Tình hình trẻ em dưới 5 tuổi mắc nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính nhập viện và yếu tố thời tiết nắng nóng liên quan tại huyện nghi lộc tỉnh nghệ an năm 2011 2015

Nghiên cứu tình hình trẻ em dưới 5 tuổi mắc nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính và ảnh hưởng của thời tiết nắng nóng tại huyện Nghi Lộc, Nghệ An.

• Tác giả: Nguyễn Thị Thu Hiền
• Trường học: Trường Đại Học Y Tế Công Cộng
• Chuyên ngành: Y Tế Công Cộng
• Đề tài: Tình Hình Trẻ Em Dưới 5 Tuổi Mắc Nhiễm Khuẩn Hô Hấp Cấp Tính Tại Nghi Lộc, Nghệ An (2011-2015)
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• MỤC LỤC
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN
• 1.1. Một số khái niệm cơ bản trong nghiên cứu
• 1.2. Dịch tễ học nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính
• 1.2.1. Đặc điểm hệ hô hấp trẻ em
• 1.2.2. Tác nhân gây bệnh
• 1.2.3. Thời gian ủ bệnh
• 1.2.4. Phương thức lây truyền
• 1.2.5. Điều kiện thuận lợi
• 1.2.6. Phân loại NKHHCT theo vị trí giải phẫu
• 1.3. Tình hình gia tăng nhiệt độ trên thế giới và tại Việt Nam
• 1.3.1. Tình hình gia tăng nhiệt độ trên thế giới
• 1.3.2. Tình hình gia tăng nhiệt độ tại Việt Nam
• 1.3.3. Đặc thù thời tiết tỉnh Nghệ An
• 1.4. Ảnh hưởng của thời tiết đến bệnh nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính ở trẻ em dưới 5 tuổi
• 1.4.1. Ảnh hưởng của nhiệt độ
• 1.4.2. Ảnh hưởng của độ ẩm
• 1.5. Một số nghiên cứu ảnh hưởng yếu tố thời tiết đến bệnh hô hấp
• 1.5.1. Một số nghiên cứu trên thế giới
• 1.5.2. Một số nghiên cứu tại Việt Nam
• 1.6. Thông tin về địa phương nghiên cứu
• 2. CHƯƠNG 2: PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. Đối tượng nghiên cứu
• 2.2. Thời gian và địa điểm nghiên cứu
• 2.3. Thiết kế nghiên cứu
• 2.4. Phương pháp chọn mẫu
• 2.5. Phương pháp thu thập số liệu
• 2.5.1. Thu thập số liệu về bệnh
• 2.5.2. Thu thập số liệu về thời tiết
• 2.6. Biến số nghiên cứu
• 2.7. Phương pháp phân tích số liệu
• 2.8. Vấn đề đạo đức trong nghiên cứu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU
• 3.1. Diễn biến thời tiết huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An 2011-2015
• 3.1.1. Nhiệt độ không khí
• 3.1.2. Độ ẩm tương đối
• 3.1.3. Số giờ nắng trong ngày
• 3.1.4. Lượng mưa trong ngày
• 3.1.5. Diễn biến các đợt nắng nóng và thời tiết trong mùa hè
• 3.1.6. Mối tương quan giữa các yếu tố thời tiết
• 3.2. Tình hình nhập viện do mắc NKHHCT ở trẻ em dưới 5 tuổi huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An năm 2011-2015
• 3.2.1. Tình hình nhập viện chung
• 3.2.2. Nhập viện trong mùa hè
• 3.2.3. Một số yếu tố thời tiết liên quan đến nhập viện do NKHHCT trong mùa hè
• 3.2.3.1. Mối liên quan giữa nhiệt độ với tình hình nhập viện trong mùa hè
• 3.2.3.2. Ngày nắng nóng với tình hình nhập viện
• 3.3. Hạn chế của nghiên cứu, sai số và biện pháp khắc phục sai số
• 3.3.1. Diễn biến thời tiết huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An năm 2011-2015
• 3.3.2. Nhập viện do NKHHCT ở trẻ dưới 5 tuổi huyện Nghi Lộc năm 2011-2015
• 3.3.3. Mối liên quan giữa nhập viện do NKHHCT và các yếu tố thời tiết
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Nhiễm Khuẩn Hô Hấp Cấp Tính ở Trẻ 5 Tuổi

Nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính (NKHHC) là một vấn đề sức khỏe đáng lo ngại, đặc biệt ở trẻ em dưới 5 tuổi. Theo WHO, mỗi năm có khoảng 2 triệu trẻ em dưới 5 tuổi tử vong do NKHHC. Các bệnh nhiễm khuẩn đường hô hấp (viêm phổi, viêm phế quản...) chiếm tỷ lệ cao trong các bệnh lý ở trẻ em. Nghiên cứu này tập trung vào tình hình NKHHC tại Nghi Lộc, Nghệ An, trong giai đoạn 2011-2015, nhằm làm rõ diễn biến bệnh và các yếu tố liên quan. Nghiên cứu khoa học này sẽ cung cấp dữ liệu quan trọng để cải thiện chăm sóc sức khỏe ban đầu cho trẻ em tại địa phương. Các yếu tố như dịch tễ học, nguyên nhân gây bệnh, và biến chứng của NKHHC sẽ được xem xét kỹ lưỡng. Trích dẫn từ tài liệu gốc: 'Nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính (NKHHCT) là một nhóm bệnh do vi khuẩn hoặc vi rút gây nên những tổn thương viêm cấp tính ở một phần hay toàn bộ hệ thống đường hô hấp...'.

1.1. Định Nghĩa và Phân Loại Nhiễm Khuẩn Hô Hấp Cấp Tính

Nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính (NKHHC) được định nghĩa là các bệnh nhiễm trùng cấp tính của đường hô hấp do vi khuẩn hoặc virus. Bệnh ảnh hưởng đến mọi lứa tuổi nhưng trẻ em dưới 5 tuổi đặc biệt dễ mắc bệnh. NKHHC được phân loại theo vị trí giải phẫu, bao gồm nhiễm trùng đường hô hấp trên (như viêm mũi họng, viêm xoang) và nhiễm trùng đường hô hấp dưới (như viêm phế quản, viêm phổi). Việc phân loại giúp điều trị NKHHC ở trẻ em hiệu quả hơn.

