Luận văn thạc sĩ nghiên cứu và đề xuất giải pháp huy động nguồn lực của người dân trong xây dựng nông thôn mới tại một số xã phía nam của huyện bắc mê tỉnh hà giang

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu giải pháp huy động nguồn lực dân trong xây dựng nông thôn mới tại các xã phía nam huyện Bắc Mê, Hà Giang.

• Tác giả: Hoàng Cằn Đỏn
• Người hướng dẫn: PGS. Trần Văn Điền
• Trường học: Đại học Nông Lâm - Đại học Thái Nguyên
• Chuyên ngành: Phát triển nông thôn
• Đề tài: Nghiên cứu và đề xuất giải pháp huy động nguồn lực của người dân trong xây dựng nông thôn mới tại một số xã phía nam của huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2018
• Địa điểm: Thái Nguyên

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. MỞ ĐẦU
• 2. TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 2.1. Nông thôn mới
• 2.1.1. Khái niệm nông thôn mới
• 2.1.2. Nội dung và tiêu chí xây dựng nông thôn mới
• 2.1.2.1. Quy hoạch xây dựng nông thôn mới
• 2.1.2.2. Hạ tầng kinh tế - xã hội
• 2.1.2.3. Kinh tế và tổ chức sản xuất
• 2.1.2.4. Văn hóa - xã hội - Môi trường
• 2.1.2.5. Hệ thống chính trị
• 2.1.3. Các nhân tố ảnh hưởng đến xây dựng nông thôn mới
• 2.1.4. Các nguồn lực của người dân trong xây dựng nông thôn mới của huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang
• 2.1.5. Cơ sở thực tiễn
• 2.1.5.1. Kết quả triển khai thí điểm xây dựng nông thôn mới tại 11 xã điểm của Ban Bí thư BCH Trung ương Đảng và xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2011-2015 và năm 2016, 2017
• 3. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 3.1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 3.2. Nội dung nghiên cứu
• 3.3. Phương pháp nghiên cứu
• 3.3.1. Phương pháp thu thập số liệu
• 3.3.2. Phương pháp xử lý số liệu
• 3.3.3. Phân tích số liệu
• 3.3.4. Phương pháp tổng hợp, khái quát hoá
• 3.3.5. Phương pháp lấy ý kiến chuyên gia
• 4. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU VÀ THẢO LUẬN
• 4.1. Điều kiện tự nhiên - Kinh tế xã hội huyện Bắc Mê
• 4.1.1. Điều kiện tự nhiên
• 4.1.2. Điều kiện kinh tế - xã hội
• 4.1.3. Đặc điểm 3 xã được chọn mẫu điều tra huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang
• 4.2. Thực trạng xây dựng nông thôn mới của 3 xã: Yên Cường, Đường Hồng, Đường Âm theo bộ tiêu chí năm 2017
• 4.3. Thực trạng huy động nguồn lực về xây dựng nông thôn mới huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang 5 năm, 2013 - 2017
• 4.4. Biện pháp khắc phục
• 4.5. Kết quả thực hiện Chương trình Mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới 5 năm 2013 - 2017 trên địa bàn huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang
• 4.6. Kết quả huy động nguồn lực từ cộng đồng cho Chương trình xây dựng phát triển nông thôn mới của 03 xã: Yên Cường, Đường Hồng, Đường Âm
• 4.7. Sự hiểu biết của người dân và cán bộ xã, thôn về chương trình xây dựng nông thôn mới
• 4.7.1. Tình hình huy động nguồn lực xây dựng NTM ở xã Yên Cường
• 4.7.2. Tình hình huy động nguồn lực xây dựng NTM ở xã Đường Hồng
• 4.7.3. Tình hình huy động nguồn lực xây dựng NTM ở xã Đường Âm
• 4.8. Những đóng góp của người dân và cộng đồng vào chương trình xây dựng NTM
• 4.9. Những khó khăn trong việc huy động nguồn lực cộng đồng vào chương trình xây dựng NTM
• 4.10. Những yếu tố ảnh hưởng huy động nguồn lực của người dân trong xây dựng nông thôn mới huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang
• 4.11. Đề xuất giải pháp huy động nguồn lực của người dân trong xây dựng nông thôn mới
• 4.11.1. Quan điểm, định hướng, mục tiêu
• 4.11.2. Đề xuất giải pháp huy động nguồn lực của người dân trong xây dựng nông thôn mới tại một số xã của huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang
• 5. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Nghiên cứu

Nghiên cứu là nền tảng quan trọng để hiểu rõ thực trạng và đề xuất các giải pháp hiệu quả trong việc huy động nguồn lực dân cho xây dựng nông thôn mới tại Bắc Mê, Hà Giang. Nghiên cứu này tập trung vào việc đánh giá hiện trạng, xác định các yếu tố ảnh hưởng, và đề xuất các biện pháp khắc phục nhằm tăng cường sự tham gia của người dân trong quá trình phát triển nông thôn. Các phương pháp nghiên cứu bao gồm thu thập số liệu, phân tích, và tổng hợp thông tin từ các nguồn khác nhau, đảm bảo tính chính xác và khách quan.

