HỌC VIỆN NÔNG NGHIỆP VIỆT NAM LÊ PHÚ HẢI NGHIÊN CỨU SỰ LƯU HÀNH BỆNH GIUN XOẮN TRICHINELLA SP Ở MỘT SỐ LOÀI ĐỘNG VẬT TẠI HUYỆN MƯỜNG LÁT TỈNH THANH HÓA VÀ ĐỀ XUẤT BIỆN PHÁP PHÒNG BỆNH Chuyên ngành: Thú y Mã chuyên ngành: 60 64 01 01 Người hướng dẫn khoa học : PGS. Nguyễn Văn Thọ NHÀ XUẤT BẢN HỌC VIỆN NÔNG NGHIÊP - 2018 LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan rằng, số liệu và kết quả nghiên cứu trong luận văn này là trung thực và hoàn toàn chưa hề được sử dụng để bảo vệ một học vị nào. Tôi cam đoan rằng, mọi sự giúp đỡ để thực hiện luận văn này đã được cảm ơn và các thông tin trích dẫn trong luận văn đều được chỉ rõ nguồn gốc. Hà Nội, ngày.
năm 2017 Tác giả luận văn Lê Phú Hải i LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com LỜI CẢM ƠN Trước hết tôi xin gửi lời cảm ơn tới các Thầy cô giáo trường Học viện Nông nghiệp Việt Nam nói chung và các Thầy cô trong Khoa Thú Y nói riêng đã giúp đỡ tôi trong suốt quá trình học tập và hoàn thành luận văn này. Đặc biệt, tôi xin cảm ơn PGS.TS Nguyễn Văn Thọ – Giảng viên bộ môn Ký sinh trùng, Khoa Thú Y, người Thầy đã tận tình hướng dẫn, giúp đỡ tôi trong quá trình thực tập và hoàn thành luận văn này. Tôi xin gửi lời cảm ơn chân thành nhất tới gia đình, anh em, bạn bè và đồng nghiệp đã động viên, giúp đỡ và tạo điều kiện tốt nhất cho tôi hoàn thành luận văn này. Hà Nội, ngày.
năm 2017 Tác giả luận văn Lê Phú Hải ii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com MỤC LỤC LỜI CAM ĐOAN. ii MỤC LỤC. iii DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT. v DANH MỤC BẢNG.
v DANH MỤC HÌNH ẢNH. TÍNH CẤP THIẾT CỦA ĐỀ TÀI. MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU. Ý NGHĨA KHOA HỌC CỦA ĐỀ TÀI.
NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI CỦA ĐỀ TÀI. TỒNG QUAN TÀI LIỆU. BỆNH GIUN XOẮN Ở ĐỘNG VẬT VÀ NGƯỜI. Lịch sử phát hiện.
Đặc điểm sinh học. Vị trí của giun xoắn trong hệ thống phân loại động vật. Dịch tễ học. Cơ chế sinh bệnh.
Tác hại của bệnh. Phòng trị bệnh. TÌNH HÌNH NGHIÊN CỨU VỀ GIUN XOẮN. Tình hình nghiên cứu trong nước.
Tình hình nghiên cứu ở nước ngoài. Đặc điểm tự nhiên, kinh tế, xã hội của huyện Mường lát. NỘI DUNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. ĐỐI TƯỢNG VÀ PHẠM VI NGHIÊN CỨU.
34 iii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail. NỘI DUNG NGHIÊN CỨU. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU. BỐ TRÍ THÍ NGHIỆM.
PHƯƠNG PHÁP XỬ LÝ SỐ LIỆU. KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN .1 TÌNH HÌNH NHIỄM GIUN XOẮN TRÊN CÁC LOÀI TẠI HUYỆN MƯỜNG LÁT, THANH HÓA. Tỷ lệ nh ễm g un xoắn trên lợn. Tỷ lệ nhiễm giun xoắn trên chuột.
Tỷ lệ nh ễm g un xoắn trên chó. Tỷ lệ nhiễm giun xoắn trên mèo. Tỷ lệ nhiễm giun xoắn của các loài động vật trên địa bàn huyện Mường Lát. TẬP QUÁN ĂN UỐNG CỦA NGƯỜI DÂN.
