Luận văn thạc sĩ hay nghiên cứu ảnh hưởng của hoạt động khai thác chế biến đá vôi đến môi trường tại mỏ đá vôi tà lài xã tân mỹ huyện văn lãng tỉnh lạng sơn

Luận văn thạc sĩ môi trường nghiên cứu hay nghiên cứu ảnh hưởng của hoạt động khai thác chế biến đá vôi đến môi trường tại mỏ đá vôi tà, khảo sát thực trạng, phân tích nguyên

• Tác giả: Đinh Hoàng Nguyên
• Người hướng dẫn: TS. Ngô Duy Bách
• Trường học: Trường Đại Học Lâm Nghiệp
• Chuyên ngành: Khoa Học Môi Trường
• Đề tài: Nghiên Cứu Ảnh Hưởng Của Khai Thác Đá Vôi Đến Môi Trường Tại Mỏ Tà Lài, Lạng Sơn
• Loại tài liệu: Luận Văn Thạc Sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. MỞ ĐẦU
• 1.1. TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU
• 1.1.1. Cơ sở khoa học và thực tiễn của vấn đề nghiên cứu
• 1.1.2. Các khái niệm cơ bản
• 1.1.3. Cơ sở thực tiễn của vấn đề nghiên cứu
• 1.1.4. Đối tượng và phạm vi nghiên cứu
• 1.1.4.1. Đối tượng nghiên cứu
• 1.1.4.2. Phạm vi nghiên cứu. Địa điểm và thời gian nghiên cứu
• 1.1.5. Nội dung nghiên cứu
• 1.1.6. Phương pháp nghiên cứu
• 1.1.6.1. Phương pháp thu thập số liệu, tài liệu thứ cấp
• 1.1.6.2. Phương pháp thu thập số liệu, tài liệu sơ cấp
• 1.1.6.3. Phương pháp lấy mẫu, phân tích
• 1.1.6.4. Phương pháp xử lý số liệu
• 1.1.6.5. Phương pháp đối chiếu, so sánh
• 2. ĐIỀU KIỆN TỰ NHIÊN, KINH TẾ - XÃ HỘI CỦA HUYỆN VĂN LÃNG, TỈNH LẠNG SƠN
• 2.1. Điều kiện tự nhiên
• 2.1.1. Vị trí địa lý
• 2.1.2. Nhiệt độ không khí
• 2.1.3. Độ ẩm không khí
• 2.1.4. Các dạng thời tiết đặc biệt
• 2.1.5. Các nguồn tài nguyên thiên nhiên
• 2.1.5.1. Tài nguyên đất
• 2.1.5.2. Tài nguyên rừng
• 2.1.5.3. Tài nguyên nước
• 2.1.5.4. Tài nguyên khoáng sản
• 2.2. Thực trạng phát triển các ngành kinh tế
• 3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU THẢO LUẬN
• 3.1. Tình hình khai thác và chế biến đá vôi tại mỏ đá vôi Tà Lài
• 3.1.1. Vị trí khu vực
• 3.1.2. Trữ lượng khai thác. Phương pháp khai thác. Công nghệ khai thác, chế biến
• 3.1.3. Các công trình, biện pháp bảo vệ môi trường phục vụ giai đoạn vận hành
• 3.2. Ảnh hưởng của hoạt động khai thác, chế biến đá vôi tại mỏ đá vôi Tà Lài đến môi trường
• 3.2.1. Ảnh hưởng của hoạt động khai thác, chế biến đá vôi đến môi trường nước
• 3.2.2. Chất lượng môi trường không khí
• 3.2.3. Đánh giá ảnh hưởng của hoạt động khai thác đá vôi đến môi trường và sức khoẻ dân cư qua ý kiến của người dân
• 3.2.3.1. Đối với cơ quan quản lý nhà nước
• 3.2.3.2. Đối với đơn vị hoạt động khoáng sản
• 4. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO
• PHỤ LỤC
• Phụ lục 1. PHIẾU PHỎNG VẤN

Tóm tắt

I. Tổng quan về tác động của khai thác đá vôi tại mỏ Tà Lài

Mỏ đá vôi Tà Lài, nằm ở huyện Văn Lãng, tỉnh Lạng Sơn, là một trong những khu vực khai thác đá vôi quan trọng tại Việt Nam. Hoạt động khai thác tại đây không chỉ cung cấp nguyên liệu cho ngành xây dựng mà còn tạo ra nhiều vấn đề môi trường nghiêm trọng. Nghiên cứu này nhằm đánh giá các tác động môi trường từ hoạt động khai thác đá vôi, từ đó đề xuất các biện pháp bảo vệ môi trường hiệu quả.

