Nghiên cứu thành phần nhện bắt mồi và nhện đỏ hại đậu rau tại Hà Nội năm 2019

Nghiên cứu thành phần nhện bắt mồi ăn nhện đổ hại đậu rau tại Hà Nội năm 2019, đặc điểm sinh học và sinh thái của hai loài thuộc họ Phytoseiidae.

• Tác giả: Triệu Đức Thuận
• Người hướng dẫn: Pgs. Nguyễn Đức Tùng
• Trường học: Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam
• Chuyên ngành: Bảo Vệ Thực Vật
• Đề tài: Điều Tra Thành Phần Nhện Bắt Mồi Ăn Nhện Đỏ Hại Đậu Rau Tại Hà Nội Và Phụ Cận Năm 2019; Nghiên Cứu Đặc Điểm Sinh Học, Sinh Thái Học Của Hai Loài Nhện Bắt Mồi Thuộc Họ Phytoseiidae.
• Loại tài liệu: Luận Văn
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỤC LỤC
• 2. DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT
• 3. DANH MỤC BẢNG
• 4. DANH MỤC HÌNH
• 5. TRÍCH YẾU LUẬN VĂN
• 6. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI
• 7. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU
• 8. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU
• 9. NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI, Ý NGHĨA CỦA ĐỀ TÀI
• 9.1. Những đóng góp mới của đề tài
• 9.2. Ý nghĩa khoa học
• 9.3. Ý nghĩa thực tiễn
• 10. TỔNG QUAN TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU TRONG NƯỚC VÀ NGOÀI NƯỚC
• 10.1. Tình hình nghiên cứu ngoài nước
• 10.1.1. Những nghiên cứu thành phần nhện nhỏ hại cây trồng trên thế giới
• 10.1.2. Những nghiên cứu thành phần nhện bắt mồi trên thế giới
• 10.1.3. Những nghiên cứu về nhện đỏ hai chấm Tetranychus urticae Koch
• 10.1.4. Những nghiên cứu về nhện bắt mồi thuộc họ Phytoseiidae
• 10.1.4.1. Nhện bắt mồi Neoseiulus longispinosus Evans
• 10.1.4.2. Những nghiên cứu về loài Neoseiulus californicus
• 10.1.4.3. Những nghiên cứu về loài Amblyseius largoensis
• 10.2. Tình hình nghiên cứu trong nước
• 10.2.1. Những nghiên cứu về thành phần nhện hại trong nước
• 10.2.2. Những nghiên cứu về thành phần nhện bắt mồi
• 10.2.3. Những nghiên cứu về nhện hại cây trồng và nhện đỏ hai chấm Tetranychus urticae Koch
• 10.2.4. Những nghiên cứu về loài Neoseiulus longispinosus, Neoseiulus californicus và Amblyseius largoensis
• 11. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 11.1. Đối tượng và vật liệu nghiên cứu
• 11.2. Địa điểm và thời gian nghiên cứu
• 11.3. Nội dung nghiên cứu
• 11.4. Phương pháp nghiên cứu
• 11.4.1. Phương pháp điều tra thành phần và diễn biến mật độ nhện nhỏ hại trên đậu cove
• 11.4.2. Phương pháp nuôi nguồn nhện vật mồi
• 11.4.3. Phương pháp nuôi nguồn nhện bắt mồi
• 11.4.4. Phương pháp nghiên cứu đặc điểm sinh học NBM
• 11.4.5. Phương pháp đo kích thước nhện bắt mồi
• 11.4.6. Phương pháp đánh giá sức ăn của NBM
• 11.4.7. Phương pháp xử lí và tính toán số liệu
• 12. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 12.1. Điều tra thành phần, diễn biến nhện hại và nhện bắt mồi trên đậu rau tại Văn Đức - Gia Lâm và Văn Giang - Hưng Yên
• 12.2. Điều tra thành phần nhện hại và nhện bắt mồi trên đậu cove và đậu đũa tại Văn Đức - Gia Lâm
• 12.3. Điều tra thành phần nhện hại và nhện bắt mồi trên đậu cove được canh tác bằng hai phương pháp khác nhau tại xã Thắng Lợi, huyện Văn Giang, Tỉnh Hưng Yên
• 12.4. Đặc điểm sinh học của nhện bắt mồi khi nuôi trên vật mồi là nhện đỏ 2 chấm T.
• 12.5. Hình thái và kích thước các pha phát dục NBM ở thế hệ thứ 2 khi nuôi trên nhện đỏ hai chấm T.
• 12.6. Thời gian phát dục nhện bắt mồi nuôi trên nhện đỏ 2 chấm T.
• 12.7. Đánh giá sức ăn của nhện bắt mồi trên vật mồi nhện đỏ 2 chấm T.
• 13. KẾT LUẬN VÀ ĐỀ NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghiên cứu thành phần nhện bắt mồi tại Hà Nội năm 2019

