CHƯƠNG 1 TỔNG QUAN NGHIÊN CỨU 1. Tính cấp thiết của đề tài Ngân Hàng Thương Mại được hình thành tồn tại và phát triển hàng trăm năm, Luận văn thạc sĩ Kinh tế gắn liền với sự phát triển của kinh tế hàng hoá. Sự phát triển hệ thống ngân hàng thương mại có tác động rất lớn và quan trọng đến quá trình phát triển của nền kinh tế hàng hoá, ngược lại kinh tế hàng hoá phát triển mạnh mẽ đến giai đoạn cao nhất là nền kinh tế thị trường thì NHTM cũng ngày càng được hoàn thiện và trở thành những định chế tài chính không thể thiếu được. Một trong những chức năng cơ bản của NHTM là chức năng trung gian tín dụng và nó được xem là chức năng quan trọng nhất của ngân hàng thương mại.
Khi thực hiện chức năng trung gian tín dụng, NHTM đóng vai trò là cầu nối giữa người thừa vốn và người có nhu cầu về vốn. Với chức năng này, NHTM vừa đóng vai trò là người đi vay, vừa đóng vai trò là người cho vay và hưởng lợi nhuận là khoản chênh lệch giữa lãi suất nhận gửi và lãi suất cho vay và góp phần tạo lợi ích cho tất cả các bên tham gia: người gửi tiền và người đi vay. Nguồn thu nhập của hầu hết các NHTM hiện nay chủ yếu là nguồn thu từ hoạt động tín dụng (hoạt động cho vay vốn), do đó hiệu quả của hoạt động cho vay vốn ảnh hưởng rất lớn đến hiệu quả kinh doanh chung của ngân hàng. Có thể nói,công tác thẩm định DAĐT là bước đầu tiên và quan trọng nó quyết định sự tồn tại và phảt triển của NH vì nếu cho vay không có hiệu quả thì không thể thu hồi khoản cho vay và lãi vay thì NH không thể tồn tại được.
Tuy nhiên, trên thực tế thì công tác thẩm định DAĐT của các NHTM vẫn còn tồn tại nhiều hạn chế; vẫn còn nhiều DAĐT hoạt động không hiệu quả, ngân hàng không thu hồi được gốc do những nguyên nhân khách quan và chủ quan. Là một trong những ngân hàng lớn trong hệ thống NHTM của Việt Nam, Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank) nói chung và Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng – 2 Chi nhánh Bắc Giang (VPBank Bắc Giang) nói riêng cũng không nằm ngoài tình trạng này. Để góp phần hoàn thiện công tác thẩm định DAĐT tại Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng - Chi nhánh Bắc Giang, trong điều kiện không gian và thời gian cho phép, với những kiến thức có được trong quá trình học tập tại nhà trường, em Luận văn thạc sĩ Kinh tế đã chọn đề tài luận văn tốt nghiệp: “Hoàn thiện công tác thẩm định dự án đầu tư vay vốn tại Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng – Chi nhánh Bắc Giang”, trong đó tập trung chủ yếu xem xét nội dung thẩm định khía cạnh kinh tế - tài chính của DAĐT. Tổng quan về đề tài nghiên cứu.
Đi kèm với sự phát triển của nền kinh tế xã hội hiện nay có rất nhiều rủi ro khác nhau khi ngân hàng cho vay nói chung và cho vay theo dự án nói riêng, xuất phát từ nhiều yếu tố và có thể dẫn đến việc khách hàng không chi trả được nợ khi đến hạn. Do đó, để quyết định có chấp nhận cho vay hay không, các ngân hàng thương mại (NHTM) cần phải coi trọng việc phân tích tín dụng nói chung và thẩm định tài chính dự án nói riêng. Tuy nhiên công tác thẩm định dự án tại mỗi ngân hàng, mỗi chi nhánh khác nhau lại có những ưu nhược điểm khác nhau do rất nhiều yếu tố khác nhau tạo nên vì vậy mà có rất nhiều đề tài đã nghiên cứu về công tác thẩm định dự án nhằm tìm ra những hạn chế, nguyên nhân của hạn chế để có những giải pháp để hoàn thiện. Trong đề tài “ Thẩm định dự án đầu tư tại Ngân hàng TMCP Á Châu - Chi nhánh Hà Nội” của tác giả Nguyễn Thanh Thúy.