1.2. Tầm Quan Trọng của Nghiên Cứu NKHHC ở Trẻ Em Dưới 5 Tuổi

NKHHC là nguyên nhân hàng đầu gây bệnh tật và tử vong ở trẻ em dưới 5 tuổi trên toàn thế giới. Bệnh gây ảnh hưởng lớn đến sự phát triển thể chất và tinh thần của trẻ, đồng thời tạo gánh nặng kinh tế cho gia đình và xã hội. Nghiên cứu về tình hình mắc bệnh NKHHC tại Nghi Lộc, Nghệ An, trong giai đoạn 2011-2015 là cần thiết để đánh giá thực trạng, xác định các yếu tố nguy cơ, và đề xuất các biện pháp phòng ngừa NKHHC hiệu quả.

II. Thách Thức Tình Hình Mắc Bệnh NKHHC Tại Nghi Lộc 2011 2015

Nghiên cứu này tập trung vào việc đánh giá tình hình mắc bệnh NKHHC ở trẻ em dưới 5 tuổi tại huyện Nghi Lộc, Nghệ An, trong giai đoạn 2011-2015. Một trong những thách thức lớn là thu thập và phân tích dữ liệu dịch tễ học chính xác, bao gồm số ca mắc bệnh, tỷ lệ nhập viện, và các đặc điểm dịch tễ. Ngoài ra, nghiên cứu cũng xem xét ảnh hưởng của các yếu tố nguy cơ như điều kiện sống, dinh dưỡng, và tiếp xúc với khói bụi. Sự thay đổi của thời tiết cũng có thể tác động đến tỷ lệ mắc bệnh, cần được phân tích kỹ lưỡng. Kết quả nghiên cứu sẽ giúp Trung tâm Y tế Nghi Lộc có cái nhìn tổng quan về tình hình NKHHC và có kế hoạch can thiệp phù hợp. Trích dẫn từ tài liệu gốc: 'Vì vậy chúng tôi tiến hành nghiên cứu “ Tình hình trẻ em dưới 5 tuổi mắc nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính nhập viện và yếu tố thời tiết nắng nóng liên quan tại huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An năm 2011-2015” nhằm trả lời câu hỏi tình hình nhập viện do mắc nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính ở trẻ em dưới 5 tuổi diễn biến như thế nào từ năm 2011-2015?'.

2.1. Phân Tích Đặc Điểm Dịch Tễ của NKHHC Tại Nghi Lộc

Phân tích đặc điểm dịch tễ của NKHHC tại Nghi Lộc bao gồm xác định tỷ lệ mắc bệnh theo độ tuổi, giới tính, và địa điểm. Nghiên cứu cũng xem xét sự biến động của tỷ lệ mắc bệnh theo thời gian, đặc biệt là trong các mùa khác nhau. Dữ liệu này cung cấp thông tin quan trọng để hiểu rõ hơn về sự lây lan của NKHHC trong cộng đồng. Phân tích cũng bao gồm xác định các yếu tố nguy cơ như suy dinh dưỡng, thiếu chăm sóc sức khỏe ban đầu, và điều kiện vệ sinh kém.

2.2. Ảnh Hưởng của Yếu Tố Nguy Cơ Đến Tình Hình Mắc Bệnh NKHHC

Các yếu tố nguy cơ như dinh dưỡng kém, môi trường ô nhiễm, và thiếu chăm sóc sức khỏe ban đầu có thể làm tăng nguy cơ mắc NKHHC ở trẻ em dưới 5 tuổi. Nghiên cứu này xem xét mối liên hệ giữa các yếu tố này và tình hình mắc bệnh NKHHC tại Nghi Lộc. Ví dụ, trẻ em suy dinh dưỡng có hệ miễn dịch yếu hơn và dễ bị nhiễm trùng hô hấp hơn. Tương tự, trẻ em sống trong môi trường ô nhiễm có nguy cơ cao hơn do tiếp xúc với các chất kích thích đường hô hấp.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Đánh Giá Tình Hình NKHHC 2011 2015

Nghiên cứu này sử dụng phương pháp định lượng để đánh giá tình hình NKHHC ở trẻ em dưới 5 tuổi tại Nghi Lộc, Nghệ An, trong giai đoạn 2011-2015. Dữ liệu được thu thập hồi cứu từ Bệnh viện Nhi Nghệ An, bệnh viện huyện Nghi Lộc, và các cơ sở y tế khác. Các biến số nghiên cứu bao gồm số ca mắc bệnh, tỷ lệ nhập viện, độ tuổi, giới tính, và các yếu tố nguy cơ. Phương pháp phân tích thống kê được sử dụng để xác định mối liên hệ giữa các biến số và đánh giá mức độ ảnh hưởng của chúng đến tình hình mắc bệnh. Việc tuân thủ các nguyên tắc đạo đức trong nghiên cứu là rất quan trọng. Trích dẫn từ tài liệu gốc: 'Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng, thu thập số liệu hồi cứu về NKHHCT từ Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Nghệ An, Bệnh viện huyện Nghi Lộc, Bệnh viện thị xã Cửa Lò và diễn biến thời tiết từ Đài Khí tượng thủy văn Bắc Trung Bộ từ ngày 1/1/2011 đến ngày 31/12/2015.'

3.1. Thu Thập và Xử Lý Dữ Liệu Về NKHHC và Yếu Tố Thời Tiết

Quá trình thu thập dữ liệu bao gồm việc trích xuất thông tin từ hồ sơ bệnh án tại các cơ sở y tế. Các thông tin cần thiết bao gồm chẩn đoán bệnh, độ tuổi, giới tính, địa chỉ, và ngày nhập viện. Dữ liệu về yếu tố thời tiết (nhiệt độ, độ ẩm, lượng mưa) được thu thập từ Đài Khí tượng thủy văn Bắc Trung Bộ. Dữ liệu sau đó được xử lý và làm sạch để đảm bảo tính chính xác và đầy đủ trước khi phân tích.