Nghiên cứu thành phần nhện bắt mồi ăn nhện đỏ hại đậu rau tại Hà Nội năm 2019 là một công trình quan trọng nhằm tìm hiểu về các loài nhện bắt mồi thuộc họ Phytoseiidae. Đề tài này không chỉ giúp xác định các loài nhện bắt mồi có khả năng kiểm soát nhện đỏ mà còn cung cấp thông tin về đặc điểm sinh học và sinh thái của chúng. Việc nghiên cứu này có ý nghĩa lớn trong việc phát triển các biện pháp sinh học trong bảo vệ thực vật.

1.1. Mục tiêu và ý nghĩa của nghiên cứu

Mục tiêu chính của nghiên cứu là điều tra thành phần nhện bắt mồi và xác định loài nhện bắt mồi tiềm năng nhất trong việc kiểm soát nhện đỏ hại đậu rau. Nghiên cứu này có ý nghĩa khoa học và thực tiễn, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất nông nghiệp bền vững.

1.2. Phạm vi và đối tượng nghiên cứu

Đối tượng nghiên cứu bao gồm các loài nhện bắt mồi như Neoseiulus longispinosus, Amblyseius largoensis và Neoseiulus californicus. Phạm vi nghiên cứu tập trung vào các vùng trồng đậu rau tại Hà Nội và các khu vực lân cận.

II. Vấn đề và thách thức trong kiểm soát nhện đỏ hại đậu rau

Nhện đỏ hại đậu rau là một trong những tác nhân gây hại nghiêm trọng, ảnh hưởng đến năng suất và chất lượng sản phẩm. Sự phát triển nhanh chóng của chúng trong điều kiện thuận lợi đã đặt ra nhiều thách thức cho nông dân. Việc sử dụng thuốc bảo vệ thực vật không chỉ tốn kém mà còn có thể gây ra các vấn đề về môi trường và sức khỏe.

2.1. Tác động của nhện đỏ đến cây trồng

Nhện đỏ gây hại bằng cách hút dịch cây, làm cho cây còi cọc, rụng lá và hoa. Chúng cũng có thể truyền virus, làm giảm năng suất và chất lượng nông sản.

2.2. Những khó khăn trong việc phát hiện và kiểm soát

Nhện đỏ có kích thước nhỏ, khó phát hiện trong giai đoạn đầu. Khi số lượng bùng nổ, việc kiểm soát trở nên khó khăn hơn, đòi hỏi các biện pháp hiệu quả và kịp thời.

III. Phương pháp nghiên cứu thành phần nhện bắt mồi hiệu quả

Nghiên cứu thành phần nhện bắt mồi được thực hiện thông qua các phương pháp điều tra và phân tích khoa học. Các phương pháp này giúp xác định được sự hiện diện và mật độ của các loài nhện bắt mồi trong môi trường tự nhiên.

3.1. Phương pháp điều tra thành phần nhện

Sử dụng phương pháp điều tra theo quy chuẩn QCVN 01-38:2010/BNNPTNT để thu thập dữ liệu về thành phần nhện bắt mồi và nhện đỏ trên cây đậu rau.

3.2. Phương pháp nuôi và nghiên cứu đặc điểm sinh học

Nghiên cứu đặc điểm sinh học của các loài nhện bắt mồi được thực hiện bằng cách nuôi trong điều kiện kiểm soát, giúp đánh giá sức ăn và khả năng sinh sản của chúng.

IV. Kết quả nghiên cứu thành phần nhện bắt mồi tại Hà Nội

Kết quả nghiên cứu cho thấy sự hiện diện của nhiều loài nhện bắt mồi, trong đó Neoseiulus longispinosus và Amblyseius largoensis là hai loài phổ biến nhất. Mật độ nhện bắt mồi và nhện đỏ có sự biến động theo thời gian và điều kiện sinh thái.

4.1. Thành phần và mật độ nhện bắt mồi

Nghiên cứu đã ghi nhận được 3 loài nhện bắt mồi và 2 loài nhện hại. Mật độ nhện bắt mồi cao nhất được ghi nhận trong giai đoạn cây cho quả.

4.2. Đặc điểm sinh học của nhện bắt mồi

Đặc điểm sinh học của các loài nhện bắt mồi cho thấy Neoseiulus longispinosus có vòng đời ngắn nhất và sức ăn cao nhất, cho thấy tiềm năng lớn trong việc kiểm soát nhện đỏ.