1.1. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu chính là nguồn lực dân và các yếu tố ảnh hưởng đến việc huy động nguồn lực này trong xây dựng nông thôn mới. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các xã phía nam huyện Bắc Mê, Hà Giang, nơi có nhiều thách thức trong việc phát triển nông thôn. Nghiên cứu này cũng xem xét các chính sách và mô hình thực tiễn từ các địa phương khác để rút ra bài học kinh nghiệm.

1.2. Phương pháp nghiên cứu

Phương pháp nghiên cứu bao gồm thu thập số liệu từ các nguồn chính thống, phân tích dữ liệu, và lấy ý kiến chuyên gia. Các phương pháp này giúp đảm bảo tính toàn diện và chính xác của nghiên cứu, từ đó đưa ra các giải pháp phù hợp với thực tiễn địa phương.

II. Giải pháp

Các giải pháp được đề xuất nhằm tăng cường hiệu quả huy động nguồn lực dân trong xây dựng nông thôn mới tại Bắc Mê, Hà Giang. Những giải pháp này tập trung vào việc cải thiện nhận thức của người dân, tăng cường sự tham gia của cộng đồng, và tối ưu hóa quản lý nguồn lực. Các giải pháp cụ thể bao gồm việc nâng cao hiểu biết về chương trình nông thôn mới, tăng cường sự tham gia của người dân trong các hoạt động xây dựng, và cải thiện cơ chế quản lý nguồn lực.

2.1. Nâng cao nhận thức cộng đồng

Một trong những giải pháp quan trọng là nâng cao nhận thức của người dân về ý nghĩa và lợi ích của xây dựng nông thôn mới. Việc này có thể thực hiện thông qua các chiến dịch truyền thông, hội thảo, và các hoạt động tuyên truyền tại địa phương. Khi người dân hiểu rõ mục tiêu và lợi ích của chương trình, họ sẽ tự nguyện tham gia và đóng góp nhiều hơn.

2.2. Tăng cường sự tham gia của người dân

Để tăng cường sự tham gia của người dân, cần có các cơ chế khuyến khích và hỗ trợ cụ thể. Ví dụ, có thể tổ chức các hoạt động cộng đồng, tạo điều kiện cho người dân tham gia vào quá trình quyết định và thực hiện các dự án. Sự tham gia tích cực của người dân sẽ giúp tăng hiệu quả và tính bền vững của các dự án phát triển nông thôn.

III. Huy động nguồn lực

Huy động nguồn lực là yếu tố then chốt trong việc thực hiện thành công các dự án xây dựng nông thôn mới. Nguồn lực này bao gồm cả tài chính, vật chất, và lao động từ cộng đồng dân cư. Việc huy động hiệu quả đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa chính quyền địa phương và người dân, cũng như việc áp dụng các cơ chế quản lý minh bạch và hiệu quả.

3.1. Quản lý nguồn lực hiệu quả

Quản lý nguồn lực hiệu quả đòi hỏi sự minh bạch và công bằng trong việc phân bổ và sử dụng các nguồn lực. Cần có các cơ chế giám sát và đánh giá thường xuyên để đảm bảo rằng các nguồn lực được sử dụng đúng mục đích và mang lại hiệu quả cao nhất. Điều này sẽ giúp tăng niềm tin của người dân và khuyến khích họ tiếp tục đóng góp.

3.2. Đóng góp cộng đồng

Sự đóng góp cộng đồng không chỉ giới hạn ở tiền mặt mà còn bao gồm cả lao động và vật chất. Việc huy động các nguồn lực này cần được thực hiện một cách linh hoạt, phù hợp với điều kiện và khả năng của từng hộ gia đình. Các hình thức đóng góp cần được đa dạng hóa để phù hợp với nhu cầu và điều kiện cụ thể của địa phương.

IV. Xây dựng nông thôn mới

Xây dựng nông thôn mới là một quá trình toàn diện, bao gồm cả phát triển kinh tế, văn hóa, và cơ sở hạ tầng. Tại Bắc Mê, Hà Giang, việc xây dựng nông thôn mới đòi hỏi sự kết hợp giữa các chính sách hỗ trợ từ nhà nước và sự tham gia tích cực của cộng đồng dân cư. Các tiêu chí xây dựng nông thôn mới bao gồm cải thiện cơ sở hạ tầng, nâng cao thu nhập, và bảo vệ môi trường.

