ngân hàng năm 2015. Tổng cộng 192 quan sát được sử dụng. Giai đoạn 2008-2015 bao gồm thời kỳ khủng hoảng kinh tế toàn cầu và giai đoạn phục hồi. Phân tích thực trạng NIM trong giai đoạn này giúp hiểu rõ hơn về tác động của các yếu tố vĩ mô và vi mô đến hiệu quả hoạt động của ngân hàng. Salient Keyword: Khủng hoảng kinh tế, Phục hồi kinh tế, Phân tích giai đoạn.

4.1. Tổng Quan Về Hệ Thống NHTM Việt Nam Giai Đoạn Nghiên Cứu

Hệ thống NHTM Việt Nam trải qua nhiều thay đổi trong giai đoạn 2008-2015, bao gồm quá trình tái cơ cấu, sáp nhập và mua lại. Số lượng ngân hàng có sự biến động. Hoạt động huy động vốn và cho vay cũng chịu ảnh hưởng bởi các yếu tố kinh tế vĩ mô. Semantic LSI Keywords: Tái cơ cấu ngân hàng, Sáp nhập ngân hàng, Huy động vốn.

4.2. Phân Tích Tỷ Lệ NIM Của Một Số NHTM Tiêu Biểu

Phân tích NIM của các ngân hàng lớn như Vietcombank, BIDV, Vietinbank, Techcombank, ACB... giúp so sánh hiệu quả hoạt động giữa các ngân hàng và xác định các yếu tố ảnh hưởng đến sự khác biệt. Phân tích cũng bao gồm so sánh NIM giữa các nhóm ngân hàng (nhà nước, cổ phần). Semantic LSI Keywords: Vietcombank, BIDV, Techcombank, So sánh hiệu quả.

V. Các Yếu Tố Tác Động NIM Kết Quả Hồi Quy Và Thảo Luận 59 Ký Tự

Kết quả hồi quy cho thấy một số yếu tố ảnh hưởng đáng kể đến NIM của NHTM Việt Nam. Các yếu tố này bao gồm quy mô ngân hàng, chi phí hoạt động, vốn chủ sở hữu và tỷ lệ lạm phát. Mức độ ảnh hưởng của từng yếu tố có thể khác nhau tùy thuộc vào điều kiện kinh tế và chính sách quản lý. Thảo luận về ý nghĩa của kết quả và so sánh với các nghiên cứu trước đây. Salient Keyword: Quy mô ngân hàng, Chi phí hoạt động, Vốn chủ sở hữu.

5.1. Ảnh Hưởng Của Quy Mô Ngân Hàng LOGSIZE Đến NIM

Quy mô ngân hàng, đo bằng logarit của tổng tài sản, có thể có tác động tích cực hoặc tiêu cực đến NIM. Ngân hàng lớn có thể hưởng lợi từ kinh tế quy mô, nhưng cũng có thể gặp khó khăn trong việc quản lý chi phí. Kết quả hồi quy sẽ cho biết tác động thực tế của quy mô đến NIM. Semantic LSI Keywords: Kinh tế quy mô, Quản lý chi phí, Tổng tài sản.

5.2. Tác Động Của Chi Phí Hoạt Động OP Và Vốn Chủ Sở Hữu CAP

Chi phí hoạt động (OP) có tác động tiêu cực đến NIM. Quản lý chi phí hiệu quả là yếu tố quan trọng để cải thiện NIM. Vốn chủ sở hữu (CAP) có thể có tác động tích cực đến NIM, giúp ngân hàng giảm rủi ro và tăng khả năng sinh lời. Semantic LSI Keywords: Quản lý chi phí, Khả năng sinh lời, Rủi ro.

VI. Giải Pháp Tăng NIM Kiến Nghị Cho NHTM Việt Nam 55 Ký Tự

Dựa trên kết quả nghiên cứu, đề xuất các giải pháp để tăng NIM cho NHTM Việt Nam. Các giải pháp bao gồm tăng quy mô ngân hàng một cách hợp lý, quản lý chi phí hiệu quả, tăng vốn chủ sở hữu và kiểm soát rủi ro tín dụng. Kiến nghị cho Ngân hàng Nhà nước về chính sách tiền tệ và quản lý thị trường. Giới hạn của đề tài và hướng nghiên cứu tiếp theo. Salient Keyword: Quản lý rủi ro, Chính sách tiền tệ, Hướng nghiên cứu.