V. Kết luận và triển vọng tương lai trong nghiên cứu nhện bắt mồi

Nghiên cứu thành phần nhện bắt mồi ăn nhện đỏ hại đậu rau tại Hà Nội năm 2019 đã cung cấp những thông tin quý giá về các loài nhện bắt mồi. Kết quả cho thấy tiềm năng của các loài nhện bản địa trong việc kiểm soát nhện đỏ, mở ra hướng đi mới cho nông nghiệp bền vững.

5.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu

Kết quả nghiên cứu cho thấy Neoseiulus longispinosus và Amblyseius largoensis có khả năng kiểm soát nhện đỏ hiệu quả, góp phần bảo vệ cây trồng.

5.2. Hướng phát triển nghiên cứu trong tương lai

Cần tiếp tục nghiên cứu sâu hơn về đặc điểm sinh học và sinh thái của các loài nhện bắt mồi, nhằm phát triển các biện pháp sinh học hiệu quả trong bảo vệ thực vật.

Trích đoạn nội dung tài liệu

HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM TRIỆU ĐỨC THUẬN ĐIỀU TRA THÀNH PHẦN NHỆN BẮT MỒI ĂN NHỆN ĐỎ HẠI ĐẬU RAU TẠI HÀ NỘI VÀ PHỤ CẬN NĂM 2019; NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM SINH HỌC, SINH THÁI HỌC CỦA HAI LOÀI NHỆN BẮT MỒI THUỘC HỌ PHYTOSEIIDAE Ngành: Bảo vệ thực vật Mã số: 8.12 Người hướng dẫn khoa học: PGS. Nguyễn Đức Tùng NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP - 2020 LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi, các kết quả nghiên cứu được trình bày trong luận văn là trung thực, khách quan và chưa từng dùng để bảo vệ lấy bất kỳ học vị nào. Tôi xin cam đoan rằng mọi sự giúp đỡ cho việc thực hiện luận văn đã được cám ơn, các thông tin trích dẫn trong luận văn này đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày… tháng… năm 2020 Tác giả luận văn Triệu Đức Thuận i LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] LỜI CẢM ƠN Để hoàn thành luận văn tốt nghiệp, ngoài sự nỗ lực của bản thân, tôi đã nhận được sự giúp đỡ nhiệt tình của khoa Nông Học, các thầy cô giáo trong Bộ môn Côn Trùng, gia đình và cùng toàn thể bạn bè.

Tôi xin đặc biệt cảm ơn PGS. Nguyễn Đức Tùng, người đã hết sức tận tình, chu đáo trực tiếp hướng dẫn, động viên, chỉ bảo, truyền đạt những kiến thức, kinh nghiệm và tạo điều kiện tốt nhất cho tôi hoàn thành luận văn tốt nghiệp. Tôi xin được gửi lời cảm ơn chân thành tới các thầy cô Bộn môn Côn Trùng, Khoa Nông Học, Trường Học viện Nông Nghiệp Việt Nam đã tận tình giúp đỡ tôi trong quá trình thực hiện đề tài và hoàn thành luận văn một cách tốt nhất. Cuối cùng tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến những người thân trong gia đình, bạn bè đã động viên, giúp đỡ và tạo mọi điều điện thuận lợi để có thể yên tâm trong suốt quá trình học tập và thực tập tốt nghiệp! Hà Nội, ngày tháng năm 2020 Tác giả luận văn Triệu Đức Thuận ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] MỤC LỤC Lời cam đoan.

ii Mục lục. iii Danh mục chữ viết tắt. vi Danh mục bảng. vii Danh mục hình.

ix Trích yếu luận văn. Tính cấp thiết của đề tài. Mục tiêu nghiên cứu. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu.

Đối tượng nghiên cứu. Phạm vi nghiên cứu. Những đóng góp mới, ý nghĩa của đề tài. Những đóng góp mới của đề tài.

Ý nghĩa khoa học. Ý nghĩa thực tiễn. Tổng quan tình hình nghiên cứu trong nước và ngoài nước. Tình hình nghiên cứu ngoài nước.

Những nghiên cứu thành phần nhện nhỏ hại cây trồng trên thế giới. Những nghiên cứu thành phần nhện bắt mồi trên thế giới. Những nghiên cứu về nhện đỏ hai chấm Tetranychus urticae Koch. Những nghiên cứu về nhện bắt mồi thuộc họ Phytoseiidae.

Nhện bắt mồi Neoseiulus longispinosus Evans. Những nghiên cứu về loài Neoseiulus californicus. Những nghiên cứu về loài Amblyseius largoensis. Tình hình nghiên cứu trong nước.

