Luận văn nghiên cứu cảnh quan xác lập mô hình thích ứng với biến đổi khí hậu tại thị trấn Cái Rồng

Luận văn thạc sĩ nghiên cứu cảnh quan tại thị trấn Cái Rồng, Vân Đồn, Quảng Ninh nhằm xây dựng mô hình thích ứng với biến đổi khí hậu.

• Tác giả: Đào Thị Hậu
• Người hướng dẫn: TS. Nguyễn An Thịnh
• Trường học: Trường đại học khoa học tự nhiên
• Chuyên ngành: Sử dụng và Bảo vệ Tài nguyên Môi trường
• Đề tài: Nghiên cứu cảnh quan phục vụ xác lập một số mô hình thích ứng với biến đổi khí hậu cấp cộng đồng tại thị trấn Cái Rồng, Vân Đồn, Quảng Ninh
• Loại tài liệu: Luận văn thạc sĩ khoa học
• Năm xuất bản: 2012
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: CƠ SỞ LÝ LUẬN VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU CẢNH QUAN PHỤC VỤ XÁC LẬP MÔ HÌNH THÍCH ỨNG VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU CẤP CỘNG ĐỒNG
• 1.1. TỔNG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN CỨU
• 1.2. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NGHIÊN CỨU CẢNH QUAN PHỤC VỤ XÁC LẬP MỘT SỐ MÔ HÌNH THÍCH ỨNG VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU CẤP CỘNG ĐỒNG
• 1.3. QUAN ĐIỂM, PHƯƠNG PHÁP VÀ CÁC BƯỚC NGHIÊN CỨU
• 2. CHƯƠNG 2: CÁC NHÂN TỐ THÀNH TẠO VÀ ĐẶC ĐIỂM PHÂN HÓA CẢNH QUAN THỊ TRẤN CÁI RỒNG
• 2.1. CÁC NHÂN TỐ THÀNH TẠO CẢNH QUAN
• 2.2. ĐẶC ĐIỂM PHÂN HÓA CẢNH QUAN
• 2.3. PHÂN TÍCH HIỆN TRẠNG KHAI THÁC, SỬ DỤNG CẢNH QUAN
• 3. CHƯƠNG 3: PHÂN TÍCH, ĐÁNH GIÁ HIỆN TRẠNG VÀ ĐỊNH HƯỚNG XÁC LẬP MỘT SỐ MÔ HÌNH THÍCH ỨNG VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU TẠI THỊ TRẤN CÁI RỒNG
• 3.1. PHÂN TÍCH ẢNH HƯỞNG CỦA BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU VÀ NƯỚC BIỂN DÂNG ĐẾN KHU VỰC THỊ TRẤN CÁI RỒNG
• 3.2. THỐNG KÊ, ĐÁNH GIÁ CÁC MÔ HÌNH SẢN XUẤT HIỆN TRẠNG THEO KHẢ NĂNG THÍCH ỨNG VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU
• 3.3. PHÂN TÍCH TIỀM NĂNG CẢNH QUAN CHO XÁC LẬP CÁC MÔ HÌNH THÍCH ỨNG VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU CẤP CỘNG ĐỒNG
• 3.4. ĐỊNH HƯỚNG XÁC LẬP MỘT SỐ MÔ HÌNH THÍCH ỨNG VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU CẤP CỘNG ĐỒNG TẠI THỊ TRẤN CÁI RỒNG
• KẾT LUẬN VÀ KIẾN NGHỊ
• TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng quan về nghiên cứu mô hình thích ứng với biến đổi khí hậu tại Cái Rồng

Nghiên cứu mô hình thích ứng với biến đổi khí hậu tại thị trấn Cái Rồng, Quảng Ninh, là một chủ đề quan trọng trong bối cảnh hiện nay. Biến đổi khí hậu đang ảnh hưởng nghiêm trọng đến môi trường và đời sống con người. Tại Việt Nam, đặc biệt là các khu vực ven biển như Cái Rồng, tác động của biến đổi khí hậu ngày càng rõ rệt. Mô hình thích ứng không chỉ giúp giảm thiểu thiệt hại mà còn tạo ra cơ hội phát triển bền vững cho cộng đồng địa phương.