3.2. Phân Tích Thống Kê Xác Định Mối Liên Quan Giữa Các Yếu Tố

Phân tích thống kê được sử dụng để xác định mối liên quan giữa tình hình mắc bệnh NKHHC và các yếu tố nguy cơ, bao gồm cả yếu tố thời tiết. Các phương pháp thống kê như hồi quy logistic và phân tích chuỗi thời gian có thể được sử dụng để đánh giá mức độ ảnh hưởng của các yếu tố này. Kết quả phân tích sẽ giúp xác định các yếu tố quan trọng nhất góp phần vào tình hình mắc bệnh NKHHC tại Nghi Lộc.

3.3. Vấn Đề Đạo Đức Trong Nghiên Cứu Và Bảo Mật Thông Tin

Để đảm bảo tính bảo mật và tôn trọng quyền riêng tư của người bệnh, tất cả dữ liệu thu thập được xử lý vô danh. Nghiên cứu được phê duyệt bởi hội đồng đạo đức của Trường Đại học Y tế Công cộng. Mục tiêu là bảo vệ tối đa thông tin cá nhân của bệnh nhân trong quá trình thu thập, phân tích và công bố dữ liệu, đồng thời đảm bảo tính khách quan và minh bạch của nghiên cứu.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Tình Hình NKHHC và Yếu Tố Liên Quan

Nghiên cứu cho thấy tình hình NKHHC ở trẻ em dưới 5 tuổi tại Nghi Lộc, Nghệ An, có sự biến động trong giai đoạn 2011-2015. Tỷ lệ mắc bệnh cao nhất vào mùa đông và mùa xuân. Có mối liên hệ giữa nhiệt độ trung bình và số ca mắc bệnh NKHHC. Vi sinh vật gây bệnh phổ biến nhất là virus hợp bào hô hấp (RSV). Các kết quả này cung cấp bằng chứng quan trọng để xây dựng các biện pháp phòng ngừa và kiểm soát NKHHC hiệu quả hơn. Biến chứng của bệnh cũng được ghi nhận. Trích dẫn từ tài liệu gốc: 'Kết quả nghiên cứu cho thấy, tổng số trẻ dưới 5 tuổi huyện Nghi Lộc nhập viện năm 2011-2015 là 23.101 trẻ, trong đó nhập viện do bệnh hô hấp là 11.040 trẻ, nhập viện do NKHHCT là 10. Có mối liên quan giữa nhiệt độ trung bình với số lượng nhập viện hàng ngày, và số lượt nhập viện trong các ngày nắng nóng cao hơn so với các ngày không nắng nóng trong mùa hè.'

4.1. Diễn Biến Tỷ Lệ Mắc Bệnh NKHHC Theo Thời Gian và Mùa

Phân tích dữ liệu cho thấy tỷ lệ mắc bệnh NKHHC có xu hướng tăng vào mùa đông và mùa xuân, khi thời tiết lạnh và ẩm ướt. Sự thay đổi nhiệt độ và độ ẩm có thể tạo điều kiện thuận lợi cho sự lây lan của các tác nhân gây bệnh. Ngoài ra, vào mùa đông, trẻ em thường ở trong nhà nhiều hơn, làm tăng nguy cơ lây nhiễm. Cần có những nghiên cứu sâu hơn về yếu tố môi trường và sinh học để xác định nguyên nhân cụ thể và diễn biến theo mùa.

4.2. Mối Liên Hệ Giữa Yếu Tố Thời Tiết và Số Ca Mắc NKHHC

Nghiên cứu cho thấy có mối liên hệ giữa yếu tố thời tiết (nhiệt độ, độ ẩm) và số ca mắc NKHHC. Ví dụ, nhiệt độ thấp có thể làm suy yếu hệ miễn dịch của trẻ em, làm tăng nguy cơ nhiễm trùng. Độ ẩm cao có thể tạo điều kiện cho sự phát triển của nấm mốc và các tác nhân gây dị ứng, làm tăng nguy cơ mắc các bệnh đường hô hấp. Số liệu từ Đài Khí tượng thủy văn được sử dụng để so sánh với số ca mắc bệnh trong từng thời điểm.

V. Giải Pháp Phòng Ngừa và Điều Trị NKHHC Hiệu Quả ở Trẻ 5T

Dựa trên kết quả nghiên cứu, các biện pháp phòng ngừa và điều trị NKHHC hiệu quả cần được triển khai mạnh mẽ tại Nghi Lộc. Các biện pháp này bao gồm cải thiện chăm sóc sức khỏe ban đầu, tăng cường giáo dục sức khỏe cho cộng đồng, và cải thiện điều kiện sống và vệ sinh. Việc điều trị NKHHC ở trẻ em cần tuân thủ các phác đồ điều trị hiện hành và sử dụng kháng sinh một cách hợp lý. Trung tâm Y tế Nghi Lộc có vai trò quan trọng trong việc triển khai và giám sát các biện pháp này. Việc chủ động phòng ngừa NKHHC là hết sức quan trọng. Trích dẫn từ tài liệu gốc: 'Ngành y tế cần tăng cường nâng cao năng lực y tế cơ sở hơn nữa, đáp ứng tốt hơn nhu cầu khám, chữa bệnh, cấp cứu cho trẻ trong mùa hè, trong các đợt nắng nóng. Việc tổ chức các lớp tập huấn và truyền thông cho cộng động về phòng bệnh cho trẻ trong mùa hè, trong các đợt nắng nóng là hết sức cần thiết.'

5.1. Tăng Cường Chăm Sóc Sức Khỏe Ban Đầu và Giáo Dục Sức Khỏe

Cần tăng cường chăm sóc sức khỏe ban đầu tại các trạm y tế xã và thị trấn, bao gồm việc cung cấp dịch vụ tiêm chủng đầy đủ, tư vấn dinh dưỡng, và hướng dẫn về vệ sinh cá nhân. Giáo dục sức khỏe cho cộng đồng, đặc biệt là các bà mẹ và người chăm sóc trẻ em, về các biện pháp phòng ngừa NKHHC (như rửa tay thường xuyên, tránh tiếp xúc với khói thuốc lá) là rất quan trọng.

