ÐẠI HỌC QUỐC GIA TP. HCM TRƯỜNG ÐẠI HỌC BÁCH KHOA ----- ----- NGUYỄN QUỐC TẤN NGHIÊN CỨU PHÁT TRIỂN BUỒNG CHÁY ÐẲNG TÍCH DÙNG TRONG MÔ PHỎNG SỰ CHÁY ÐỘNG CƠ DIESEL Chuyên ngành: KỸ THUẬT Ô TÔ – MÁY KÉO LUẬN VĂN THẠC SĨ TP. HỒ CHÍ MINH, tháng 7 năm 2013 CÔNG TRÌNH ĐƯỢC HOÀN THÀNH TẠI TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA ĐẠI HỌC QUỐC GIA TP HỒ CHÍ MINH Cán bộ hướng dẫn khoa học: Họ và Tên : Nguyễn Ngọc Dũng Học hàm : Học vị : Tiến sĩ Chữ ký : Cán bộ chấm nhận xét 1: Họ và Tên : Đặng Thành Trung Học hàm : Học vị : Tiến sĩ Chữ ký : Cán bộ chấm nhận xét 2: Họ và Tên : Phạm Xuân Mai Học hàm : Phó Giáo sư Học vị : Tiến sĩ Chữ ký : Luận văn thạc sĩ được bảo vệ tại Trường Đại học Bách Khoa, ĐHQG Tp. HCM Ngày 26 tháng 07 năm 2013.
Thành phần Hội đồng đánh giá luận văn thạc sĩ gồm: 1. Huỳnh Thanh Công 2. Nguyễn Lê Duy Khải 3. UV: PB1 TS.
Đặng Thành Trung 4. UV: PB2 PGS.TS Phạm Xuân Mai 5. Nguyễn Ngọc Dũng CHỦ TỊCH HỘI ĐỒNG TRƯỞNG KHOA QL NGÀNH ĐẠI HỌC QUỐC GIA TP.HCM CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TRƯỜNG ĐẠI HỌC BÁCH KHOA Độc lập - Tự do - Hạnh phúc Tp. HCM, ngày 15 tháng 07 năm 2013.
NHIỆM VỤ LUẬN VĂN THẠC SĨ Họ tên học viên: NGUYỄN QUỐC TẤN Phái : Nam Ngày, tháng, năm sinh: 01/04/1986 Nơi sinh: Đồng Nai Chuyên ngành: Kỹ thuật ô tô - máy kéo MSHV: 11130434 I. TÊN ĐỀ TÀI: NGHIÊN CỨU PHÁT TRIỂN BUỒNG CHÁY ĐẲNG TÍCH DÙNG TRONG MÔ PHỎNG SỰ CHÁY ĐỘNG CƠ DIESEL II. NHIỆM VỤ VÀ NỘI DUNG: - Nghiên cứu lý thuyết mô phỏng sự cháy động cơ diesel bằng buồng cháy đẳng tích. - Thiết kế mô hình buồng cháy đẳng tích.
NGÀY GIAO NHIỆM VỤ : 06/2012 IV.NGÀY HOÀN THÀNH NHIỆM VỤ: 06/2013 V. CÁN BỘ HƯỚNG DẪN : TS. Nguyễn Ngọc Dũng CÁN BỘ HƯỚNG DẪN CHỦ NHIỆM BỘ MÔN ĐÀO TẠO TS. NGUYỄN NGỌC DŨNG TS.
TRẦN HỮU NHÂN Nội dung và đề cương luận văn thạc sĩ đã được Hội đồng chuyên ngành thông qua. TRƯỞNG KHOA QL NGÀNH LỜI CẢM ƠN Lời đầu tiên, tôi xin trân trọng và biết ơn đến Gia đình tôi: ba mẹ, anh chị, người thân và bạn bè đã luôn ở bên tôi, cổ vũ, động viên, hỗ trợ tôi về tinh thần và vật chất trong suốt thời gian học tập và nghiên cứu. Tôi xin chân thành cảm ơn Hiệu trưởng trường Đại học Bách Khoa Thành phố Hồ Chí Minh đã quyết định và tạo điều kiện cho tôi được học tập và nghiên cứu tại trường. Cảm ơn Thầy TS.
Nguyễn Ngọc Dũng, người đã trực tiếp hướng dẫn tôi thực hiện đề tài, Thầy đã hỗ trợ tôi về kiến thức chuyên môn, khuyến khích động viên và luôn giúp tôi nâng cao tinh thần nghiên cứu trong suốt khóa học. Tôi xin cảm ơn đến các Thầy Cô trong Khoa Kỹ Thuật Giao Thông Trường ĐH Bách Khoa Tp. Hồ Chí Minh đã trang bị cho tôi những kiến thức nền tảng giúp tôi hoàn thành tốt luận văn tốt nghiệp. Tôi xin chân thành cảm ơn tất cả các nhân viên, TS.