1.1. Tình hình biến đổi khí hậu tại thị trấn Cái Rồng

Thị trấn Cái Rồng, nằm ven bờ vịnh Bái Tử Long, đang phải đối mặt với nhiều thách thức từ biến đổi khí hậu. Nhiệt độ tăng, mực nước biển dâng cao và các hiện tượng thời tiết cực đoan như bão lũ ngày càng gia tăng. Theo báo cáo của Ủy ban Liên chính phủ về Biến đổi Khí hậu (IPCC), Việt Nam là một trong những quốc gia chịu ảnh hưởng nặng nề nhất từ biến đổi khí hậu.

1.2. Ý nghĩa của nghiên cứu mô hình thích ứng

Nghiên cứu mô hình thích ứng với biến đổi khí hậu tại Cái Rồng không chỉ mang lại lợi ích cho cộng đồng mà còn góp phần vào việc bảo vệ môi trường. Các mô hình này giúp tăng cường khả năng chống chịu của cộng đồng trước các tác động tiêu cực từ biến đổi khí hậu, đồng thời thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững.

II. Các thách thức từ biến đổi khí hậu tại Cái Rồng và giải pháp

Thị trấn Cái Rồng đang phải đối mặt với nhiều thách thức từ biến đổi khí hậu. Các hiện tượng như ngập lụt, xói mòn bờ biển và sự thay đổi trong hệ sinh thái đang ảnh hưởng đến đời sống của người dân. Để ứng phó với những thách thức này, cần có các giải pháp thích ứng hiệu quả.

2.1. Tác động của biến đổi khí hậu đến tài nguyên và kinh tế

Các tác động của biến đổi khí hậu đến tài nguyên thiên nhiên và kinh tế tại Cái Rồng rất nghiêm trọng. Nguồn nước ngọt bị ô nhiễm, đất đai bị xói mòn, và sản xuất nông nghiệp gặp khó khăn. Điều này đòi hỏi các giải pháp quản lý tài nguyên hiệu quả hơn.

2.2. Giải pháp thích ứng với biến đổi khí hậu

Các giải pháp thích ứng như phát triển mô hình nông nghiệp bền vững, bảo vệ rừng ngập mặn và xây dựng hệ thống cảnh báo thiên tai là rất cần thiết. Những giải pháp này không chỉ giúp giảm thiểu thiệt hại mà còn tạo ra cơ hội phát triển cho cộng đồng.

III. Phương pháp nghiên cứu mô hình thích ứng với biến đổi khí hậu

Để xác lập các mô hình thích ứng với biến đổi khí hậu, cần áp dụng các phương pháp nghiên cứu khoa học hiện đại. Việc thu thập dữ liệu, phân tích hiện trạng và đánh giá tác động là rất quan trọng trong quá trình này.

3.1. Phương pháp thu thập dữ liệu

Việc thu thập dữ liệu từ các nguồn tài liệu địa phương, khảo sát thực địa và phỏng vấn người dân là cần thiết để có cái nhìn tổng quan về tình hình biến đổi khí hậu tại Cái Rồng.

3.2. Phân tích và đánh giá hiện trạng

Phân tích hiện trạng sử dụng đất, tài nguyên và các mô hình sản xuất hiện có giúp xác định các yếu tố ảnh hưởng đến khả năng thích ứng của cộng đồng. Đánh giá này sẽ là cơ sở để đề xuất các mô hình thích ứng phù hợp.

IV. Ứng dụng thực tiễn của mô hình thích ứng tại Cái Rồng

Các mô hình thích ứng với biến đổi khí hậu đã được áp dụng tại Cái Rồng và mang lại nhiều kết quả tích cực. Những mô hình này không chỉ giúp cộng đồng thích ứng mà còn nâng cao nhận thức về bảo vệ môi trường.

4.1. Mô hình nông nghiệp bền vững

Mô hình nông nghiệp bền vững đã được triển khai tại Cái Rồng, giúp người dân cải thiện sản xuất và giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu. Việc áp dụng các kỹ thuật canh tác mới đã giúp tăng năng suất và chất lượng sản phẩm.

4.2. Bảo vệ và phục hồi hệ sinh thái

Các hoạt động bảo vệ rừng ngập mặn và phục hồi hệ sinh thái ven biển đã giúp giảm thiểu tác động của biến đổi khí hậu. Những nỗ lực này không chỉ bảo vệ môi trường mà còn tạo ra sinh kế cho người dân địa phương.

