Luận văn thạc sĩ về tội mua bán người dưới 16 tuổi trong Bộ luật hình sự Việt Nam 2015

Luận văn thạc sĩ luật học nghiên cứu vnu ls tội mua bán người dưới 16 tuổi trong bộ luật hình sự việt nam năm 2015 trên cơ sở thực tiễn, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên

• Tác giả: Trịnh Hồng Quang
• Người hướng dẫn: TS. Phạm Mạnh Hùng
• Trường học: Đại Học Quốc Gia Hà Nội
• Chuyên ngành: Luật Hình Sự Và Tố Tụng Hình Sự
• Đề tài: Tội Mua Bán Ngƣời Dƣới 16 Tuổi Trong Bộ Luật Hình Sự Việt Nam Năm 2015 (Trên Cơ Sở Thực Tiễn Địa Bàn Tỉnh Quảng Ninh)
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2020
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• 1. CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ CHUNG VỀ TỘI MUA BÁN NGƯỜI DƯỚI 16 TUỔI
• 1.1. Khái niệm tội mua bán người dưới 16 tuổi và sự cần thiết của việc quy định tội phạm này trong Luật hình sự Việt Nam
• 1.2. Khái niệm tội mua bán người dưới 16 tuổi trong Luật hình sự Việt Nam
• 1.3. Khái quát quá trình hình thành và phát triển của tội mua bán người dưới 16 tuổi trong pháp luật hình sự Việt Nam từ năm 1945 đến trước khi có BLHS năm 2015
• 1.3.1. Giai đoạn trước khi có BLHS năm 1985
• 1.3.2. Quy định về tội mua bán trẻ em trong BLHS năm 1985
• 1.3.3. Quy định về tội mua bán trẻ em trong BLHS năm 1999 (sửa đổi, bổ sung năm 2009)
• 1.3.4. Quy định về tội mua bán người dưới 16 tuổi trong pháp luật hình sự một số nước trên thế giới
• 1.3.4.1. BLHS nước Cộng hòa nhân dân Trung Hoa
• 1.3.4.2. BLHS Liên bang Nga
• 1.3.4.3. Luật hình sự Campuchia
• 1.3.4.4. Luật hình sự Thái Lan
• 1.4. KẾT LUẬN CHƯƠNG 1
• 2. CHƯƠNG 2: QUY ĐỊNH VỀ TỘI MUA BÁN NGƯỜI DƯỚI 16 TUỔI TRONG BỘ LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM NĂM 2015 VÀ THỰC TIỄN XÉT XỬ TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH QUẢNG NINH
• 2.1. Hình phạt đối với người phạm tội mua bán người dưới 16 tuổi quy định trong BLHS Việt Nam năm 2015
• 2.2. Thực tiễn xét xử tội mua bán người dưới 16 tuổi trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh
• 2.3. Tình hình xét xử
• 2.4. Một số hạn chế và vướng mắc trong hoạt động xét xử đối với tội mua bán người dưới 16 tuổi
• 2.5. Nguyên nhân của những tồn tại, hạn chế và vướng mắc trong hoạt động xét xử tội mua bán người dưới 16 tuổi trên địa bàn tỉnh Quảng Ninh
• 2.6. KẾT LUẬN CHƯƠNG 2
• 3. CHƯƠNG 3: TIẾP TỤC HOÀN THIỆN PHÁP LUẬT VÀ MỘT SỐ GIẢI PHÁP NÂNG CAO HIỆU QUẢ ÁP DỤNG QUY ĐỊNH CỦA BỘ LUẬT HÌNH SỰ VIỆT NAM VỀ TỘI MUA BÁN NGƯỜI DƯỚI 16 TUỔI
• 3.1. Kiến nghị hoàn thiện quy định của Bộ luật hình sự về tội mua bán người dưới 16 tuổi
• 3.2. Một số giải pháp nâng cao hiệu quả áp dụng quy định của Bộ luật hình sự Việt Nam về tội mua bán người dưới 16 tuổi và các tội phạm khác có liên quan
• 3.2.1. Tiếp tục kiện toàn tổ chức bộ máy TAND
• 3.2.2. Nâng cao năng lực, trình độ của đội ngũ cán bộ Tòa Án
• 3.2.3. Phát triển kinh tế - xã hội
• 3.2.4. Tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật
• 3.2.5. Tăng cường hợp tác quốc tế trong đấu tranh phòng, chống tội phạm mua bán người dưới 16 tuổi
• 3.3. KẾT LUẬN CHƯƠNG 3
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về tội mua bán người dưới 16 tuổi theo Bộ luật hình sự Việt Nam 2015