4.1. Phát triển cơ sở hạ tầng

Phát triển cơ sở hạ tầng là một trong những tiêu chí quan trọng trong xây dựng nông thôn mới. Các dự án cơ sở hạ tầng bao gồm xây dựng đường giao thông, hệ thống thủy lợi, và các công trình công cộng khác. Việc phát triển cơ sở hạ tầng không chỉ cải thiện điều kiện sống của người dân mà còn thúc đẩy phát triển kinh tế nông thôn.

4.2. Bảo vệ môi trường

Bảo vệ môi trường là một yếu tố không thể thiếu trong xây dựng nông thôn mới. Các biện pháp bảo vệ môi trường bao gồm quản lý chất thải, bảo vệ nguồn nước, và phát triển các mô hình sản xuất bền vững. Việc này không chỉ giúp cải thiện chất lượng cuộc sống mà còn đảm bảo sự phát triển lâu dài của địa phương.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Chương trình Mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới (NTM) đã trở thành một trong những chính sách trọng điểm của Việt Nam nhằm phát triển kinh tế - xã hội vùng nông thôn, đặc biệt tại các địa phương miền núi phía Bắc. Huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang, với diện tích tự nhiên 85.606,5 ha và dân số khoảng 10.100 người, gồm 14 dân tộc, đang đối mặt với nhiều thách thức trong việc huy động nguồn lực của người dân để xây dựng NTM. Mục tiêu nghiên cứu của luận văn là đánh giá thực trạng huy động nguồn lực của người dân trong xây dựng NTM tại ba xã phía Nam huyện Bắc Mê gồm Yên Cường, Đường Hồng và Đường Âm, xác định các yếu tố ảnh hưởng, khó khăn và đề xuất giải pháp phù hợp trong giai đoạn 2013-2017.

Nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc cung cấp cơ sở khoa học cho các chính sách phát triển nông thôn bền vững tại Hà Giang và các tỉnh miền núi phía Bắc. Qua đó, góp phần nâng cao hiệu quả huy động nguồn lực nội tại, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội, cải thiện đời sống vật chất và tinh thần của người dân, đồng thời giảm thiểu sự chênh lệch phát triển giữa các vùng. Nghiên cứu tập trung vào 19 tiêu chí xây dựng NTM theo quy định của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, với phạm vi khảo sát cụ thể tại ba xã đại diện cho điều kiện kinh tế - xã hội và tự nhiên của huyện Bắc Mê.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn dựa trên hai khung lý thuyết chính: lý thuyết phát triển nông thôn mới và lý thuyết huy động nguồn lực cộng đồng. Lý thuyết phát triển nông thôn mới nhấn mạnh sự phát triển toàn diện, bền vững về kinh tế, văn hóa, xã hội và môi trường, với vai trò chủ thể của người dân trong xây dựng và quản lý. Lý thuyết huy động nguồn lực cộng đồng tập trung vào việc khai thác các nguồn lực nội tại như tiền mặt, lao động, đất đai và ý kiến đóng góp của người dân nhằm tạo sự đồng thuận và phát huy sức mạnh tập thể.

Các khái niệm chính bao gồm:

• Nguồn lực của người dân: bao gồm tiền mặt, ngày công lao động, đất đai hiến tặng và các đóng góp vật chất khác.
• Tiêu chí xây dựng NTM: 19 tiêu chí quốc gia về quy hoạch, hạ tầng, kinh tế, văn hóa, môi trường và hệ thống chính trị.
• Huy động nguồn lực xã hội hóa: sự phối hợp giữa Nhà nước, doanh nghiệp và cộng đồng dân cư trong đầu tư phát triển.
• Vai trò của hệ thống chính trị cơ sở: Ban chỉ đạo, Ban quản lý và các tổ chức đoàn thể trong vận động và quản lý nguồn lực.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp kết hợp giữa thu thập số liệu sơ cấp và thứ cấp. Số liệu thứ cấp được thu thập từ các báo cáo của Bộ NN&PTNT, UBND huyện Bắc Mê, các tài liệu quy hoạch và báo cáo tổng kết chương trình xây dựng NTM giai đoạn 2013-2017. Số liệu sơ cấp được thu thập qua khảo sát thực địa tại ba xã Yên Cường, Đường Hồng và Đường Âm với cỡ mẫu 90 hộ dân (30 hộ/xã) và 35 cán bộ xã, thôn, sử dụng phương pháp chọn mẫu ngẫu nhiên phân tầng nhằm đảm bảo tính đại diện.

Phân tích số liệu được thực hiện bằng phần mềm SPSS và Excel, bao gồm tính toán các chỉ tiêu thống kê mô tả, phân tích so sánh giữa các năm và các xã. Phương pháp so sánh được áp dụng để đánh giá sự thay đổi của các chỉ tiêu kinh tế - xã hội và mức độ huy động nguồn lực qua các năm. Ngoài ra, phương pháp phỏng vấn sâu với các chuyên gia và cán bộ quản lý được sử dụng để thu thập ý kiến định tính, giúp làm rõ nguyên nhân và đề xuất giải pháp.

