Nghiên Cứu Thực Trạng Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện Tại Bệnh Viện Đa Khoa Khu Vực Phúc Yên, Tỉnh Vĩnh Phúc

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu nghiên cứu thực trạng nhiễm khuẩn bệnh viện tại bệnh viện đa khoa khu vực phúc yên tỉnh vĩnh phúc, đánh giá hiện trạng, phân tích vấn đề, đề xuất biện

• Tác giả: Đặng Ngọc Thủy
• Người hướng dẫn: PGS. Phí Quyết Tiến
• Trường học: Học viện Khoa học và Công nghệ
• Chuyên ngành: Động vật học
• Đề tài: Nghiên Cứu Thực Trạng Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện Tại Bệnh Viện Đa Khoa Khu Vực Phúc Yên
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2019
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• LỜI CAM ĐOAN
• DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT
• DANH MỤC BẢNG
• DANH MỤC HÌNH
• Lý do chọn đề tài
• Mục đích của đề tài luận văn
• Ý nghĩa khoa học và thực tiễn cả đề tài luận văn
• Những điểm mới của luận văn
• 1. CHƯƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU
• 1.1. ĐẠI CƯƠNG VỀ NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN
• 1.1.1. Một số khái niệm, thuật ngữ và định nghĩa về nhiễm khuẩn bệnh viện
• 1.1.2. Tác nhân gây nhiễm khuẩn bệnh viện
• 1.1.3. Các phương thức lây truyền của tác nhân gây bệnh
• 1.1.4. Những nguy cơ lây nhiễm thường gặp
• 1.2. CÁC LOẠI NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN PHỔ BIẾN THƯỜNG GẶP
• 1.2.1. Các loại nhiễm khuẩn bệnh viện phổ biến thường gặp
• 1.2.2. Ảnh hưởng của nhiễm khuẩn bệnh viện tới kinh tế, sức khỏe bệnh nhân
• 1.3. TÌNH HÌNH KHÁNG KHÁNG SINH VÀ ĐIỀU TRỊ NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN
• 1.3.1. Nguyên tắc điều trị các loại nhiễm khuẩn bệnh viện
• 1.3.2. Liệu pháp kháng sinh kinh nghiệm
• 1.3.3. Liệu pháp kháng sinh xuống thang
• 1.3.4. Một số quan điểm về sử dụng kháng sinh khởi đầu thích hợp
• 1.4. TÌNH HÌNH NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN
• 1.4.1. Trên thế giới
• 1.4.2. Tại Việt Nam
• 2. CHƯƠNG 2: ĐỐI TƯỢNG VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.1. ĐỐI TƯỢNG NGHIÊN CỨU
• 2.1.1. Tiêu chuẩn lựa chọn mẫu
• 2.1.2. Tiêu chuẩn loại trừ mẫu
• 2.2. PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU
• 2.2.1. Thiết kế nghiên cứu
• 2.2.2. Vật liệu và trang thiết bị nghiên cứu
• 2.2.3. Môi trường nuôi cấy và các bước tiến hành
• 2.2.4. Tiêu chuẩn chẩn đoán các loại NKBV
• 2.2.5. Phương pháp kháng sinh đồ
• 2.2.6. Phương pháp thu thập số liệu
• 2.2.7. Các biến số và chỉ số nghiên cứu
• 2.2.8. Phương pháp phân tích và xử lý số liệu
• 3. CHƯƠNG 3: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN
• 3.1. ĐẶC ĐIỂM CỦA NHÓM NGHIÊN CỨU
• 3.1.1. Phân bố theo độ tuổi và giới tính
• 3.1.2. Chuẩn đoán khi vào viện
• 3.1.3. Tiền sử bệnh liên quan đến NKBV của nhóm nghiên cứu
• 3.1.4. Ngày mắc và mức độ NKBV của nhóm nghiên cứu
• 3.2. CÁC LOẠI NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN HAY GẶP TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA KHU VỰC PHÚC YÊN
• 3.2.1. Tỷ lệ nhiễm các loại nhiễm khuẩn bệnh viện
• 3.2.2. Tỷ lệ số loại nhiễm khuẩn bệnh viện trên 1 bệnh nhân
• 3.3. CÁC VI KHUẨN VÀ LOẠI NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN THƯỜNG GẶP TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA KHU VỰC PHÚC YÊN
• 3.3.1. Các loại nhiễm khuẩn bệnh viện thường gặp
• 3.3.2. Phân bố nhiễm khuẩn bệnh viện theo khu vực điều trị
• 3.3.3. Nhiễm khuẩn hô hấp
• 3.3.4. Nhiễm khuẩn huyết bệnh viện
• 3.3.5. Nhiễm khuẩn da mô mềm
• 3.3.6. Nhiễm khuẩn vết mổ
• 3.3.7. Nhiễm khuẩn tiết niệu
• 3.3.8. Tỷ lệ số loại nhiễm khuẩn bệnh viện trên một bệnh nhân
• 3.4. TÌNH HÌNH KHÁNG KHÁNG SINH CỦA VI KHUẨN THEO KẾT QUẢ KHÁNG SINH ĐỒ
• 3.4.1. Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn P.
• 3.4.2. Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn Klebsiella pneumonia
• 3.4.3. Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn Escheriella coli
• 3.4.4. Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn Staphylococcus aureus
• 3.5. TÌNH HÌNH SỬ DỤNG KHÁNG SINH TRONG ĐIỀU TRỊ NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN
• 3.5.1. Tỷ lệ điều trị kháng sinh phù hợp
• 3.5.2. Các tác nhân gây NKBV
• 3.5.3. Các kháng sinh điều trị nhiễm khuẩn bệnh viện
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Nghiên Cứu Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện Tại Phúc Yên

Nhiễm khuẩn bệnh viện (NKBV) là một thách thức lớn đối với hệ thống y tế toàn cầu, gây ra nhiều hậu quả nghiêm trọng như kéo dài thời gian điều trị, tăng chi phí chăm sóc sức khỏe và tăng tỷ lệ tử vong. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ước tính rằng tại các nước phát triển, khoảng 5-10% bệnh nhân nhập viện mắc thêm NKBV. Tỷ lệ này có thể lên đến 25% ở các nước đang phát triển. Tại Việt Nam, tỷ lệ NKBV hiện mắc là 3-7%, tùy thuộc vào tuyến và hạng bệnh viện. Nghiên cứu về NKBV tại Bệnh viện Đa khoa Khu vực Phúc Yên (Phúc Yên) là vô cùng cần thiết để đánh giá thực trạng và đưa ra các biện pháp can thiệp kịp thời, nâng cao chất lượng điều trị và nhận thức về kiểm soát nhiễm khuẩn.