1.1. Tình hình khai thác đá vôi tại mỏ Tà Lài

Mỏ Tà Lài đã được cấp phép khai thác với sản lượng lớn, phục vụ nhu cầu vật liệu xây dựng. Tuy nhiên, việc khai thác này cũng gây ra nhiều hệ lụy cho môi trường xung quanh.

1.2. Các khái niệm cơ bản về môi trường và khai thác khoáng sản

Môi trường được định nghĩa là hệ thống các yếu tố tự nhiên và nhân tạo. Khai thác khoáng sản là hoạt động lấy đi các tài nguyên thiên nhiên, có thể gây ô nhiễm và suy thoái môi trường.

II. Vấn đề ô nhiễm môi trường do khai thác đá vôi

Hoạt động khai thác đá vôi tại mỏ Tà Lài đã dẫn đến nhiều vấn đề ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. Ô nhiễm không khí, nước và đất là những vấn đề chính cần được giải quyết. Các chất thải từ quá trình khai thác không chỉ ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng mà còn làm suy giảm chất lượng môi trường sống.

2.1. Ô nhiễm không khí và tiếng ồn

Hoạt động khai thác tạo ra bụi và tiếng ồn lớn, ảnh hưởng đến sức khỏe của người dân xung quanh. Nghiên cứu cho thấy nồng độ bụi mịn vượt quá giới hạn cho phép.

2.2. Ô nhiễm nguồn nước

Nước thải từ quá trình khai thác có thể làm ô nhiễm nguồn nước, ảnh hưởng đến sinh hoạt và sản xuất nông nghiệp của người dân địa phương.

III. Phương pháp nghiên cứu tác động môi trường tại mỏ Tà Lài

Nghiên cứu này sử dụng các phương pháp thu thập dữ liệu từ thực địa, khảo sát ý kiến người dân và phân tích mẫu nước, không khí. Các phương pháp này giúp đánh giá chính xác tác động của hoạt động khai thác đến môi trường.

3.1. Phương pháp thu thập số liệu

Sử dụng các công cụ khảo sát và phân tích mẫu để thu thập dữ liệu về chất lượng không khí và nước tại khu vực mỏ.

3.2. Phân tích và đánh giá dữ liệu

Dữ liệu thu thập được sẽ được phân tích để đánh giá mức độ ô nhiễm và tác động đến sức khỏe cộng đồng.

IV. Kết quả nghiên cứu và ứng dụng thực tiễn

Kết quả nghiên cứu cho thấy hoạt động khai thác đá vôi tại mỏ Tà Lài đã gây ra ô nhiễm nghiêm trọng đến môi trường. Các biện pháp bảo vệ môi trường cần được áp dụng để giảm thiểu tác động tiêu cực này.

4.1. Đánh giá tác động đến sức khỏe cộng đồng

Người dân sống gần mỏ đá vôi đã báo cáo nhiều vấn đề sức khỏe liên quan đến ô nhiễm không khí và nước.

4.2. Đề xuất biện pháp bảo vệ môi trường

Cần áp dụng các biện pháp như trồng cây xanh, sử dụng công nghệ sạch và quản lý chất thải hiệu quả để bảo vệ môi trường.

V. Kết luận và hướng phát triển bền vững

Nghiên cứu đã chỉ ra rằng việc khai thác đá vôi tại mỏ Tà Lài cần được quản lý chặt chẽ để giảm thiểu tác động đến môi trường. Cần có các chính sách và biện pháp cụ thể để đảm bảo phát triển bền vững.

5.1. Tóm tắt kết quả nghiên cứu

Kết quả cho thấy cần có sự phối hợp giữa các cơ quan chức năng và cộng đồng để bảo vệ môi trường.

