Nghiên cứu kinh tế 454: Góc nhìn từ ban biên tập Trần Đình Thiên và các chuyên gia

"Nghiên cứu kinh tế 454 phân tích sâu từ góc nhìn chuyên gia, đặc biệt là Ban biên tập Trần Đình Thiên, cung cấp thông tin hữu ích về xu hướng kinh tế hiện nay."

• Người hướng dẫn: GS. Đỗ Hoài Nam
• Trường học: Vietnam Academy of Sciences
• Chuyên ngành: Economics
• Đề tài: Nghiên cứu kinh tế 454: Phân tích từ ban biên tập Trần Đình Thiên và các chuyên gia
• Loại tài liệu: journal
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Tóm tắt

I. Nghiên cứu kinh tế

Nghiên cứu kinh tế là trọng tâm của bài viết, tập trung vào phân tích các xu hướng và thách thức trong nền kinh tế Việt Nam giai đoạn 1997-2013. Bài viết nhấn mạnh sự tăng trưởng về kim ngạch xuất khẩu nông sản, đặc biệt là trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế. Các chuyên gia như Trần Đình Thiên và các thành viên ban biên tập đã đưa ra những đánh giá sâu sắc về tác động của các hiệp định thương mại tự do (FTA) đến nền kinh tế Việt Nam.

1.1. Phân tích kinh tế

Phân tích kinh tế trong bài viết tập trung vào các yếu tố thúc đẩy tăng trưởng xuất khẩu nông sản, bao gồm chuyển giao công nghệ cao và đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI). Các chuyên gia nhận định rằng, việc áp dụng công nghệ hiện đại đã giúp nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, từ đó tăng cường khả năng cạnh tranh trên thị trường quốc tế.

1.2. Chính sách kinh tế

Bài viết cũng đề cập đến vai trò của chính sách kinh tế trong việc thúc đẩy phát triển bền vững. Các hiệp định thương mại như VKFTA và EVFTA đã mở ra cơ hội lớn cho xuất khẩu nông sản, đồng thời đặt ra những thách thức về cạnh tranh và chất lượng sản phẩm. Trần Đình Thiên nhấn mạnh sự cần thiết của việc cải cách chính sách để tận dụng tối đa các cơ hội từ hội nhập kinh tế.

II. Phát triển kinh tế

Phát triển kinh tế là chủ đề xuyên suốt của bài viết, với trọng tâm là các chiến lược nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế Việt Nam. Các chuyên gia đã phân tích sâu về tác động của FDI và chuyển giao công nghệ đến các ngành công nghiệp và nông nghiệp, đồng thời đề xuất các giải pháp để tối ưu hóa lợi ích từ các nguồn lực này.

2.1. Tăng trưởng xuất khẩu

Tăng trưởng xuất khẩu là một trong những yếu tố chính thúc đẩy phát triển kinh tế. Bài viết chỉ ra rằng, kim ngạch xuất khẩu nông sản của Việt Nam đã tăng đáng kể trong giai đoạn 1997-2013, nhờ vào việc mở rộng thị trường và cải thiện chất lượng sản phẩm. Các chuyên gia cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc đa dạng hóa thị trường xuất khẩu để giảm thiểu rủi ro từ sự phụ thuộc vào một số thị trường nhất định.

2.2. Đầu tư trực tiếp nước ngoài

Đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy phát triển kinh tế. Bài viết phân tích tác động của FDI đến các ngành công nghiệp và nông nghiệp, đồng thời đề xuất các chính sách nhằm thu hút và quản lý hiệu quả nguồn vốn này. Các chuyên gia nhận định rằng, FDI không chỉ mang lại nguồn vốn mà còn thúc đẩy chuyển giao công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trong nước.

III. Tư vấn kinh tế

Tư vấn kinh tế là một phần quan trọng trong bài viết, với các khuyến nghị cụ thể từ các chuyên gia như Trần Đình Thiên và các thành viên ban biên tập. Các khuyến nghị tập trung vào việc cải thiện môi trường kinh doanh, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, và tận dụng các cơ hội từ hội nhập kinh tế quốc tế.

3.1. Cải cách chính sách

Cải cách chính sách là một trong những khuyến nghị chính của các chuyên gia. Bài viết nhấn mạnh sự cần thiết của việc cải cách hệ thống thuế, cải thiện môi trường đầu tư, và tăng cường hiệu quả quản lý nhà nước. Các chuyên gia cũng đề xuất các biện pháp nhằm thúc đẩy sự phát triển của các ngành công nghiệp và nông nghiệp, đặc biệt là trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế.

3.2. Nâng cao năng lực cạnh tranh

Nâng cao năng lực cạnh tranh là một trong những mục tiêu chính của các khuyến nghị từ các chuyên gia. Bài viết đề xuất các biện pháp nhằm cải thiện chất lượng sản phẩm, tăng cường ứng dụng công nghệ, và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao. Các chuyên gia cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường xuất khẩu để nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.