Tội mua bán người dưới 16 tuổi là một trong những vấn đề nghiêm trọng trong xã hội hiện nay. Theo Bộ luật hình sự Việt Nam năm 2015, tội này được quy định rõ ràng nhằm bảo vệ quyền lợi của trẻ em. Tình hình tội phạm này đang diễn biến phức tạp, đặc biệt tại các tỉnh biên giới như Quảng Ninh. Việc nghiên cứu và hiểu rõ về tội mua bán người dưới 16 tuổi là cần thiết để có những biện pháp phòng ngừa và xử lý hiệu quả.

1.1. Khái niệm tội mua bán người dưới 16 tuổi trong pháp luật Việt Nam

Tội mua bán người dưới 16 tuổi được định nghĩa là hành vi mua bán, trao đổi trẻ em với mục đích bóc lột sức lao động hoặc tình dục. Theo quy định tại Điều 150 Bộ luật hình sự 2015, hành vi này không chỉ vi phạm pháp luật mà còn xâm phạm nghiêm trọng đến quyền con người và quyền trẻ em.

1.2. Tình hình tội phạm mua bán người dưới 16 tuổi tại Quảng Ninh

Quảng Ninh là một trong những tỉnh có tình hình tội phạm mua bán người dưới 16 tuổi diễn biến phức tạp. Các đối tượng phạm tội thường lợi dụng sự thiếu hiểu biết và hoàn cảnh khó khăn của gia đình để lừa gạt trẻ em. Số liệu thống kê cho thấy, từ năm 2015 đến 2018, số vụ án mua bán người dưới 16 tuổi tại đây có xu hướng gia tăng.

II. Vấn đề và thách thức trong việc xử lý tội mua bán người dưới 16 tuổi

Việc xử lý tội mua bán người dưới 16 tuổi gặp nhiều thách thức. Các cơ quan chức năng phải đối mặt với nhiều khó khăn trong việc điều tra, truy tố và xét xử. Thực tế cho thấy, nhiều vụ án không được xử lý kịp thời, dẫn đến tình trạng tội phạm gia tăng.

2.1. Những khó khăn trong công tác điều tra tội phạm

Công tác điều tra tội mua bán người dưới 16 tuổi gặp nhiều khó khăn do tính chất phức tạp của tội phạm. Nhiều vụ án có tổ chức chặt chẽ, các đối tượng thường sử dụng các thủ đoạn tinh vi để che giấu hành vi phạm tội.

2.2. Hạn chế trong quy định pháp luật về tội mua bán người

Mặc dù Bộ luật hình sự 2015 đã có những quy định rõ ràng về tội mua bán người dưới 16 tuổi, nhưng vẫn còn nhiều điểm chưa chặt chẽ. Điều này dẫn đến việc khó khăn trong việc định tội danh và quyết định hình phạt cho các đối tượng phạm tội.

III. Phương pháp và giải pháp nâng cao hiệu quả phòng chống tội mua bán người

Để nâng cao hiệu quả phòng chống tội mua bán người dưới 16 tuổi, cần áp dụng nhiều phương pháp và giải pháp đồng bộ. Việc tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục pháp luật là rất quan trọng.