V. Kết luận và hướng đi tương lai cho mô hình thích ứng

Nghiên cứu mô hình thích ứng với biến đổi khí hậu tại Cái Rồng đã chỉ ra rằng việc áp dụng các giải pháp thích ứng là rất cần thiết. Tương lai của mô hình này cần được tiếp tục phát triển và hoàn thiện để đáp ứng tốt hơn với các thách thức từ biến đổi khí hậu.

5.1. Định hướng phát triển mô hình thích ứng

Định hướng phát triển các mô hình thích ứng cần dựa trên sự tham gia của cộng đồng và các bên liên quan. Việc này sẽ giúp tăng cường tính bền vững và hiệu quả của các mô hình trong tương lai.

5.2. Tăng cường hợp tác và chia sẻ kinh nghiệm

Tăng cường hợp tác giữa các tổ chức, chính quyền và cộng đồng trong việc chia sẻ kinh nghiệm và kiến thức về biến đổi khí hậu sẽ giúp nâng cao khả năng thích ứng và phát triển bền vững cho Cái Rồng.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Việt Nam được Ủy ban Liên chính phủ về Biến đổi Khí hậu xếp vào nhóm 5 quốc gia chịu tổn thương nặng nề nhất do biến đổi khí hậu toàn cầu. Thống kê quan trắc trong 50 năm qua cho thấy nhiệt độ trung bình tại nước ta đã tăng khoảng 0,5°C và mực nước biển dâng cao hơn 20 cm, đưa Việt Nam đứng thứ 4 trong 10 quốc gia có nguy cơ mất đất ven biển cao nhất thế giới. Thị trấn Cái Rồng thuộc huyện đảo Vân Đồn, tỉnh Quảng Ninh với tổng diện tích tự nhiên 354,359 ha là một không gian địa lý nhạy cảm, chịu tác động trực tiếp của bão nhiệt đới, xói lở bờ biển và biên độ thủy triều lớn từ 3,5 m đến 4,0 m.

Vấn đề nghiên cứu trọng tâm của đề tài là giải quyết mâu thuẫn giữa tốc độ đô thị hóa nhanh chóng và tính dễ bị tổn thương sinh thái trước các hiện tượng thời tiết cực đoan. Mục tiêu nghiên cứu cụ thể nhằm làm rõ đặc điểm phân hóa cảnh quan tự nhiên - nhân sinh, đánh giá thực trạng khai thác tài nguyên và xác lập các mô hình thích ứng với biến đổi khí hậu cấp cộng đồng. Phạm vi không gian nghiên cứu bao trùm toàn bộ diện tích trên đất liền và vùng nước ven bờ thị trấn Cái Rồng, tập trung vào chuỗi dữ liệu khí tượng thủy văn và kinh tế - xã hội giai đoạn 2000 - 2011, với tầm nhìn định hướng đến năm 2020. Nghiên cứu mang ý nghĩa thực tiễn to lớn khi xây dựng bản đồ cảnh quan tỷ lệ 1:25.000, hỗ trợ quy hoạch không gian sinh thái cho hơn 8.000 cư dân địa phương và tối ưu hóa 100% các tiểu vùng chức năng hướng tới phát triển bền vững.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Luận văn vận dụng nền tảng lý thuyết cảnh quan học của trường phái địa lý tự nhiên tổng hợp do V.V. Dokuchaev, L.S. Berg và A.G. Isachenko khởi xướng, xem cảnh quan là một địa hệ thống hoàn chỉnh có cấu trúc và chức năng thống nhất. Đồng thời, nghiên cứu kết hợp tiếp cận Thích ứng dựa vào hệ sinh thái (Ecosystem-based Adaptation - EbA) và Thích ứng dựa vào cộng đồng (Community-based Adaptation - CBA) để giảm thiểu mức độ rủi ro khí hậu. Khung thể chế của nghiên cứu dựa trên Chiến lược quốc gia về biến đổi khí hậu và Chương trình mục tiêu quốc gia theo Quyết định số 158/2008/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ. Các khái niệm cốt lõi được chuẩn hóa bao gồm: thích ứng tự điều chỉnh (autonomous adaptation), thích ứng có kế hoạch (planned adaptation), tính dễ bị tổn thương của hệ sinh thái ven biển và đơn vị dạng cảnh quan sinh thái.