5.2. Định hướng tương lai cho khai thác đá vôi

Cần phát triển các công nghệ khai thác thân thiện với môi trường và nâng cao nhận thức của cộng đồng về bảo vệ môi trường.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Hoạt động khai thác và chế biến đá vôi là một trong những ngành kinh tế quan trọng, đặc biệt tại các tỉnh miền núi phía Bắc Việt Nam như Lạng Sơn. Tỉnh này có vị trí địa lý chiến lược, nằm trên hành lang kinh tế Nam Ninh - Lạng Sơn - Hà Nội, với hệ thống giao thông thuận lợi, tạo điều kiện phát triển các ngành công nghiệp vật liệu xây dựng. Mỏ đá vôi Tà Lài, xã Tân Mỹ, huyện Văn Lãng, tỉnh Lạng Sơn là một trong những mỏ đá vôi được cấp phép khai thác với sản lượng lớn, phục vụ nhu cầu vật liệu xây dựng trong khu vực. Tuy nhiên, hoạt động khai thác và chế biến đá vôi cũng gây ra nhiều tác động tiêu cực đến môi trường như ô nhiễm không khí, nước, đất và ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng.

Mục tiêu nghiên cứu là đánh giá ảnh hưởng của hoạt động khai thác, chế biến đá vôi tại mỏ Tà Lài đến môi trường nước và không khí, đồng thời đề xuất các giải pháp quản lý nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực. Nghiên cứu được thực hiện trong giai đoạn từ tháng 7/2016 đến tháng 12/2018, tập trung tại khu vực mỏ đá vôi Tà Lài và vùng lân cận. Ý nghĩa của nghiên cứu không chỉ giúp các đơn vị khai thác nâng cao hiệu quả quản lý môi trường mà còn hỗ trợ cơ quan quản lý nhà nước trong việc xây dựng chính sách bảo vệ môi trường và phát triển kinh tế bền vững tại địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết và khái niệm cơ bản về môi trường và khai thác khoáng sản, bao gồm:

• Khái niệm môi trường: Theo Luật Bảo vệ Môi trường Việt Nam 2014, môi trường là hệ thống các yếu tố vật chất tự nhiên và nhân tạo ảnh hưởng đến sự tồn tại và phát triển của con người và sinh vật.
• Ô nhiễm môi trường: Là sự biến đổi thành phần môi trường không phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật, gây ảnh hưởng xấu đến con người và sinh vật.
• Quy chuẩn kỹ thuật môi trường: Mức giới hạn các thông số chất lượng môi trường và hàm lượng chất gây ô nhiễm được cơ quan có thẩm quyền ban hành nhằm bảo vệ môi trường.
• Tài nguyên khoáng sản: Khoáng vật, khoáng chất có ích tích tụ tự nhiên trong lòng đất hoặc trên mặt đất, được phân loại theo dạng tồn tại, nguồn gốc và thành phần hóa học.
• Mô hình tác động môi trường: Phân tích các nguồn gây ô nhiễm từ hoạt động khai thác, chế biến đá vôi như bụi, khí độc, tiếng ồn, nước thải, chất thải rắn và các rủi ro sự cố môi trường.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng kết hợp phương pháp thu thập số liệu thứ cấp và sơ cấp:

• Thu thập số liệu thứ cấp: Tổng hợp các báo cáo, tài liệu pháp luật, báo cáo đánh giá tác động môi trường, dữ liệu quan trắc môi trường từ các cơ quan quản lý tỉnh Lạng Sơn.
• Thu thập số liệu sơ cấp: Khảo sát thực địa tại mỏ đá vôi Tà Lài, điều tra xã hội học với 50 hộ dân sống gần khu vực mỏ, lấy mẫu môi trường nước và không khí để phân tích chất lượng.
• Phương pháp lấy mẫu và phân tích: Lấy mẫu nước mặt, nước thải, không khí và tiếng ồn theo các tiêu chuẩn Việt Nam (TCVN) và quy chuẩn quốc gia (QCVN). Phân tích các chỉ tiêu như pH, COD, BOD5, TSS, kim loại nặng, bụi, NOx, SO2, CO, tiếng ồn.
• Phương pháp xử lý số liệu: Sử dụng phần mềm Excel để tổng hợp, phân tích và so sánh kết quả với các quy chuẩn kỹ thuật hiện hành.
• Phương pháp đối chiếu, so sánh: Đánh giá kết quả phân tích môi trường so với các tiêu chuẩn như QCVN 14:2008/BTNMT (nước thải sinh hoạt), QCVN 05:2013/BTNMT (chất lượng không khí), QCVN 26:2010/BTNMT (tiếng ồn), Quyết định 3733/2002/QĐ-BYT (vệ sinh lao động).