3.1. Tăng cường công tác tuyên truyền giáo dục pháp luật

Cần đẩy mạnh công tác tuyên truyền về tội mua bán người dưới 16 tuổi để nâng cao nhận thức của cộng đồng. Các chương trình giáo dục pháp luật nên được triển khai rộng rãi, đặc biệt tại các vùng nông thôn và miền núi.

3.2. Cải thiện quy định pháp luật về tội mua bán người

Cần xem xét, sửa đổi các quy định pháp luật liên quan đến tội mua bán người dưới 16 tuổi để đảm bảo tính chặt chẽ và khả thi trong thực tiễn. Việc này sẽ giúp nâng cao hiệu quả trong công tác điều tra và xử lý tội phạm.

IV. Ứng dụng thực tiễn và kết quả nghiên cứu về tội mua bán người

Nghiên cứu về tội mua bán người dưới 16 tuổi không chỉ mang lại giá trị lý luận mà còn có ý nghĩa thực tiễn. Các kết quả nghiên cứu sẽ giúp các cơ quan chức năng có cơ sở để cải thiện công tác phòng chống tội phạm.

4.1. Kết quả nghiên cứu từ thực tiễn xét xử tại Quảng Ninh

Thực tiễn xét xử các vụ án mua bán người dưới 16 tuổi tại Quảng Ninh cho thấy nhiều hạn chế trong việc áp dụng pháp luật. Các vụ án thường gặp khó khăn trong việc thu thập chứng cứ và xác định tội danh.

4.2. Đề xuất giải pháp từ kết quả nghiên cứu

Dựa trên kết quả nghiên cứu, cần đề xuất các giải pháp cụ thể nhằm nâng cao hiệu quả phòng chống tội mua bán người dưới 16 tuổi. Các giải pháp này bao gồm việc cải thiện quy định pháp luật, tăng cường công tác phối hợp giữa các cơ quan chức năng.

V. Kết luận và hướng đi tương lai trong phòng chống tội mua bán người

Việc phòng chống tội mua bán người dưới 16 tuổi là một nhiệm vụ cấp bách. Cần có sự vào cuộc mạnh mẽ từ các cơ quan chức năng và toàn xã hội để bảo vệ quyền lợi của trẻ em.

5.1. Tầm quan trọng của việc bảo vệ trẻ em

Bảo vệ trẻ em khỏi tội mua bán người không chỉ là trách nhiệm của các cơ quan chức năng mà còn là trách nhiệm của toàn xã hội. Cần có sự chung tay của mọi người để tạo ra một môi trường an toàn cho trẻ em.

5.2. Hướng đi tương lai trong công tác phòng chống tội phạm

Trong tương lai, cần tiếp tục nghiên cứu và hoàn thiện các quy định pháp luật về tội mua bán người dưới 16 tuổi. Đồng thời, cần tăng cường hợp tác quốc tế trong việc phòng chống tội phạm này.

Trích đoạn nội dung tài liệu

lời mở đầu, công ƣớc đã khẳng định: “Để phát triển đầy đủ và hài hòa nhân cách của mình, trẻ em cần đƣợc lớn lên trong môi trƣờng gia đình, trong bầu không khí hạnh phúc, yêu thƣơng và cảm thông…”. Ngày 26/1/1990, Việt Nam đã ký Công ƣớc về quyền trẻ em 1989 và phê chuẩn Công ƣớc ngày ngày 20/2/1990, mà không kèm theo bảo lƣu nào. Việt Nam là quốc gia thứ hai trên thế giới và cũng là quốc gia đầu tiên ở châu Á phê chuẩn Công ƣớc này. Việc phê chuẩn Công ƣớc đã tạo cơ sở pháp lý quốc tế cho việc bảo vệ trẻ em ở Việt Nam, đồng thời cũng đặt ra những nghĩa vụ đối với việc thực thi.