Tác giả đã đánh giá được thực trạng công tác thẩm định dự án của chi nhánh từ quy trình, phương pháp đến nội dung thẩm định. Đánh giá được những kết quả đạt được, những hạn chế và nguyên nhân của hạn chế của công tác thẩm định tại chi nhánh Trong đề tài “Hoàn thiện công tác thẩm định dự án vay vốn của các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Ngân hàng TMCP Kỹ Thương Việt Nam - Chi nhánh Thái Nguyên” của tác giả Nguyễn Hồng Quyên. Tác giả đã đánh giá được thực trạng thẩm định dự án tại chi nhánh Techcombank Thái Nguyên, đưa ra được hạn chế và 3 nguyên nhân của hạn chế trong thẩm định tại chi nhánh. Trong đề tài “Hoàn thiện công tác thẩm định dự án vay vốn của các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Ngân hàng thương mại cổ phần Quốc tế - Việt Nam (VIB)” của tác giả Lê Văn Đông.
Tác giả đã đánh giá thực trạng thẩm định tại ngân hàng, Luận văn thạc sĩ Kinh tế nêu được đặc điểm của các dự án vay vốn của các doanh nghiệp vừa và nhỏ, đánh giá được những kết quả đạt được, hạn chế, nguyên nhân của hạn chế trong thẩm định tại ngân hàng. Trong đề tài “Hoàn thiện công tác thẩm định dự án tại Ngân hàng BIDV - Chi nhánh Bắc Giang” của tác giả Nguyễn Thị Đào. Tác giả cũng đánh giá được thực trạng thẩm định dự án tại chi nhánh từ quy trình, phương pháp, nội dung; đánh giá được các kết quả đạt được trong cách bước thẩm định, những hạn chế và nguyên nhân của hạn chế đó trong thẩm định ở chi nhánh. Trong đề tài “ Thẩm định dự án đầu tư các doanh nghiệp vừa và nhỏ tại Ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam” của tác giả Ngô Thị Hiển.
Tác giả đã đánh giá, nhận xét khá đầy đủ và chi tiết những gì mà cán bộ thẩm định đã làm được, những hạn chế, nguyên nhân của hạn chế từ: quy trình, phương pháp và nội dung thẩm định; từ đó đưa ra những giải pháp để hoàn thiên công tác thẩm định dự án đầu tư các DNVVN tại Ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam. Tuy nhiên các đề tài trên được các tác giả nghiên cứu ở các ngân hàng khác nhau, các chi nhánh khách nhau mà chưa có đề tài nghiên cứu nào viết về hoàn thiện công tác thẩm định dự án tại Ngân hàng TMCP VPBank tại chi nhánh Bắc Giang. Mục tiêu nghiên cứu của đề tài. - Mục tiêu tổng quát: Thông qua việc phân tích thực trạng thẩm định dự án đầu tư vay vốn tại NH TMCP VPBank - Chi nhánh Bắc Giang tìm ra những hạn chế trong công tác thẩm định để đưa ra một số giải pháp hoàn thiện công tác thẩm định dự án đầu tư vay vốn của Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng - Chi nhánh Bắc Giang.
4 - Mục tiêu cụ thể: Hệ thống các vấn đề lý luận về thẩm định dự án đầu tư tại NHTM Phân tích và đánh giá thực trạng công tác thẩm định dự án đầu tư vay vốn tại NH TMCP VPBank - Chi nhánh Bắc Giang từ đó rút ra những kết quả đạt được cũng như hạn chế và nguyên nhân của những hạn chế đó. Luận văn thạc sĩ Kinh tế Đề xuất các giải pháp hoàn thiện công tác thẩm định dự án đầu tư vay vốn của Ngân hàng TMCP VPBank - Chi nhánh Bắc Giang 1. Đối tượng, phạm vi nghiên cứu của đề tài. - Đối tượng nghiên cứu: Công tác thẩm định dự án đầu tư vay vốn tại Ngân hàng TMCP VPBank - Chi nhánh Bắc Giang.