Timeline nghiên cứu tập trung vào giai đoạn 2013-2017, với khảo sát sơ cấp thực hiện năm 2017 nhằm đánh giá thực trạng và hiệu quả huy động nguồn lực trong xây dựng NTM tại địa phương.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Hiện trạng huy động nguồn lực của người dân: Trong giai đoạn 2013-2017, huyện Bắc Mê huy động được hơn 1.244 triệu đồng tiền mặt, 6.141 ngày công lao động và 20.333 m² đất hiến tặng cho các công trình xây dựng NTM. Cụ thể, xã Minh Sơn đóng góp 220 triệu đồng và 1.573 ngày công lao động; xã Đường Hồng có 13 hộ hiến 14.450 m² đất; xã Phú Nam đóng góp 33,5 triệu đồng và 176 ngày công lao động. Tỷ lệ đóng góp tiền mặt bình quân/hộ tại ba xã nghiên cứu đạt khoảng 1,5 triệu đồng, với sự tham gia của 90% hộ dân.

2. Tình hình phát triển kinh tế - xã hội: Giá trị sản xuất nông lâm nghiệp, thủy sản năm 2017 đạt 780,15 tỷ đồng, tăng 40% so với năm 2013. Thu nhập bình quân đầu người năm 2017 đạt 21,1 triệu đồng, tăng 56% so với năm 2013. Tỷ lệ hộ nghèo giảm từ 36,55% năm 2013 xuống còn 35,42% năm 2017, tuy còn cao nhưng có xu hướng giảm. Tỷ lệ lao động phi nông nghiệp chiếm 7,06%, cho thấy sự chuyển dịch cơ cấu kinh tế.

3. Thực trạng cơ sở hạ tầng và dịch vụ xã hội: 100% tuyến đường liên xã được nhựa hóa hoặc bê tông hóa, nhưng đường trục thôn, xóm và đường nội đồng chưa đạt tiêu chuẩn cứng hóa (0%). 100% xã có nhà văn hóa, tuy nhiên diện tích và chất lượng nhà văn hóa còn hạn chế, chủ yếu là nhà gỗ cấp 4. Tỷ lệ nhà kiên cố đạt 49%, nhà tạm, dột nát chiếm 7%. Hệ thống thủy lợi còn nhiều khó khăn do địa hình phức tạp, chưa hoàn chỉnh.

4. Yếu tố ảnh hưởng huy động nguồn lực: Nhận thức của người dân về chương trình NTM còn hạn chế, đặc biệt tại các vùng dân tộc thiểu số. Sự phân bố dân cư phân tán, điều kiện kinh tế khó khăn, trình độ dân trí thấp và hạn chế về hạ tầng giao thông, thủy lợi là những rào cản lớn. Vai trò lãnh đạo, chỉ đạo của cấp ủy, chính quyền và sự phối hợp của các tổ chức đoàn thể chưa đồng bộ, ảnh hưởng đến hiệu quả huy động nguồn lực.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu cho thấy việc huy động nguồn lực của người dân trong xây dựng NTM tại huyện Bắc Mê đã đạt được những thành tựu nhất định, góp phần nâng cao cơ sở hạ tầng và đời sống người dân. Tuy nhiên, tỷ lệ đóng góp tiền mặt và ngày công lao động còn thấp so với yêu cầu, đặc biệt là ở các xã miền núi có điều kiện kinh tế khó khăn. So với các nghiên cứu tại các huyện miền núi phía Bắc khác, mức độ tham gia của người dân tại Bắc Mê còn hạn chế do nhiều yếu tố khách quan và chủ quan.

Việc đầu tư phát triển hạ tầng giao thông, thủy lợi và nhà văn hóa chưa đồng bộ làm giảm hiệu quả huy động nguồn lực. Các biểu đồ so sánh tỷ lệ đường giao thông cứng hóa, tỷ lệ nhà kiên cố và mức đóng góp của người dân qua các năm sẽ minh họa rõ nét sự chênh lệch này. Ngoài ra, sự phân tán dân cư và đa dạng dân tộc đòi hỏi các giải pháp vận động phù hợp với đặc thù từng vùng.