Nội dung chính

Báo Cáo Nghiên Cứu Kinh Tế Số 454: Toàn Cảnh Tăng Trưởng Vĩ Mô, Chuyển Giao Công Nghệ Cao Và Tái Cơ Cấu Công Nghiệp Việt Nam

---

Tóm tắt nghiên cứu (200-250 từ)

Tạp chí Nghiên cứu Kinh tế Số 3 (454) do Viện Kinh tế Việt Nam (thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Xã hội Việt Nam - VASS) phát hành mang đến một hệ thống phân tích đa chiều về thực trạng kinh tế Việt Nam trong giai đoạn bản lề của tiến trình hội nhập quốc tế sâu rộng. Câu hỏi nghiên cứu trọng tâm đặt ra là: Làm thế nào để nền kinh tế Việt Nam vừa duy trì được đà tăng trưởng vĩ mô ổn định, vừa thúc đẩy chuyển giao công nghệ cao và tái cơ cấu các ngành công nghiệp chủ lực nhằm thoát khỏi bẫy gia công, nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia?

Bằng việc kết hợp phương pháp tổng hợp dữ liệu thống kê vĩ mô, khung phân tích năng lực cạnh tranh toàn cầu (GCI, BCI theo Diễn đàn Kinh tế Thế giới - WEF), mô hình ma trận SWOT và phân tích chuỗi giá trị ngành, các bài báo trong số tạp chí đã làm sáng tỏ nhiều nút thắt then chốt. Kết quả nghiên cứu chỉ ra rằng dù Việt Nam đạt mức tăng trưởng GDP ấn tượng (6,68% năm 2015) và lạm phát kiểm soát ở mức thấp kỷ lục (0,6%), nhưng nền tảng kinh tế vẫn dễ bị tổn thương do phụ thuộc nặng nề vào khối FDI (chiếm tới 70,9% kim ngạch xuất khẩu), trong khi năng lực R&D nội sinh cực kỳ khiêm tốn (chi cho R&D chỉ chiếm 0,05% GDP) và tỷ lệ nội địa hóa công nghiệp còn rất thấp (<28%). Các hàm ý chính sách tập trung vào việc khẩn trương hoàn thiện khung thể chế kinh tế thị trường, ưu tiên phát triển công nghiệp hỗ trợ, đẩy mạnh chuyển giao công nghệ tiên tiến và giải quyết triệt để các rủi ro tài khóa - ngân hàng.

---

Bối cảnh và tầm quan trọng (300-350 từ)

Giai đoạn 2015–2016 đánh dấu mốc kết thúc 30 năm thực hiện đường lối Đổi mới của Việt Nam, đồng thời chứng kiến sự thay đổi sâu sắc của bối cảnh kinh tế toàn cầu và khu vực. Hàng loạt hiệp định thương mại tự do (FTA) thế hệ mới được ký kết hoặc hoàn tất đàm phán như VKFTA (Việt Nam - Hàn Quốc), EVFTA (Việt Nam - EU), TPP (Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương) và sự hình thành Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC). Các hiệp định này tạo ra cơ hội tiếp cận thị trường khổng lồ nhưng cũng tạo áp lực cạnh tranh chưa từng có lên các doanh nghiệp nội địa.

Đồng thời, môi trường quốc tế xuất hiện nhiều cú sốc phức tạp: Trung Quốc nhiều lần phá giá đồng Nhân dân tệ (CNY), Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) bắt đầu chu kỳ nâng lãi suất điều hành sau gần một thập kỷ duy trì ở mức gần 0%, và giá dầu thế giới sụt giảm nghiêm trọng. Trong nước, mặc dù hệ thống thể chế được cải thiện thông qua Luật Đầu tư, Luật Doanh nghiệp sửa đổi, nhưng nền kinh tế vẫn phải đối mặt với "khoảng trống nghiên cứu" và thách thức chính sách lớn:

1. Sự phân hóa giữa khu vực FDI và khu vực kinh tế tư nhân trong nước: Doanh nghiệp FDI đóng góp phần lớn thặng dư thương mại nhưng mức độ lan tỏa công nghệ và liên kết chuỗi giá trị nội địa rất yếu.
2. Nút thắt về chất lượng tăng trưởng: Năng lực hấp thu và sáng tạo công nghệ của doanh nghiệp Việt Nam đứng ở nhóm cuối bảng xếp hạng thế giới, chi tiêu cho nghiên cứu và phát triển (R&D) ở mức báo động (chỉ đạt 0,01% - 0,1% doanh thu doanh nghiệp).
3. Áp lực rủi ro cơ cấu: Nợ xấu hệ thống ngân hàng được chuyển sang VAMC nhưng chưa được xử lý tận gốc; thâm hụt ngân sách gia tăng (xấp xỉ 5% GDP).