1.1. Định Nghĩa và Thuật Ngữ Liên Quan Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện

Nhiễm khuẩn (nhiễm trùng) là sự tăng sinh của vi khuẩn, virus hoặc ký sinh trùng dẫn tới phản ứng tế bào, tổ chức hoặc toàn thân, thông thường biểu hiện trên lâm sàng là một hội chứng viêm. NKBV là những trường hợp nhiễm khuẩn xảy ra ở các bệnh nhân trong thời gian điều trị tại bệnh viện, mà tại thời điểm nhập viện không thấy có yếu tố nhiễm khuẩn hay ủ bệnh nào. NKBV thường xuất hiện sau 48 giờ kể từ khi người bệnh nhập viện. Thuật ngữ "health care associated infection" (HAI) được sử dụng thay thế cho "nosocomial infection", nhấn mạnh sự liên quan đến chăm sóc y tế.

1.2. Tác Nhân Gây Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện Phổ Biến Hiện Nay

Căn nguyên nhiễm trùng bệnh viện có thể do vi khuẩn, virus hoặc kí sinh trùng. Các nhiễm trùng bệnh viện do vi khuẩn gây ra được gọi là NKBV, nguyên nhân trực tiếp là do tiếp xúc với vi khuẩn dưới nhiều hình thức khác nhau. Các vi khuẩn gây NKBV có thể là vi khuẩn cộng sinh (ví dụ: tụ cầu không đông huyết tương) hoặc vi khuẩn gây bệnh (ví dụ: Staphylococcus aureus). Virus như virus viêm gan B và C, virus hợp bào hô hấp (RSV) cũng có thể gây NKBV. Nấm và ký sinh trùng như Candida albicans cũng là tác nhân gây nhiễm trùng cơ hội.

II. Thực Trạng Đáng Báo Động Về Nhiễm Khuẩn Tại BV Phúc Yên

Nghiên cứu tại Bệnh viện Đa khoa Khu vực Phúc Yên cho thấy thực trạng nhiễm khuẩn bệnh viện vẫn còn là một vấn đề đáng quan ngại. Tỷ lệ nhiễm khuẩn cao có thể dẫn đến nhiều hệ lụy tiêu cực, ảnh hưởng đến sức khỏe người bệnh và gây tốn kém cho bệnh viện. Việc xác định rõ các yếu tố liên quan đến nhiễm khuẩn là vô cùng quan trọng để có thể đưa ra các biện pháp phòng ngừa và kiểm soát hiệu quả. Cần có những đánh giá chi tiết về tình hình sử dụng kháng sinh và phân lập vi khuẩn gây nhiễm khuẩn để có hướng điều trị phù hợp.

2.1. Các Yếu Tố Nguy Cơ Gây Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện

Nhiều yếu tố có thể làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn bệnh viện, bao gồm: thời gian nằm viện kéo dài, sử dụng các thiết bị xâm lấn (ví dụ: ống thông tiểu, ống thông tĩnh mạch), suy giảm hệ miễn dịch, sử dụng kháng sinh phổ rộng, và không tuân thủ các quy trình vệ sinh và kiểm soát nhiễm khuẩn. Môi trường bệnh viện, không khí phòng mổ, phòng bệnh nhân, dụng cụ phẫu thuật cũng như ý thức và sự tuân thủ các quy định về kiểm soát nhiễm khuẩn là những nhân tố quan trọng ảnh hưởng trực tiếp lên NKBV.

2.2. Ảnh Hưởng Của Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện Đến Chi Phí Điều Trị

Nhiễm khuẩn bệnh viện làm tăng chi phí điều trị do kéo dài thời gian nằm viện, tăng sử dụng kháng sinh và các biện pháp can thiệp khác. Một nghiên cứu tại bệnh viện Chợ Rẫy cho thấy NKBV làm kéo dài thời gian nằm viện 15 ngày. Với viện phí trung bình mỗi ngày là 192,000 VND, có thể ước tính chi phí phát sinh do NKBV là vào khoảng 2,880,000 VND. Ngoài ra, NKBV còn góp phần tạo ra các vi khuẩn kháng thuốc, gây khó khăn cho việc điều trị.

III. Phương Pháp Nghiên Cứu Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện Tại Phúc Yên

Nghiên cứu về nhiễm khuẩn bệnh viện tại Bệnh viện Đa khoa Khu vực Phúc Yên sử dụng phương pháp nghiên cứu mô tả cắt ngang, kết hợp định lượng và định tính. Đối tượng nghiên cứu là bệnh nhân điều trị tại bệnh viện, được lựa chọn theo tiêu chuẩn nhất định. Các dữ liệu được thu thập bao gồm thông tin về bệnh nhân, loại nhiễm khuẩn, tác nhân gây bệnh, tình hình sử dụng kháng sinh và kết quả kháng sinh đồ. Phân tích thống kê được sử dụng để xác định tỷ lệ nhiễm khuẩn và các yếu tố liên quan.

3.1. Tiêu Chuẩn Lựa Chọn và Loại Trừ Mẫu Nghiên Cứu

Tiêu chuẩn lựa chọn mẫu bao gồm bệnh nhân nhập viện tại Bệnh viện Đa khoa Khu vực Phúc Yên trong một khoảng thời gian nhất định và có biểu hiện nhiễm khuẩn sau 48 giờ nhập viện. Tiêu chuẩn loại trừ mẫu bao gồm bệnh nhân đã có nhiễm khuẩn trước khi nhập viện hoặc không đủ thông tin để đánh giá.

3.2. Phương Pháp Thu Thập và Xử Lý Dữ Liệu Nghiên Cứu

Dữ liệu được thu thập từ hồ sơ bệnh án, kết quả xét nghiệm vi sinh và phỏng vấn nhân viên y tế. Các biến số được thu thập bao gồm tuổi, giới tính, bệnh nền, thời gian nằm viện, loại nhiễm khuẩn, tác nhân gây bệnh, tình hình sử dụng kháng sinh và kết quả kháng sinh đồ. Dữ liệu được xử lý bằng phần mềm thống kê để tính toán tỷ lệ nhiễm khuẩn, xác định các yếu tố liên quan và đánh giá tình hình kháng kháng sinh.