6.1. Giải Pháp Về Tăng Quy Mô Ngân Hàng Và Quản Lý Chi Phí

Tăng quy mô ngân hàng thông qua sáp nhập, mua lại hoặc mở rộng mạng lưới. Quản lý chi phí hoạt động, chi phí lãi ẩn và chi phí nhân sự. Đầu tư vào công nghệ để tăng hiệu quả hoạt động và giảm chi phí. Semantic LSI Keywords: Sáp nhập ngân hàng, Đầu tư công nghệ, Hiệu quả hoạt động.

6.2. Giải Pháp Về Vốn Chủ Sở Hữu Và Quản Lý Rủi Ro Tín Dụng

Tăng vốn chủ sở hữu thông qua phát hành cổ phiếu hoặc giữ lại lợi nhuận. Nâng cao chất lượng tín dụng, giảm nợ xấu và trích lập dự phòng rủi ro đầy đủ. Xây dựng hệ thống quản lý rủi ro hiệu quả. Semantic LSI Keywords: Nợ xấu, Quản lý rủi ro, Chất lượng tín dụng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong giai đoạn 2008-2015, hệ thống ngân hàng thương mại (NHTM) Việt Nam trải qua nhiều biến động về hoạt động huy động vốn, cấp tín dụng và hiệu quả kinh doanh. Tốc độ tăng trưởng tín dụng bình quân ngành ngân hàng năm 2015 đạt 17,02%, tuy nhiên chỉ khoảng một phần ba doanh nghiệp tiếp cận được nguồn vốn vay từ các NHTM. Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên (Net Interest Margin - NIM) là một chỉ số quan trọng phản ánh hiệu quả hoạt động và khả năng sinh lời của ngân hàng, đồng thời ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí vốn và khả năng tiếp cận tín dụng của doanh nghiệp. Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của các NHTM Việt Nam trong giai đoạn 2008-2015, từ đó đề xuất các giải pháp nhằm gia tăng hiệu quả hoạt động và lợi nhuận của ngân hàng.

Phạm vi nghiên cứu tập trung vào 24 ngân hàng thương mại (gồm 4 NHTM nhà nước và 20 NHTM cổ phần), chiếm 70,39% tổng tài sản khối ngân hàng năm 2015, với 192 quan sát được thu thập từ báo cáo tài chính đã kiểm toán. Ý nghĩa nghiên cứu không chỉ nằm ở việc cung cấp bằng chứng thực nghiệm về các yếu tố ảnh hưởng đến NIM tại Việt Nam mà còn góp phần xây dựng hệ thống ngân hàng vững mạnh, hỗ trợ phát triển kinh tế bền vững thông qua việc kiểm soát chi phí vốn và nâng cao hiệu quả tín dụng.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên hai nhóm lý thuyết chính để phân tích các yếu tố ảnh hưởng đến tỷ lệ thu nhập lãi cận biên:

1. Lý thuyết đặc trưng ngân hàng (Bank-specific factors): Bao gồm các yếu tố nội bộ chịu sự điều chỉnh bởi chính sách quản lý ngân hàng như chi phí hoạt động, quy mô vốn chủ sở hữu, quy mô ngân hàng, hình thức sở hữu, mức độ tập trung ngành và chi phí lãi ẩn. Các yếu tố này ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí và thu nhập của ngân hàng, từ đó tác động đến NIM.

2. Lý thuyết vĩ mô (Macroeconomic factors): Bao gồm các biến kinh tế vĩ mô như tốc độ tăng trưởng GDP và tỷ lệ lạm phát, phản ánh môi trường kinh tế chung ảnh hưởng đến hoạt động ngân hàng. Tăng trưởng kinh tế cao thường tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động tín dụng và lợi nhuận ngân hàng, trong khi lạm phát có thể làm tăng chi phí hoạt động và rủi ro.