Kết quả cũng khẳng định vai trò quan trọng của công tác tuyên truyền, vận động và sự vào cuộc quyết liệt của hệ thống chính trị cơ sở trong huy động nguồn lực. So với các huyện khác trong tỉnh Hà Giang, Bắc Mê cần tăng cường hơn nữa sự phối hợp giữa các cấp, các tổ chức đoàn thể và người dân để nâng cao hiệu quả chương trình.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường công tác tuyên truyền, vận động người dân: Sử dụng đa dạng hình thức truyền thông, tập huấn nâng cao nhận thức về mục đích, ý nghĩa và lợi ích của xây dựng NTM. Mục tiêu tăng tỷ lệ hộ dân tham gia đóng góp tiền mặt và ngày công lên ít nhất 80% trong vòng 2 năm tới. Chủ thể thực hiện là Ban chỉ đạo xây dựng NTM các cấp phối hợp với các tổ chức đoàn thể.

2. Phát huy vai trò của hệ thống chính trị cơ sở: Rà soát, phân công rõ trách nhiệm cho từng thành viên Ban chỉ đạo, Ban quản lý xây dựng NTM từ xã đến thôn, đảm bảo công khai, minh bạch trong quản lý nguồn lực. Thực hiện kiểm tra, giám sát định kỳ hàng quý để kịp thời điều chỉnh. Chủ thể là UBND huyện, xã và các tổ chức chính trị - xã hội.

3. Đẩy mạnh xã hội hóa và huy động nguồn lực từ doanh nghiệp: Khuyến khích doanh nghiệp địa phương tham gia đầu tư xây dựng hạ tầng, hỗ trợ vật liệu xây dựng và tài chính. Xây dựng cơ chế ưu đãi, hợp tác công - tư trong vòng 3 năm tới. Chủ thể là UBND tỉnh, huyện và các doanh nghiệp.

4. Nâng cấp cơ sở hạ tầng thiết yếu: Ưu tiên đầu tư hoàn thiện hệ thống giao thông nội đồng, thủy lợi và nhà văn hóa theo tiêu chuẩn quốc gia. Mục tiêu đạt 60% đường trục thôn, xóm được cứng hóa trong 5 năm. Chủ thể là các cấp chính quyền và các nhà tài trợ.

5. Phát triển mô hình sản xuất liên kết và đào tạo nghề: Tăng cường hỗ trợ các hợp tác xã, mô hình “cánh đồng lớn” và đào tạo nghề cho lao động nông thôn nhằm nâng cao thu nhập, giảm nghèo bền vững. Mục tiêu tăng thu nhập bình quân đầu người lên 30 triệu đồng/năm trong 5 năm. Chủ thể là Sở NN&PTNT, UBND huyện và các tổ chức đào tạo.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý nhà nước về phát triển nông thôn: Giúp xây dựng chính sách, kế hoạch huy động nguồn lực phù hợp với đặc thù địa phương, nâng cao hiệu quả chương trình xây dựng NTM.

2. Các nhà nghiên cứu và học viên cao học ngành phát triển nông thôn, kinh tế nông nghiệp: Cung cấp cơ sở lý thuyết và thực tiễn về huy động nguồn lực cộng đồng, phương pháp nghiên cứu và phân tích số liệu.

3. Lãnh đạo và cán bộ các xã, huyện miền núi: Tham khảo các giải pháp vận động người dân, tổ chức thực hiện xây dựng NTM hiệu quả, đặc biệt trong điều kiện kinh tế khó khăn và đa dân tộc.

4. Các tổ chức phi chính phủ, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực phát triển nông thôn: Hỗ trợ xây dựng mô hình hợp tác, đầu tư phát triển hạ tầng và nâng cao năng lực cộng đồng.

Câu hỏi thường gặp

1. Làm thế nào để huy động hiệu quả nguồn lực của người dân trong xây dựng NTM?
   Hiệu quả huy động nguồn lực phụ thuộc vào công tác tuyên truyền, vận động, sự minh bạch trong quản lý và vai trò chủ thể của người dân. Ví dụ, tại Bắc Mê, việc tổ chức các buổi họp dân và công khai tài chính đã giúp tăng tỷ lệ đóng góp lên 90%.

2. Những khó khăn chính trong huy động nguồn lực tại các xã miền núi là gì?
   Khó khăn gồm điều kiện kinh tế thấp, dân trí hạn chế, địa hình phức tạp, phân tán dân cư và thiếu hạ tầng giao thông. Điều này làm giảm khả năng tham gia đóng góp và lao động của người dân.

3. Vai trò của hệ thống chính trị cơ sở trong xây dựng NTM như thế nào?
   Hệ thống chính trị cơ sở là cầu nối giữa Nhà nước và người dân, chịu trách nhiệm vận động, tổ chức thực hiện và giám sát các hoạt động xây dựng NTM. Sự quyết liệt và đồng bộ của các cấp chính quyền là yếu tố quyết định thành công.

4. Làm sao để doanh nghiệp tham gia nhiều hơn vào xây dựng NTM?
   Cần xây dựng cơ chế ưu đãi, khuyến khích đầu tư, phối hợp công - tư và tạo môi trường thuận lợi cho doanh nghiệp tham gia. Ví dụ, một số doanh nghiệp tại Hà Giang đã hỗ trợ vật liệu xây dựng và tài chính cho các công trình hạ tầng.