Phương pháp nghiên cứu

Nguồn dữ liệu của luận văn được tổng hợp từ số liệu quan trắc khí hậu trạm Cửa Ông trong nhiều năm với lượng mưa trung bình 1900 - 2000 mm/năm, niên giám thống kê huyện Vân Đồn năm 2011 và hệ thống bản đồ địa chính giai đoạn 2010 - 2020.

Về phương pháp điều tra xã hội học, nghiên cứu thực hiện thu thập dữ liệu với cỡ mẫu 120 hộ gia đình sinh sống tại các khu dân cư và 15 cán bộ quản lý địa phương. Phương pháp chọn mẫu phân tầng ngẫu nhiên được áp dụng dựa trên 3 tiểu vùng sinh thái đặc trưng nhằm phản ánh chính xác sự khác biệt về sinh kế giữa các nhóm cư dân đồi núi, đô thị và ven biển.

Phương pháp phân tích bản đồ và Hệ thống thông tin địa lý (GIS) trên phần mềm MapInfo 10.0 được lựa chọn để số hóa, chồng xếp các bản đồ đơn tính (địa mạo, thổ nhưỡng, hiện trạng sử dụng đất) nhằm thành lập bản đồ cảnh quan. Lý do lựa chọn GIS là khả năng xử lý không gian đa chiều, lượng hóa chính xác ranh giới các đơn vị sinh thái. Phương pháp phân tích chi phí - lợi ích (CBA) được sử dụng để đánh giá hiệu quả kinh tế và rủi ro sinh thái của các mô hình cây trồng lâm nghiệp (keo, bạch đàn) và thủy sản. Toàn bộ quy trình khảo sát thực địa và phân tích dữ liệu được triển khai chặt chẽ từ tháng 10/2010 đến tháng 12/2012.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

Hệ thống cảnh quan thị trấn Cái Rồng được phân hóa ở tỷ lệ 1:25.000 bao gồm 1 kiểu cảnh quan (Rừng kín thường xanh mưa ẩm nhiệt đới gió mùa), 5 hạng cảnh quan và 13 dạng cảnh quan sinh thái. Toàn bộ lãnh thổ được phân định thành 3 tiểu vùng chức năng riêng biệt: tiểu vùng lâm nghiệp đồi núi thấp phía Bắc chiếm 49,28% diện tích tự nhiên (179,99 ha đất lâm nghiệp), tiểu vùng đô thị trung tâm chiếm 46,03% diện tích (168,11 ha đất phi nông nghiệp), và tiểu vùng biển đảo ven bờ vịnh Bái Tử Long.

+-------------------------------------------------------------------------------+
|                      CƠ CẤU SỬ DỤNG ĐẤT THỊ TRẤN CÁI RỒNG                     |
+------------------------------------+--------------------+---------------------+
| Nhóm đất                           | Diện tích (ha)     | Tỷ lệ (%)           |
+------------------------------------+--------------------+---------------------+
| Đất nông - lâm nghiệp              | 193,72             | 53,04%              |
| Đất phi nông nghiệp                | 168,11             | 46,03%              |
| Đất chưa sử dụng                   | 3,41               | 0,93%               |
+------------------------------------+--------------------+---------------------+
| TỔNG CỘNG                          | 354,359            | 100,00%             |
+------------------------------------+--------------------+---------------------+

Biến đổi khí hậu gây tác động dị biệt sâu sắc giữa các tiểu vùng. Tại vùng đồi núi, lượng mưa mùa hè chiếm tới 81% tổng lượng mưa năm làm gia tăng xói mòn trên sườn dốc >25°. Ở dải ven biển, biên độ triều cao 3,5 - 4,0 m gây ngập úng và đe dọa trực tiếp 26,8 ha đất mặn cùng các đầm nuôi thủy sản. Khảo sát thực tế cho thấy hơn 70% hộ dân đang thích ứng theo phương thức tự phát, trong đó mô hình trồng rừng keo lai mang lại lợi nhuận cao hơn cây bạch đàn truyền thống khoảng 25% đến 30% nhưng dễ bị đổ gãy khi gặp bão lớn từ cấp 9 trở lên.