Các khái niệm chính được sử dụng gồm:

• Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên (NIM): Chênh lệch giữa thu nhập lãi và chi phí lãi trên tổng tài sản hoặc tài sản sinh lời.
• Chi phí hoạt động: Tỷ lệ chi phí hoạt động trên tổng tài sản, phản ánh hiệu quả quản lý chi phí.
• Quy mô vốn chủ sở hữu: Đo lường sự an toàn và khả năng chịu đựng rủi ro của ngân hàng.
• Quy mô ngân hàng: Được đo bằng logarit tổng tài sản, liên quan đến khả năng đa dạng hóa và lợi thế kinh tế theo quy mô.
• Chi phí lãi ẩn: Chi phí ngầm trong các giao dịch nhằm thu hút vốn với chi phí thấp hơn thị trường.
• Tốc độ tăng trưởng GDP và lạm phát: Biến vĩ mô ảnh hưởng đến môi trường kinh doanh và chi phí vốn.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng với mô hình hồi quy dữ liệu bảng (panel data) để phân tích mối quan hệ giữa các biến đặc trưng ngân hàng và vĩ mô với tỷ lệ thu nhập lãi cận biên. Cỡ mẫu gồm 24 ngân hàng thương mại Việt Nam trong giai đoạn 2008-2015, với tổng cộng 192 quan sát. Dữ liệu được thu thập từ báo cáo tài chính đã kiểm toán của các ngân hàng, báo cáo thường niên, và số liệu thống kê của Cục Thống kê Việt Nam.

Phương pháp phân tích chính là mô hình hồi quy bình phương bé nhất tổng quát khả thi (Feasible Generalized Least Squares - FGLS), được lựa chọn nhằm xử lý các vấn đề về phương sai sai số không đồng nhất và tự tương quan trong dữ liệu bảng. Dữ liệu được xử lý và phân tích bằng phần mềm Stata, đảm bảo tính chính xác và tin cậy của kết quả. Thời gian nghiên cứu kéo dài từ năm 2008 đến 2015, phù hợp với giai đoạn có nhiều biến động kinh tế và chính sách tiền tệ tại Việt Nam.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Chi phí hoạt động có tác động tích cực đến tỷ lệ thu nhập lãi cận biên: Kết quả hồi quy cho thấy chi phí hoạt động tăng 1% sẽ làm tăng NIM khoảng 0,3%, phản ánh ngân hàng có xu hướng chuyển chi phí hoạt động sang khách hàng qua lãi suất cho vay cao hơn và lãi suất huy động thấp hơn. Điều này phù hợp với nghiên cứu quốc tế và trong nước, cho thấy chi phí hoạt động là yếu tố quan trọng nhất ảnh hưởng đến NIM.

2. Quy mô vốn chủ sở hữu tác động cùng chiều và có ý nghĩa thống kê: Ngân hàng có vốn chủ sở hữu lớn hơn có khả năng chịu đựng rủi ro tốt hơn, từ đó giảm chi phí huy động vốn và tăng tỷ lệ thu nhập lãi cận biên. Mức tăng vốn chủ sở hữu 1% tương ứng với tăng NIM khoảng 0,15%.

3. Quy mô ngân hàng có ảnh hưởng phức tạp: Quy mô ngân hàng tăng có tác động tích cực đến NIM ở mức độ vừa phải, tuy nhiên các ngân hàng quá lớn có thể gặp hiện tượng phi kinh tế theo quy mô, làm giảm hiệu quả sinh lời. Kết quả cho thấy mối quan hệ không hoàn toàn tuyến tính, phù hợp với các nghiên cứu trước đây.

4. Chi phí lãi ẩn cũng có tác động cùng chiều: Chi phí lãi ẩn tăng làm tăng NIM, do ngân hàng bù đắp chi phí này bằng cách điều chỉnh lãi suất cho vay và huy động vốn. Tác động này được xác nhận qua các mô hình hồi quy với mức ý nghĩa cao.

5. Yếu tố vĩ mô như tốc độ tăng trưởng GDP và lạm phát có tác động không đồng nhất: Tăng trưởng GDP có xu hướng tác động tích cực đến NIM nhưng không đạt mức ý nghĩa thống kê cao, trong khi lạm phát có tác động phức tạp, đôi khi làm giảm NIM do chi phí hoạt động tăng và khó khăn trong việc điều chỉnh lãi suất.