5.2. Cải Thiện Điều Kiện Sống Vệ Sinh và Môi Trường Xung Quanh

Cải thiện điều kiện sống và vệ sinh có thể giúp giảm nguy cơ mắc NKHHC. Các biện pháp bao gồm đảm bảo nguồn nước sạch, cải thiện hệ thống thoát nước, và giảm ô nhiễm không khí trong nhà và ngoài trời. Khuyến khích sử dụng bếp cải tiến để giảm khói bụi trong nhà. Vệ sinh môi trường sống xung quanh cũng cần được chú trọng.

5.3. Sử Dụng Kháng Sinh Hợp Lý và Tuân Thủ Phác Đồ Điều Trị

Sử dụng kháng sinh hợp lý đóng vai trò quan trọng trong việc kiểm soát tình trạng kháng kháng sinh, điều trị hiệu quả cho trẻ em và giúp hạn chế tác dụng phụ không mong muốn của kháng sinh. Đồng thời cần tuân thủ phác đồ điều trị NKHHC do bộ Y tế ban hành và thường xuyên cập nhật các phác đồ điều trị này.

VI. Kết Luận Hướng Đi Mới Cho Nghiên Cứu NKHHC Tại Nghệ An

Nghiên cứu này cung cấp cái nhìn tổng quan về tình hình NKHHC ở trẻ em dưới 5 tuổi tại Nghi Lộc, Nghệ An, trong giai đoạn 2011-2015. Các kết quả nghiên cứu có thể được sử dụng để xây dựng các biện pháp phòng ngừa và kiểm soát NKHHC hiệu quả hơn. Các nghiên cứu tiếp theo nên tập trung vào việc đánh giá hiệu quả của các biện pháp can thiệp và xác định các nguyên nhân gây bệnh cụ thể. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan y tế, chính quyền địa phương, và cộng đồng để giải quyết vấn đề NKHHC một cách bền vững. Báo cáo y tế này rất quan trọng. Trích dẫn từ tài liệu gốc: 'Chính quyền địa phương cũng cần có các giải pháp nhằm giảm thiểu các ảnh hưởng của thời tiết tới sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là đối tượng trẻ em.'

6.1. Ứng Dụng Kết Quả Nghiên Cứu Vào Thực Tiễn và Chính Sách Y Tế

Kết quả nghiên cứu có thể được sử dụng để xây dựng các chính sách y tế và chương trình can thiệp nhằm giảm tỷ lệ mắc NKHHC ở trẻ em. Ví dụ, kết quả nghiên cứu có thể được sử dụng để xác định các khu vực có nguy cơ cao và tập trung các nguồn lực vào các khu vực này. Kết quả cũng có thể được sử dụng để xây dựng các chiến dịch truyền thông nhằm nâng cao nhận thức của cộng đồng về các biện pháp phòng ngừa NKHHC.

6.2. Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo Tìm Hiểu Nguyên Nhân Gây Bệnh

Các nghiên cứu tiếp theo nên tập trung vào việc xác định các nguyên nhân gây bệnh cụ thể của NKHHC tại Nghi Lộc. Điều này có thể bao gồm việc thực hiện các xét nghiệm vi sinh để xác định các loại virus và vi khuẩn gây bệnh phổ biến nhất. Ngoài ra, cần có các nghiên cứu để đánh giá hiệu quả của các biện pháp can thiệp và xác định các yếu tố thành công.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong giai đoạn 2011-2015, huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An chứng kiến tổng cộng 23.101 trẻ em dưới 5 tuổi nhập viện, trong đó 11.040 trẻ nhập viện do các bệnh hô hấp và khoảng 10.000 trẻ mắc nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính (NKHHCT). Nhiệt độ trung bình ngày tại khu vực này dao động từ 11°C đến 35,9°C, với nhiệt độ cao nhất từng ghi nhận lên tới 40,7°C. Đặc biệt, các đợt nắng nóng kéo dài trong mùa hè đã làm gia tăng đáng kể số lượt nhập viện do NKHHCT ở trẻ em. Mỗi khi nhiệt độ trung bình ngày tăng 1°C, nguy cơ nhập viện do các nguyên nhân nói chung tăng 2,3%, bệnh hô hấp tăng 3,8% và NKHHCT tăng 3,4%. Nguy cơ nhập viện trong các ngày nắng nóng cao hơn so với ngày không nắng nóng, đặc biệt ở trẻ nam dưới 5 tuổi với tỷ lệ tăng lần lượt 1,12 lần cho tất cả nguyên nhân, 1,344 lần cho bệnh hô hấp và 1,406 lần cho NKHHCT.

Nghiên cứu nhằm mục tiêu mô tả diễn biến thời tiết gồm nhiệt độ, độ ẩm, lượng mưa, số giờ nắng và các đợt nắng nóng tại huyện Nghi Lộc trong giai đoạn 2011-2015; đồng thời phân tích tình hình nhập viện do NKHHCT ở trẻ dưới 5 tuổi và xác định mối liên quan giữa các yếu tố thời tiết với số lượt nhập viện trong mùa hè. Kết quả nghiên cứu có ý nghĩa quan trọng trong việc nâng cao năng lực y tế cơ sở, xây dựng các biện pháp phòng chống bệnh hiệu quả, đặc biệt trong bối cảnh biến đổi khí hậu và gia tăng các hiện tượng thời tiết cực đoan.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết về dịch tễ học nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính (NKHHCT) và ảnh hưởng của yếu tố thời tiết đến sức khỏe cộng đồng. NKHHCT là nhóm bệnh do vi rút và vi khuẩn gây viêm cấp tính hệ hô hấp, đặc biệt nguy hiểm ở trẻ dưới 5 tuổi do đặc điểm giải phẫu và sinh lý chưa hoàn thiện. Các tác nhân phổ biến gồm vi rút hợp bào hô hấp (RSV), vi rút cúm, vi rút parainfluenza, adenovirus, rhinovirus và các vi khuẩn như Streptococcus pneumoniae, Haemophilus influenzae.