Nguyễn Anh Thi, TS. Huỳnh Thanh Công, Ths. Trần Đăng Long, Ths. Đinh Quốc Trí, các cộng tác viên và các sinh viên của Phòng thí nghiệm Trọng điểm Động cơ đốt trong Trường ĐH Bách Khoa Tp.
Hồ Chí Minh, đã hỗ trợ và giúp đỡ tôi trong suốt thời gian nghiên cứu. Xin cảm ơn đến các đồng nghiệp, các bạn học viên cao học đã giúp đỡ và hỗ trợ tôi thực hiện đề tài. Tác giả NGUYỄN QUỐC TẤN TÓM TẮT LUẬN VĂN Trong bối cảnh hiện nay, các quốc gia trên thế giới trong đó có Việt Nam đang phải đối mặt với các vấn đề lớn như: sự cạn kiệt nguồn nhiên liệu hóa thạch, chi phí sử dụng cho năng lượng ngày càng gia tăng, sự phát thải ô nhiễm ra môi trường từ các phương tiện giao thông. Trong đó, nguồn nhiên liệu hóa thạch là vấn đề quan trọng nhất, vì nguồn nhiên liệu này là thành phần chính cung cấp cho tất cả các năng lượng thương mại được sử dụng trên thế giới.
Để khắc phục tình trạng cạn kiệt nguồn nhiên liệu hóa thạch, các bài toán về năng lượng được đưa ra như: khai thác sử dụng hiệu quả năng lượng, cải tiến về động cơ, tìm kiếm nguồn nhiên liệu mới, nhiên liệu thay thế…Việc thực hiện các nghiên cứu cơ bản nhằm cải thiện quá trình cháy, nâng cao năng suất, hiệu suất sử dụng nhiên liệu trong động cơ đốt trong là một trong những hướng nghiên cứu quan trọng, thu hút rất nhiều các nhà khoa học trong và ngoài nước tham gia. Buồng cháy đẳng tích là một trong những công cụ hỗ trợ mạnh giúp trong việc tiến hành nghiên cứu cơ bản, thực nghiệm và mô phỏng các quá trình biến đổi, sự cháy trong động cơ đốt trong. Trong việc nghiên cứu quá trình cháy động cơ diesel, việc sử dụng buồng cháy đẳng tích làm công cụ nghiên cứu, phát triển, mô phỏng quá trình cháy trong động cơ diesel là một trong những phát minh đột phá của ngành. Đề tài này nhằm nghiên cứu thiết kế buồng cháy đẳng tích dùng trong nghiên cứu mô phỏng sự cháy động cơ diesel.
Thông qua việc phân tích đánh giá và lựa chọn phương án thiết kế theo mục đích nghiên cứu. Buồng cháy đẳng tích sau khi được chế tạo thành công sẽ là thiết bị nghiên cứu ứng dụng nhiên liệu biodiesel từ mỡ cá ba sa, dầu cây Jatropha, rong biển tại Việt Nam, các nghiên cứu cơ bản về phân tích quá trình cháy, thời gian cháy trễ là cực kỳ quan trọng. Các số liệu thu được từ các nghiên cứu là nền tảng, cơ sở căn bản cho việc phát triển động cơ (đặc biệt động cơ máy nông nghiệp sản xuất từ nhà máy Vikyno) sử dụng nhiên liệu biodiesel tại Việt Nam. LỜI CAM ĐOAN Tôi cam đoan đây là công trình nghiên cứu của tôi.
Các số liệu, kết quả nêu trong luân văn là trung thực và chưa từng được ai công bố trong bất kỳ công trình nào khác. Trong quá trình nghiên cứu, tôi đã tham khảo các tài liệu, các bài báo khoa học như trong mục tài liệu tham khảo. Hồ Chí Minh, ngày 15 tháng 07 năm 2013 NGUYỄN QUỐC TẤN MỤC LỤC NHIỆM VỤ LUẬN VĂN THẠC SĨ LỜI CẢM ƠN TÓM TẮT LUẬN VĂN MỤC LỤC HÌNH. iv MỤC LỤC BẢNG.
vi CHƢƠNG 1. Vấn đề năng lƣợng và ô nhiễm môi trƣờng. Nghiên cứu phát triển động cơ. Xu hƣớng phát triển nguồn nhiên liệu mới, nhiên liệu thay thế.
Ứng dụng phát triển buồng cháy đẳng tích. Mục tiêu nghiên cứu. Phƣơng pháp nghiên cứu. Nội dung thực hiện.
Quá trình cháy trong động cơ. Các thông số đặc trƣng của quá trình cháy. Chất lƣợng quá trình tạo hỗn hợp cháy ở động cơ diesel. Quá trình cháy trong động cơ diesel.