Những nghiên cứu về thành phần nhện hại trong nước. Những nghiên cứu về thành phần nhện bắt mồi. 13 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Những nghiên cứu về nhện hại cây trồng và nhện đỏ hai chấm Tetranychus urticae Koch.

Những nghiên cứu về loài Neoseiulus longispinosus, Neoseiulus californicus và Amblyseius largoensis. Nội dung và phương pháp nghiên cứu. Đốı tượng và vật lıệu nghıên cứu. Địa đıểm và thờı gıan nghıên cứu.

Nộı dung nghıên cứu. Phương pháp nghiên cứu. Phương pháp điều tra thành phần và diễn biến mật độ nhện nhỏ hại trên đậu cove. Phương pháp nuôi nguồn nhện vật mồi.

Phương pháp nuôi nguồn nhện bắt mồi. Phương pháp nghiên cứu đặc điểm sinh học NBM. Phương pháp đo kích thước nhện bắt mồi. Phương pháp đánh giá sức ăn của NBM.

Phương pháp xử lí và tính toán số liệu. Xử lý số lıệu. Kết quả và thảo luận. Điều tra thành phần, diễn biến nhện hại và nhện bắt mồi trên đậu rau tại Văn Đức - Gia Lâm và Văn Giang- Hưng Yên.

Điều tra thành phần nhện hại và nhện bắt mồi trên đậu cove và đậu đũa tại Văn Đức - Gia Lâm. Điều tra thành phần nhện hại và nhện bắt mồi trên đậu cove được canh tác bằng hai phương pháp khác nhau tại xã Thắng Lợi, huyện Văn Giang, Tỉnh Hưng Yên. Đặc điểm sinh học của nhện bắt mồi khi nuôi trên vật mồi là nhện đỏ 2 chấm T. Hình thái và kích thước các pha phát dục NBM ở thế hệ thứ 2 khi nuôi trên nhện đỏ hai chấm T.

Thời gian phát dục nhện bắt mồi nuôi trên nhện đỏ 2 chấm T. Đánh giá sức ăn của nhện bắt mồi trên vật mồi nhện đỏ 2 chấm T. 50 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Kết luận và đề nghị.

53 Tài liệu tham khảo. 54 v LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Chữ viết tắt Nghĩa tiếng việt BNN&PTNT Bộ Nông Nghiệp và Phát triển nông thôn BVTV Bảo vệ thực vật DT Thời gian nhân đôi quần thể IPM Quản lý dịch hại tổng hợp NBM Nhện bắt mồi R0 Tỷ lệ sinh sản rm Tỷ lệ tăng tự nhiên T Thời gian 1 thế hệ λ Giới hạn gia tăng quần thể vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC BẢNG Bảng 4. Thành phần nhện bắt mồi và nhện hại trên đậu cove tại Văn Đức- Gia Lâm vụ Xuân hè 2019. Diễn biến mật độ nhện hại và nhện bắt mồi trên đậu cove tại Văn Đức- Gia Lâm vụ Xuân hè năm 2019.

Thành phần nhện bắt mồi và nhện hại trên đậu đũa tại Văn Đức- Gia Lâm vụ Xuân hè 2019. Diễn biến mật độ nhện hại và nhện bắt mồi trên đậu đũa tại Văn Đức - Gia Lâm vụ Xuân hè năm 2019. Thành phần NBM và nhện hại trên cây đậu cove trồng bằng phương thức canh truyền thống tại xã Thắng Lợi, Văn Giang, Hưng Yên vụ Xuân Hè 2019. Diễn biến mật độ nhện bắt mồi và nhện đỏ hai chấm trên đậu cove trồng bằng phương pháp truyền thống tại xã Thắng Lợi - Văn Giang - Hưng Yên vụ Xuân hè 2019.

Thành phần nhện bắt mồi và nhện đỏ hại trên cây đậu cove trồng theo tiêu chuẩn VietGap tại Văn Giang - Hưng Yên vụ Xuân Hè 2019. Diễn biến mật độ nhện bắt mồi và nhện đỏ hai chấm trên đậu cove trồng theo tiêu chuẩn VietGap tại xã Thắng Lợi - Văn Giang - Hưng Yên vụ Xuân hè 2019. Chiều dài các pha phát dục của ba loài nhện bắt mồi nuôi bằng nhện đỏ 2 chấm T. Chiều rộng các pha phát dục của ba loài nhện bắt mồi nuôi bằng nhện đỏ 2 chấm T.