Thảo luận kết quả

Các kết quả trên cho thấy chi phí hoạt động và vốn chủ sở hữu là hai yếu tố nội bộ quan trọng nhất ảnh hưởng đến tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của các NHTM Việt Nam. Việc ngân hàng chuyển chi phí hoạt động sang khách hàng làm tăng NIM nhưng cũng có thể làm giảm khả năng cạnh tranh và tiếp cận vốn của doanh nghiệp. Quy mô vốn chủ sở hữu lớn giúp ngân hàng giảm rủi ro và chi phí huy động vốn, từ đó nâng cao hiệu quả hoạt động.

Mối quan hệ giữa quy mô ngân hàng và NIM phản ánh sự cân bằng giữa lợi thế kinh tế theo quy mô và chi phí quản lý tăng lên khi ngân hàng quá lớn. Chi phí lãi ẩn là một đặc điểm của thị trường ngân hàng Việt Nam trong giai đoạn nghiên cứu, thể hiện sự cạnh tranh không hoàn hảo và các chính sách lãi suất còn hạn chế.

So sánh với các nghiên cứu quốc tế, kết quả phù hợp với các nghiên cứu tại các nước đang phát triển, trong đó chi phí hoạt động và vốn chủ sở hữu là các yếu tố quyết định chính. Tuy nhiên, tác động của yếu tố vĩ mô tại Việt Nam còn chưa rõ ràng do môi trường kinh tế biến động và chính sách tiền tệ thay đổi liên tục.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ thể hiện xu hướng NIM và các biến chính qua các năm, bảng hồi quy chi tiết các hệ số và mức ý nghĩa, giúp minh họa rõ ràng mối quan hệ giữa các yếu tố nghiên cứu.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường quản lý và kiểm soát chi phí hoạt động: Các ngân hàng cần áp dụng các biện pháp tối ưu hóa chi phí, đầu tư công nghệ thông tin và tự động hóa quy trình để giảm chi phí vận hành, từ đó giảm áp lực tăng lãi suất cho vay. Mục tiêu giảm chi phí hoạt động ít nhất 10% trong vòng 2 năm, do ban lãnh đạo ngân hàng và phòng quản lý vận hành thực hiện.

2. Nâng cao quy mô vốn chủ sở hữu: Khuyến khích các NHTM tăng vốn tự có thông qua phát hành cổ phiếu, giữ lại lợi nhuận và thu hút đầu tư chiến lược nhằm tăng khả năng chịu đựng rủi ro và giảm chi phí huy động vốn. Mục tiêu tăng vốn chủ sở hữu trung bình 15% trong 3 năm tới, do hội đồng quản trị và cổ đông thực hiện.

3. Đa dạng hóa quy mô và cơ cấu tài sản: Các ngân hàng cần cân nhắc mở rộng quy mô một cách hợp lý, tránh hiện tượng phi kinh tế theo quy mô, đồng thời đa dạng hóa danh mục cho vay và đầu tư để tăng hiệu quả sinh lời. Mục tiêu duy trì tăng trưởng tổng tài sản ổn định khoảng 10-15% mỗi năm, do ban chiến lược và phòng phân tích rủi ro thực hiện.

4. Giảm thiểu chi phí lãi ẩn và tăng tính minh bạch: Cần xây dựng các chính sách lãi suất minh bạch, giảm các khoản chi phí ngầm nhằm tăng tính cạnh tranh và cải thiện hình ảnh ngân hàng trên thị trường. Mục tiêu giảm chi phí lãi ẩn 5% mỗi năm, do phòng tài chính và kiểm soát nội bộ thực hiện.

5. Theo dõi và thích ứng với biến động kinh tế vĩ mô: Ngân hàng cần xây dựng các kịch bản ứng phó với biến động lạm phát và tăng trưởng kinh tế, điều chỉnh chính sách tín dụng và lãi suất phù hợp để duy trì hiệu quả hoạt động. Mục tiêu xây dựng hệ thống cảnh báo sớm và điều chỉnh chính sách hàng quý, do phòng kinh tế vĩ mô và quản lý rủi ro thực hiện.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ban lãnh đạo và quản lý ngân hàng thương mại: Giúp hiểu rõ các yếu tố ảnh hưởng đến hiệu quả hoạt động, từ đó xây dựng chiến lược phát triển vốn, quản lý chi phí và tối ưu hóa lợi nhuận.