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Ảnh hưởng đến môi trường nước: Kết quả phân tích mẫu nước mặt tại suối gần mỏ cho thấy các chỉ tiêu như pH, COD, BOD5, TSS đều nằm trong giới hạn cho phép theo QCVN 08-MT:2015/BTNMT. Tuy nhiên, nước thải sinh hoạt tại khu vực nhà điều hành có lưu lượng 4,26 m3/ngày, chứa tổng coliform vượt mức quy chuẩn QCVN 14:2008/BTNMT, tiềm ẩn nguy cơ ô nhiễm nguồn nước.

2. Ảnh hưởng đến môi trường không khí: Nồng độ bụi tổng hợp tại khu vực trạm nghiền và bãi xúc bốc vượt quy chuẩn QCVN 05:2013/BTNMT, đặc biệt trong điều kiện thời tiết khô hanh và gió mạnh. Các khí độc hại như CO, SO2, NOx đều nằm trong giới hạn cho phép nhưng có xu hướng tăng khi số lượng phương tiện vận chuyển và thiết bị khai thác tăng lên.

3. Tiếng ồn và độ rung: Mức tiếng ồn đo được dao động từ 61 đến 96 dB, vượt quy chuẩn QCVN 26:2010/BTNMT tại nhiều vị trí trong khu vực khai thác và chế biến, ảnh hưởng đến sức khỏe người lao động và dân cư lân cận. Độ rung do nổ mìn và vận hành máy móc gây ảnh hưởng đến kết cấu công trình và sức khỏe người lao động.

4. Ý kiến người dân: Qua khảo sát xã hội học với 50 hộ dân, khoảng 70% người dân cho biết hoạt động khai thác đá vôi gây bụi và tiếng ồn ảnh hưởng đến sinh hoạt và sức khỏe. Khoảng 60% phản ánh có các bệnh về hô hấp gia tăng trong khu vực gần mỏ.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của các tác động môi trường là do công nghệ khai thác và chế biến còn lạc hậu, thiết bị khoan nổ mìn không có hệ thống kiểm soát bụi hiệu quả, công tác quản lý môi trường chưa chặt chẽ. So với các nghiên cứu trong nước và quốc tế, mức độ ô nhiễm bụi và tiếng ồn tại mỏ Tà Lài tương đương hoặc cao hơn một số mỏ đá vôi quy mô nhỏ khác do mật độ khai thác dày đặc và địa hình phức tạp.

Dữ liệu có thể được trình bày qua biểu đồ thể hiện nồng độ bụi và tiếng ồn tại các vị trí lấy mẫu, bảng so sánh các chỉ tiêu môi trường với quy chuẩn quốc gia, cũng như biểu đồ thống kê ý kiến người dân về ảnh hưởng sức khỏe. Kết quả nghiên cứu nhấn mạnh sự cần thiết của việc áp dụng công nghệ khai thác thân thiện môi trường, tăng cường giám sát và nâng cao nhận thức cộng đồng.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Áp dụng công nghệ giảm bụi: Lắp đặt hệ thống phun nước tự động tại các điểm khoan, nổ mìn và trạm nghiền để giảm phát tán bụi, nhằm giảm nồng độ bụi tổng hợp xuống dưới mức quy chuẩn trong vòng 12 tháng. Chủ thể thực hiện: Công ty khai thác mỏ.

2. Kiểm soát tiếng ồn và rung động: Thiết kế và xây dựng các hàng rào cách âm, bố trí thời gian nổ mìn hợp lý, đào tạo công nhân về an toàn lao động để giảm thiểu tác động tiếng ồn và rung động trong 6 tháng tới. Chủ thể thực hiện: Ban quản lý mỏ và đơn vị thi công.