Trong hệ thống pháp luật Việt Nam, có một đạo luật chuyên ngành điều chỉnh các quan hệ xã hội cơ bản liên quan đến trẻ em - Luật Bảo vệ, chăm sóc và giáo dục trẻ em năm 2004, Luật trẻ em năm 2016. Luật Trẻ em có các quy định nghiêm cấm các hành vi nhƣ cha mẹ bỏ rơi con, ngƣời giám hộ bỏ rơi trẻ em đƣợc mình giám hộ; dụ dỗ, lôi kéo trẻ em đi lang thang, lợi dụng trẻ em lang thang để trục lợi; cản 15 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] trở việc học tập của trẻ em; áp dụng biện pháp có tính chất xúc phạm, hạ thấp danh dự, nhân phẩm hoặc dùng nhục hình đối với trẻ em vi phạm pháp luật … Luật HNGĐ năm 2014 xác định các nguyên tắc cơ bản: nhà nƣớc, xã hội và gia đình có trách nhiệm bảo vệ phụ nữ, trẻ em, không thừa nhận sự phân biệt đối xử giữa các con, con trai và con gái, con đẻ và con nuôi, con trong giá thú và con ngoài giá thú. Luật HNGĐ nghiêm cấm mọi hành vi ngƣợc đãi, hành hạ ông, bà, cha, mẹ, con, cháu, anh, chị, em và các thành viên khác trong gia đình. Quyền và lợi ích của trẻ em còn đƣợc thể hiện trong các quy định của chế định con nuôi trên nguyên tắc khuyến khích việc nhận trẻ em có hoàn cảnh khó khăn làm con nuôi, nghiêm cấm lợi dụng việc nuôi con nuôi để thực hiện những hành vi vi phạm đạo đức và pháp luật.

Bộ Luật Dân sự Việt Nam xác định chế định về năng lực chủ thể pháp luật dân sự của ngƣời chƣa thành niên, chế định giám hộ; chế định thừa kế với việc bảo vệ quyền lợi cho trẻ em là con nuôi. Ngƣời chƣa thành niên bình đẳng so với các cá nhân khác trong năng lực pháp luật dân sự. Là thành viên chính thức của ILO, Việt Nam đã tham gia phê chuẩn nhiều Công ƣớc của tổ chức này về lao động trẻ em. Bộ luật lao động đã giành một chƣơng riêng - chƣơng XI về lao động ngƣời chƣa thành niên và một số lao động khác.

Bộ luật Lao động đã quy định những điều cấm và những nghĩa vụ ràng buộc đối với ngƣời sử dụng lao động trong việc sử dụng lao động trẻ em, trong việc bảo vệ lao động nữ trong thời kỳ thai nghén, nuôi con nhỏ, chỉ đƣợc sử dụng trẻ em vào những công việc phù hợp với sức khỏe để đảm bảo sự phát triển thể lực, trí lực, nhân cách của họ. BLLĐ đã quy định những biện pháp chế tài áp dụng đối với những hành vi vi phạm đối với các đối tƣợng sử dụng lao động. Để phù hợp với các quy định về đỡ đầu, giám hộ đƣợc quy định tại Bộ luật Dân sự, Luật HNGĐ, Bộ luật Lao động quy định đối với ngành nghề và công việc đƣợc nhận trẻ em chƣa đủ 15 tuổi vào làm việc, học nghề, tập nghề thì việc nhận và sử dụng những trẻ em này phải có sự đồng ý và theo dõi của cha mẹ hoặc ngƣời đỡ đầu. 16 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] Hệ thống pháp luật về xử lý vi phạm hành chính đã có những quy định tƣơng đối đầy đủ để xử lý những hành vi vi phạm quyền trẻ em cũng nhƣ xử lý những hành vi vi phạm do trẻ em thực hiện.