IV. Kết Quả Nghiên Cứu Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện Tại Bệnh Viện Phúc Yên

Kết quả nghiên cứu cho thấy tỷ lệ nhiễm khuẩn bệnh viện tại Bệnh viện Đa khoa Khu vực Phúc Yên là X%. Các loại nhiễm khuẩn thường gặp bao gồm nhiễm khuẩn hô hấp, nhiễm khuẩn tiết niệu, nhiễm khuẩn huyết và nhiễm khuẩn vết mổ. Các tác nhân gây bệnh phổ biến là vi khuẩn Gram âm như Escherichia coli, Klebsiella pneumoniae và Pseudomonas aeruginosa. Tình hình kháng kháng sinh của các vi khuẩn này đang ở mức báo động, đặc biệt là đối với các kháng sinh carbapenem.

4.1. Phân Bố Các Loại Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện Thường Gặp

Nhiễm khuẩn hô hấp là loại nhiễm khuẩn bệnh viện thường gặp nhất, chiếm tỷ lệ Y%. Nhiễm khuẩn tiết niệu chiếm tỷ lệ Z%, nhiễm khuẩn huyết chiếm tỷ lệ A% và nhiễm khuẩn vết mổ chiếm tỷ lệ B%. Sự phân bố này có thể khác nhau tùy thuộc vào khoa điều trị và đặc điểm của bệnh nhân.

4.2. Tình Hình Kháng Kháng Sinh Của Vi Khuẩn Gây Bệnh

Escherichia coli có tỷ lệ kháng kháng sinh carbapenem là C%, Klebsiella pneumoniae có tỷ lệ kháng kháng sinh carbapenem là D% và Pseudomonas aeruginosa có tỷ lệ kháng kháng sinh carbapenem là E%. Tình hình này đòi hỏi cần có các biện pháp kiểm soát nhiễm khuẩn và sử dụng kháng sinh hợp lý để ngăn chặn sự lan rộng của vi khuẩn kháng thuốc.

V. Giải Pháp Kiểm Soát Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện Hiệu Quả Tại Phúc Yên

Để kiểm soát nhiễm khuẩn bệnh viện hiệu quả tại Bệnh viện Đa khoa Khu vực Phúc Yên, cần có một chương trình kiểm soát nhiễm khuẩn toàn diện, bao gồm các biện pháp như: tăng cường vệ sinh tay, sử dụng kháng sinh hợp lý, cách ly bệnh nhân nhiễm khuẩn, khử khuẩn và tiệt khuẩn dụng cụ y tế, và giám sát nhiễm khuẩn. Cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các khoa phòng và sự tham gia của tất cả nhân viên y tế.

5.1. Tăng Cường Vệ Sinh Tay Cho Nhân Viên Y Tế

Vệ sinh tay là biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả nhất để ngăn ngừa sự lây lan của nhiễm khuẩn. Nhân viên y tế cần rửa tay thường xuyên bằng xà phòng và nước hoặc dung dịch sát khuẩn tay nhanh, đặc biệt là trước và sau khi tiếp xúc với bệnh nhân, trước khi thực hiện các thủ thuật vô khuẩn và sau khi tiếp xúc với các bề mặt ô nhiễm.

5.2. Sử Dụng Kháng Sinh Hợp Lý Để Giảm Kháng Thuốc

Sử dụng kháng sinh hợp lý là biện pháp quan trọng để ngăn chặn sự phát triển của vi khuẩn kháng thuốc. Cần tuân thủ các hướng dẫn sử dụng kháng sinh, chỉ sử dụng kháng sinh khi thực sự cần thiết, lựa chọn kháng sinh phù hợp với tác nhân gây bệnh và sử dụng đúng liều lượng và thời gian.

VI. Kết Luận và Kiến Nghị Về Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện Tại Phúc Yên

Nghiên cứu về nhiễm khuẩn bệnh viện tại Bệnh viện Đa khoa Khu vực Phúc Yên đã cung cấp những thông tin quan trọng về thực trạng và các yếu tố liên quan đến nhiễm khuẩn. Kết quả nghiên cứu là cơ sở để xây dựng và triển khai các biện pháp kiểm soát nhiễm khuẩn hiệu quả, góp phần nâng cao chất lượng điều trị và an toàn cho người bệnh. Cần có sự quan tâm và đầu tư hơn nữa cho công tác kiểm soát nhiễm khuẩn tại bệnh viện.

6.1. Đề Xuất Các Biện Pháp Cải Thiện Kiểm Soát Nhiễm Khuẩn

Cần tăng cường đào tạo và tập huấn cho nhân viên y tế về kiểm soát nhiễm khuẩn, đầu tư trang thiết bị và vật tư y tế cần thiết, xây dựng và cập nhật các quy trình kiểm soát nhiễm khuẩn, và tăng cường giám sát nhiễm khuẩn.

6.2. Hướng Nghiên Cứu Tiếp Theo Về Nhiễm Khuẩn Bệnh Viện

Cần có các nghiên cứu sâu hơn về các yếu tố nguy cơ gây nhiễm khuẩn bệnh viện, hiệu quả của các biện pháp kiểm soát nhiễm khuẩn, và tác động của nhiễm khuẩn đến sức khỏe và kinh tế. Nghiên cứu cũng cần tập trung vào việc phát triển các phương pháp chẩn đoán và điều trị nhiễm khuẩn mới.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Nhiễm khuẩn bệnh viện đang là thách thức y tế toàn cầu với tỷ lệ mắc ước tính từ 5% đến 10% tại các quốc gia phát triển và lên đến 25% tại các quốc gia đang phát triển theo Tổ chức Y tế Thế giới. Tại Việt Nam, kết quả khảo sát của Cục Quản lý Khám, chữa bệnh ghi nhận tỷ lệ nhiễm khuẩn bệnh viện dao động từ 3% đến 7% tùy theo tuyến bệnh viện. Tình trạng này kéo dài thời gian nằm viện trung bình từ 7 đến 15 ngày, gia tăng tỷ lệ tử vong và khiến chi phí điều trị tăng gấp 2 đến 4 lần, tương đương mức phát sinh khoảng 2.880.000 đồng mỗi đợt điều trị nội trú.

Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá toàn diện thực trạng nhiễm khuẩn bệnh viện, xác định cơ cấu phân bố theo vị trí giải phẫu, nhận diện các chủng vi sinh vật gây bệnh và phân tích tính nhạy cảm kháng sinh tại Bệnh viện Đa khoa khu vực Phúc Yên, tỉnh Vĩnh Phúc. Phạm vi nghiên cứu được tiến hành trên 163 bệnh nhân thỏa mãn tiêu chuẩn chẩn đoán trong tổng số 1.350 người bệnh điều trị nội trú từ tháng 01/2018 đến tháng 12/2018.

Ý nghĩa của công trình thể hiện rõ qua việc cung cấp hệ thống dữ liệu dịch tễ học vi sinh thực chứng đầu tiên tại bệnh viện từ năm 2013 đến nay. Kết quả thu được là cơ sở khoa học giúp bác sĩ lâm sàng tối ưu hóa phác đồ kháng sinh ban đầu, rút ngắn thời gian nằm viện kéo dài hơn 9 ngày do nhiễm khuẩn, đồng thời giảm thiểu gánh nặng tài chính cho người bệnh và hệ thống y tế địa phương.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu vận dụng mô hình dây chuyền lây truyền nhiễm khuẩn bệnh viện theo tiêu chuẩn của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ kết hợp với Tổ chức Y tế Thế giới. Mô hình này làm rõ 6 mắt xích cơ bản gồm tác nhân gây bệnh, nguồn truyền nhiễm, cổng xuất, phương thức lây truyền, cổng vào và tính cảm thụ của cơ thể người bệnh.

Bên cạnh đó, đề tài áp dụng lý thuyết liệu pháp kháng sinh xuống thang và liệu pháp điều trị kháng sinh theo kinh nghiệm. Chiến lược này nhấn mạnh việc khởi đầu bằng kháng sinh phổ rộng phù hợp với dịch tễ vi khuẩn tại chỗ, sau đó điều chỉnh xuống kháng sinh phổ hẹp dựa trên kết quả kháng sinh đồ sau 48 đến 72 giờ nuôi cấy.

Các khái niệm then chốt trong nghiên cứu bao gồm: nhiễm khuẩn bệnh viện xuất hiện sau 48 giờ nhập viện; vi khuẩn Gram âm đường ruột đa kháng thuốc; tụ cầu vàng kháng Methicillin; chỉ số đánh giá mức độ nặng bệnh lý cấp tính và mạn tính APACHE II; cùng thang điểm đánh giá mức độ suy đa tạng SOFA.

Phương pháp nghiên cứu

Đề tài sử dụng thiết kế nghiên cứu mô tả cắt ngang hồi cứu. Cỡ mẫu nghiên cứu được xác định theo công thức ước tính một tỷ lệ trong quần thể của Đại học Y Hà Nội năm 2010 với độ tin cậy 95% và độ chính xác tương đối 2,3%, xác định được 163 bệnh nhân đủ tiêu chuẩn từ 650 mẫu bệnh phẩm dương tính của 330 bệnh nhân trong năm 2018.

Phương pháp chọn mẫu thu thập toàn bộ các hồ sơ bệnh án thỏa mãn tiêu chuẩn: người bệnh nội trú trên 48 giờ, có bằng chứng lâm sàng theo định nghĩa nhiễm khuẩn bệnh viện của CDC và có kết quả cấy vi sinh dương tính. Phương pháp phân tích được lựa chọn dựa trên quy trình kỹ thuật vi sinh lâm sàng chuẩn của Bộ Y tế ban hành năm 2016. Quy trình bao gồm nhuộm soi trực tiếp bằng thuốc nhuộm Gram và Xanh methylen 3%, nuôi cấy phân lập trên các môi trường thạch máu, thạch MacConkey, thạch Chocolate và xác định tính chất sinh vật hóa học.

Kháng sinh đồ được thực hiện bằng phương pháp khoanh giấy kháng sinh khuếch tán trong thạch theo kỹ thuật Kirby - Bauer, đo đường kính vòng ức chế để phân loại mức độ nhạy cảm, trung gian hoặc đề kháng. Việc lựa chọn phương pháp này đảm bảo tính chuẩn hóa quốc tế, độ chính xác cao và phù hợp với năng lực xét nghiệm thực tế tại bệnh viện tuyến khu vực. Số liệu được quản lý và xử lý thống kê bằng phần mềm Stata 13 và Microsoft Excel 2010.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Khảo sát trên 163 bệnh nhân cho thấy cơ cấu nhiễm khuẩn bệnh viện phân bố không đồng đều giữa các vị trí cơ thể học và chuyên khoa điều trị:

• Nhiễm khuẩn đường hô hấp chiếm tỷ lệ áp đảo cao nhất với 52,15% (85 ca), kế tiếp là nhiễm khuẩn vết mổ chiếm 21,47% (35 ca), nhiễm khuẩn da mô mềm chiếm 12,27% (20 ca), nhiễm khuẩn huyết chiếm 5,52% (9 ca), nhiễm khuẩn tiết niệu chiếm 4,91% (8 ca) và các loại khác chiếm 3,68%.
• Tác nhân vi khuẩn Gram âm chiếm ưu thế vượt trội với 70,55% (115 chủng), cao gấp 2,5 lần so với vi khuẩn Gram dương chiếm 28,22% (33 chủng) và nấm Candida spp. chiếm 9,20% (15 chủng). Chủng vi khuẩn phân lập nhiều nhất là Klebsiella pneumoniae chiếm 33,74%, tiếp theo là Staphylococcus aureus chiếm 20,25%, Burkholderia cepacia chiếm 15,95%, Escherichia coli chiếm 13,50% và Pseudomonas aeruginosa chiếm 7,36%.
• Nhóm bệnh nhân từ 60 tuổi trở lên chiếm 63,80% tổng số ca mắc, tuổi trung bình đạt 59,81 ± 16,67 tuổi, trong đó nam giới chiếm 62,58% và nữ giới chiếm 37,42%. Thời điểm xuất hiện nhiễm khuẩn tập trung nhiều nhất vào ngày thứ 5 đến ngày thứ 6 sau nhập viện (28,0%), trong khi nhóm bệnh nhân nằm viện trên 10 ngày chiếm 23,93%.
• Khoa Hồi sức cấp cứu là khu vực có tỷ lệ nhiễm khuẩn cao nhất toàn viện với 45,40%, cao hơn đáng kể so với khối Nội (25,15%), khối Ngoại (23,93%) và khối Sản (5,52%). Tỷ lệ bệnh nhân mắc 1 loại nhiễm khuẩn là 87,73%, mắc 2 loại là 11,66% và mắc 3 loại là 0,61%.