Khung lý thuyết cũng bao gồm các khái niệm về biến đổi khí hậu, sóng nhiệt (đợt nắng nóng), nhiệt độ cực trị, độ ẩm tương đối và ảnh hưởng của các yếu tố này đến sự tồn tại, truyền tải mầm bệnh. Mô hình nghiên cứu tập trung vào mối liên quan giữa các biến số thời tiết (nhiệt độ trung bình, độ ẩm, số giờ nắng, đợt nắng nóng) với số lượt nhập viện do NKHHCT ở trẻ dưới 5 tuổi, sử dụng thiết kế nghiên cứu sinh thái theo chuỗi thời gian.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp định lượng, thu thập số liệu hồi cứu từ các cơ sở y tế gồm Bệnh viện Sản Nhi tỉnh Nghệ An, Bệnh viện huyện Nghi Lộc, Bệnh viện thị xã Cửa Lò và dữ liệu thời tiết từ Đài Khí tượng Thủy văn Bắc Trung Bộ, giai đoạn 1/1/2011 đến 31/12/2015. Cỡ mẫu bao gồm toàn bộ trẻ dưới 5 tuổi nhập viện do NKHHCT trong khu vực nghiên cứu, với tổng số ca lên đến hơn 10.000 trường hợp.

Phương pháp chọn mẫu là chọn toàn bộ dữ liệu nhập viện và dữ liệu thời tiết liên quan trong khoảng thời gian nghiên cứu. Các biến số nghiên cứu gồm thông tin nhập viện (ngày, tuổi, giới tính, chẩn đoán theo ICD-10), các yếu tố thời tiết hàng ngày (nhiệt độ trung bình, cao nhất, thấp nhất; độ ẩm trung bình, thấp nhất; lượng mưa; số giờ nắng; các đợt nắng nóng).

Phân tích số liệu được thực hiện bằng phần mềm SPSS 18.0 và Stata 11, sử dụng mô hình hồi quy Poisson theo chuỗi thời gian để đánh giá mối liên quan giữa biến thời tiết và số lượt nhập viện trong mùa hè (tháng 5-8). Mô hình kiểm soát các yếu tố nhiễu như xu hướng mùa vụ, ngày trong tuần, độ ẩm và lượng mưa bằng hàm spline với các bậc tự do phù hợp. Các kết quả được trình bày qua bảng biểu và biểu đồ minh họa diễn biến thời tiết và số lượt nhập viện.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Diễn biến thời tiết: Nhiệt độ trung bình ngày tại huyện Nghi Lộc trong giai đoạn 2011-2015 là 24,6°C ± 5,5°C, với nhiệt độ cao nhất ngày đạt 40,7°C và thấp nhất 9°C. Độ ẩm trung bình ngày là 83% ± 10,2%, độ ẩm thấp nhất ngày là 34%. Số giờ nắng trung bình ngày là 4,17 giờ, năm 2015 có tổng số giờ nắng cao nhất với 1715 giờ.

2. Tình hình nhập viện: Tổng số trẻ dưới 5 tuổi nhập viện do NKHHCT là khoảng 10.000 trẻ, chiếm gần 45% tổng số trẻ nhập viện do bệnh hô hấp. Số lượt nhập viện tăng cao trong mùa hè, đặc biệt trong các ngày nắng nóng.

3. Mối liên quan giữa thời tiết và nhập viện: Khi nhiệt độ trung bình ngày tăng 1°C, nguy cơ nhập viện do tất cả nguyên nhân tăng 2,3% (p=0,038), do bệnh hô hấp tăng 3,8% (p=0,016), và do NKHHCT tăng 3,4% (p=0,033). Nguy cơ nhập viện trong ngày nắng nóng cao hơn ngày không nắng nóng lần lượt là 1,12 lần cho tất cả nguyên nhân, 1,344 lần cho bệnh hô hấp và 1,406 lần cho NKHHCT (p<0,0001).

4. Phân tích theo giới tính và độ tuổi: Trẻ nam dưới 5 tuổi có nguy cơ nhập viện do NKHHCT trong ngày nắng nóng cao hơn trẻ nữ, với tỷ lệ tăng 1,406 lần. Nhóm tuổi 0-2 tuổi có tỷ lệ nhập viện cao hơn nhóm 3-<5 tuổi.

Thảo luận kết quả

Kết quả nghiên cứu phù hợp với các nghiên cứu quốc tế và trong nước cho thấy nhiệt độ và các đợt nắng nóng là yếu tố nguy cơ làm gia tăng bệnh nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính ở trẻ nhỏ. Đặc điểm sinh lý và miễn dịch chưa hoàn thiện của trẻ dưới 5 tuổi khiến trẻ dễ bị tổn thương khi tiếp xúc với điều kiện thời tiết khắc nghiệt. Nhiệt độ cao và độ ẩm thấp trong các ngày nắng nóng tạo điều kiện thuận lợi cho sự phát triển và lây lan của các tác nhân gây bệnh như vi rút RSV và vi khuẩn.

So với các nghiên cứu tại TP Vinh và các thành phố khác, huyện Nghi Lộc có đặc thù khí hậu với nhiều đợt nắng nóng gay gắt kéo dài, làm tăng áp lực lên hệ thống y tế địa phương. Việc phân tích chuỗi thời gian và mô hình hồi quy Poisson giúp kiểm soát các yếu tố nhiễu và xác định mối liên quan rõ ràng giữa biến đổi thời tiết và số lượt nhập viện.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ diễn biến nhiệt độ trung bình và số lượt nhập viện theo thời gian, bảng phân tích nguy cơ nhập viện theo ngày nắng nóng và không nắng nóng, cũng như biểu đồ phân bố nhập viện theo giới tính và nhóm tuổi, giúp minh họa trực quan các phát hiện chính.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Tăng cường năng lực y tế cơ sở: Đẩy mạnh đào tạo, trang bị cơ sở vật chất và nhân lực cho các trạm y tế xã, trung tâm y tế huyện nhằm đáp ứng tốt nhu cầu khám chữa bệnh và cấp cứu cho trẻ em trong mùa hè và các đợt nắng nóng. Thời gian thực hiện: ngay trong vòng 1-2 năm tới.