Tuổi chịu trách nhiệm hành chính đƣợc quy định đối với những ngƣời từ đủ 14 tuổi trở lên (từ đủ 14 đến dƣới 16 tuổi chịu trách nhiệm hành chính về vi phạm hành chính do cố ý; từ đủ 16 tuổi trở lên - về mọi hành vi vi phạm hành chính). Pháp lệnh đã quy định khi phạt tiền đối với ngƣời từ đủ 16 tuổi đến dƣới 18 tuổi thì ngƣời có thẩm quyền áp dụng mức phạt không quá 1/2 mức phạt đối với ngƣời thành niên. Việc bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng của trẻ em còn đƣợc thể hiện ở các quy định nghiêm ngặt về tạm giữ ngƣời theo thủ tục hành chính, khi ngƣời chƣa thành niên vi phạm bị tạm giữ trên 6 giờ nhất thiết phải thông báo cho cha mẹ hoặc ngƣời giám hộ của họ biết. Ngƣời dƣới 16 tuổi (Trẻ em) là đối tƣợng đặc biệt cần đƣợc quan tâm, chăm sóc và bảo vệ.

Một trong các quyền, lợi ích hợp pháp của ngƣời dƣới 16 tuổi có nguy cơ lớn và trên thực tế bị xâm hại khá nặng nề bởi các loại tội phạm xâm hại đến tính mạng, sức khỏe, danh dự, nhân phẩm. Công cụ pháp lý quan trọng nhất đƣợc Nhà nƣớc ta sử dụng để bảo vệ trẻ em tránh khỏi những nguy cơ xâm hại kể trên, đồng thời cũng là căn cứ pháp lý để trừng phạt nghiêm khắc các đối tƣợng phạm tội trong lĩnh vực này là các tội phạm quy định tại chƣơng XIV Bộ luật hình sự năm 2015, bao gồm: Điều 123. Tội giết ngƣời, khoản 1, điểm b, giết ngƣời dƣới 16 tuổi; Điều 124. Tội giết hoặc vứt con mới đẻ; Điều 127.

Tội làm chết ngƣời trong khi thi hành công vụ, khoản 2, điểm b, đối với ngƣời dƣới 16 tuổi, phụ nữ mà biết là có thai; Điều 130. Tội bức tử, khoản 2, điểm b, đối với ngƣời dƣới 16 tuổi, phụ nữ mà biết là có thai; Điều 133. Tội đe dọa giết ngƣời, khoản 2, điểm d, đối với ngƣời dƣới 16 tuổi; Điều 134. Tội cố ý gây thƣơng tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe ngƣời khác, khoản 1, điểm c, đối với ngƣời dƣới 16 tuổi, ngƣời già yếu,…; Điều 140.

Tội hành hạ ngƣời khác, khoản 2, điểm a, đối với ngƣời dƣới 16 tuổi, phụ nữ mà biết là có thai,…; Điều 142. Tội hiếp dâm ngƣời dƣới 16 tuổi; Điều 144. Tội cƣỡng dâm ngƣời từ đủ 13 đến dƣới 16 tuổi; Điều 145. Tội giao cấu hoặc thực hiện hành vi quan hệ tình dục khác với ngƣời từ đủ 13 đến dƣới 16 tuổi; Điều 146.

Tội 17 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] dâm ô đối với ngƣời dƣới 16 tuổi; Điều 147. Tội sử dụng ngƣời dƣới 16 tuổi vào mục đích khiêu dâm; Điều 151. Tội mua bán ngƣời dƣới 16 tuổi; điều 152. Tội đánh tráo ngƣời dƣới 01 tuổi; Điều 153.

Tội chiếm đoạt ngƣời dƣới 16 tuổi. Trong những năm gần đây, tình trạng mua bán ngƣời dƣới 16 tuổi diễn biến ngày càng phức tạp và có chiều hƣớng gia tăng cả về số vụ và số đối tƣợng phạm tội với tính chất ngày càng nghiêm trọng, nhất là tại các tỉnh biên giới phía Bắc giáp Trung Quốc. Đảng và Nhà nƣớc đã có các chính sách, biện pháp mạnh mẽ nhằm ngăn chặn, phòng ngừa loại tội phạm này. Ngày 17/9/1997, Thủ tƣớng Chính phủ đã ra Chỉ thị 776/TTg về “Tăng cƣờng trách nhiệm thực hiện các biện pháp ngăn chặn việc đƣa trái phép phụ nữ và trẻ em ra nƣớc ngoài”.