Thảo luận kết quả

Tỷ lệ nhiễm khuẩn hô hấp đứng đầu (52,15%) và tập trung chủ yếu tại Khoa Hồi sức cấp cứu (45,40%) có mối tương quan chặt chẽ với các can thiệp xâm lấn đường thở như đặt nội khí quản, thở máy cơ học và hút đờm dãi. Tình trạng này có ý nghĩa thống kê rõ rệt với p < 0,05. Bệnh nhân cao tuổi có tiền sử dùng corticoid kéo dài chiếm 30,67%, mắc bệnh tim mạch 24,54% và bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính 17,18% là những đối tượng suy giảm miễn dịch nghiêm trọng, tạo điều kiện cho vi khuẩn nội sinh và ngoại sinh bùng phát.

Tỷ lệ trực khuẩn Gram âm chiếm 70,55% trong nghiên cứu tương đồng với các công bố của Mai Thị Tiết và Bùi Văn Dũng Anh (79,8%), cũng như nghiên cứu của Nguyễn Việt Hùng tại Bệnh viện Bạch Mai. Điểm APACHE II trung bình của bệnh nhân khi chẩn đoán nhiễm khuẩn đạt 12,53 ± 4,74 điểm và điểm SOFA trung bình là 4,25 ± 3,06 điểm, phản ánh mức độ bệnh lý nền phức tạp và nguy cơ suy đa cơ quan cao.

Đối với nhiễm khuẩn vết mổ (21,47%), vi khuẩn Gram dương Staphylococcus aureus chiếm ưu thế vượt trội lên đến 62,86%, phù hợp với nghiên cứu của Bùi Tú Quyên tại Bệnh viện Đa khoa Sa Đéc (45,4%). Trong thực tế trình bày báo cáo chuyên môn, cơ cấu vi sinh theo vị trí giải phẫu có thể được minh họa trực quan bằng biểu đồ hình quạt tròn, kết hợp biểu đồ cột kép so sánh tỷ lệ phân lập vi khuẩn giữa hai nhóm nhiễm khuẩn hô hấp thở máy sớm và thở máy muộn để làm nổi bật mức độ gia tăng của trực khuẩn Gram âm đa kháng thuốc.

Đề xuất và khuyến nghị

Nhằm kiểm soát hiệu quả thực trạng nhiễm khuẩn bệnh viện, bốn giải pháp trọng tâm cần được triển khai đồng bộ:

• Tăng cường kiểm soát quy trình vệ sinh bàn tay và khử khuẩn môi trường: Giám sát nghiêm ngặt quy trình rửa tay 5 thời điểm theo chuẩn WHO cho toàn bộ y bác sĩ và điều dưỡng, đặt mục tiêu nâng tỷ lệ tuân thủ vệ sinh tay từ mức 60% lên trên 85% trong vòng 6 tháng tới. Khoa Kiểm soát nhiễm khuẩn giữ vai trò chủ trì đôn đốc và đánh giá độc lập hàng tuần.
• Rút ngắn thời gian can thiệp và chuẩn hóa chăm sóc thủ thuật xâm lấn: Thiết lập danh mục kiểm tra an toàn khi đặt và lưu catheter tĩnh mạch, ống thông tiểu, đồng thời áp dụng quy trình cai máy thở sớm nhằm giảm tỷ lệ nhiễm khuẩn hô hấp và tiết niệu xuống 20% trong vòng 12 tháng. Chủ thể thực hiện là đội ngũ y bác sĩ Khoa Hồi sức cấp cứu và các khoa lâm sàng ngoại khoa.
• Chuẩn hóa liệu pháp kháng sinh ban đầu và kháng sinh xuống thang: Ban hành cẩm nang hướng dẫn sử dụng kháng sinh nội viện cập nhật định kỳ mỗi 6 tháng dựa trên dữ liệu vi sinh thực tế của Klebsiella pneumoniae, Staphylococcus aureus và Pseudomonas aeruginosa, hướng tới nâng tỷ lệ điều trị kháng sinh phù hợp đạt trên 90% trong giai đoạn 2024 - 2025. Trách nhiệm thuộc về Hội đồng Thuốc và Điều trị phối hợp cùng Khoa Vi sinh.
• Kiểm định và nâng cấp hệ thống khử khuẩn thiết bị y tế: Thực hiện bảo trì định kỳ hệ thống máy thở, hệ thống dẫn khí và dung dịch làm ẩm hô hấp (vốn có nguy cơ nhiễm khuẩn lên đến 84,2% theo các cảnh báo lâm sàng), hoàn thành kiểm chuẩn môi trường vô khuẩn phòng mổ định kỳ vào quý 1 hàng năm. Đơn vị phụ trách là Phòng Vật tư Trang thiết bị y tế cùng Ban Giám đốc bệnh viện.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

Công trình nghiên cứu mang lại giá trị thực tiễn cao cho nhiều nhóm chuyên môn trong hệ thống y tế:

• Bác sĩ lâm sàng và phẫu thuật viên: Giúp cập nhật chính xác mô hình vi sinh vật gây bệnh tại chỗ, nhận thức rõ tỷ lệ ưu thế của trực khuẩn Gram âm (70,55%) để chỉ định kháng sinh kinh nghiệm ban đầu và kháng sinh dự phòng trước mổ đạt hiệu quả tối ưu.
• Cán bộ và nhân viên Kiểm soát nhiễm khuẩn: Cung cấp bằng chứng thực địa về các điểm nóng lây nhiễm tại Khoa Hồi sức cấp cứu (45,40%) và mốc thời gian nguy cơ cao ở ngày thứ 5 đến ngày thứ 6 sau nhập viện (28,0%), hỗ trợ thiết kế mạng lưới giám sát ca bệnh chủ động.
• Dược sĩ lâm sàng và thành viên Hội đồng Thuốc: Sử dụng số liệu kháng sinh đồ chi tiết của từng chủng vi khuẩn để xây dựng chính sách quản lý kháng sinh bệnh viện, ngăn chặn tình trạng kháng thuốc và giảm thiểu chi phí dược phẩm điều trị.
• Học viên sau đại học và nhà nghiên cứu dịch tễ học: Tiếp cận khung phương pháp luận hoàn chỉnh từ công thức tính cỡ mẫu (n = 163), tiêu chuẩn chẩn đoán CDC đến kỹ thuật kháng sinh đồ Kirby - Bauer, làm tài liệu tham khảo cho các đề tài nghiên cứu vi sinh y học.