5. Các giải pháp nâng cao thu nhập cho người dân trong xây dựng NTM là gì?
   Phát triển mô hình sản xuất liên kết, đào tạo nghề, ứng dụng công nghệ cao và xây dựng chuỗi giá trị nông sản an toàn. Tại Bắc Mê, mô hình “cánh đồng lớn” và liên kết hợp tác xã đã giúp tăng thu nhập bình quân lên 21 triệu đồng/người/năm.

Kết luận

• Huyện Bắc Mê đã huy động được nguồn lực đáng kể từ người dân, góp phần phát triển cơ sở hạ tầng và nâng cao đời sống trong xây dựng NTM giai đoạn 2013-2017.
• Thu nhập bình quân đầu người tăng 56%, tỷ lệ hộ nghèo giảm nhẹ nhưng vẫn còn nhiều thách thức về kinh tế và hạ tầng.
• Các yếu tố như nhận thức người dân, điều kiện địa lý, vai trò lãnh đạo và phối hợp tổ chức ảnh hưởng lớn đến hiệu quả huy động nguồn lực.
• Cần tăng cường công tác tuyên truyền, phát huy vai trò hệ thống chính trị cơ sở, đẩy mạnh xã hội hóa và nâng cấp hạ tầng thiết yếu.
• Đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả huy động nguồn lực, góp phần hoàn thành mục tiêu xây dựng NTM bền vững tại Bắc Mê trong giai đoạn tiếp theo.

Các cấp chính quyền và tổ chức liên quan cần triển khai ngay các giải pháp đề xuất, đồng thời tổ chức đánh giá định kỳ để điều chỉnh phù hợp. Để biết thêm chi tiết và áp dụng hiệu quả, quý độc giả và cán bộ quản lý có thể tham khảo toàn bộ luận văn.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1 TỔNG QUAN TÀI LIỆU 1. Nông thôn mới 1. Khái niệm nông thôn mới Là nông thôn mà trong đời sống vật chất, văn hoá, tinh thần của người dân không ngừng được nâng cao, giảm dần sự cách biệt giữa nông thôn và thành thị. Nông dân được đào tạo, tiếp thu các tiến bộ kỹ thuật tiên tiến, có bản lĩnh chính trị vững vàng, đóng vai trò làm chủ nông thôn mới (Nguồn: Bộ NN&PTNT, năm 2017).

Nông thôn mới có kinh tế phát triển toàn diện, bền vững, cơ sở hạ tầng được xây dựng đồng bộ, hiện đại, phát triển theo quy hoạch, gắn kết hợp lý giữa nông nghiệp với công nghiệp, dịch vụ và đô thị. Nông thôn ổn định, giàu bản sắc văn hoá dân tộc, môi trường sinh thái được bảo vệ. Sức mạnh của hệ thống chính trị được nâng cao, đảm bảo giữ vững an ninh chính trị và trật tự xã hội (Nguồn: Bộ NN&PTNT, năm 2017) * Xây dựng nông thôn mới: Xây dựng nông thôn mới là cuộc cách mạng và cuộc vận động lớn để cộng đồng dân cư ở nông thôn đồng lòng xây dựng thôn, xã, gia đình của mình khang trang, sạch đẹp; phát triển sản xuất toàn diện (nông nghiệp, công nghiệp, dịch vụ); có nếp sống văn hoá, môi trường và an ninh nông thôn được đảm bảo; thu nhập, đời sống vật chất, tinh thần của người dân được nâng cao (Nguồn: Bộ NN&PTNT, năm 2017). Xây dựng nông thôn mới là sự nghiệp cách mạng của toàn Đảng, toàn dân, của cả hệ thống chính trị.

Nông thôn mới không chỉ là vấn đề kinh tế - xã hội, mà là vấn đề kinh tế - chính trị tổng hợp (Nguồn: Bộ NN&PTNT, năm 2017). Xây dựng nông thôn mới giúp cho nông dân có niềm tin, trở nên tích cực, chăm chỉ, đoàn kết giúp đỡ nhau xây dựng nông thôn phát triển giàu đẹp, dân chủ, văn minh (Nguồn: Bộ NN&PTNT, năm 2017). Nội dung và tiêu chí xây dựng nông thôn mới a, Quy hoạch xây dựng nông thôn mới: * Tiêu chí 1: Quy hoạch. - Có quy hoạch chung xây dựng xã được phê duyệt và được công bố công khai đúng thời hạn.