3. Xử lý nước thải sinh hoạt: Nâng cấp hệ thống xử lý nước thải sinh hoạt đạt tiêu chuẩn QCVN 14:2008/BTNMT, đảm bảo không gây ô nhiễm nguồn nước mặt trong 9 tháng. Chủ thể thực hiện: Công ty khai thác phối hợp với đơn vị môi trường.

4. Tăng cường giám sát và tuyên truyền: Thiết lập hệ thống quan trắc môi trường định kỳ, phối hợp với chính quyền địa phương tổ chức các lớp tập huấn nâng cao nhận thức bảo vệ môi trường cho người dân và công nhân trong 1 năm. Chủ thể thực hiện: Sở Tài nguyên và Môi trường, UBND xã Tân Mỹ.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Các nhà quản lý môi trường và khoáng sản: Sử dụng kết quả nghiên cứu để xây dựng chính sách, quy định quản lý khai thác khoáng sản và bảo vệ môi trường tại địa phương.

2. Doanh nghiệp khai thác và chế biến đá vôi: Áp dụng các giải pháp kỹ thuật và quản lý môi trường nhằm giảm thiểu tác động tiêu cực, nâng cao hiệu quả sản xuất bền vững.

3. Nhà nghiên cứu và sinh viên ngành khoa học môi trường, địa chất: Tham khảo phương pháp nghiên cứu, dữ liệu thực địa và phân tích môi trường trong lĩnh vực khai thác khoáng sản.

4. Cộng đồng dân cư sống gần khu vực khai thác: Nâng cao nhận thức về tác động môi trường và sức khỏe, tham gia giám sát và phản hồi các hoạt động khai thác tại địa phương.

Câu hỏi thường gặp

1. Hoạt động khai thác đá vôi ảnh hưởng như thế nào đến môi trường nước?
   Hoạt động khai thác có thể làm tăng hàm lượng chất rắn lơ lửng, kim loại nặng và các chất hữu cơ trong nước mặt do nước mưa chảy tràn cuốn theo đất đá thải. Nước thải sinh hoạt nếu không xử lý đúng quy chuẩn cũng gây ô nhiễm nguồn nước, ảnh hưởng đến sinh vật và sức khỏe con người.

2. Bụi phát sinh từ khai thác đá vôi có tác hại gì?
   Bụi silic và bụi tổng hợp phát tán trong không khí có thể gây các bệnh về hô hấp, dị ứng, làm giảm khả năng quang hợp của cây trồng và gây bào mòn công trình xây dựng. Bụi cũng ảnh hưởng đến mỹ quan và chất lượng cuộc sống của người dân xung quanh.

3. Các biện pháp giảm thiểu tiếng ồn trong khai thác đá vôi là gì?
   Bao gồm xây dựng hàng rào cách âm, bố trí thời gian nổ mìn hợp lý, sử dụng thiết bị có độ ồn thấp, đào tạo công nhân về an toàn lao động và giám sát định kỳ mức tiếng ồn để đảm bảo không vượt quá quy chuẩn.

4. Tại sao cần giám sát môi trường định kỳ tại các mỏ đá?
   Giám sát giúp phát hiện sớm các dấu hiệu ô nhiễm, đánh giá hiệu quả các biện pháp giảm thiểu, đảm bảo hoạt động khai thác không gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường và sức khỏe cộng đồng.

5. Người dân có thể tham gia bảo vệ môi trường như thế nào?
   Người dân có thể tham gia giám sát, phản ánh các vi phạm môi trường, tham gia các chương trình tuyên truyền, nâng cao nhận thức và phối hợp với chính quyền địa phương trong việc bảo vệ môi trường sống.