Việc đánh giá toàn diện các yếu tố cấu thành nền kinh tế tại thời điểm này mang tính cấp thiết nhằm định hình chiến lược công nghiệp hóa rút ngắn, giúp các nhà hoạch định chính sách xây dựng "khoảng đệm an toàn" và tạo bước đột phá trong chu kỳ phát triển mới.

       BỐI CẢNH NGOẠI PHÁT                        THỰC TRẠNG NỘI TẠI

---

Methodology và approach (350-400 từ)

Công trình trong ấn phẩm Nghiên cứu Kinh tế 454 được xây dựng dựa trên phương pháp tiếp cận đa tầng, kết hợp giữa phân tích kinh tế lượng vĩ mô, nghiên cứu định tính ngành và khảo sát thực chứng vi mô:

• Thiết kế nghiên cứu (Research Design): Áp dụng khung phân tích hệ thống kết hợp so sánh đối sánh (Benchmarking) giữa Việt Nam và các nền kinh tế trong khu vực ASEAN (Thái Lan, Malaysia, Indonesia, Singapore) cùng các cường quốc công nghiệp (Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc). Nghiên cứu đánh giá cả ở cấp độ vĩ mô (chỉ số kinh tế toàn quốc), cấp độ vùng/địa phương (công nghiệp Hà Nội, du lịch Lâm Đồng) và cấp độ doanh nghiệp.
• Thu thập dữ liệu (Data Collection):
  • Nguồn dữ liệu vĩ mô chính thống từ Tổng cục Thống kê, Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Công Thương, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam giai đoạn 1997–2015.
  • Bộ cơ sở dữ liệu quốc tế từ World Bank, IMF, Bloomberg, OECD, Trung tâm Thông tin Khoa học Công nghệ Quốc gia, và Báo cáo Năng lực Cạnh tranh Toàn cầu của Diễn đàn Kinh tế Thế giới (WEF Global Competitiveness Report).
  • Khảo sát thực địa và dữ liệu điều tra chuyên sâu từ các tổ chức xúc tiến thương mại quốc tế (JETRO Nhật Bản, KOCHAM Hàn Quốc) cùng Đề tài khoa học cấp tỉnh (Khảo sát năng lực cạnh tranh doanh nghiệp tỉnh Lâm Đồng).
• Kỹ thuật phân tích (Analytical Techniques):
  • Phân tích kinh tế vĩ mô & Chu kỳ: Đánh giá độ co giãn của xuất nhập khẩu, phân rã tăng trưởng GDP theo ngành và theo thành phần kinh tế, đo lường tác động của chính sách tỷ giá trung tâm và cơ chế nới room tín dụng/chứng khoán (Nghị định 60/2015/NĐ-CP).
  • Mô hình hóa năng lực cạnh tranh: Sử dụng 12 trụ cột của WEF (tập trung vào Trụ cột 9: Sẵn sàng công nghệ và Trụ cột 12: Đổi mới sáng tạo) và Chỉ số cạnh tranh doanh nghiệp (BCI).
  • Khung phân tích SWOT & Chuỗi giá trị: Nhận diện điểm nghẽn của công nghiệp chế biến - chế tạo tại các đô thị đầu tàu và các ngành dịch vụ địa phương.
• Độ tin cậy và giá trị khoa học: Dữ liệu có sự đối chứng chéo giữa các tổ chức tài chính hàng đầu (World Bank, HSBC, ANZ, Standard Chartered, Natixis) và các cơ quan nghiên cứu độc lập (CIEM, VASS), đảm bảo tính khách quan và chiều sâu khoa học.

---

Phát hiện chính (400-450 từ)

Các công trình nghiên cứu trong tập san đã công bố 4 phát hiện mang tính then chốt:

1. Phục hồi vĩ mô ấn tượng nhưng tiềm ẩn rủi ro cơ cấu bất đối xứng

Tốc độ tăng trưởng GDP năm 2015 đạt 6,68%, vượt mục tiêu đề ra và cao nhất trong 8 năm trước đó. Lạm phát chỉ ở mức 0,6%, tạo điều kiện ổn định chi phí đầu vào. Tuy nhiên, sự phục hồi này mang tính hai mặt:

• Khu vực FDI tăng trưởng bùng nổ, đạt kim ngạch xuất khẩu 115,1 tỷ USD (chiếm 70,9% tổng kim ngạch xuất khẩu cả nước), xuất siêu 17,1 tỷ USD.
• Khu vực trong nước lại nhập siêu tới 20,3 tỷ USD, khiến cán cân thương mại chung thâm hụt 3,2 - 3,8 tỷ USD. Đáng chú ý, nhập siêu từ Trung Quốc lên tới 32,3 tỷ USD, phản ánh sự lệ thuộc nặng nề vào nguồn nguyên phụ liệu nhập khẩu.