Thời gian phát dục các pha của nhện đực ba loài nhện bắt mồi nuôi bằng nhện đỏ 2 chấm T. Thời gian phát dục các pha của nhện cái ba loài nhện bắt mồi nuôi bằng nhện đỏ 2 chấm T. Một số chỉ tiêu về sinh sản của ba loài nhện bắt mồi nuôi bằng nhện đỏ 2 chấm T. Bảng sống của nhện bắt mồi Neoseiulus californicus nuôi bằng nhện đỏ 2 chấm T.

45 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. Bảng sống của nhện bắt mồi Amblyseius largoensis nuôi bằng nhện đỏ 2 chấm T. Bảng sống của nhện bắt mồi Neoseiulus longispinosus khi nuôi trên nhện đỏ hai chấm T. Một số chỉ tiêu về sức tăng quần thể của ba loài nhện bắt mồi nuôi bằng nhện đỏ hai chấm T.

Khả năng ăn các pha nhện đỏ 2 chấm T.urticae của nhện trưởng thành cái ba loài nhện bắt mồi. 50 viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] DANH MỤC HÌNH Hình 3. Dụng cụ để nuôi sinh học nhện bắt mồi. Khay nuôi nguồn nhện vật mồi.

Hộp và khay nuôi nguồn nhện bắt mồi. Lồng mika, tủ định ôn, khay dùng để nuôi sinh học NBM. Ruộng đậu cove tại Văn Đức- Gia Lâm. Ruộng đậu cove tại Văn Giang - Hưng Yên.

Hình thái các pha phát dục của nhện bắt mồi N. Hình thái các pha phát dục của nhện bắt mồi A. Hình thái các pha phát dục của nhện bắt mồi N. Nhịp điệu sinh sản của ba loài nhện bắt mồi nuôi bằng nhện đỏ 2 chấm T.

44 ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Triệu Đức Thuận Tên luận văn: Điều tra thành phần nhện bắt mồi ăn nhện đỏ hại đậu rau tại Hà Nội và phụ cận năm 2019; nghiên cứu đặc điểm sinh học, sinh thái học của hai loài nhện bắt mồi thuộc họ Phytoseiidae. Ngành: Bảo vệ thực vật Mã số: 8.12 Tên cơ sở đào tạo: Học viện Nông nghiệp Việt Nam Mục đích nghiên cứu Điều tra thành phần nhện bắt mồi họ Phytoseiidae, đi sâu nghiên cứu đặc điểm sinh học, sinh thái một số loài nhện bắt mồi ăn nhện đỏ nhằm tìm ra loài nhện bắt mồi tiềm năng nhất trong phòng chống nhện đỏ hại đậu rau. Phương pháp nghiên cứu Vật liệu nghiên cứu: - Nhện đỏ 2 chấm Tetranychus urticae hại đậu - Cây đậu cô ve lùn Phaseolus vulgaris dùng nuôi nhện đỏ Đối tượng nghiên cứu: - NBM Neoseiulus longispinosus, NBM Amblyseius largoensis và NBM Neoseiulus californicus Phương pháp nghiên cứu: - Điều tra thành phần nhện bắt mồi họ Phytoseiidae trên cây đậu rau. Điều tra theo quy chuẩn QCVN 01-38:2010/BNNPTNT.

- Điều tra diễn biến mật độ nhện đỏ và loài nhện bắt mồi ăn nhện đỏ trên cây đậu rau dưới sự ảnh hưởng của 1 số yếu tố sinh thái khác nhau theo quy chuẩn QCVN 01-38:2010/BNNPTNT - Nghiên cứu đặc điểm sinh học, sinh thái của nhện bắt mồi N. californicus ăn nhện đỏ hai chấm theo phương pháp nuôi cá thể trong lồng mica cải tiến của Nguyen & cs. Sức tăng quần thể được tiến hành theo phương pháp của Birch (1948). Kết quả chính và kết luận 1.

Trên cây đậu cô ve, đậu đũa tại Gia Lâm, Hà Nội và Văn Giang, Hưng Yên chúng tôi thu thập được 2 loài nhện hại và 3 loài nhện bắt mồi trong đó nhện đỏ hai chấm Tetranychus urticae và NBM N. longispinosus xuất hiện phổ biến nhất. Mật độ x LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. longispinosus và NBM A.

largoensis thấp nhất ở giai đoạn cây con 2-3 lá sau đó tăng dần đạt cao nhất khi cây cho quả lần cuối và giảm khi cây già dần và chết đi. Mật độ nhện hại và nhện bắt mồi trên ruộng đậu cove trồng theo tiêu chuẩn VietGap cao hơn so với ruộng trồng thường. Trong ba loài nhện bắt mồi nghiên cứu, trưởng thành cái NBM N.