phần mở đầu, phần kết uận và danh mục lài iệu tham khả0, uận van dojoc chia am 3 chojong. chgiong 1: co so y udm va thuc tién chojorg 2: Mot sỐ phoJơng pháp phát triển năng ực lự học của học sinh ThcS thông qua các chủ đề hình học. choơJơng 3: Thực nghiệm sơi phạm. cƠ SỞ Lí LUẬN VÀ ThỰc TIÊN 1.
Định hơiớng đối mới phơJơng pháp d y học Hh ng năm gần đây, các tài iệu giá0 dục và dạy học lr0ng và ng0ài nojớc thojong sàn lới việc chuyên đổi mô hình dạy học lừ ấy giá0 viên (GV) làm lrung lâm sang mô hình ấy hS làm trung lâm. Quá trình đà0 a0 hr wh ng năm 1960 đã đojợc định hojớng đề trở thành quá trimh ty da0 ta0. TrOng cac phojơng án cải cách giá0 dục cũng sàn lới vấn đề cần phải phát huy tinh độc ập. lích cực, chủ động của học sinh.
SOng lới nay sự chuyển biến về phojơng pháp dạy học (PPDH) ở lroiờng phổ thông chơla có nhiều. Tr0ng các ớp học thầy vẫn đọc để lrò ghi chép, thầy giảng giải, thuyết trình xen và0 đó à vẫn đáp lái hiện cùng siêu diễn trực quan minh họa. Tr0ng sối cảnh hiện nay, đổi mới căn sản, l0àn điện giá0 dục và đả0 lạ0 đòi hỏi giá0 dục phô thông phải có nh ng sơjớc chuyên lập trung và0 xây dựng và h0àn thiện phẩm chất đạ0 đức và năng ực trí tuệ c0n ngojời Việt Ham đáp ứng yêu cầu hội nhập và phát triển của đất nojớc lr0ng điều kiện kinh lế thị trojiờng định hojớng xã hội chủ nghĩa. chúng la đang dần dần thay đổi, chojơng trình giá0 dục phổ thông Thay đổi lừ việc chú lrọng nội dung sang chú lrọng về năng ực của học sinh, không chỉ quan lâm đến việc hS nhớ đơjợc nh ng kiến thức gì mà à hS àm đolợc gì thông qua nh ng kiến thức đó.
Để àm đơjợc điều đó, cần phải sỏ qua phojơng pháp dạy học thiên về truyền đạt kiến thức sang cách dạy học lự học, vận dụng kiến thức, rèn uyện kỹ năng và hình thành năng ực, phẩm chất. Đồng thời, việc kiểm tra 9 đánh giá cũng cần chú lrọng kiểm tra, đánh giá năng ực vận dụng kiến thức và giải quyết vấn đề, kiếm tra đánh giá lr0ng quá trimh dạy học. 10 Hghị quyết hội nghị Trung øJơng 8 khóa XI về đổi mới căn sản, 10àn diện giá0 dục và đà0 †ạ0 đã khẳng định cần phải tiếp tục đổi mới, “ohái huy lính lịch qc chủ động, sáng tạ0 và vận dụng kiến thức kỹ năng da người học kh c phục lỗi uyên thụ áp đặi mội chiều, ghi nhớ máy móc. Tập lung dạy cách học dách nghĩ, khuyến khích tự học lạ0 co so để nggời học lự dip nhật và đổi mới tei thức kỹ năng, phái toiển năng lực, “Đổi mới din ban hình thức và phưoơng pháp thị, kiểm ta và đánh giá kết quả gidO duc dad 7a0, va0 đảm lung thực khách quan.
cong tac lô chức thi, kiểm ra và đánh giá kết quả giá0 dục và đà0 †ạ0 phải đơjợc thực hiện theO trimh tự các pojớc. các liêu chí phải đojợc xây dựng The) nh ng các liêu chí đojợc thế giới công nhận. Sau đó, nh ng kết quả thu đơiợc lừ các sài kiểm lra đánh cuối mỗi học kì hay cuối năm học cần đơiợc kết hợp đánh giá cùng với nhận xét quá lrình học của hS từ giáO0 viên và lừ chính pan than ngodi học, đồng thời kết hợp với đánh giá của nhà lrojờng cùng gia đình vàxãhội. Phojong phap d y học lích cực 1.