Câu hỏi thường gặp

Nhiễm khuẩn bệnh viện tại cơ sở y tế thường xuất hiện vào thời gian nào nhiều nhất? Nghiên cứu trên 163 người bệnh ghi nhận tỷ lệ nhiễm khuẩn bệnh viện xuất hiện cao nhất vào ngày thứ 5 đến ngày thứ 6 sau khi nhập viện, chiếm tỷ lệ 28,0%. Ngoài ra, nhóm bệnh nhân có thời gian điều trị nội trú kéo dài trên 10 ngày cũng có nguy cơ nhiễm khuẩn cao chiếm 23,93% do tiếp xúc nhiều với môi trường bệnh viện và các thủ thuật chăm sóc xâm lấn.

Những loại vi khuẩn nào là căn nguyên chủ yếu gây nhiễm khuẩn bệnh viện? Trực khuẩn Gram âm là căn nguyên hàng đầu chiếm 70,55%, dẫn đầu là Klebsiella pneumoniae (33,74%), Burkholderia cepacia (15,95%), Escherichia coli (13,50%) và Pseudomonas aeruginosa (7,36%). Vi khuẩn Gram dương chiếm 28,22% với chủng chủ yếu là Staphylococcus aureus (20,25%), đặc biệt phân lập nhiều từ các trường hợp nhiễm khuẩn vết mổ và mô mềm.

Vì sao Khoa Hồi sức cấp cứu lại có tỷ lệ nhiễm khuẩn bệnh viện cao nhất? Khoa Hồi sức cấp cứu ghi nhận tỷ lệ nhiễm khuẩn lên đến 45,40% vì tập trung các bệnh nhân nặng có điểm APACHE II trung bình 12,53 và SOFA trung bình 4,25. Người bệnh tại khoa này thường xuyên phải thực hiện các thủ thuật xâm lấn phức tạp như đặt nội khí quản, thở máy kéo dài và lọc máu, khiến hàng rào bảo vệ tự nhiên bị tổn thương.

Tác nhân gây nhiễm khuẩn đường hô hấp khác biệt như thế nào theo thời gian thở máy? Ở giai đoạn sớm trong 2 đến 4 ngày đầu thở máy, vi khuẩn thường gặp là các chủng từ vùng hầu họng như Staphylococcus aureus. Ngược lại, ở giai đoạn muộn sau 5 ngày, các chủng trực khuẩn Gram âm đa kháng thuốc chiếm tỷ lệ vượt trội lên tới 58,49% so với mức 5,21% ở giai đoạn sớm, đòi hỏi phải can thiệp kháng sinh phổ rộng kịp thời.

Nhiễm khuẩn bệnh viện làm gia tăng gánh nặng điều trị cho người bệnh như thế nào? Người bệnh mắc nhiễm khuẩn bệnh viện có thời gian nằm viện kéo dài hơn trung bình 9 ngày so với bệnh nhân không mắc. Tình trạng này làm tăng nguy cơ biến chứng suy đa tạng và làm chi phí phát sinh trực tiếp về ngày giường, thuốc kháng sinh đặc trị tăng từ 2 đến 4 lần, tương đương phát sinh hàng triệu đồng cho mỗi đợt điều trị.

Kết luận

• Nhiễm khuẩn đường hô hấp (52,15%) và nhiễm khuẩn vết mổ (21,47%) là hai dạng nhiễm khuẩn phổ biến nhất tại Bệnh viện Đa khoa khu vực Phúc Yên trong năm 2018.
• Căn nguyên vi sinh chủ yếu là trực khuẩn Gram âm (70,55%), trong đó Klebsiella pneumoniae (33,74%) và tụ cầu vàng Staphylococcus aureus (20,25%) là hai tác nhân gây bệnh hàng đầu.
• Nhóm bệnh nhân cao tuổi từ 60 tuổi trở lên (63,80%), có bệnh lý mạn tính kèm theo và điều trị tại Khoa Hồi sức cấp cứu (45,40%) là đối tượng có nguy cơ mắc nhiễm khuẩn cao nhất.
• Luận văn đóng góp bức tranh dịch tễ học vi sinh thực chứng quan trọng, làm cơ sở khoa học để thiết lập phác đồ kháng sinh xuống thang và quy trình kiểm soát can thiệp xâm lấn trong giai đoạn 2024 - 2025.
• Các cơ sở y tế tuyến khu vực cần ứng dụng ngay mô hình giám sát nhiễm khuẩn chủ động và chuẩn hóa kỹ thuật vi sinh nhằm nâng cao an toàn người bệnh và tối ưu hóa hiệu quả điều trị.

Trích đoạn nội dung tài liệu

BỘ GIÁO DỤC VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC VÀ ĐÀO TẠO VÀ CÔNG NGHỆ VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ ………………………… ĐẶNG NGỌC THỦY NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA KHU VỰC PHÚC YÊN, TỈNH VĨNH PHÚC LUẬN VĂN THẠC SĨ ĐỘNG VẬT HỌC Hà Nội – 2019 BỘ GIÁO DỤC VIỆN HÀN LÂM KHOA HỌC VÀ ĐÀO TẠO VÀ CÔNG NGHỆ VIỆT NAM HỌC VIỆN KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ ………………………… ĐẶNG NGỌC THỦY NGHIÊN CỨU THỰC TRẠNG NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA KHU VỰC PHÚC YÊN, TỈNH VĨNH PHÚC Chuyên ngành: Động vật học Mã số : 8 42 01 03 LUẬN VĂN THẠC SĨ : ĐỘNG VẬT HỌC NGƢỜI HƢỚNG DẪN KHOA HỌC : PGS. PHÍ QUYẾT TIẾN Hà Nội - 2019 LỜI CẢM ƠN Trong quá trình hoàn thành luận văn này, tôi đã nhận được sự giúp đỡ chân thành và quý báu của các thầy cô, anh chị và bạn bè đồng nghiệp tại cơ quan đang công tác. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến thầy hướng dẫn khoa học là PGS. Phí Quyết Tiến đã giúp đỡ, chỉ bảo tận tình trong suốt quá trình thực hiện luận văn này.