       CƠ CẤU XUẤT KHẨU NĂM 2015                  CƠ CẤU VỐN ĐẦU TƯ CÔNG NGHỆ

2. Tụt hậu công nghệ nội sinh và điểm nghẽn R&D

Khả năng sẵn sàng công nghệ của Việt Nam xếp ở nhóm rất thấp toàn cầu (hạng 99/144 theo WEF); khả năng tiếp nhận công nghệ mới đứng thứ 118/144.

• Phần lớn doanh nghiệp Việt Nam sử dụng thiết bị lạc hậu từ 2–3 thế hệ; 76% máy móc dây chuyền nhập khẩu thuộc thế hệ 1950–1960 (trong đó 75% đã hết khấu hao và 50% là hàng tân trang).
• Tỷ lệ doanh nghiệp ứng dụng công nghệ cao chỉ chiếm 2% (so với Thái Lan: 31%, Malaysia: 51%, Singapore: 75%). Chi cho R&D chỉ chiếm 0,01% - 0,05% doanh thu, trong khi các nước phát triển đạt 3% - 10%.

3. Công nghiệp chế biến chế tạo "kẹt" ở phân khúc giá trị gia tăng thấp

Tại trung tâm công nghiệp lớn như Hà Nội, ngành công nghiệp chế biến - chế tạo chiếm tới 94,27% tổng giá trị sản xuất công nghiệp, nhưng vẫn chủ yếu dừng lại ở khâu gia công, lắp ráp giản đơn (dệt may, da giày, cơ khí lắp ráp).

• Tỷ lệ nội địa hóa các ngành chế tạo cốt lõi cực thấp: ô tô chỉ đạt 5% - 10%, xe máy đạt 20% - 40% (trong khi Thái Lan là 53%, Trung Quốc 61%).
• Sự thiếu hụt nghiêm trọng mạng lưới công nghiệp hỗ trợ khiến nhiều liên doanh FDI cơ điện tử phải thu hẹp hoặc đóng cửa khi gặp biến động thị trường.

4. Năng lực cạnh tranh vi mô bị cản trở bởi hạ tầng và công nghệ quản lý

Nghiên cứu khảo sát tại các doanh nghiệp địa phương (điển hình như ngành du lịch Lâm Đồng) chỉ ra điểm nghẽn nằm ở công nghệ quản trị hiện đại (điểm đánh giá chỉ đạt 1,25/5) và mức độ đầu tư tài chính cho cơ sở kỹ thuật mới (2,01/5), khiến sản phẩm du lịch thiếu tính khác biệt hóa và thời gian lưu trú của du khách thấp.

---

Đóng góp khoa học (250-300 từ)

1. Về mặt lý luận: Ấn phẩm đã đóng góp vào lý thuyết kinh tế học phát triển và mô hình "Công nghiệp hóa rút ngắn" trong bối cảnh các nước đang phát triển tiếp cận chuỗi giá trị toàn cầu. Nghiên cứu làm rõ quy luật chuyển tiếp từ tiếp nhận chuyển giao công nghệ thụ động sang năng lực hấp thu, thích ứng và sáng tạo nội sinh.
2. Về mặt phương pháp luận: Xây dựng hệ chỉ tiêu đánh giá năng lực cạnh tranh đa cấp độ (từ chỉ số kinh tế vĩ mô quốc gia, chỉ số PCI/BCI địa phương đến bộ tiêu chí vi mô tại doanh nghiệp), tạo công cụ đo lường thực chứng sắc bén cho các nhà nghiên cứu kinh tế.
3. Về mặt ứng dụng thực tiễn: Cung cấp bức tranh phân tích dữ liệu thực tế về thực trạng máy móc, thiết bị và cấu trúc vốn R&D trong khối doanh nghiệp nhà nước lẫn tư nhân, chỉ ra nguyên nhân gốc rễ dẫn đến hiện tượng "thặng dư thương mại danh nghĩa nhưng giá trị thặng dư nội địa thấp".
4. Hàm ý chính sách: Đặt nền móng cho việc ban hành các chính sách điều hành tỷ giá linh hoạt (áp dụng tỷ giá trung tâm), nới lỏng giới hạn sở hữu nước ngoài (Nghị định 60/2015/NĐ-CP), thúc đẩy xây dựng các khu công nghiệp hỗ trợ chuyên biệt (như Hanssip Phú Xuyên) và chuẩn bị các kịch bản thực thi hiệp định thương mại tự do thế hệ mới.