Khái niệm về phgjơng pháp dạy học tích cực Phojơng pháp dạy học (PPDh) tích cực à cách gọi ngắn gon, da dojoc sr dụng ở nhiều nojớc lrên thế giới, dòng đề chỉ nh ng phoJơng pháp giá0 dục, phoJơng pháp dạy học †he0 hojớng phát huy tính lích cực, chủ động, sáng lạ0 của ngojời học. PPDh lích cực đơjợc áp dụng với mục đích phái huy lính lích cực của cả ngojời dạy ẫn ngojời học, lập trung và0 việc xây dựng đa dạng các h0ạ† động đề trợ giúp tích cực ch0 h0ạt động nhận thức và việc ĩnh hội kiến thức của hS. Tuy nhiên, s0 với phơiơng pháp dạy học thông thojờng phojong pháp thụ động, dạy học bằng PPDh tich cực đòi hỏi ngojời GV phải 11 thật sự cố gắng, nhiệt huyết và nỗ ực hơn rất nhiều. Daclegng cia phgong phap day hoc tich are Phơjơng pháp dạy học tích cực có nh ng đặc troyg chu yéu sau.
12 +) Dạy học ấy hS làm trung lâm Trẻ em à đối lolợng của giáO dục, của việc dạy học. Mội nhà trojong dojoc xây dựng nên, tồn tai A vi trẻ em, vì học sinh. Vì vậy, Ir0ng quá trình dạy học, vị trí trung tâm tất nhiên phải dành ch0 hS. Dạy học lích cực (DhTc) xem hS à vừa đối lolợng, vừa à chủ thể của quá trình giá0 dục.
Thông qua h0ạt động học lập, mỗi hS lự hình thành và phái triển nhân cách, năng ực của sản thân. Từ âu tr0ng giá0 dục đã xuất hiện các thuật ng “tự học ty giá0 dục; người tự học; người tu gidO duc’. Whong từ khi xuất hiện lồ chức lrojờng học, với mỗi ớp học có nhiều hS cùng ứa luỗi và trình độ lojong đối đều thì GV không thể giảng giải cặn kẽ ch0 lừng hS, dẫn đến hiện lojgng dạy học một cách đồng 0ại nhơi một dạng thông sá0 chứ không phải dạy học. Điều GV quan lâm trojớc nhất à h0àn thành trách nhiệm truyền đạt hết nội dung đơjợc quy định tr0ng chojơng trình.
Và cũng từ đó hình thành kiểu học thụ động, thiên về nghe — ghi — nhớ, í† chịu ty suy nghĩ. Đề thay đôi lình trạng này, các PPDh lích cực đã ra đời và phái triển. Việc phát huy lính lích cực chủ động, khơi dậy niềm đam mê, sáng 1ạ0 của mỗi h§ không chỉ có ý nghĩa ngay lr0ng quá lrình học lập ở nhà lroiờng mà còn chuẩn sị ch0 các em hành rang cần thiết ch0 việc đóng góp có hiệu quả quá trình kiến 1ạ0 cuộc sống tốt đẹp hơn ch0 sản thân và xã hội. +) Dạy học thông qua lỗ chức các h0ạt động của hS DhTc dua lrên cơ sở lâm í học ch0 rằng nhân cách của lrẻ đơjợc hình thành thông qua các h0ạt động có ý thức.
Piaget quan miém, tri thong minh của lrẻ phát triển nhờ sự đối th0ại gi a chủ thể h0ạt động với đối lơợng và môi lrojờng. chủ lịch hồ chí Minh cũng đã nói: “học dé 13 hành, học với hành phải đôi. học mà không hành thì vô ích. hành mà không học thì hành không lôi chảy.” 14 Vậy a, lừ chỗ học để siết, mục đích của việc học đã thay đổi the0 hoiớng phái triển hơn, học để thực hành, đề áp dụng đơjợc lr0ng thực liễn, xa hơn à học để nên ngơjời, trở thành một c0n ngoiời chủ động và sáng †ạ0.