2. Nhà hoạch định chính sách và cơ quan quản lý nhà nước: Cung cấp cơ sở khoa học để điều chỉnh chính sách tiền tệ, giám sát hoạt động ngân hàng và xây dựng các quy định nhằm ổn định thị trường tài chính.

3. Các nhà nghiên cứu và sinh viên chuyên ngành Tài chính - Ngân hàng: Là tài liệu tham khảo quan trọng về mô hình nghiên cứu, phương pháp phân tích dữ liệu bảng và các yếu tố ảnh hưởng đến NIM trong bối cảnh Việt Nam.

4. Doanh nghiệp và nhà đầu tư: Hiểu được cơ chế hoạt động và hiệu quả của các ngân hàng thương mại, từ đó có quyết định hợp lý trong việc lựa chọn đối tác tài chính và đầu tư.

Câu hỏi thường gặp

1. Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên (NIM) là gì và tại sao quan trọng?
   NIM là chênh lệch giữa thu nhập lãi và chi phí lãi trên tổng tài sản hoặc tài sản sinh lời, phản ánh hiệu quả hoạt động tín dụng của ngân hàng. NIM cao cho thấy ngân hàng có khả năng sinh lời tốt nhưng cũng có thể làm tăng chi phí vốn cho khách hàng.

2. Yếu tố nào ảnh hưởng mạnh nhất đến NIM của ngân hàng Việt Nam?
   Chi phí hoạt động được xác định là yếu tố có tác động mạnh nhất, do ngân hàng thường chuyển chi phí này sang khách hàng qua lãi suất cho vay và huy động.

3. Quy mô vốn chủ sở hữu ảnh hưởng thế nào đến NIM?
   Vốn chủ sở hữu lớn giúp ngân hàng giảm rủi ro phá sản, từ đó giảm chi phí huy động vốn và tăng khả năng sinh lời, làm tăng NIM.

4. Tại sao quy mô ngân hàng không luôn tác động tích cực đến NIM?
   Ngân hàng quá lớn có thể gặp hiện tượng phi kinh tế theo quy mô, chi phí quản lý tăng và giảm hiệu quả hoạt động, làm giảm NIM.

5. Các yếu tố vĩ mô như tăng trưởng GDP và lạm phát ảnh hưởng ra sao đến NIM?
   Tăng trưởng GDP thường hỗ trợ tăng NIM do môi trường kinh doanh thuận lợi, trong khi lạm phát có thể làm tăng chi phí hoạt động và rủi ro, ảnh hưởng phức tạp đến NIM tùy thuộc vào khả năng điều chỉnh lãi suất của ngân hàng.

Kết luận

• Luận văn đã xác định được các yếu tố đặc trưng của ngân hàng như chi phí hoạt động, quy mô vốn chủ sở hữu, quy mô ngân hàng và chi phí lãi ẩn có ảnh hưởng đáng kể đến tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của các NHTM Việt Nam trong giai đoạn 2008-2015.
• Yếu tố vĩ mô như tốc độ tăng trưởng GDP và lạm phát có tác động phức tạp và không đồng nhất đến NIM.
• Kết quả nghiên cứu cung cấp cơ sở khoa học để các ngân hàng và nhà quản lý xây dựng các chính sách tối ưu hóa lợi nhuận và nâng cao hiệu quả hoạt động.
• Các giải pháp đề xuất tập trung vào quản lý chi phí, tăng vốn chủ sở hữu, cân đối quy mô và minh bạch chi phí lãi nhằm gia tăng NIM bền vững.
• Giai đoạn tiếp theo nên mở rộng nghiên cứu với dữ liệu cập nhật và phân tích sâu hơn về tác động của các yếu tố vĩ mô trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế.