TÌNH HÌNH NHIỄM ẤU TRÙNG GIUN XOẮN Ở CÁC MÓN ĂN TÁI SỐNG. ĐỀ XUẤT BIỆN PHÁP PHÒNG CHỐNG. Đố động vật mắc bệnh và sản động vật nh ễm bệnh. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ.
54 TÀI LIỆU THAM KHẢO. 59 iv LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC CHỮ VIẾT TẮT Từ viết tắt Nghĩa tiếng Việt Cs Cộng sự T. Spiralis Trichinella spiralis T Trichinella CDC (Centers for Disease Control and Prevention) Trung tâm kiểm soát và phòng ngừa dịch bệnh Hoa Kỳ hay Trung tâm phòng chống dịch bệnh Hoa kỳ VSR-KST-T-TW Viện sốt rét ký sinh trùng côn trùng trung ương NXB Nhà xuất bản v LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC BẢNG Bảng 4. Tình hình lợn nhiễm giun xoắn Trichinella spiralis tại huyện Mường Lát.
Tình hình chuột nhiễm giun xoắn Trichinella spiralis tại huyện Mường Lát. Tình hình chó nhiễm giun xoắn tại huyện Mường Lát. Tình hình mèo nhiễm giun xoắn tại huyện Mường Lát. Tình hình nhiễm giun xoắn của các loài động vật trên địa bàn huyện Mường Lát.
So sánh kết quả của hai phương pháp tiêu cơ và ép cơ. Kết quả khảo sát tập quán ăn thịt động vật tái sống. Kết quả khảo sát : Tình hình sử dụng các món ăn tái sống. Tình hình nhiễm giun xoắn trên các món ăn tái sống:.
47 vi LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com DANH MỤC HÌNH ẢNH Hình 2. Hình thể giun xoắn. Vòng đời giun xoắn. Vòng tuần hoàn giun xoắn.
Điểm dịch giun xoắn tại Việt Nam giai đoạn 1970-2012. Vòng tuần hoàn và các nguồn lây chính của bệnh giun xoắn. Vòng toàn hoàn của giun xoắn. Ấu trùng giun xoắn.
Hình ảnh ấu trùng giun xoắn trong thịt. 37 vii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com TRÍCH YẾU LUẬN VĂN Tên tác giả: Lê Phú Hải Tên luận văn: “Tình hình nhiễm giun xoắn Trichinella sp của một số loài động vật trên địa bàn huyện Mường Lát tỉnh Thanh Hóa và đề xuất biện pháp phòng bệnh”. Ngành: Thú y Mã ngành: 60 64 01 01 Tên cơ sở đào tạo: Học Viện Nông Nghiệp Việt Nam 1.MỤC TIÊU NGHIÊN CỨU - Đ ều tra, khảo sát tình trạng nh ễm g un xoắn của các loà động vật nuô gồm lợn, chó, mèo và chuột hoang trên địa bàn ngh ên cứu tạ huyện Mường Lát tỉnh Thanh Hóa. Đề xuất các g ả pháp phòng bệnh.
NỘI DUNG NGHIÊN CỨU + Xác định tỷ lệ nhiễm ấu trùng giun xoắn trên các động vật: Lợn, chó, mèo, chuột. + Khảo sát tập quán ăn uống của người dân. + Xác định tỷ lệ nhiễm ấu trùng giun xoắn trên các món ăn: nem chua, lạp, giăm bông, thịt hun khói. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU - Ngh ên cứu sự lưu hành của g un xoắn ở động vật trong vùng ngh ên cứu bằng phương pháp cắt ngang (Nguyễn Như Thanh, Bù Quang Anh, Trương quang, 2001).
Chọn địa đ ểm ngh ên cứu: Có chủ đích (nơ xảy ra ổ dịch: Thị Trấn Mường Lát) và một số xã lân cận thuộc huyện Mường Lát. - Xác định tỷ lệ nh ễm ấu trùng g un xoắn trong thịt động vật ( Lợn, chó, mèo, chuột và trong các món ăn tá sống chế b ến từ thịt lợn như: lạp, nem chua, thịt hun khó , g ăm bông. - Phương pháp ép cơ: Tìm ấu trùng g un xoắn bằng phương pháp ép cơ Phương pháp tiêu cơ: Tìm ấu trùng g un xoắn bằng phương pháp t êu cơ - Khảo sát tập quán ăn uống của ngườ dân trong vùng ngh ên cứu bằng phương pháp phỏng vấn trực t ếp vớ các thông t n cần thu thập.Tỷ lệ nh ễm ấu trùng g un xoắn trên lợn trong vùng ngh ên cứu: + Theo phương pháp t êu cơ đã phát h ện lợn ở cả 3 xã, Thị Trấn đều nh ễm ấu trùng giun xoắn. viii LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com + Vớ phương pháp ép cơ đã phát h ện lợn ở 2 xã Tam Chung và Thị Trấn Mường Lát ấu trùng g un xoắn, ch ếm tỷ lệ là 2,78%.