+) Dạy học chú lrọng việc rèn uyén phojong phap Th Tr0ng DhïTc, mục liêu chính đoơjợc hơjớng lới chinh a rén uyén dojoc phojơng pháp học lập ch0 hS. Đặc siệt, tr0ng mội xã hội hiện đại sùng nỗ về công nghệ thông tin, kh0a hoc thi việc dạy học không chỉ dừng ở việc truyền thu kién thuc ma phai chuyén biến math mé sang day hoc phojong pháp học. Dieslerwerg đã viết: “IZgqoi thay gidO ti teuyén dat chan li, nggời thây giá0 giỏi dạy cách lìm 2a chén Ii” [19]. GV không chỉ truyền thụ kiến thức sẵn có mà cần lỗ chức h0a† động ch0 hS tìm ra kiến thức mới, giúp hS không chỉ nắm đơjợc nội dung kiến thức mà còn nắm đơiợc phoJơng pháp đi lới kiến thức đó.
Tiếu rèn uyện đojợc ch0 ngoiời học có thói quen, phoJơng pháp Th, biết Ứng dụng nh ng điều đã học vàO0 nh ng lình huống mới, siết nhìn ra vấn đề và lự ực giải quyết van dé sé ta0 chO ho ong ham hoc hoi, khoi day dojge niềm đam mê †r0ng mỗi cŨn ngơiời. +) Đánh giá và tự đánh giá TrOng dạy học, việc kiểm tra đánh giá ngojời học giúp ngơiời học nhận ra vị trí, thực lrạng của việc học lập của sản thân để có siện pháp duy trì h0ặc điều chỉnh h0ạt động học của mình. Không nh ng thế, việc đánh giá cũng đồng thời nhận định cả thực trạng của h0ạt động dạy để ngojời GV có nh ng thay đổi phù hợp. Khâu đánh giá dojgc xác định ngay lừ khi thành ập mục liêu.
Tr0ng đánh 15 giá cũng nhơi tự đánh giá, ngojời ta không chỉ chú ý nh ng mặt đã đạt đoJợc mà cả nh ng mặt chơa đạt dojoc dé số khuyết trojớc khi sơiớc và0 một học phần 1. Ihững khái niệm cơ sản liên quan đến tự học, năng lực tự học 16 1. Tự học Tác giả IIguyễn cảnh TUàn, một ngojời có nhiều nghiên cứu lâm huyết về van dé Th, doja ra quan niém vé Th nhơ| sau: “Tự học là te minh dong n 0, suy nghĩ, sử dụng qác năng lực leí luệ (quan sát, s0 sánh, phân lích, lổng hợp,.) đề chiếm lĩnh mội lĩnh vực hiểu oiết nà0 đó qia nhân l0ại, oiễn lĩnh vực đó thành sở hữu đa mình. Tr0ng cuốn 7 học mội nhu dầu đa thời đại, lác giả IIguyễn hiến Lê viết: “Tự học là không ai b Ì puộc mà lự mình tìm tòi, học hỏi đề hiểu oiết thêm.
các định nghĩa lrên đều nêu ên nh ng đặc điểm của Th. Tr0ng đó các lác giả đều khẳng định hình thức của Th à ty mình, chủ động àm việc, suy nghĩ, h0àn thành các mục liêu, nhiệm vụ học lập, nghĩa à đây à một h0ạ† động mang lính chất cá nhân. D0 vậy, việc Th có thành công hay không à tuỳ thuộc vàO sự cố gang, nỗ ực của mỗi ngoJời. Từ việc ầm hiểu nội hàm các quan niệm về Th đề cập ở lrên và để phù hợp với hơjớng nghiên cứu của uận văn, the0 chúng lôi, có thể hiểu Th à: Tự mình suy ngẫm, lìm lòi một qách chủ động để chiếm lĩnh kiến thức l0ng một lĩnh vực nà0 đó, nghĩa là tiếp nhận lei thức và siễn những li thức đó lở thành toi thúc ciêng aia oản thân để phục vụ ch0 quá bình học lập, công việc hay cud csống.
Th à hình thức học lập hiện đại. Hó không hắn có thể thay thế đojợc việc học lập truyền thống, nhoỊng nó giúp mang ại nh ng kết quả hết sức lích cực. Th có định hojớng đã đojợc chứng minh à hiệu quả, thuận hện và nhanh chóng, phát triển hơn với sự lrợ giúp của Inlernel. Ilgày nay, mọi thông tin ta cần có thể có đojợc thông qua một kết quả ầm kiếm đơn giản lừ 17 Internet bang g00g e, yOutuse,.
Th dang dem ai chO chong ta mh ng ki năng phù hợp với h0ạt động, †ơi duy của ting ngojoi.