---

Đối tượng quan tâm (200-250 từ)

Báo cáo nghiên cứu khoa học này mang lại giá trị tham khảo thiết thực cho nhiều nhóm đối tượng:

• Giới nghiên cứu và học giả kinh tế: Nguồn tài liệu học thuật giá trị cao để nghiên cứu lịch sử phát triển kinh tế vĩ mô Việt Nam, phân tích chuỗi giá trị và mô hình tăng trưởng giai đoạn hậu khủng hoảng tài chính toàn cầu.
• Các nhà hoạch định chính sách (Bộ Kế hoạch & Đầu tư, Bộ Tài chính, NHNN): Căn cứ thực tiễn để thiết kế chính sách tài khóa, chính sách tiền tệ, giải pháp tái cơ cấu nợ xấu và xây dựng chiến lược phát triển công nghiệp hỗ trợ quốc gia.
• Lãnh đạo doanh nghiệp và nhà đầu tư: Nhận diện rõ xu hướng chuyển dịch chuỗi cung ứng, cơ hội từ các FTA thế hệ mới, từ đó xây dựng kế hoạch đổi mới công nghệ, nâng cao tỷ lệ R&D và tối ưu hóa năng lực cạnh tranh cốt lõi.
• Cơ quan quản lý địa phương: Bài học kinh nghiệm từ mô hình chuyển dịch cơ cấu công nghiệp Hà Nội và nâng cao năng lực cạnh tranh du lịch Lâm Đồng để áp dụng cho các tỉnh thành trên cả nước.

---

FAQ (250-300 từ)

1. Đâu là điểm nghẽn lớn nhất của kinh tế Việt Nam được chỉ ra trong nghiên cứu?

Điểm nghẽn lớn nhất là sự tụt hậu về trình độ công nghệ và tỷ lệ chi tiêu cho R&D quá thấp (0,05% GDP). Điều này dẫn đến tình trạng nền kinh tế phụ thuộc quá nhiều vào khối FDI về xuất khẩu nhưng lại gia công ở phân khúc có giá trị gia tăng thấp, thiếu sự kết nối với chuỗi cung ứng trong nước.

2. Phương pháp nghiên cứu trong báo cáo có gì đặc thù?

Nghiên cứu kết hợp đa phương pháp: phân tích dữ liệu chuỗi thời gian vĩ mô, mô hình năng lực cạnh tranh 12 trụ cột của WEF, phương pháp định chuẩn quốc tế và điều tra khảo sát thực địa ở cấp độ vi mô ngành hàng/địa phương.

3. Kết quả nghiên cứu có thể khái quát hóa (generalize) cho các giai đoạn sau không?

Hoàn toàn có thể. Mô hình phân tích mối quan hệ giữa FDI - Doanh nghiệp nội địa - Năng lực R&D - Tỷ lệ nội địa hóa vẫn là khung lý thuyết và thực tiễn chuẩn mực cho việc đánh giá chất lượng tăng trưởng kinh tế của Việt Nam trong dài hạn.

4. Hướng đi tiếp theo (Next Steps) của các nghiên cứu mở rộng là gì?

Cần nghiên cứu định lượng sâu hơn về tác động lan tỏa công nghệ (Technology Spillover) từ các tập đoàn đa quốc gia sang doanh nghiệp nội địa, cũng như đánh giá tác động chi tiết của từng dòng thuế quan trong EVFTA và TPP/CPTPP.

5. Doanh nghiệp Việt Nam có thể ứng dụng kết quả này như thế nào?

Doanh nghiệp cần chủ động chuyển dịch từ việc nhập khẩu thiết bị cũ giá rẻ sang đầu tư chiều sâu vào R&D, nâng cao tiêu chuẩn quản trị sản xuất và tham gia làm nhà cung cấp cấp 1, cấp 2 cho các tập đoàn FDI lớn.

---

Kết luận (150 từ)

Nghiên cứu Kinh tế Số 454 đã phác họa một bức tranh toàn diện, trung thực và sâu sắc về nền kinh tế Việt Nam ở thời điểm bước ngoặt: Tăng trưởng vĩ mô khởi sắc nhưng chất lượng tăng trưởng chưa bền vững nếu thiếu nền tảng công nghệ tự chủ. Việc chuyển giao công nghệ cao, phát triển công nghiệp hỗ trợ và cải cách thực chất môi trường kinh doanh không còn là sự lựa chọn mà là mệnh lệnh sống còn.

Để hiện thực hóa mục tiêu đưa Việt Nam trở thành trung tâm chế biến, chế tạo hiện đại của khu vực, các nhà hoạch định chính sách cùng cộng đồng doanh nghiệp cần hành động quyết liệt trong việc nâng cấp năng lực sáng tạo nội sinh, hoàn thiện thể chế và nâng cao năng lực cạnh tranh toàn diện.