- Phạm vi nghiên cứu: công tác thẩm định dự án đầu tư vay vốn tại Ngân hàng TMCP VPBank - Chi nhánh Bắc Giang giai đoạn 2009 - 2013 1. Phương pháp nghiên cứu. - Phương pháp thu thập số liệu: Sử dụng nguồn số liệu của VPBank - Chi nhánh Bắc Giang - Phương pháp phân tích so sánh: Sử dụng các thống kê phân tích để đánh giá thực trạng công tác thẩm định dự án đầu tư vay vốn của Ngân hàng 1. Đóng góp của đề tài.
Thứ nhất: Đề tài đã hệ thống những vấn đề lý luận về công tác thẩm định dự án đầu tư tại Ngân hàng Thương Mại. - Thứ hai: Phân tích thực trạng công tác thẩm định dự án đầu tư tại Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng - Chi nhánh Bắc Giang. - Thứ ba: Đưa ra được những hạn chế và nguyên nhân của những hạn chế trong công tác thẩm định tại Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng - Chi nhánh Bắc Giang. - Thứ tư: Đề xuất một số giải pháp để hoàn thiện công tác thẩm định dự án đầu tư tại Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng - Chi nhánh Bắc Giang.
5 CHƯƠNG 2 NHỮNG VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VỀ CÔNG TÁC THẨM Luận văn thạc sĩ Kinh tế ĐỊNH DỰ ÁN ĐẦU TƯ TẠI NGÂN HÀNG THƯƠNG MẠI 2. Khái quát về Ngân hàng thương mại 2. Khái niệm về Ngân Hàng Thương Mại Ngân hàng là một trong các tổ chức tài chính quan trọng nhất của nền kinh tế. Ngân hàng bao gồm nhiều loại tùy thuộc vào sự phát triển của nền kinh tế nói chung và hệ thống tài chính nói riêng, trong đó ngân hàng thương mại thường chiếm tỷ trọng lớn nhất về quy mô tài sản cũng như số lượng các ngân hàng.
Các ngân hàng có thể được khái niệm qua chức năng, các dịch vụ hoặc vai trò mà chúng thực hiện, ví dụ như là doanh nghiệp kinh doanh tiền tệ, là trung gian tài chính, là tổ chức tín dụng: khái niệm trên cơ sở những loại hình dịch vụ mà ngân hàng đó cung cấp: Ngân hàng là các tổ chức tài chính cung cấp một danh mục các dịch vụ tài chính đa dạng nhất đặc biệt là tín dụng, tiết kiệm và dịch vụ thanh toán - và thực hiện nhiều chức năng tài chính nhất so với bất kỳ một tổ chức kinh doanh nào trong nền kinh tế. Ngân hàng thương mại là nơi trực tiếp giao dịch với công chúng để nhận ký thác, cho vay và cung ứng những dịch vụ tài chính. Theo luật các tổ chức tín dụng của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (2011): “Ngân hàng là loại hình tổ chức tín dụng có thể được thực hiện tất cả các hoạt động ngân hàng theo quy định của luật này”. “Hoạt động ngân hàng là việc kinh doanh, cung ứng thường xuyên hoặc một số các nghiệp vụ: nhận tiền gửi; cấp tín dụng; các dịch vụ khác.
Chức năng, nhiệm vụ và vai trò của Ngân Hàng Thương Mại 2. Chức năng Trung gian tín dụng 6 Ngân hàng là một trung gian tài chính với hoạt động chủ yếu là chuyển tiết kiệm thành đầu tư dưới hình thức nhận tiền gửi và cấp tín dụng.