Tỷ lệ nh ễm ấu trùng g un xoắn trên chuột trong vùng ngh ên cứu: + Bằng phương pháp t êu cơ đã phát h ện thịt chuột ở cả 3 xã, thị trấn ch ếm nh ễm ấu trùng g un xoắn. + Theo phương pháp ép cơ thấy 2/3 xã ch ếm 66,67% phát h ện ấu trùng g un xoắn trong thịt chuột.Tỷ lệ nh ễm ấu trùng g un xoắn trên chó trong vùng ngh ên cứu: + Bằng phương pháp t êu cơ tỷ lệ nh ễm ấu trùng g un xoắn ở thịt chó là 3,70%. + Bằng phương pháp ép cơ, tỷ lệ nhiễm ấu trùng giun xoắn ở thịt chó là 1,85% 4. Tỷ lệ nh ễm ấu trùng g un xoắn trên mèo trong vùng ngh ên cứu: +Bằng phương pháp t êu cơ, tỷ lệ mèo nh ễm ấu trùng g un xoắn nó chung là 4,63%.
+ Theo phương pháp ép cơ, tỷ lệ mèo nh ễm ấu trùng g un xoắn nói chung là 3,7%. Tỷ lệ mèo tại xã Mường Lý và Tam Chung nhiễm ấu trùng giun xoắn là tương tự nhau: 5,55%. Không phát hiện thấy mèo nuôi tại Thị Trấn Mường Lát nhiễm ấu trùng giun xoắn. Người dân trên địa bàn nghiên cứu có tập quán ăn các món tái sống chế biến từ thịt lợn.
Tỷ lệ ăn tái sống trong người dân là 84,67%. Đặc biệt trong các dịp lễ tết, đám cưới, đám tang, các ngày nghỉ cuối tuần. Các món ăn tá sống chế b ến từ thịt lợn trong vùng ngh ên cứu : g ăm bông, nem chua, thịt hun khó tạ thờ đ ểm ngh ên cứu không phát h ện ấu trùng g un xoắn. ix LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com THESIS ABSTRACT Author: Le Phu Hai Thesis title: “Incidence of helminthiasis Trichinella sp in some animal species in Muong Lat district, Thanh Hoa province and proposed preventive measures” The specialization: Veterinary Medicine Code: 60 64 01 01 Training Institute: Vietnam National University of Agriculture 1.STUDY OBJECTIVES Investigation of the helminth infections status of several pet animals including porks, dogs, cats and mice in the study area in Muong Lat district, Thanh Hoa province.
And proposed measures to prevent diseases.STUDY CONTENTS + Determination of the rate of helminth infection in animals: porks, dogs, cats and mice. + Investigation of the eating habits of the people. + Determination of the rate of larvae on the dishes: fermented spring rolls, chinese sausage, ham, smoked meat.STUDY METHODS - Research on the circulation of helminthes in animals in the study area by cross- cutting method (Nguyen Nhu Thanh and et al. - Site selection: Purpose (outbreak location: Muong Lat Town) and some neighboring communes in Muong Lat District.
- Determination of the larvae injection ratio in animal meat (porks, dogs, cats and mice ) and in recalcitrant dishes made from pork such as fermented spring rolls, chinese sausage, ham, smoked meat. - Muscle compression method: Find twisted larvae by muscle compression method - Muscle digestion method: find larvae of twisted helminths by muscle digestion method - Investigation of eating habits of people in the study area by direct interview method with the information to be collected as follows 4.The rate of helminth infection in pigs in the study area: x LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.com + According to the method of muscle compression, pigs in all 3 communes and towns are infected with helminthes. + With muscle digestion method, pigs were found in Tam Chung and Muong Lat communes with helminth larvae, accounting for 2. Ratio of helminthic larvae in rats in the study area: + By the method of muscle digestion, rats have been detected in all 3 communes and towns infected with helminth larvae.