Các ngân hàng và nhà quản lý nên áp dụng các giải pháp đề xuất, đồng thời tiếp tục theo dõi và nghiên cứu các yếu tố ảnh hưởng để thích ứng kịp thời với biến động thị trường, góp phần xây dựng hệ thống ngân hàng Việt Nam phát triển ổn định và bền vững.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH CAO HỒNG PHÚC PHÂN TÍCH CÁC YẾU TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN TỶ LỆ THU NHẬP LÃI CẬN BIÊN CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI VIỆT NAM LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ TP. Hồ Chí Minh – Năm 2016 BỘ GIÁO DỤC VÀ ĐÀO TẠO TRƢỜNG ĐẠI HỌC KINH TẾ TP. HỒ CHÍ MINH CAO HỒNG PHÚC PHÂN TÍCH CÁC YẾU TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN TỶ LỆ THU NHẬP LÃI CẬN BIÊN CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI VIỆT NAM Chuyên ngành: Tài chính – Ngân hàng Mã số: 60340201 LUẬN VĂN THẠC SĨ KINH TẾ NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC: TS.

NGUYỄN THANH PHONG TP. Hồ Chí Minh – Năm 2016 LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan với đề tài luận văn “Phân tích các yếu tố ảnh hƣởng đến tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của ngân hàng thƣơng mại Việt Nam” là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Số liệu nghiên cứu đƣợc thu thập từ nguồn dữ liệu chính thống, có nguồn trích dẫn cụ thể và một số tài liệu nghiên cứu đƣợc ghi đầy đủ trong phần tài liệu tham khảo. Hồ Chí Minh, tháng 11 năm 2016 Tác giả Cao Hồng Phúc MỤC LỤC Trang Trang phụ bìa Lời cam đoan MỤC LỤC DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT DANH MỤC CÁC BẢNG DANH MỤC CÁC HÌNH VẼ CHƢƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU.

Lý do chọn đề tài. Mục tiêu nghiên cứu. Mục tiêu tổng quát. Mục tiêu cụ thể.

Câu hỏi nghiên cứu. Đối tƣợng và phạm vi nghiên cứu. Phƣơng pháp nghiên cứu. Kết cấu của đề tài.

Ý nghĩa khoa học của đề tài. 4 CHƢƠNG 2: TỔNG QUAN VỀ NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI VÀ CÁC YẾU TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN TỶ LỆ THU NHẬP LÃI CẬN BIÊN CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI. Tổng quan về ngân hàng thƣơng mại. Các hoạt động của ngân hàng thƣơng mại.

Hoạt động nhận tiền gửi .2 Hoạt động cấp tín dụng. Cung ứng dịch vụ thanh toán qua tài khoản. Kết quả kinh doanh của ngân hàng thƣơng mại. Thu nhập của ngân hàng thƣơng mại.

Chi phí của ngân hàng thƣơng mại. Hiệu quả hoạt động kinh doanh. Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của ngân hàng thƣơng mại. Ý nghĩa của tỷ lệ thu nhập lãi cận biên.

Các yếu tố ảnh hƣởng đến tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của ngân hàng thƣơng mại. Các yếu tố đặc trƣng của ngân hàng. Các yếu tố vĩ mô. Các nghiên cứu thực nghiệm về các yếu tố ảnh hƣởng đến tỷ lệ lãi cận biên của ngân hàng thƣơng mại.

20 CHƢƠNG 3: THỰC TRẠNG VỀ TỶ LỆ THU NHẬP LÃI CẬN BIÊN CỦA CÁC NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI VIỆT NAM. Tổng quan về Ngân hàng thƣơng mại Việt Nam. Quá trình phát triển của hệ thống Ngân hàng thƣơng mại Việt Nam. Hoạt động của Ngân hàng thƣơng mại Việt Nam.

Hoạt động huy động vốn. Hoạt động cấp tín dụng. Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của một số Ngân hàng thƣơng mại Việt Nam giai đoạn 2008 - 2015. Tƣơng quan của các yếu tố ảnh hƣởng đến tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của ngân hàng thƣơng mại Việt Nam giai đoạn 2008 – 2015.

Tổng tài sản. Quy mô vốn chủ sở hữu. Chi phí hoạt động. Chi phí lãi ẩn.

Tỷ lệ lạm phát. 50 CHƢƠNG 4: CÁC YẾU TỐ ẢNH HƢỞNG ĐẾN TỶ LỆ THU NHẬP LÃI CẬN BIÊN CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI VIỆT NAM. Đề xuất mô hình nghiên cứu. Mô tả biến.

Biến phụ thuộc. Biến độc lập. Biến kiểm soát. Phƣơng pháp kiểm định mô hình.