Thảo luận kết quả

Sự phân hóa cảnh quan bắt nguồn từ cấu trúc địa chất phức tạp với đá cát kết Trias ở vùng núi, trầm tích Đệ tứ tại đồng bằng và đá vôi Karst ngoài biển đảo. Nguồn nước mặt rất khan hiếm khi lưu lượng suối đổ về hồ Mắt Rồng trong mùa khô chỉ đạt 0,02 m³/s, tạo ra nút thắt lớn cho an ninh nguồn nước sinh hoạt và nuôi trồng thủy sản. Dữ liệu phân tích chi phí - lợi ích (CBA) khẳng định rằng việc phát triển mô hình kinh tế sinh thái đa tầng (lâm - nông kết hợp hoặc nuôi nhuyễn thể bãi triều) giúp giảm thiểu rủi ro kinh tế xuống 35% so với hình thức độc canh.

Kết quả này hoàn toàn tương đồng với các nghiên cứu thích ứng ven biển tại đầm phá Tam Giang và kinh nghiệm phục hồi sinh thái của Pérez tại khu vực núi cao Colombia. Việc áp dụng giải pháp dựa trên cấu trúc cảnh quan giúp địa phương chuyển dịch từ tư duy công trình cứng tốn kém sang giải pháp sinh thái mềm bền vững, duy trì cân bằng tự nhiên và bảo tồn nguồn gen bản địa.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Thiết lập mô hình lâm nghiệp sinh thái phòng hộ kết hợp kinh tế tại tiểu vùng đồi núi phía Bắc: Chuyển đổi 100% diện tích rừng bạch đàn thoái hóa sang trồng rừng hỗn giao cây keo và cây bản địa trên các sườn dốc >25°, nâng tỷ lệ che phủ rừng lên trên 65% trước năm 2018; giao Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn phối hợp cùng các hộ nhận khoán rừng trực tiếp thực hiện.
2. Quy hoạch và nâng cấp hệ thống trữ nước ngọt đa mục tiêu: Cải tạo lòng hồ Mắt Rồng và phục hồi thảm thực vật đầu nguồn nhằm duy trì lưu lượng dòng chảy mùa khô đạt tối thiểu 0,05 m³/s trước năm 2016; do Ủy ban nhân dân thị trấn Cái Rồng chủ trì với sự tham gia của Công ty Cấp thoát nước địa phương.
3. Chuyển đổi mô hình nuôi trồng thủy sản thích ứng tại tiểu vùng biển đảo: Thay thế các lồng bè truyền thống bằng vật liệu composite chịu bão cấp 10, mở rộng nuôi nhuyễn thể (hàu, ngao, tu hài) tại bãi triều thấp, giảm thiểu 40% thiệt hại do dịch bệnh và thiên tai đến năm 2020; giao các Hợp tác xã thủy sản và cộng đồng ngư dân ven vịnh Bái Tử Long triển khai.
4. Xây dựng hệ thống quản lý rủi ro thiên tai dựa vào cộng đồng: Tổ chức các khóa tập huấn ứng phó bão lũ cho 100% cán bộ công chức xã/thị trấn và ít nhất 85% chủ hộ gia đình, tích hợp bản đồ số hóa GIS vào quy hoạch sử dụng đất định kỳ hàng năm; do Ban Chỉ huy Phòng chống thiên tai và Tìm kiếm cứu nạn huyện Vân Đồn điều phối thực hiện.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý Nhà nước và cơ quan hoạch định chính sách cấp địa phương: Ứng dụng bản đồ phân loại cảnh quan tỷ lệ 1:25.000 để lồng ghép các chỉ tiêu thích ứng khí hậu vào quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội thị trấn Cái Rồng đến năm 2020.
2. Giảng viên, nghiên cứu viên và học viên cao học ngành Khoa học Môi trường, Địa lý học: Khai thác khung lý luận về thích ứng dựa vào hệ sinh thái (EbA) và quy trình ứng dụng GIS trong đánh giá phân vùng chức năng lãnh thổ.
3. Các tổ chức phi chính phủ và cơ quan phát triển quốc tế: Sử dụng bộ công cụ điều tra xã hội học và phương pháp đánh giá tính dễ bị tổn thương sinh thái để thiết kế các dự án viện trợ sinh kế cho cộng đồng hải đảo.
4. Hợp tác xã nông - lâm - thủy sản và chủ trang trại địa phương: Tham khảo các phân tích chi phí - lợi ích (CBA) để lựa chọn cơ cấu cây trồng, con nuôi có khả năng chống chịu bão lũ và biến đổi nhiệt ẩm.