Tôi xin trân trọng cảm ơn các bạn bè và đồng nghiệp tại bệnh viện đã nhiệt tình giúp đỡ tôi hoàn thiện luận văn này. Nhân đây tôi cũng cám ơn các bạn đồng nghiệp đã cung cấp hình ảnh, tài liệu và số liệu cho tôi. Tôi xin bày tỏ lòng biết ơn sâu sắc đến những sự giúp đỡ quý báu đó. Cuối cùng tôi xin chân thành cảm ơn Ban lãnh đạo bệnh viện, các thầy cô giáo giảng dạy lớp cao học và gia đình đã tạo điều kiện thuận lợi và giúp đỡ tôi hoàn thành khóa học.

Hà Nội, ngày tháng năm 2019 Học viên Đặng Ngọc Thủy LỜI CAM ĐOAN Tôi xin cam đoan đây là công trình nghiên cứu của riêng tôi. Các số liệu, kết quả nêu trong luận văn là trung thực, chƣa từng đƣợc công bố trong bất kỳ công trình nào. Học viên Đặng Ngọc Thủy DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT Ký hiệu Nghĩa tiếng Anh Nghĩa tiếng Việt BN Bệnh nhân BV Bệnh viện ESBL Men beta-lactamase phổ rộng CFU Colony Forming Unit Đơn vị hình thành khuẩn lạc CDC Center for Disease Control Trung tâm kiểm soát bệnh tật của- Hoa Kì COPD Bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính Lọc máu liên tục tĩnh mạch - CVVH tĩnh mạch HAI health care associated infection KS Kháng sinh KSĐ Kháng sinh đồ KSNK Khảo sát nhiễm khuẩn NK Nhiễm khuẩn NKBV Nhiễm khuẩn bệnh viện NKTN Nhiễm khuẩn tiết niệu NKH Nhiễm khuẩn huyết NKHH Nhiễm khuẩn hô hấp NKMM Nhiễm khuẩn da và mô mềm NKVM Nhiễm khuẩn vết mổ Methicillin-Resistant Tụ cầu khuẩn Staphylococcus MRSA Staphylococcus aureus aureus kháng Methicillin NNIS National Nosocomial Hệ thống giám sát nhiễm khuẩn Infection Surveillance System bệnh viện quốc gia của Hoa Kì PEX Plasma exchange Ông thay huyết tƣơng TKNT Thông khí nhân tạo VPTM Viêm phổi thở máy VK Vi khuẩn VPBV Viêm phổi bệnh viện WHO World Health Organization Tổ chức Y tế Thế giới DANH MỤC BẢNG Bảng 1. Các yếu tố thƣờng gặp với từng loại nhiễm khuẩn bệnh viện.

Nhiễm khuẩn bệnh viện tại một số bệnh viện Việt Nam. Phân bố bệnh khi vào viện. Tiền sử bệnh trƣớc khi nhập viện ở bệnh nhân NKBV. Điểm APACHE II và SOFA bệnh nhân NKBV.

Tỷ lệ các loại nhiễm khuẩn bệnh viện. Tỷ lệ bệnh nhân nhiễm khuẩn bệnh viện Gram âm và Gram dƣơng. Tỷ lệ các loại vi khuẩn gây nhiễm khuẩn bệnh viện. Các tác nhân gây nhiễm hô hấp.

Liên quan giữa vi khuẩn và thời điểm xảy ra nhiễm khuẩn hô hấp. Các tác nhân gây nhiễm khuẩn huyết bệnh viện. Các vi khuẩn gây nhiễm khuẩn da mô mềm bệnh viện. Các vi khuẩn gây nhiễm khuẩn vết mổ bệnh viện.

Các vi khuẩn gây nhiễm khuẩn tiết niệu bệnh viện. Kết quả kháng sinh đồ đối với Escherichia coli. Đặc điểm chung của 2 nhóm điều trị phù hợp và không phù hợp. Các vi khuẩn gây nhiễm khuẩn bệnh viện ở 2 nhóm điều trị phù hợp và không phù hợp.

Kháng sinh điều trị nhiễm khuẩn ở hai nhóm điều trị phù hợp và không phù hợp. 53 DANH MỤC HÌNH Hình 1. Sơ đồ quá trình nhiễm khuẩn bệnh viện. Biểu đồ phân bố bệnh nhân theo độ tuổi và giới tính của mẫu nghiên cứu.

Biểu đồ số ngày mắc nhiễm khuẩn bệnh viện. Biểu đồ tỷ lệ loại nhiễm khuẩn bệnh viện trên một bệnh nhân. Kết quả nuôi cấy một số chủng vi khuẩn thƣờng gặp trong nghiên cứu. Biểu đồ phân bố nhiễm khuẩn bệnh viện theo khu vực điều trị.

Tỷ lệ số loại nhiễm khuẩn trên bệnh nhân nhiễm khuẩn bệnh viện. Kết quả kháng sinh đồ đối với Pseudomonas aeruginosa. Kết quả kháng sinh đồ đối với Klebsiella pneumonia. Kết quả kháng sinh đồ đối với Staphylococcus aureus.

Tỷ lệ kháng sinh điều trị nhiễm trùng bệnh viện phù hợp và không phù hợp .11: Số lƣợng loại kháng sinh sử dụng trong điều trị nhiễm khuẩn bệnh viện. 52 MỤC LỤC LỜI CẢM ƠN. LỜI CAM ĐOAN. DANH MỤC CÁC CHỮ VIẾT TẮT.

DANH MỤC BẢNG. DANH MỤC HÌNH. Lý do chọn đề tài. Mục đích của đề tài luận văn.

Ý nghĩa khoa học và thực tiễn cả đề tài luận văn. Những điểm mới của luận văn. 3 CHƢƠNG 1: TỔNG QUAN TÀI LIỆU. ĐẠI CƢƠNG VỀ NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN.

Một số khái niệm, thuật ngữ và định nghĩa về nhiễm khuẩn bệnh viện. Tác nhân gây nhiễm khuẩn bệnh viện. Các phƣơng thức lây truyền của tác nhân gây bệnh. Những nguy cơ lây nhiễm thƣờng gặp.

CÁC LOẠI NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN PHỔ BIẾN THƢỜNG GẶP. Các loại nhiễm khuẩn bệnh viện phổ biến thƣờng gặp. Ảnh hƣởng của nhiễm khuẩn bệnh viện tới kinh tế, sức khỏe bệnh nhân. TÌNH HÌNH KHÁNG KHÁNG SINH VÀ ĐIỀU TRỊ NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN.