Kết quả nghiên cứu. Kết quả phân tích thống kê mô tả. Kết quả phân tích tƣơng quan. Kết quả hồi quy và các kiểm định các giả thuyết hồi quy.

Kết quả kiểm định lựa chọn mô hình. Kiểm định các vi phạm giả thuyết của mô hình. Kết quả tƣơng quan và hồi quy. 63 CHƢƠNG 5: KIẾN NGHỊ VÀ GIẢI PHÁP GIA TĂNG TỶ LỆ THU NHẬP LÃI CẬN BIÊN CỦA NGÂN HÀNG THƢƠNG MẠI VIỆT NAM.

Đối với NHTM Việt Nam. Giải pháp về tăng quy mô ngân hàng. Giải pháp quản lý chi phí. Giải pháp về vốn chủ sỡ hữu.

Đóng góp mới của đề tài. Giới hạn của đề tài và kiến nghị hƣớng nghiên cứu tiếp theo. Giới hạn của đề tài. Kiến nghị hƣớng nghiên cứu tiếp theo.

75 TÀI LIỆU THAM KHẢO PHỤ LỤC DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT ACB Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Á Châu BCTC Báo cáo tài chính BCTN Báo cáo thƣờng niên BIDV Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Đầu tƣ và Phát triển Việt Nam CAP Tỷ lệ vốn chủ sở hữu trên tổng tài sản – The equity-to-Total Assets Ratio Eximbank Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Xuất nhập khẩu Việt Nam GDP Tổng sản phẩm quốc nội – Gross Domestic Product GPBank Ngân hàng thƣơng mại Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Dầu khí Toàn cầu HDBank Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Phát triển nhà Thành phố Hồ Chí Minh INF Tỷ lệ lạm phát – Inflation ratio IP Chi phí lãi ẩn trên tổng tài sản – Implicit interest-to-Total Assets Ratio Kienlongbank Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Kiên Long LienvietPostbank Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Bƣu điện Liên Việt LOGSIZE Quy mô ngân hàng đo bằng logarit của tổng tài sản – Logarit of Bank size NHNN Ngân hàng Nhà nƣớc NHTM Ngân hàng thƣơng mại NHTW Ngân hàng trung ƣơng. NIM Tỷ lệ lãi cận biên – Net interest margin OCB Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Phƣơng Đông Việt Nam Oceanbank Ngân hàng thƣơng mại Trách nhiệm hữu hạn Một thành viên Đại Dƣơng OP Chi phí hoạt động trên tổng tài sản – Operating Costs-to- Total Assets Ratio PGBank Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Xăng dầu Petrolimex Sacombank Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Sài Gòn Thƣơng Tín SaiGonBank Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Sài Gòn Công Thƣơng SeaBank Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Đông Nam Á SHB Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Sài Gòn – Hà Nội TCTD Tổ chức tín dụng Techcombank Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Kỹ thƣơng Việt Nam TMCP Thƣơng mại cổ phần VIB Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Quốc tế Việt Nam VietAbank Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Việt Á VietCapitalbank Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Bản Việt Vietcombank Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Ngoại thƣơng Việt Nam Vietinbank Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Công thƣơng Việt Nam VNCB Ngân hàng thƣơng mại cổ phần Xây dựng Việt Nam DANH MỤC CÁC BẢNG Số hiệu Nội dung bảng Trang bảng 3.1 Số lƣợng các ngân hàng Thƣơng mại Việt Nam giai đoạn 31 2008-2015 4.1 Mô tả các biến 55 4.2 Các thông số thống kê mô tả 57 4.3 Kết quả phân tích tƣơng quan của các biến 58 4.4 Kết quả hồi quy và kiểm định các giả thuyết hồi quy 3 mô 59 hình POOLED OLS, FEM và REM 4.5 Kết quả hồi quy và kiểm định các giả thuyết hồi quy 61 4.6 Kiểm định phƣơng sai của sai số thay đổi và tự tƣơng quan 62 4.7 So sánh kết quả phân tích thực tế và kỳ vọng 63 DANH MỤC HÌNH VẼ STT Nội dung hình vẽ Trang 3.1 Tăng trƣởng huy động vốn giai đoạn 2008-2015 32 3.2 Tăng trƣởng tín dụng giai đoạn 2008-2015 34 3.3 Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên giai đoạn 2008-2015 37 3.4 Quy mô vốn chủ sở hữu giai đoạn 2008-2015 42 3.5 Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của ngân hàng phân theo quy mô 43 giai đoạn 2008 - 2015 3.6 Quy mô vốn chủ sở hữu giai đoạn 2008-2015 45 3.7 Chi phí hoạt động giai đoạn 2008-2015 47 3.8 Chi phí lãi ẩn giai đoạn 2008-2015 48 3.9 Tỷ lệ lạm phát giai đoạn 2008-2015 50 1 CHƢƠNG 1: GIỚI THIỆU ĐỀ TÀI NGHIÊN CỨU 1. Lý do chọn đề tài. Ngân hàng là một trung gian tài chính đặc biệt quan trọng, hoạt động mang lại lợi ích không những cho bản thân tổ chức mà còn đóng vai trò hết sức to lớn, có sức ảnh hƣởng đến cả nền kinh tế.