- Ban hành quy định quản lý quy hoạch chung xây dựng xã và tổ chức thực hiện theo quy hoạch. b, Hạ tầng kinh tế - xã hội * Tiêu chí 2: Giao thông - Đường xã và đường từ trung tâm xã đến đường huyện được nhựa hóa hoặc bê tông hóa, đảm bảo ô tô đi lại thuận tiện quanh năm. - Đường trục thôn, bản, ấp và đường liên thôn, bản, ấp ít nhất được cứng hóa, đảm bảo ô tô đi lại thuận tiện quanh năm. - Đường ngõ, xóm sạch và không lầy lội vào mùa mưa.

- Đường trục chính nội đồng đảm bảo vận chuyển hàng hóa thuận tiện quanh năm. * Tiêu chí 3: Thủy lợi - Tỷ lệ diện tích đất sản xuất nông nghiệp được tưới và tiêu nước chủ động đạt từ 80% trở lên. - Đảm bảo đủ điều kiện đáp ứng yêu cầu dân sinh và theo quy định về phòng chống thiên tai tại chỗ. * Tiêu chí 4: Điện - Hệ thống điện đạt chuẩn.

- Tỷ lệ hộ sử dụng điện thường xuyên, an toàn từ các nguồn. * Tiêu chí 5: Trường học - Tỷ lệ trường học các cấp: mầm non, mẫu giáo, tiểu học, trung học cơ sở có cơ sở vật chất và thiết bị dạy học đạt chuẩn quốc gia. * Tiêu chí 6: Cơ sở vật chất văn hóa - Xã có nhà văn hóa hoặc hội trường đa năng và sân thể thao phục vụ sinh hoạt văn hóa, thể thao của toàn xã. e 5 - Xã có điểm vui chơi, giải trí và thể thao cho trẻ em và người cao tuổi theo quy định.

- Tỷ lệ thôn, bản, ấp có nhà văn hóa hoặc nơi sinh hoạt văn hóa, thể thao phục vụ cộng đồng. * Tiêu chí 7: Cơ sở hạ tầng thương mại nông thôn - Xã có chợ nông thôn hoặc nơi mua bán, trao đổi hàng hóa. * Tiêu chí 8: Thông tin và Truyền thông - Xã có điểm phục vụ bưu chính. - Xã có dịch vụ viễn thông, internet.

- Xã có đài truyền thanh và hệ thống loa đến các thôn - Xã có ứng dụng công nghệ thông tin trong công tác quản lý, điều hành * Tiêu chí 9: Nhà ở dân cư - Nhà tạm, dột nát - Tỷ lệ hộ có nhà ở đạt tiêu chuẩn theo quy định c, Kinh tế và tổ chức sản xuất * Tiêu chí 10: Thu nhập - Thu nhập bình quân đầu người khu vực nông thôn đến năm 2020 (triệu đồng/người) * Tiêu chí 11: Hộ nghèo - Tỷ lệ hộ nghèo đa chiều giai đoạn 2016-2020 * Tiêu chí 12: Lao động có việc làm - Tỷ lệ người có việc làm trên dân số trong độ tuổi lao động có khả năng tham gia lao động * Tiêu chí 13: Tổ chức sản xuất - Xã có hợp tác xã hoạt động theo đúng quy định của Luật Hợp tác xã năm 2012 - Xã có mô hình liên kết sản xuất gắn với tiêu thụ nông sản chủ lực đảm bảo bền vững e 6 d, Văn hóa - xã hội - Môi trường * Tiêu chí 14: Giáo dục và Đào tạo - Phổ cập giáo dục mầm non cho trẻ 5 tuổi, xóa mù chữ, phổ cập giáo dục tiểu học đúng độ tuổi; phổ cập giáo dục trung học cơ sở. - Tỷ lệ học sinh tốt nghiệp trung học cơ sở được tiếp tục học trung học (phổ thông, bổ túc, trung cấp) - Tỷ lệ lao động có việc làm qua đào tạo * Tiêu chí 15: Y tế - Tỷ lệ người dân tham gia bảo hiểm y tế - Xã đạt tiêu chí quốc gia về y tế - Tỷ lệ trẻ em dưới 5 tuổi bị suy dinh dưỡng thể thấp còi (chiều cao theo tuổi) * Tiêu chí 16: Văn hóa - Tỷ lệ thôn, bản, ấp đạt tiêu chuẩn văn hóa theo quy định * Tiêu chí 17: Môi trường và an toàn thực phẩm - Tỷ lệ hộ được sử dụng nước hợp vệ sinh và nước sạch theo quy định - Tỷ lệ cơ sở sản xuất - kinh doanh, nuôi trồng thủy sản, làng nghề đảm bảo quy định về bảo vệ môi trường - Xây dựng cảnh quan, môi trường xanh - sạch - đẹp, an toàn - Mai táng phù hợp với quy định và theo quy hoạch -. Chất thải rắn trên địa bàn và nước thải khu dân cư tập trung, cơ sở sản xuất - kinh doanh được thu gom, xử lý theo quy định - Tỷ lệ hộ có nhà tiêu, nhà tắm, bể chứa nước sinh hoạt hợp vệ sinh và đảm bảo 3 sạch - Tỷ lệ hộ chăn nuôi có chuồng trại chăn nuôi đảm bảo vệ sinh môi trường - Tỷ lệ hộ gia đình và cơ sở sản xuất, kinh doanh thực phẩm tuân thủ các quy định về đảm bảo an toàn thực phẩm f, Hệ thống chính trị. * Tiêu chí 18: Hệ thống chính trị và tiếp cận pháp luật - Cán bộ, công chức xã đạt chuẩn - Có đủ các tổ chức trong hệ thống chính trị cơ sở theo quy định e 7 - Đảng bộ, chính quyền xã đạt tiêu chuẩn "trong sạch, vững mạnh" - Tổ chức chính trị - xã hội của xã đạt loại khá trở lên - Xã đạt chuẩn tiếp cận pháp luật theo quy định - Đảm bảo bình đẳng giới và phòng chống bạo lực gia đình; bảo vệ và hỗ trợ những người dễ bị tổn thương trong các lĩnh vực của gia đình và đời sống xã hội * Tiêu chí 19: Quốc phòng và An ninh - Xây dựng lực lượng dân quân “vững mạnh, rộng khắp” và hoàn thành các chỉ tiêu quốc phòng - Xã đạt chuẩn an toàn về an ninh, trật tự xã hội và đảm bảo bình yên: không có khiếu kiện đông người kéo dài; không để xảy ra trọng án; tội phạm và tệ nạn xã hội (ma túy, trộm cắp, cờ bạc, nghiện hút) được kiềm chế, giảm liên tục so với các năm trước 1.