Kết luận

• Hoạt động khai thác, chế biến đá vôi tại mỏ Tà Lài có ảnh hưởng rõ rệt đến môi trường nước, không khí và sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là bụi và tiếng ồn vượt quy chuẩn tại một số vị trí.
• Công nghệ khai thác và thiết bị hiện tại còn nhiều hạn chế, chưa đáp ứng tốt yêu cầu bảo vệ môi trường.
• Người dân sống gần khu vực mỏ phản ánh các vấn đề về sức khỏe liên quan đến bụi và tiếng ồn.
• Cần áp dụng các biện pháp kỹ thuật và quản lý môi trường đồng bộ để giảm thiểu tác động tiêu cực.
• Nghiên cứu đề xuất các giải pháp cụ thể, có thể triển khai trong vòng 1 năm nhằm nâng cao hiệu quả bảo vệ môi trường tại mỏ.

Tiếp theo, các đơn vị liên quan nên phối hợp triển khai các giải pháp đề xuất, đồng thời tăng cường giám sát và tuyên truyền để đảm bảo phát triển khai thác đá vôi bền vững, bảo vệ môi trường và sức khỏe cộng đồng. Đề nghị các nhà quản lý, doanh nghiệp và cộng đồng dân cư cùng hành động để tạo nên môi trường sống an toàn, lành mạnh.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Chương 1: Tổng quan nghiên cứu: giới thiệu khái quát về tình hình khai thác và chế biến đá vôi làm VLXDTT trên thế giới và tại Việt Nam; các tác động môi trường của hoạt động khai thác và chế biến đá vôi làm VLXDTT đến môi trường; các rủi ro, sự cố có khả năng xảy ra trong quá trình khai thác và chế biến. Chương 2: Mục tiêu, đối tượng, phạm vi, nội dung và phương pháp nghiên cứu: xác định mục tiêu, đối tượng, phạm vi và thời gian nghiên cứu. Trên cơ sở đó xây dựng nội dung nghiên cứu và lựa chọn các phương pháp áp dụng trong nghiên cứu. Chương 3: Điều kiện tự nhiên, kinh tế - xã hội của khu vực nghiên cứu: khái quát đặc điểm tự nhiên, kinh tế xã hội của khu vực nghiên cứu.

Chương 4: Kết quả nghiên cứu và thảo luận: tập trung vào tìm hiểu hiện trạng khai thác và chế biến khoáng sản tại mỏ đá Tà Lài; các công trình, biện pháp đã và đang được Chủ đầu tư áp dụng trong kiểm soát ô nhiễm, bảo vệ môi trường và ứng phó với các rủi ro, sự cố. Đánh giá ảnh hưởng do hoạt động khai thác và chế biến đến môi trường không khí, môi trường nước, sức khỏe cộng động và KTXH. Trên cơ sở đó đề xuất các biện pháp, giải pháp giảm thiểu ảnh hưởng từ hoạt động khai thác và chế biến đến môi trường và sức khỏe cộng đồng. Kết luận và kiến nghị: Tóm tắt những kết quả nghiên cứu chính của luận văn và các kiến nghị để giảm thiểu các tác động tiêu cực do hoạt động khai thác và chế biến.

LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 3 Chƣơng 1 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 1. Cơ sở khoa học và thực tiễn của vấn đề nghiên cứu 1. Các khái niệm cơ bản 1. Khái niệm môi trường Theo khoản 1 điều 3 Luật Bảo Vệ Môi trường Việt Nam năm 2014, môi trường được định nghĩa như sau: “Môi trường là hệ thống các yếu tố vật chất tự nhiên và nhân tạo có tác động đối với sự tồn tại và phát triển của con người và sinh vật” [16].