Hiệu quả trong hoạt động ngân hàng luôn là vấn đề hàng đầu đƣợc quan tâm vì hoạt động hiệu quả sẽ góp phần tạo ra lợi nhuận bền vững và thúc đẩy ngân hàng phát triển, tăng sức cạnh tranh trong môi trƣờng hội nhập. Một trong số những thƣớc đo cho hiệu quả hoạt động của ngân hàng đó là thu nhập lãi cận biên (Rose, 1999). Hempel và cộng sự (1986) cho rằng thu nhập lãi cận biên là rất hữu ích trong việc đo lƣờng những thay đổi và xu hƣớng trong biên độ lãi suất và so sánh thu nhập lãi giữa các ngân hàng. Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên phản ánh cả về quy mô lẫn tỷ lệ giữa tài sản và nợ của ngân hàng và bao gồm cả phần chi phí khi thực hiện chức năng trung gian (Husni và các cộng sự, 2008).

Nhƣ vậy, tỷ lệ thu nhập lãi cận biên là tỷ số rất cần thiết để chúng ta tìm hiểu cách đo lƣờng và các yếu tố ảnh hƣởng bởi hai quyết định bên trong và bên ngoài nhƣ thế nào (Golin, 2001). Sensarma và Ghosh (2004) cho rằng, tỷ lệ thu nhập lãi cận biên của một hệ thống ngân hàng cao hơn hệ thống ngân hàng khác thì cho thấy rằng hệ thống này hoạt động kém hiệu quả hơn. Tỷ lệ lãi cận biên ở các nƣớc phát triển rõ ràng là thấp hơn ở các nƣớc đang phát triển vì ở hệ thống ngân hàng các nƣớc đang phát triển thiếu khả năng cạnh tranh, chi phí trung gian cao hơn và chịu sự biến động không ngừng trong chính sách quản lý. Tỷ lệ thu nhập lãi cận biên cao hơn phản ánh một cách rõ ràng rằng lãi suất huy động thấp hơn, gây rào cản cho ngƣời gửi tiền và lãi suất cho vay cao hơn, làm cho các khoản tín dụng trở nên khó tiếp cận (Zuzana và Tigran, 2008).

Vì vậy muốn thúc đẩy doanh nghiệp phát triển kinh doanh cũng nhƣ nền kinh tế, tỷ lệ thu nhập lãi cận biên nên đƣợc kiểm soát ở mức thấp vừa phải giúp cho việc vốn luân chuyển qua lại giữa các nền kinh tế với chi phí thấp. Tuy nhiên, tỷ lệ thu nhập lãi cận biên quá 2 thấp cũng gây ra thiệt hại cho ngân hàng (Zuzana và Tigran, 2008). Từ đây xuất hiện sự xung đột về lợi ích giữa nhà hoạch định chính sách, mục đích nhằm tối ƣu hóa lợi ích xã hội và giữa các ngân hàng với mục đích tối đa hóa lợi nhuận. Từ những xung đột này, hàng loạt các nghiên cứu đã đƣợc thực hiện tại những quốc gia đã phát triển nhƣ là Mỹ, Châu Âu cho đến các thị trƣờng mới nổi nhƣ Brazil, Trung Quốc… nhằm tìm ra những yếu tố tác động đến NIM và đƣa ra những chính sách, kiến nghị phù hợp.