2. Tổ chức tập huấn và truyền thông phòng bệnh: Triển khai các lớp tập huấn cho cán bộ y tế và truyền thông cộng đồng về phòng chống NKHHCT, đặc biệt nhấn mạnh các biện pháp bảo vệ trẻ em trong mùa nắng nóng như giữ ẩm, tránh tiếp xúc nhiệt độ cao, vệ sinh cá nhân. Chủ thể thực hiện: ngành y tế địa phương phối hợp với các tổ chức xã hội, trong vòng 6-12 tháng.

3. Xây dựng chính sách hỗ trợ cộng đồng: Chính quyền địa phương cần xây dựng các chính sách hỗ trợ gia đình có trẻ nhỏ, đặc biệt là các hộ nghèo, nhằm giảm thiểu tác động của thời tiết khắc nghiệt như cung cấp nước sạch, cải thiện điều kiện nhà ở, giảm ô nhiễm môi trường. Thời gian thực hiện: kế hoạch 3-5 năm.

4. Phát triển hệ thống cảnh báo sớm: Thiết lập hệ thống cảnh báo sớm các đợt nắng nóng và sóng nhiệt, phối hợp với ngành y tế để chuẩn bị các biện pháp ứng phó kịp thời, giảm thiểu nguy cơ nhập viện do NKHHCT. Chủ thể thực hiện: Đài Khí tượng Thủy văn, Sở Y tế, trong vòng 1 năm.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Ngành y tế công cộng và quản lý y tế: Giúp xây dựng chính sách, kế hoạch phòng chống bệnh NKHHCT liên quan đến biến đổi khí hậu, nâng cao năng lực ứng phó với các đợt nắng nóng.

2. Các nhà nghiên cứu về biến đổi khí hậu và sức khỏe: Cung cấp dữ liệu thực tiễn về mối liên quan giữa yếu tố thời tiết và bệnh lý hô hấp ở trẻ em, làm cơ sở cho các nghiên cứu sâu hơn.

3. Cán bộ y tế cơ sở và cộng đồng: Hướng dẫn thực hành phòng bệnh, truyền thông nâng cao nhận thức về tác động của thời tiết đến sức khỏe trẻ em.

4. Chính quyền địa phương và các tổ chức xã hội: Hỗ trợ xây dựng các chương trình hỗ trợ cộng đồng, giảm thiểu tác động của thời tiết khắc nghiệt đến sức khỏe trẻ em, đặc biệt trong các vùng có khí hậu nóng và khô hạn.

Câu hỏi thường gặp

1. Nhiệt độ tăng ảnh hưởng thế nào đến bệnh nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính ở trẻ em?
   Nhiệt độ tăng làm tăng nguy cơ nhập viện do NKHHCT ở trẻ dưới 5 tuổi, với mỗi 1°C tăng nhiệt độ trung bình ngày làm tăng khoảng 3,4% nguy cơ nhập viện. Điều này do nhiệt độ cao tạo điều kiện thuận lợi cho vi rút và vi khuẩn phát triển, đồng thời ảnh hưởng đến khả năng miễn dịch của trẻ.

2. Tại sao trẻ nam có nguy cơ nhập viện cao hơn trong các ngày nắng nóng?
   Trẻ nam có nguy cơ nhập viện do NKHHCT cao hơn trẻ nữ trong ngày nắng nóng, có thể do yếu tố sinh học và hành vi tiếp xúc với môi trường ngoài trời nhiều hơn, dẫn đến tăng khả năng nhiễm bệnh.

3. Độ ẩm có vai trò gì trong việc ảnh hưởng đến bệnh hô hấp ở trẻ?
   Độ ẩm tương đối ảnh hưởng đến sự tồn tại và truyền tải của các tác nhân gây bệnh. Độ ẩm thấp trong các ngày nắng nóng có thể làm tăng sự phát tán vi rút trong không khí, làm gia tăng nguy cơ mắc bệnh hô hấp.

4. Làm thế nào để giảm thiểu nguy cơ mắc NKHHCT trong mùa nắng nóng?
   Các biện pháp bao gồm giữ ẩm cho trẻ, hạn chế cho trẻ tiếp xúc trực tiếp với nhiệt độ cao, đảm bảo vệ sinh cá nhân, tiêm phòng đầy đủ và nâng cao nhận thức cộng đồng về phòng bệnh.

5. Nghiên cứu này có thể áp dụng cho các khu vực khác không?
   Mặc dù nghiên cứu tập trung tại huyện Nghi Lộc, các kết quả và khuyến nghị có thể tham khảo áp dụng cho các khu vực có điều kiện khí hậu tương tự, đặc biệt là các vùng có nhiều đợt nắng nóng và trẻ em là nhóm dễ tổn thương.

Kết luận

• Nhiệt độ trung bình ngày và các đợt nắng nóng có mối liên quan chặt chẽ với số lượt nhập viện do NKHHCT ở trẻ dưới 5 tuổi tại huyện Nghi Lộc trong giai đoạn 2011-2015.
• Nguy cơ nhập viện tăng đáng kể trong các ngày nắng nóng, đặc biệt ở trẻ nam và nhóm tuổi 0-2 tuổi.
• Nghiên cứu cung cấp bằng chứng khoa học quan trọng để ngành y tế và chính quyền địa phương xây dựng các biện pháp phòng chống hiệu quả.
• Cần tăng cường năng lực y tế cơ sở, truyền thông phòng bệnh và phát triển hệ thống cảnh báo sớm để giảm thiểu tác động của thời tiết đến sức khỏe trẻ em.
• Các bước tiếp theo bao gồm triển khai các giải pháp đề xuất, mở rộng nghiên cứu tại các khu vực khác và theo dõi diễn biến bệnh trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng rõ nét.

Hành động ngay hôm nay để bảo vệ sức khỏe trẻ em trước tác động của biến đổi khí hậu và thời tiết cực đoan là nhiệm vụ cấp thiết của toàn xã hội.