Khái niệm ô nhiễm môi trường Theo khoản 8 điều 3 Luật Bảo Vệ Môi trường Việt Nam 2014: “Ô nhiễm môi trường là sự biến đổi của thành phần môi trường không phù hợp với quy chuẩn kỹ thuật tiêu chuẩn môi trường và tiêu chuẩn môi trường gây ảnh hưởng xấu đến đến con người và sinh vật” [16]. Khái niệm Quy chuẩn kỹ thuật môi trường Theo khoản 5 điều 3 Luật Bảo Vệ Môi trường Việt Nam 2014: “Quy chuẩn kỹ thuật môi trường là mức giới hạn của các thông số về chất lượng môi trường xung quanh, hàm lượng các chất gây ô nhiễm có trong chất thải; các yêu cầu kỹ thuật và quản lý được cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền ban hành dưới dạng văn bản bắt buộc áp dụng để bảo vệ môi trường” [16]. Khái niệm tài nguyên khoáng sản Theo khoản 1 điều 2 Luật khoáng sản 2010: “Khoáng sản là khoáng vật, khoáng chất có ích được tích tụ tự nhiên ở thể rắn, thể lỏng, thể khí tồn tại trong lòng đất, trên mặt đất, bao gồm cả khoáng vật, khoáng chất ở bãi thải của mỏ” [17]. Tài nguyên khoáng sản được phân loại theo nhiều cách: - Theo dạng tồn tại: Rắn (nhôm, sắt, mangan, đồng, chì, kẽm, …), khí (khí đốt, Acgon, Heli), lỏng (thủy ngân, dầu, nước khoáng, nước ngầm, ….); LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 4 - Theo nguồn gốc: Nội sinh (sinh ra trong lòng trái đất), ngoại sinh (sinh ra trên bề mặt trái đất); - Theo thành phần hoá học: Khoáng sản kim loại (kim loại đen, kim loại màu, kim loại quý hiếm), khoáng sản phi kim (vật liệu khoáng, đá quý, vật liệu xây dựng), khoáng sản cháy (than, dầu, khí đốt, đá cháy).

Tài nguyên khoáng sản thường tập trung trong một khu vực gọi là mỏ khoáng sản.“Mỏ là một bộ phận của vỏ trái đất, nơi tập trung tự nhiên các loại khoáng sản do kết quả của một quá trình địa chất nhất định tạo nên”. Cơ sở thực tiễn của vấn đề nghiên cứu a) Tổng quan quy định pháp luật về quản lý môi trường liên quan đến khai thác, chế biến khoáng sản - Hiện nay trên thế giới có khoảng 300 công ước quốc tế về lĩnh vực tài nguyên môi trường, trong đó nước ta đã tham gia 20 công ước như “Công ước về bảo vệ tầng ôzôn” năm 1985; “Tuyên bố Liên Hợp Quốc về môi trường và phát triển” năm 1992; “Công ước khung về biến đổi khí hậu của Liên Hợp Quốc (UNFCCC)” năm 1992; “Công ước Stockholm về các chất ô nhiễm hữu cơ khó phân hủy (POP)” năm 2001. - Trong phạm vi quốc gia, vấn đề quản lý môi trường liên quan đến hoạt động khai thác khoáng sản được đề cập trong nhiều bộ luật, trong đó Luật BVMT số 55/2014/QH13 được Quốc hội thông qua và ban hành ngày 23/06/2014 và Luật khoáng sản số 60/2010/QH12 được Quốc hội thông qua và ban hành ngày 17/11/2010 là hai văn bản quan trọng nhất. Sau đó hàng loạt các nghị định, thông tư, quy định, quyết định của các ngành chức năng về thực hiện luật BVMT và khai thác khoáng sản đã được ban hành kèm theo một số tiêu chuẩn môi trường chủ yếu được soạn thảo và thông qua.

Bên cạnh đó còn nhiều khía cạnh BVMT được đề cập trong các văn bản khác như: Luật đất đai, Luật tài nguyên nước, Luật phát triển và bảo vệ rừng…Ngoài ra các địa phương tùy LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 5 thuộc vào tình hình cụ thể của địa phương mình cũng có rất nhiều văn bản quy định trong lĩnh vực môi trường và khai thác khoáng sản. - Hệ thống pháp luật về tài nguyên khoáng sản đã xác lập các yêu cầu về BVMT trong hoạt động khai thác khoáng sản. Bên cạnh những cơ chế quản lý nhằm đảm bảo sự kiểm soát của Nhà nước đối với nguồn tài nguyên khoáng sản và giám sát đối với quá trình khai thác, chế biến khoáng sản, pháp luật về khoáng sản nói riêng và pháp luật về môi trường nói chung đều có riêng những quy định về vấn đề BVMT trong hoạt động khai thác khoáng sản. Các biện pháp BVMT trong hoạt động khai thác khoáng sản được quy định như sau: + Quy định về ĐTM trong hoạt động khai thác khoáng sản: Điều 18 Luật BVMT 2014 và Điều 12 Nghị định số 18/2015/NĐ-CP quy định chủ dự án khai thác khoáng sản phải có trách nhiệm lập hoặc thuê tổ chức có đủ điều kiện lập báo cáo ĐTM.