Các nhân tố ảnh hưởng đến xây dựng nông thôn mới Trong quá trình xây dựng nông thôn mới thường bị ảnh hưởng các nhân tố đó là: - Những nhân tố thuộc về điều kiện tự nhiên. - Quá trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn làm thay đổi, biến dạng, chia nhỏ các đơn vị sản xuất nông nghiệp, làm giảm tỷ trọng nông nghiệp, lao động các ngành phi nông nghiệp tăng lên, ngành công nghiệp, dịch vụ đã thu hút một lượng khá lớn lao động nông thôn, làm cho bộ mặt nông thôn chuyển biến nhanh chóng, đạt ra nhiều vấn đề về kinh tế, văn hóa, xã hội nông thôn. - Các chính sách của Đảng và nhà nước về nông nghiệp, nông dân, nông thôn. - Đặc điểm tâm lý và văn hóa và đội ngũ cán bộ lãnh đạo cơ sở.

Các nguồn lực của người dân trong xây dựng nông thôn mới của huyện Bắc Mê, tỉnh Hà Giang Tổ chức đóng góp được 1.244,115 triệu đồng tiền mặt, và 6.141 ngày công lao động làm đường bê tông nông thôn, đổ bê tông sân trường học, nhân dân hiến được 20.333m2 đất… Điển hình như xã Minh Sơn có 55 hộ dân đóng góp 220,0 triệu đồng mua dây kéo điện về thôn Lùng Thóa và 31,0 triệu đồng để mua vật liệu làm đường giao thông nông thôn, đóng góp 1.573 ngày công làm đường giao thông nông thôn, có 02 hộ hiến 720 m2 đất để làm điểm trường thôn Lùng Quốc; Xã Đường Hồng có 13 hộ hiến 14.450m2 đất để làm đường giao thông, điểm trường e 8 học, nhà VH thôn, sân thể thao thôn; Xã Lạc Nông nhân dân đóng góp 130,0 triệu đồng tiền mặt để kéo điện tại nhóm hộ thôn Nà Pâu và đóng góp 720 ngày công lao động làm đường; Xã Phú Nam nhân dân đã đóng góp 33,5 triệu đồng tiền mặt và đóng góp 176 ngày công lao động làm đường giao thông nông thôn (Nguồn: Phòng nông nghiệp và phát triển nông thôn Huyện Bắc Mê).) Nhờ làm tốt công tác truyền thông, thông tin tuyên truyền, vận động nên người dân hiểu rõ được mục đích, ý nghĩa của Chương trình NTM, từ đó người dân đã tự nguyện hiến dất, đóng góp tiền mặt và tham gia ngày công lao động để xây dựng cơ sở hạ tầng phục vụ sản xuất và dân sinh tại các xã; đã xây dựng được nhiều mô hình điển hình trong các phong trào, góp phần tích cực trong công tác xóa đói, giảm nghèo, xây dựng cơ sở hạ tầng phục vụ sản xuất và đời sống nhân dân, xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư, bảo vệ môi trường nông thôn, giữ gìn an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội. Cơ sở thực tiễn 1.