Câu hỏi thường gặp

Nghiên cứu cảnh quan đóng vai trò gì trong việc xây dựng mô hình thích ứng biến đổi khí hậu?
Nghiên cứu cảnh quan cung cấp cái nhìn toàn diện về đặc tính địa chất, thổ nhưỡng và dòng chảy tự nhiên. Trên cơ sở phân loại 13 dạng cảnh quan tại Cái Rồng, các giải pháp thích ứng được thiết kế chuẩn xác theo từng tiểu vùng sinh thái, giúp tiết kiệm chi phí đầu tư công trình và nâng cao tính bền vững.

Tiểu vùng ven biển thị trấn Cái Rồng chịu rủi ro thiên tai lớn nhất từ yếu tố nào?
Tiểu vùng ven bờ chịu tác động kép từ bão nhiệt đới và biên độ triều cường từ 3,5 m đến 4,0 m. Triều cường lớn thúc đẩy xâm nhập mặn sâu vào 26,8 ha đất ven biển, gây xói lở hạ tầng kè chắn và đe dọa các vùng nuôi thủy sản lồng bè trên vịnh.

Mô hình canh tác lâm nghiệp nào mang lại hiệu quả kinh tế và sinh thái cao nhất cho vùng đồi núi?
Mô hình trồng rừng keo hỗn giao kết hợp cây ăn quả trên sườn đồi mang lại hiệu quả kinh tế cao hơn trồng thuần loài 25%, đồng thời thảm mục dày giúp giữ ẩm đất, giảm thiểu 50% nguy cơ xói mòn sườn dốc trong các đợt mưa lớn trên 200 mm.

Hệ thống phân loại cảnh quan trong nghiên cứu gồm những cấp vị trí nào?
Hệ thống phân loại tỷ lệ 1:25.000 gồm 3 cấp: Kiểu cảnh quan (xác định theo sinh khí hậu), Hạng cảnh quan (gồm 5 hạng phân chia theo địa hình phát sinh) và Dạng cảnh quan (gồm 13 dạng phân chia theo thổ nhưỡng và thảm phủ thực vật).

Giải pháp nào giúp cộng đồng chuyển dịch từ thích ứng tự phát sang thích ứng có kế hoạch?
Cộng đồng cần được tiếp cận với bản đồ phân vùng rủi ro GIS, tham gia các lớp tập huấn kỹ thuật sinh kế thích ứng và nhận hỗ trợ tài chính từ ngân sách địa phương để đồng bộ hóa quy trình sản xuất theo lịch thời vụ né tránh thiên tai.

Kết luận

• Luận văn đã phân loại chi tiết 1 kiểu, 5 hạng và 13 dạng cảnh quan trên diện tích 354,359 ha tại thị trấn Cái Rồng, lập bản đồ tỷ lệ 1:25.000 làm căn cứ không gian xác lập mô hình sinh thái.
• Nghiên cứu đã định lượng hóa các tác động của bão lũ, lượng mưa mùa hè chiếm 81% và biên độ triều 3,5 - 4,0 m đến từng tiểu vùng sinh thái lãnh thổ.
• Xác lập cơ sở khoa học liên ngành kết hợp giữa địa lý cảnh quan, công nghệ GIS MapInfo 10.0 và lý thuyết thích ứng dựa vào hệ sinh thái (EbA).
• Đề xuất 4 nhóm mô hình sinh kế bền vững với phân tích chi phí - lợi ích (CBA) cụ thể cho lâm nghiệp, nguồn nước ngọt và nuôi trồng thủy sản ven bờ.
• Thiết lập lộ trình hành động giai đoạn 2013 - 2020 gắn kết chặt chẽ vai trò của chính quyền huyện Vân Đồn với năng lực tự chủ của cộng đồng địa phương.

Kết quả nghiên cứu là tài liệu khoa học quý giá phục vụ công tác quy hoạch không gian bền vững tại thị trấn Cái Rồng. Các cơ quan quản lý và nhà nghiên cứu quan tâm có thể khai thác, ứng dụng mô hình này để nâng cao năng lực thích ứng với biến đổi khí hậu cho toàn bộ dải ven biển và hải đảo Việt Nam.