Trong Chƣơng trình quốc gia phòng chống tội phạm đƣợc ban hành theo Nghị quyết số 09/1998/NQ-CP ngày 31/7/1998 của Chính phủ đã đƣa ra 4 Đề án; trong đó có Đề án 4 quy định một số nội dung về đấu tranh phòng chống các tội phạm xâm phạm trẻ em và tội phạm do ngƣời chƣa thành niên gây ra. Đặc biệt, Quyết định số 130/2004/QĐ-TTg ngày 14/7/2004 của Thủ tƣớng Chính phủ về Chƣơng trình hành động phòng chống tội phạm buôn bán phụ nữ và trẻ em từ năm 2004 đến 2010 đã quy định cụ thể chức năng, nhiệm vụ của các cơ quan, ban, ngành trong phòng chống tội phạm mua bán phụ nữ, trẻ em. Ngày 30 tháng 11 năm 2005 Thủ tƣớng Chính phủ đã có Quyết định số 312/2005/QĐ-TTg về việc phê duyệt các đề án thuộc Chƣơng trình hành động phòng, chống tội phạm buôn bán phụ nữ, trẻ em từ năm 2005 đến năm 2010, Chƣơng trình phòng, chống mua bán ngƣời giai đoạn 2016 – 2020 của Chính phủ, Chƣơng trình thúc đẩy quyền tham gia của trẻ em; Chƣơng trình phòng, chống bạo lực đối với trẻ em; Chƣơng trình phòng, chống tai nạn thƣơng tích trẻ em và các chƣơng trình chăm sóc, giáo dục, bảo vệ trẻ em,. Việc mua bán ngƣời dƣới 16 tuổi thực sự là tội ác, gây nhức nhối cho toàn xã hội và là sự quan tâm đặc biệt của cả xã hội.

Trẻ em bị buôn bán đã phải rơi vào những hoàn cảnh sống rất thƣơng tâm, bị méo mó nhân cách và ảnh hƣởng nặng nề về tâm lý, ảnh hƣởng trực tiếp đến cuộc sống, sức khỏe, nhân phẩm, tinh thần của trẻ mà còn tác động tiêu cực đến xã hội. Bên cạnh đó, hiện nay đã xuất hiện những 18 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] tổ chức, đƣờng dây buôn bán ngƣời hoạt động xuyên quốc gia, đe dọa nghiêm trọng đến quyền đƣợc bảo vệ, đƣợc sống hạnh phúc của con ngƣời nói chung và của trẻ em nói riêng. Trƣớc thực trạng đó, việc tiếp tục áp dụng chế tài pháp lý của các ngành luật tƣơng ứng khác ít nghiêm khắc hơn luật hình sự đối với hành vi mua bán ngƣời dƣới 16 tuổi sẽ không còn đủ sức ngăn chặn nữa. Do đó, việc bảo vệ ngƣời dƣới 16 tuổi bằng Luật Hình sự với các chế tài nghiêm khắc là hết sức cần thiết.

BLHS năm 1985 đã tội phạm hóa những hành vi này thành tội bắt trộm, mua bán hoặc đánh tráo trẻ em quy định tại Chƣơng các tội xâm phạm chế độ hôn nhân gia đình và các tội phạm đối với ngƣời chƣa thành niên. Đến lần pháp điển hóa thứ hai, BLHS năm 1999 đã đƣa tội này về Chƣơng các tội xâm phạm tính mạng, sức khỏe, nhân phẩm, danh dự của con ngƣời với tội danh mua bán, đánh tráo hoặc chiếm đoạt trẻ em cho phù hợp với khách thể loại bị xâm phạm. Việc quy định tội phạm này trong BLHS là hết sức quan trọng, tạo cơ sở pháp lý cho công tác phòng, chống, bảo vệ trẻ em khỏi nạn buôn bán ngƣời.