Buồng cháy đẳng tích. Giới thiệu buồng cháy đẳng tích. Đặc tính buồng cháy đẳng tích. Buồng cháy đẳng tích mô phỏng quá trình cháy động cơ diesel.
Quá trình truyền nhiệt trong buồng cháy đẳng tích. THIẾT Ế TR CHUNG U NG CH NG T CH. Nguyên l hoạt động uồng cháy đẳng tích. Cấu tạo chung uồng cháy.
Các hệ thống phụ trợ. Hệ thống tạo hỗn hợp sơ cấp. Hệ thống khuấy hỗn hợp. Hệ thống cung cấp nhiên liệu.
Hệ thống điều khiển. Hệ thống đo áp suất. Hệ thống đánh l. THIẾT KẾ KỸ THUẬT CỤM BU NG CHÁY.
Nhiệm vụ và yêu cầu thiết kế. Phân tích lựa chọn phƣơng án thiết kế cụm buồng cháy. Cơ sở xây dựng phƣơng án thiết kế cụm buồng cháy. Tính chọn các thông số cơ ản của buồng cháy.
Thiết kế kỹ thuật buồng cháy. Thiết kế kỹ thuật hệ thống tạo hỗn hợp sơ cấp. Cơ sở lý thuyết sự tạo thành hỗn hợp. Tính toán tỉ lệ thành phần hỗn hợp.
Sơ đồ nguyên lý hệ thống tạo hỗn hợp sơ cấp. Thiết kế bình hòa trộn hỗn hợp sơ cấp. Tính toán chọn các thiết bị trong hệ thống tạo hỗn hợp sơ cấp. Thiết kế hệ thống khuấy hỗn hợp.
Sơ đồ nguyên lý hệ thống khuấy. Cấu tạo hệ thống quạt khuấy. Tính chọn các thiết bị hệ thống khuấy. Thiết kế kỹ thuật hệ thống cung cấp nhiên liệu.
Hệ thống cung cấp nhiên liệu khí. Hệ thống cung cấp nhiên liệu lỏng. Phân tích lựa chọn phƣơng án thiết kế. Tính chọn các thiết bị.
Thiết kế hệ thống đo áp suất. Sơ đồ nguyên lý hệ thống đo áp suất. Tính chọn các thiết bị hệ thống đo áp suất. Thiết kế hệ thống đánh l a.
Sơ đồ nguyên lý hệ thống đánh l a. Cấu tạo và tính chọn hệ thống đánh l a. Hƣớng phát triển đề tài. 100 TÀI LIỆU THAM KHẢO.
101 PHỤ LỤC iii MỤC LỤC HÌNH Hình 2.1: Các điểm đặc trƣng trên đồ thị công chỉ thị trong quá trình cháy .2: Thời gian chậm cháy vật lý và hóa học .3: Đặc điểm biến thiên nhiệt độ và nồng độ của MCCT trong ngọn l a cháy tầng .4: Ảnh hƣởng của thành phần hỗn hợp cháy đến vận tốc cháy tầng .5: Ảnh hƣởng của chuyển động rối đến tính chất của ngọn l a.6: Quy luật phun nhiên liệu .7: Các gi i đoạn chính trong quá trình cháy trong động cơ diesel .8: Buồng cháy tại trƣờng đại học RWTH Aachen .9: Quá trình cháy h i gi i đoạn .10: Mô hình buồng cháy hai khu vực .1: Sơ đồ nguyên lý hoạt động buồng cháy đẳng tích.2: Cấu tạo chung hệ thống buồng cháy .3: Sơ đồ hệ thống hòa trộn hỗn hợp khí sơ cấp .4: Sơ đồ hệ thống khuấy.5: Vùng tạo thành hỗn hợp rối theo hệ số Reynolds .6: Sơ đồ nguyên lý hệ thống cung cấp nhiên liệu Common Rail .7: Sơ đồ hệ thống cung cấp nhiên liệu lỏng .8: Thành phần cơ ản của hệ thống điều khiển .9: Sơ đồ khối hệ thống điều khiển buồng cháy .10: Sơ đồ hệ thống đo áp suất .11: Sơ đồ bộ khuếch đại thuật toán .12: Hệ thống đánh l a trực tiếp .13: Sơ đồ hệ thống đánh l a .1: Sự hình thành tia phun ở buồng cháy .2: Hình buồng cháy đẳng tích tại phòng thí nghiệm Sandia .3: Hình buồng cháy đẳng tích tại trƣờng Đại học Ghent .4: Hình ảnh buồng cháy của một số trƣờng đại học .5: Thông số vật lý của tia phun diesel (Hyroyasu & Aray , 1990) .6: Mô hình mô phỏng động cơ 1 xy l nh .7: Ứng suất tác dụng bên trong buồng cháy.8: Sự chuyển vị của buồng cháy .9: Cấu tạo cụm buồng cháy .