Trích đoạn nội dung tài liệu

#ss Nghiên cứu Kinh tế DClon me ce colleen Dees ISSN 0866 7489 Tăng trưởng về kim ngạch xuất khẩu nông sản của Việt Nam giai đoạn 1997-2013 =x aes Mri G1320) 0-1222 CUM ey oD) _*_. Tăng trưởng về KNXK nông sản của thể giới (%) —®- Tăng trưởng vé KNXK nông sản của Việt Nam (%) Tổng quan kinh tế Việt Nam năm 2015 Overviewing Vietnam's Economy in 2015 Chuyển giao công nghệ cao vào ngành công nghiệp Transferring high technology to industry Xuất khẩu nông sản Việt Nam giai đoạn 1997-2013 Exporting Vietnam agricultural products in period 1997-2013 Đầu tư trực tiếp nước ngoài từ ASEAN vào Việt Nam ASEAN Foreign direct investment in Vietnam Quan hệ thương mại Việt Nam - Ấn Độ Vietnam - lIndia trade relations Kerr VIEN KINH TE VIET NAM - VIEN HAN LAM KHOA HOC XA HOI VIET NAM ` VIETNAM INSTITUTE OF ECONOMICS - VIETNAM ACADEMY OF SOCIAL SCIENCES Nghiên cứu Số 3 (454) cKT Kinh tê THANG 3 NAM 2016 NAM THU 56 TẠP CHÍ RA MOT THANG MOT KY Toa soan Số 1B Đường Liễu Giai, Quận Ba Đình, Hà Nội Dién thoai 04-62730822; Fax: [phone] b- Mail [e-mail]; [e-mail] TỔNG BIÊN TẬP PGS. TRAN DINH THIEN MU C LỤC Tel: [phone] PHO TONG BIEN TAP @ KINH TE vi MO TS. DANG THỊ PHƯƠNG HOA DANG THI PHUONG HOA: Téng quan những đánh giá về kinh tế Việt Tel: [phone] Nam năm 2015.

NGUYEN DUY NHIÊN: Sự cần thiết chuyển giao công nghệ cao từ 14 nước ngoài vào các ngành công nghiệp trọng điểm của Việt Nam hiện HỘI ĐỒNG BIÊN TẬP nay. ĐỖ HOÀI NAM @ QUAN LY KINH TE TS. CHỬ VĂN LÂM PGS. NGUYỄN HỮU ĐẠT LE VAN HUGNG, NGUYEN MINH HÀ: Vai trò của giám đốc đối với đầu 21 tư của doanh nghiệp.

VŨ TUẤN ANH PGS. LÊ CAO ĐOÀN TRẦN THỊ BÍCH: Kinh tế cụm và khu vực dịch vụ phi chính thức tại đô 29 thị ở Việt Nam. TRẦN ĐÌNH THIÊN PGS. BÙI TẤT THẮNG @ NÔNG NGHIỆP - NÔNG THÔN GS.

LÊ DU PHONG PGS. BÙI QUANG TUẤN NGÔ THỊ MỸ, TRẦN NHUẬN KIÊN: Thực trạng xuất khẩu nông sản 36 của Việt Nam giai đoạn 1997 - 2013. CÙ CHÍ LỢI e KINH TẾ ĐỊA PHƯƠNG Chế bản điện tử tại phòng máy, NGUYÊN THÀNH CÔNG: Phát triển công nghiệp Hà Nội góp phần 41 thúc đẩy Việt Nam trở thành trung tâm chế biến, chế tạo của thế giới. Viện Kinh tế Việt Nam NGUYỄN DUY MẬU: Năng lực cạnh tranh của các doanh nghiệp du Giấy phép xuất bản số 122/GP- 47 lịch trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng.

BTTTT ngày 22/4/2013 của Bộ Thông tin và Truyền thông. @ KINH TẾ ĐỐI NGOẠI In tại Công ty In Thủy Lợi NGUYỄN CHIẾN THẮNG, PHẠM SỸ AN: Một số mô hình đánh giá tác 55 động của Hiệp định thương mại tự do đến nền kinh tế. 80 trang, khổ 20,5 X 29 cm ĐINH TRUNG THÀNH: Đầu tư trực tiếp nước ngoài từ các nước ASEAN 62 vào Việt Nam trong bối cảnh hình thành AEC năm 2015.000đ 71 LÊ VĂN CHIẾN: Quan hệ thương mại Việt Nam - Ấn Độ. 78 @ TÓM TÁT MỘT SỐ BÀI CHÍNH BẰNG TIẾNG ANH Economic N° 3 (454) CKT Studies mene A MONTHLY REVIEW Editorial office : 1B Lieu Giai Street, Ba Dinh District, Hanoi Tel : [phone]; Fax: [phone] E - Mail : [e-mail] [e-mail] EDITOR-IN-CHIEF TRAN DINH THIEN : 04- 2 Telr08-G27s0828 @ MACROECONOMIC 3 DANG THI PHUONG HOA: Overviewing assessments of Vietnam's economy in 2015.