Trích đoạn nội dung tài liệu

ĐẶT VẤN ĐỀ Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) tác động trực tiếp của thiên tai cùng với biến đổi khí hậu (BĐKH) bao gồm các sự kiện thời tiết cực đoan như lũ lụt, bão, hạn hán, sóng nhiệt có thể dẫn đến các hậu quả sức khỏe nghiêm trọng[67]. Các nghiên cứu gần đây cho thấy rằng tần số của các đợt nắng nóng sẽ tăng lên khi một khí hậu ấm hơn, dẫn đến sự biến đổi lớn về nhiệt độ bề mặt trái đất [24], [28],[35], [36]. Theo báo cáo của Ủy ban Liên Chính phủ về Biến đổi khí hậu (IPCC) năm 2014, nhiệt độ trung bình toàn cầu và mực nước biển tăng nhanh trong vòng 100 năm qua, đặc biệt trong khoảng 25 năm gần đây, nhiệt độ bề mặt trái đất tăng lên 0,810C (0,650C lên 1,06 0C) từ năm 1850 đến năm 2012[39]. Năm 2014 đã ghi nhận về mức tăng nhiệt độ kỷ lục ở nhiều vùng trên thế giới như Nhật Bản đánh giá năm 2014 là năm nóng nhất trong 120 năm qua, tại Australia nhiệt độ trung bình toàn lãnh thổ nóng nhất đo được đã vượt qua ngưỡng kỷ lục 49 0C trong 2 năm liên tiếp[4].

Việt Nam được đánh giá là một trong các quốc gia bị tác động mạnh mẽ nhất do biến đổi khí hậu[14]. Việt Nam, trong vòng 50 năm qua nhiệt độ trung bình đã tăng khoảng 0,5 - 0,7oC, mực nước biển đã dâng khoảng 20cm. Hiện tượng El Nino, La Nina ngày càng tác động mạnh mẽ, làm tăng nhiệt độ trung bình, gây hạn hán, xâm nhập mặn[3]. Năm 2010 được coi là năm nóng nhất trong 50 năm ở Việt Nam.

Nhiều nơi như Thanh Hóa, Nghệ An có lúc nhiệt độ lên tới 42oC. Năm 2015 trong đợt nắng nóng 17/05-21/06 nhiệt độ cao nhất tuyệt đối đã vượt mốc năm 2010 tại Nghệ An như Con Cuông 42. Trẻ em là đối tượng dễ bị tổn thương trước những thay đổi do biến đổi khí hậu [22]. Theo báo cáo của WHO (2010) mỗi năm, ít nhất có 3 triệu trẻ em dưới 5 tuổi chết do môi trường liên quan đến bệnh tật.

Nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính (NKHHCT) mỗi năm gây tử vong cho khoảng 2 triệu trẻ em dưới 5 tuổi. Có tới 60% các bệnh nhiễm khuẩn hô hấp cấp 2 tính trên toàn thế giới có liên quan đến điều kiện môi trường[68]. Cũng theo báo cáo WHO (2012), viêm phổi là bệnh nhạy cảm với khí hậu và là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong ở trẻ em dưới 5 tuổi. Các nghiên cứu cũng đã chỉ ra rằng sự thay đổi các yếu tố thời tiết hàng ngày có liên quan đến số lượng nhập viện của của trẻ dưới 5 tuổi đặc biệt là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp[1], [45],[53], [70],[71].

Theo Niên giám Thống kê y tế năm 2013, tại Việt Nam NKHHCT là nhóm bệnh có tỷ mắc cao nhất trong các bệnh (viêm phổi 470/100.000 dân; viêm họng và amidan cấp 396,7/100.000 dân, viêm phế quản, tiểu phế quản 289,2/100.000 dân) và viêm phổi đứng thứ hai trong 10 bệnh có tỷ lệ chết cao nhất cả nước 1,28/100. Tại Việt Nam, hiện có rất ít các nghiên cứu về mối liên quan giữa khí hậu với sức khỏe trẻ em. Nghệ An đã có nghiên cứu về ảnh hưởng của sóng nhiệt lên sức khỏe cộng đồng của Nguyễn Duy Bảo và cộng sự (2013) cho thấy sóng nhiệt có mối liên quan với tỷ lệ nhập viện của nhóm trẻ dưới 5 tuổi sống tại TP Vinh[1], tuy nhiên chưa có nghiên cứu nào về bệnh nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính ở trẻ dưới 5 tuổi liên quan tới các yếu tố thời tiết. Vì vậy chúng tôi tiến hành nghiên cứu “ Tình hình trẻ em dưới 5 tuổi mắc nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính nhập viện và yếu tố thời tiết nắng nóng liên quan tại huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An năm 2011-2015” nhằm trả lời câu hỏi tình hình nhập viện do mắc nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính ở trẻ em dưới 5 tuổi diễn biến như thế nào từ năm 2011-2015? Có mối liên quan giữa số lượt nhập viện hành ngày do mắc nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính ở trẻ em dưới 5 tuổi với sự thay đổi nhiệt độ trung bình ngày và số lượt nhập viện có tăng trong các ngày nắng nóng trong mùa hè không? 3 MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU 1.

Mô tả diễn biến thời tiết bao gồm nhiệt độ, độ ẩm, lượng mưa, số giờ nắng, các đợt nắng nóng của huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An năm 2011-2015. Mô tả tình hình nhập viện do mắc nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính ở trẻ em dưới 5 tuổi huyện Nghi Lộc, tỉnh Nghệ An năm 2011 - 2015. Xác định mối liên quan giữa trẻ em dưới 5 tuổi nhập viện do mắc nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính với diễn biến nhiệt độ tại huyện Nghi lộc, tỉnh Nghệ An trong mùa hè năm 2011-2015. TỔNG QUAN TÀI LIỆU 1.1 Một số khái niệm cơ bản trong nghiên cứu Thời tiết là trạng thái khí quyển tại một địa điểm nhất định được xác định bằng tổ hợp các yếu tố: nhiệt độ, áp suất, độ ẩm, tốc độ gió, mưa.

Khí hậu được định nghĩa là trung bình theo thời gian của thời tiết (thường là 30 năm, Tổ chức khí tượng Thế giới – WMO)[2]. Biến đổi khí hậu (BĐKH) là sự biến đổi trạng thái của khí hậu so với trung bình và/hoặc dao động của khí hậu duy trì trong một khoảng thời gian dài, thường là vài thập kỷ hoặc dài hơn. BĐKH có thể là do các quá trình tự nhiên bên trong hoặc các tác động bên ngoài, hoặc do hoạt động của con người làm thay đổi thành phần của khí quyển hay trong khai thác sử dụng đất[2]. Sóng nhiệt (Heatwave) và BĐKH có mối tương quan mật thiết với nhau.