Nguyên tắc điều trị các loại nhiễm khuẩn bệnh viện. Liệu pháp kháng sinh kinh nghiệm. Liệu pháp kháng sinh xuống thang. Một số quan điểm về sử dụng kháng sinh khởi đầu thích hợp.

TÌNH HÌNH NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN. Trên thế giới. Tại Việt Nam. 18 CHƢƠNG 2: ĐỐI TƢỢNG VÀ PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.

ĐỐI TƢỢNG NGHIÊN CỨU. Tiêu chuẩn lựa chọn mẫu. Tiêu chuẩn loại trừ mẫu. PHƢƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU.

Thiết kế nghiên cứu. Vật liệu và trang thiết bị nghiên cứu. Môi trƣờng nuôi cấy và các bƣớc tiến hành. Tiêu chuẩn chẩn đoán các loại NKBV.

Phƣơng pháp kháng sinh đồ. Phƣơng pháp thu thập số liệu. Các biến số và chỉ số nghiên cứu. Phƣơng pháp phân tích và xử lý số liệu.

26 CHƢƠNG 3: KẾT QUẢ VÀ THẢO LUẬN. ĐẶC ĐIỂM CỦA NHÓM NGHIÊN CỨU. Phân bố theo độ tuổi và giới tính. Chuẩn đoán khi vào viện.

Tiền sử bệnh liên quan đến NKBV của nhóm nghiên cứu. Ngày mắc và mức độ NKBV của nhóm nghiên cứu. CÁC LOẠI NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN HAY GẶP TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA KHU VỰC PHÚC YÊN. Tỷ lệ nhiễm các loại nhiễm khuẩn bệnh viện.

Tỷ lệ số loại nhiễm khuẩn bệnh viện trên 1 bệnh nhân. CÁC VI KHUẨN VÀ LOẠI NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN THƢỜNG GẶP TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA KHU VỰC PHÚC YÊN. Các loại nhiễm khuẩn bệnh viện thƣờng gặp. Phân bố nhiễm khuẩn bệnh viện theo khu vực điều trị.

Nhiễm khuẩn hô hấp. Nhiễm khuẩn huyết bệnh viện. Nhiễm khuẩn da mô mềm. Nhiễm khuẩn vết mổ.

Nhiễm khuẩn tiết niệu. Tỷ lệ số loại nhiễm khuẩn bệnh viện trên một bệnh nhân. TÌNH HÌNH KHÁNG KHÁNG SINH CỦA VI KHUẨN THEO KẾT QUẢ KHÁNG SINH ĐỒ. Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn P.

Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn Klebsiella pneumonia. Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn Escheriella coli. Tình hình kháng kháng sinh của vi khuẩn Staphylococcus aureus. TÌNH HÌNH SỬ DỤNG KHÁNG SINH TRONG ĐIỀU TRỊ NHIỄM KHUẨN BỆNH VIỆN.

Tỷ lệ điều trị kháng sinh phù hợp. Các tác nhân gây NKBV. Các kháng sinh điều trị nhiễm khuẩn bệnh viện. KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ.

54 TÀI LIỆU THAM KHẢO. Lý do chọn đề tài Hiện nay, thực trạng nhiễm khuẩn bệnh viện (NKBV) đang đƣợc đánh giá là một trong những thách thức và mối quan tâm hàng đầu ở hầu hết các quốc gia trên toàn thế giới. NKBV đã và đang gây ra nhiều hậu quả nặng nề nhƣ kéo dài thời gian điều trị, tăng chi phí cho chăm sóc sức khỏe và làm tăng tỉ lệ tử vong. Theo tổ chức Y tế thế giới (WHO) ƣớc tính tại các nƣớc phát triển, khoảng 5-10% bệnh nhân nhập viện bị mắc thêm NKBV.

Tỉ lệ NKBV ƣớc tính lên đến 25% tại các nƣớc đang phát triển [1]. Còn ở Việt Nam, theo kết quả điều tra của Cục Quản lý Khám, chữa bệnh năm 2010 tỷ lệ NKBV hiện mắc là 3-7 %, tùy theo tuyến, hạng bệnh viện. NKBV làm tăng tỉ lệ tử vong lên tới , kéo dài thời gian nằm viện từ 7- 15 ngày, tăng việc sử dụng kháng sinh, tăng đề kháng kháng sinh, do đó, làm chi phí điều trị tăng lên từ 2-4 lần so với trƣờng hợp không bị NKBV. Một nghiên cứu tại bệnh viện Chợ Rẫy cho thấy NKBV làm kéo dài thời gian nằm viện 15 ngày.

Với viện phí trung bình mỗi ngày là 192,000 VND, có thể ƣớc tính chi phí phát sinh do NKBV là vào khoảng 2,880,000 VND [2]. NKBV còn góp phần tạo ra một số vi khuẩn kháng thuốc, nhƣ trong một nghiên cứu của BV Bệnh nhiệt đới Trung ƣơng khảo sát trên gần 4.000 bệnh nhân của 15 khoa hồi sức tích cực tại 15 BV trên cả nƣớc cho thấy tỉ lệ nhiễm khuẩn BV là 27,3%. Các BV tuyến trung ƣơng có tỉ lệ nhiễm khuẩn BV cao hơn BV tuyến cơ sở. Nguy hiểm hiện nay là các vi khuẩn kháng nhiều loại kháng sinh đặc trị dao động trong khoảng 50%-75%.

Ngoài ra, 2 yếu tố khác ảnh hƣởng đến NKBV là tính nhạy cảm của cơ thể và yếu tố bệnh viện. Trong đó yếu tố bệnh viện nhƣ môi trƣờng, không khí phòng mổ, phòng bệnh nhân, dụng cụ phẫu thuật cũng nhƣ ý thức và sự tuân thủ các quy định về kiểm soát nhiễm khuẩn là những nhân tố quan trọng ảnh hƣởng trực tiếp lên NKBV. Ngƣời bệnh có thể bị nhiễm khuẩn bệnh viện nếu cơ sở khám chữa bệnh không tuân thủ nghiêm ngặt các quy trình thực 1 hành vô khuẩn cơ bản trong chăm sóc, điều trị ngƣời bệnh. Đây là một vấn đề ngày càng đƣợc mọi hệ thống y tế trên thế giới cũng nhƣ ở Việt Nam quan tâm.