EDITOR-IN-CHIEF NGUYEN DUY NHIEN: Actual need to transfer high technology from DANG THI PHUONG HOA 14 abroad into Vietnam’s key industries. Tel: [phone] @ ECONOMIC MANAGEMENT 21 LE VAN HUONG, NGUYEN MINH HA: Role of the director in business investment 29 TRAN THI BICH: Cluster economics and informal service sector in Vietnam’s urban areas. @ AGRICULTURE - RURAL EDM@RIAL BOARD 36 NGO THI MY, TRAN NHUAN KIEN: Export situation of Vietnam’s DO HOAI NAM agricultural products in the period 1977-2013. CHU VAN LAM @ LOCAL ECONOMY NGUYEN HUU DAT NGUYEN THANH CONG: Hanoi’s Industrial Development helps 41 Vietnam to become the world processing and manufacturing center.

VU TUAN ANH NGUYEN DUY MAU: The tourism businesses’ competitiveness in Lam LE CAO DOAN 47 Dong province. TRAN DINH THIEN @ FOREIGN ECONOMIC RELATIONS BUI TAT THANG 55 NGUYEN CHIEN THANG, PHAM SY AN: Some models assess impact of a FTA on the economy. LE DU PHONG 62 DINH TRUNG THANH: Foreign direct investment from ASEAN BU! QUANG TUAN countries to Vietnam in the context of AEC formation in 2015. CU CHILO! 71 _ LE VAN CHIEN: Vietnam - India trade relations.

78 @ SUMMARIES OF SOME MAIN ARTICLES IN ENGLISH ea Tổng quơn những đónh gió về kinh tế Việt Nam năm 2015 DANG THI PHUONG HOA dm 2015 la nam cuối cùng của chặng đường 30 năm đổi mới ở Việt Nam. Nhiều bộ luật, khung thể chế kinh tế liên quan đến môi trường đầu tư, binh doanh được ban hành va. c6 hiệu lực như Luật Doanh nghiệp (sửa đổi), Luật Đầu tư (sửa đốt), Luật Đầu tư công, Luật Quản lý sử dụng Uốn nhà nước tại doanh nghiệp. thúc day mạnh mẽ tiến trình hội nhập sâu rộng trên nhiêu cấp độ, đa dạng uê hình thức, theo nguyên tắc uà chuẩn mực của thị trường toàn cầu.

Từ khóa: kinh tế Việt Nam 20 1ỗ. Tổng quan bối cảnh kinh tế của Việt tương đương vào khoảng trên 90% kim ngạch Nam năm 2015 thương mại song phương. Các mặt hàng này 1. Hoàn tất đàm phán uà ký bết các nhìn chung đều không cạnh tranh với hàng hóa hiệp định thương mại tự do thế hệ mới Việt Nam mà ngược lại góp phần làm đa dạng Hiệp định Thương mại tự do (FTA) Viét hóa thêm thị trường tiêu dùng trong nước.

Nam - Hàn Quốc (VKFTA) được ký ngày 5ð-5- Ngày 5-10-2015, Hiệp định Đối tác thương 2015, là hiệp định thương mại tự do đầu tiên mại xuyên Thái Bình Dương (TPP) chính thức trong số các hiệp định song phương giữa Việt được thông qua, kết thúc quá trình đàm phán Nam với các đối tác kinh tế đã cơ bản hoàn tất kéo dai hon 5 năm. Các bộ trưởng đã đạt được đàm phán năm 2014. Việt Nam là đối tác FTA đồng thuận về tất cả các vấn để còn tổn tại, đầu tiên được Hàn Quốc mở cửa thị trường đốt trong đó có những vấn đề quan trọng như mở với những sản phẩm hết sức nhạy cảm trong cửa thị trường, sở hữu trí tuệ, các quy định về nước như tỏi, gừng, mật ong, khoai lang. lao động, doanh nghiệp nhà nước.

(thuế suất những mặt hàng này rất cao từ Ngày 2-12-2015, Việt Nam và EU chính 241-420% do đặc biệt nhạy cảm với Hàn thức kết thúc đàm phán Hiệp định Thương Quốc), tạo cơ hội cạnh tranh đáng kể cho hàng mại tự do. Đây có thể coi là mức cam kết cao xuất khẩu của Việt Nam so với các đối thủ nhất mà Việt Nam đạt được trong các Hiệp cạnh tranh khác trong khu vực như Trung định FTA đã được ký kết cho tới nay. So với Quốc, Inđônêxia, Malaixia và Thái Lan. Hai TPP, hưởng lợi của Việt Nam từ EVFTA cing bên cũng đã thống nhất nội dung Thỏa thuận không hề thua kém.