Trích đoạn nội dung tài liệu

Mở đầu cho những nghiên cứu này là chương trình nghiên cứu biển (KT-03) trong đó có đề tài “Đánh giá điều kiện tự nhiên, tài nguyên thiên nhiên và kinh tế xã hội hệ thống đảo ven bờ Việt Nam trong chiến lược phát triển kinh tế xã hội biển” (KT-03-12) do Lê Đức An chủ trì. Sau 5 năm thực hiện, các đặc điểm cơ bản về địa lý tự nhiên cũng như kiểm kê số lượng các đảo ven bờ Việt Nam đã được nêu ra. Các kết quả này đã lần lượt được các tác giả tham gia nghiên cứu công bố trong các hội nghị khoa học hoặc trong các tạp chí khoa học chuyên ngành khác nhau. Tiêu biểu là công trình phân tích lịch sử phát triển của các đảo ven bờ Việt Nam trong giai đoạn Pleistocen muộn - Holocen trên cơ sở tuổi tuyệt đối được xác định bằng phương pháp phóng xạ C14, trong đó có quần đảo Cô Tô của A.

Korotky và đồng nghiệp. Cũng trong thời gian này, nghiên cứu đáy biển đã được tiến hành trong khuôn khổ đề tài “Điều tra địa chất và tìm kiếm khoáng sản rắn biển nông (0-30 mét nước) ven bờ Việt Nam tỷ lệ 1:500.000” do Nguyễn Biểu chủ trì. Dựa theo nguyên tắc hình thái-động lực, các kiểu địa hình đáy biển ven bờ (0-30 mét nước) khu vực Hải Phòng - Quảng Ninh đã được phân chia và biểu diễn trên bản đồ tỷ lệ 1: 500. Một số kết quả cơ bản về hệ thống đảo và đáy biển ven đảo vịnh Bắc Bộ đã được LUAN VAN CHAT LUONG download : add luanvanchat@agmail.

Ngoài ra, trên cơ sở khảo sát thực địa khá chi tiết và phân tích thêm các tài liệu hiện có, những người thực hiện đề tài đã có những đánh giá nhất định về tiềm năng khoáng sản rắn ở dải ven biển, trong đó có các đảo và đáy biển nông ven bờ Quảng Ninh cũng như một số nhận xét về lịch sử phát triển, đặc biệt là trong Kainozoi của biển nông ven bờ vịnh Bắc Bộ. CƠ SỞ LÝ LUẬN VỀ NGHIÊN CỨU CẢNH QUAN PHỤC VỤ XÁC LẬP MỘT SỐ MÔ HÌNH THÍCH ỨNG VỚI BIẾN ĐỔI KHÍ HẬU CẤP CỘNG ĐỒNG 1. Biến đổi khí hậu và thích ứng với biến đổi khí hậu Theo Công ước khung của Liên Hợp Quốc về Biến đổi Khí hậu (1992), biến đổi khí hậu được định nghĩa là “ những biến đổi trong môi trường vật lý hoặc sinh học gây ra những ảnh hưởng có hại đáng kể đến thành phần, khả năng phục hồi hoặc sinh sản của các hệ sinh thái tự nhiên và được quản lý hoặc đến hoạt động của các hệ thống kinh tế - xã hội hoặc đến sức khỏe và phúc lợi của con người”. Biến đổi khí hậu hiện nay không còn là vấn đề của một quốc gia riêng lẻ là đã trở thành một vấn đề chung có tính chất toàn cầu.

Biến đổi khí hậu tác động đến thực tế cuộc sống trên tất cả các phương diện quan trọng là nước, lương thực, năng lượng, môi trường sống, sức khỏe con người. Trái Đất tiếp tục nóng lên, băng tan làm mực nước biển dâng cao có thể khiến hàng trăm triệu người lâm vào nạn đói, thiếu nước sạch, mất đất, lụt lội và bệnh tật. Do đó, thích ứng với biến đổi khí hậu ngày càng trở lên cấp bách và quan trọng. Thuật ngữ “thích ứng” (adaptation) được hiểu là "sự điều chỉnh trong các hệ thống tự nhiên hoặc con người nhằm ứng phó với những biến đổi thực tế hoặc dự kiến của khí hậu hoặc các ảnh hưởng của chúng, để giảm bớt tác hại hoặc khai thác những cơ hội mang lại lợi ích" (IPCC, 2007).