Trong quá trình thực hiện ĐTM, chủ dự án phải tiến hành tham vấn UBND cấp xã nơi thực hiện dự án, các tổ chức và cộng đồng dân cư chịu tác động trực tiếp bởi dự án; nghiên cứu, tiếp thu những ý kiến khách quan, kiến nghị hợp lý của các đối tượng liên quan được tham vấn để hạn chế thấp nhất tác động bất lợi của dự án đến môi trường tự nhiên đa dạng sinh học và sức khỏe cộng đồng. Chủ dự án phải trình thẩm định báo cáo ĐTM trước khi đề nghị cơ quan có thẩm quyển cấp giấy phép khai thác khoáng sản. Quyết định phê duyệt báo cáo ĐTM là căn cứ để cấp có thẩm quyến cấp giấy phép khai thác khoáng sản. + Quy định về sử dụng công nghệ phù hợp, thiết bị thân thiện với môi trường trong khai thác khoáng sản: Theo Điều 30 Luật Khoáng sản 2010, tổ chức, cá nhân hoạt động khoáng sản phải sử dụng công nghệ, thiết bị, vật liệu thân thiện với môi trường; thực hiện các giải pháp ngăn ngừa, giảm thiểu tác động xấu đến môi trường và cải tạo, phục hồi môi trường.

Cũng theo Điều 38 Luật BVMT 2014, việc sử dụng máy móc, thiết bị có tác động xấu đến môi LUAN VAN CHAT LUONG download : add [e-mail] 6 trường, hóa chất độc hại trong thăm dò, khai thác, chế biến khoáng sản phải chịu sự kiểm tra, thanh tra của cơ quan quản lý Nhà nước. + Quy định về áp dụng các biện pháp BVMT khi tiến hành thăm dò, khai thác và chế biến khoảng sản:Theo Điều 38 Luật BVMT 2014, Tổ chức, cá nhân khi tiến hành thăm dò, khai thác, chế biến khoáng sản phải có biện pháp phòng ngừa, ứng phó sự cố môi trường và thực hiện các yêu cầu về bảo vệ, cải tạo và phục hồi môi trường như sau: thu gom và xử lý nước thải, CTR theo quy định của pháp luật; có biện pháp ngăn ngừa, hạn chế việc phát tán bụi, khí thải độc hại và tác động xấu khác đến môi trường xung quanh; phải có kế hoạch cải tạo, phục hồi môi trường cho toàn bộ quá trình thăm dò, khai thác, chế biến khoáng sản và tiến hành cải tạo, phục hồi môi trường trong quá trình thăm dò, khai thác và chế biến khoáng sản; ký quỹ phục hồi môi trường theo quy định của pháp luật. + Quy định về cải tạo, phục hồi môi trường đối với hoạt động khai thác khoảng sản: Theo Điều 106 Luật BVMT 2014 và Điều 30 Luật Khoáng sản 2010, Dự án khai thác mỏ, khoáng sản phải có phương án cải tạo, phục hồi môi trường trình cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền phê duyệt trước khi hoạt động và ký quỹ cải tạo, phục hồi môi trường. b) Các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan đến hoạt động khai thác, chế biến khoáng sản - Luật Hóa chất số 06/2007/QH12 ngày 21/11/2007; - Luật Khoáng sản số 60/2010/QH12 ngày 17/11/2010; - Luật Tài nguyên nước số 17/2012/QH12 ngày 21/6/2012; - Luật Đất đai số 45/2013/QH13 ngày 29/11/2013; - Luật Xây dựng số 50/2014/QH13 ngày 18/6/2014; - Luật Bảo vệ Môi trường số 55/2014/QH13 ngày 23/6/2014; - Luật Đầu tư số 67/2014/QH13 ngày 26/11/2014; - Luật Tiêu chuẩn và Quy chuẩn kỹ số 68/2006/QH11 ngày 29/6/2006; LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.