Quan trọng hơn, BVEFTA thực thi các cam kết hợp tác kinh tế, theo đó, đã tính toán tới lợi thế cạnh tranh của Việt phía Hàn Quốc hỗ trợ Việt Nam nâng cao Nam với các quốc gia EU. Điều này được thể năng lực xây dựng, thực thì chính sách, nâng hiện qua các mặt hàng trao đổi giữa các quốc cao sức cạnh tranh của các lĩnh vực mà Hàn gia, đẩy mạnh xuất khẩu những mặt hàng Quốc có thế mạnh và Việt Nam có nhu cầu hợp Việt Nam có ưu thế. tác để cạnh tranh xuất khẩu bền vững như Với Cộng đồng kinh tế ASEAN (AEC), trong số nông nghiệp, thủy sản và lâm nghiệp; công các FTA thì sự cắt giảm thuế quan trong Cộng nghiệp điện tử, công nghiệp lọc hóa dầu, công đồng kinh tế ASEAN là cao nhất hiện nay, cao nghiệp hỗ trợ. hơn cả so với TPP và các FTA khác.

Về tự do Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - hàng hóa và dịch vụ thì sự cam kết trong ABC Liên minh Á Âu được ký ngày 29-5-2015, cũng cao nhất. dành cho nhau mức mở cửa thị trường hàng hóa chiếm vào khoảng 90% số dòng thuế, Đặng Thị Phương Hoa, TS., Viện Kinh tế Việt Nam. Nghiên cứu Kinh tế số 3 (454) - Tháng 3/2016 Tổng quan những đánh giá. Diễn biến lớn uề tiên tệ kinh tế Việt Nam năm 2015 theo hướng tích Trong năm 2015, Trung Quốc đã có nhiều cực.

Nhìn chung, kinh tế vĩ mô Việt Nam tăng quyết định phá giá đồng nhân dân tệ. Ngày trưởng ổn định, lạm phát thấp, cơ cấu nền 11-8-2015, Trung Quốc đã chính thức tuyên kinh tế tiếp tục có sự chuyển dịch tích cực. Báo bố phá giá đồng nhân dân tệ 1,9%, sau đó cáo của Ngân hàng Thế giới ghi nhận rằng đồng tiền này đã giảm 3% trong 3 phiên liên kinh tế Việt Nam tiếp tục hồi phục với mức tiếp, giảm 4,6 % so với đồng đôla Mỹ, giảm tăng tổng sản phẩm quốc nội (GDP) ước đạt mạnh nhất kể từ năm 1994. Các ngày 12 và 6,28% trong nửa đầu của năm 2015.

Đầu 14-12, đồng nhân dân tệ tiếp tục giảm còn tháng 12-2015, Báo cáo cập nhật tình hình 6,4495 CNY/USD. phát triển kinh tế Việt Nam khẳng định, kinh Ngày 30-11-2015, Quỹ Tiền tệ quốc tế tế Việt Nam đã ứng phó tương đối tốt trước tuyên bố đồng nhân dân tệ của Trung Quốc đủ những biến động của môi trường kinh tế bên điều kiện để đưa vào giỏ tiền tệ quốc tế, còn ngoài và triển vọng trung hạn được đánh giá được gọi là quyền rút vốn đặc biệt (SDR). Khi là tích cực. Thành quả này là minh chứng cho chính thức có hiệu lực ngày 1-10-2016, nhân thấy, sự điều hành nền kinh tế vĩ mô của dân tệ chiếm tỷ trọng 10,92%.

Đây là một bước Chính phủ đang đi đúng hướng. Ngân hàng ngoặt lớn đối với vị thế của đồng nhân dân tệ Thế giới tại Việt Nam cho rằng, mức tăng trên thị trường tài chính quốc tế. trưởng kinh tế đáng kể đạt được trong năm 2015 phần nhiều là do tăng tổng cầu trong Sáng 17-19- 2015, Ủy ban Thị trường mở nước nhờ gia tăng đầu tư và tiêu dùng cá của Mỹ (FOMC) đã nhất trí nâng lãi suất lần nhân. Cầu nội địa mạnh hơn, xuất khẩu được đầu tiên trong gần 1 thập kỷ, từ mức 0 — duy trì, cùng với lạm phát thấp và niềm tin 0,25% lén 0,25 — 0,5%.

Ngan hang Goldman được củng cố đã tạo cơ sở vững chắc cho tăng Sachs dự báo, đến tháng 6-2016, Cục Dự trữ trưởng trong trung hạn của Việt Nam. Đây là liên bang Mỹ (FED) sẽ tăng lãi suất lần thứ 2 thời điểm thích hợp để củng cố ổn định kinh tế sau khi cho rằng FED sẽ tăng lãi suất 4 lần vĩ mô, tạo thêm “khoảng đệm” chính sách năm 2016 trong một báo cáo trước đó!.