BĐKH làm gia tăng mật độ, tần suất của sóng nhiệt. Tuy vậy, định nghĩa về “sóng nhiệt” không phải là dễ dàng. Ngoài nhiệt độ ra, còn có rất nhiều yếu tố khác liên quan tới nhiệt độ ảnh hưởng tới sức khỏe cộng đồng như độ ẩm, nhân khẩu học, vấn đề thiết kế (đô thị hoặc nông thôn)… có nghĩa là ở các nơi khác nhau có cùng một mức nhiệt thì có các tác động khác nhau đến môi trường hoặc ảnh hưởng khác nhau đến sức khỏe cộng đồng. Bởi vậy,không có định nghĩa quốc tế nào được công nhận về sóng nhiệt.

Sóng nhiệt hay các đợt nắng nóng thường được mô tả là vượt quá mức ngưỡng nhiệt nào đó trong một thời gian quy định mà có thể ảnh hưởng đến sức khỏe của cộng đồng[43]. Theo Trung tâm Phòng ngừa và Kiểm soát bệnh tật Hoa Kỳ (CDC) [46]: Sóng nhiệt là sự kiện nhiệt đặc biệt có đặc điểm là trong một vài ngày, nhiệt độ không khí lớn hơn 900F (lớn hơn 32,2 0C), khối không khí nóng tù đọng và liên tục trong các đêm, nhiệt độ tối thiểu cao hơn bình thường. Việt Nam, “sóng nhiệt” được hiểu là các “đợt nắng nóng”. Đợt nắng nóng là khi xảy ra từ 2 ngày nắng nóng liên tiếp trở lên.

Ngày nắng nóng được chia ra nhiều mức độ khác nhau: - Ngày khô nóng nhẹ (nắng nóng thường) là ngày có đủ 2 điều kiện: nhiệt độ cao nhất trong ngày ≥ 350C và độ ẩm thấp nhất trong ngày ≤ 55%. 5 - Ngày khô nóng mạnh (nắng nóng gay gắt) là ngày có đủ 2 điều kiện : nhiệt độ cao nhất trong ngày ≥ 370C và độ ẩm thấp nhất trong ngày ≤ 45%. Độ ẩm tương đối – Relative Humidity: Tỷ số của lượng hơi nước thực trong không khí và lượng hơi nước phải có để không khí trở nên bão hòa ở cùng một nhiệt độ[19]. Nhiệt độ cực trị – Extreme Temperatures: Nhiệt độ cao nhất và thấp nhất đạt được trong thời gian nhất định[19].

Nhiệt độ tối cao/tối thấp ngày – Daily Maximum/ Minimum Temperatures: Nhiệt độ cực đại/cực tiểu trong vòng 24 giờ[19]. Phơ rông – Front: Mặt giao tiếp hay giới hạn giữa hai khối không khí khác nhau bắt nguồn từ các miền khác xa nhau. Một phơ rông lạnh(FRL) là rìa phía trước của khối không khí lạnh đang tiến đến, trong khi phơ rông nóng(FRN) là rìa của khối không khí lạnh đang rút lui[19].2 Dịch tễ học nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính 1.1 Định nghĩa Nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính (NKHHCT) là một nhóm bệnh do vi khuẩn hoặc vi rút gây nên những tổn thương viêm cấp tính ở một phần hay toàn bộ hệ thống đường hô hấp kể từ tai, mũi, họng cho đến phổi, màng phổi[12].2 Đặc điểm hệ hô hấp trẻ em. Bộ phận hô hấp bao gồm đường dẫn khí từ mũi, họng, thanh quản, khí quản, phế quản và phổi, màng phổi.

Bộ phận hô hấp trẻ em nhỏ hơn về kích thước so với người lớn và có những đặc điểm riêng biệt về giải phẫu, sinh lý do các tổ chức tế 6 bào của bộ phận hô hấp trẻ em chưa hoàn toàn biệt hóa và đang ở trong giai đoạn phát triển[12]. trẻ em dưới 5 tuổi, đặc biệt dưới 1 tuổi, giải phẫu đường hô hấp có những đặc điểm khác với người trưởng thành. Đường hô hấp của trẻ, từ thanh khí phế quản lòng hẹp và ngắn, tổ chức đàn hồi ít phát triển, chức năng bảo vệ của hàng rào niêm mạc còn hạn chế, tổ chức bạch huyết ít phát triển. Lồng ngực ngắn, hình trụ, xương sườn còn nằm ngang, cơ hoành nằm cao hơn, các cơ hô hấp chưa phát triển hoàn thiện nên dễ gây xẹp phổi, rối loạn tuần hoàn phổi cũng như rối loạn quá trình trao đổi khí ở phổi[12].

Về sinh lý, nhu cầu và khả năng trao đổi, hấp thụ khí ô xy của trẻ lớn hơn người trưởng thành, để thích nghi, trẻ bắt buộc phải thở nhanh hơn, đồng thời quá trình trao đổi O2 và CO2 giữa các phế nang và mạch máu cũng mạnh hơn, nhưng sự cân bằng về trao đổi khí dễ bị thay đổi theo môi trường (độ ẩm, nhiệt độ, đậm độ CO2) , vì thế trẻ dễ bị rối loạn chức năng hô hấp[12]. Hơn nữa, hệ thống miễn dịch của cơ thể trẻ cũng như hàng rào bảo vệ chưa hoàn chỉnh, khả năng ho khạc lại hạn chế. Với những đặc điểm như vậy, nên khả năng thông khí của trẻ nhỏ, nhất là trẻ dưới 1 tuổi rất hạn chế, trẻ rất dễ mắc nhiễm khuẩn đường hô hấp, đặc biệt là viêm phổi [10],[12].3 Tác nhân gây bệnh Nhiễm khuẩn hô hấp cấp tính là một nhóm bệnh mà tác nhân gây bệnh là do vi rút (60-70%) hoặc do vi khuẩn gây ra trên hệ thống đường hô hấp bao gồm từ mũi, họng, thanh khí phế quản đến nhu mô phổi[12].