CHƯƠNG 1: LÝ LUẠN VÀ THỤC TIẺN VẺ TÍN DỤNG, CHÁT LƯỢNG TÍN DỤNG TRONG HOẠT ĐỌNG CŨA NGÂN HÀNG CHÍNH SÁCH XÃ HỌI 1. Những vấn đề cơ hản về tín dụng cúa NHCSXH 1. M(5t Sơ vẫn đề về NHCSXH 1. Khái niệm - Ngân hàng chính sách xầ hội là ngàn hàng hoạt động trên lình vực tài chính với loại ngành nghe là ngân hàng và loại hình tổ chức tín dụng thuộc chính phu Việt Nam.
Ngàn hàng chính sách xă hội có tên viết tắt tiếng Anh là: “Vietnam Bank for Social Policies”. - NHCSXH tiền thân tư ngân hàng phục Vụ người nghèo: Ngày 31 tháng 8 năm 1995. Thu tưóng Chính phú Việt Nam ra Quyết định số 525-TTg về việc thành lập Ngân hàng Phục vụ Người nghèo để giúp người nghèo vay vốn phát triền sản xuất, giãi quyết đời sống góp phần thực hiện mục tiêu xoá đói giám nghèo, không vì mục đích lợi nhuận, thực hiện bào tồn vốn ban đẩu, phát triển vốn. bù dẳp chi phí.
Khi này Ngân hàng chi tham gia ban hành chính sách, còn việc điều hành tác nghiệp ùy thác cho Ngân hàng Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam đam nhận. Sau bay năm Ngân hàng Phục Vụ người nghèo hoạt động, nhằm tách tín dụng chính sách ra khói hoạt động tin dụng thông thưởng cùa các ngân hàng thương mại nhà nước, ngày 4 tháng 10 năm 2002, Chính phủ ban hành Nghị dịnh số 78/2002/NĐ-CP về tín dụng dối với người nghèo và các dối tượng chính sách khác: cùng ngày, Thu tưởng Chính phu ký Quyết định số 131/2002'QĐ-TTg thành lập Ngân hàng Chính sách xã hội đề cho vay người nghèo và các đoi tượng chính sách khác. Vốn điều lệ ban đầu cùa Ngàn hàng là 5 nghìn tỷ đồng và đưực cấp bổ sung phù hợp với yêu cầu hoạt động từng thời kỳ; thời hạn hoạt dộng lả 99 nãm; 4 Link tải file gốc ở cuối trang (mua tài liệu mới xem được) NHCSXH hoạt động không vì mục tiêu lợi nhuận, được nhíì nước đàm bao khã năng thanh toán; tỳ lộ dự trừ bắt buộc biìng 0%, không phái tham gia bao hiếm tiền gưi; dược miền thúc và các khoán phãi nộp ngân sách nhà nước. ch ức năng, nhiệm Vụ cứa N H CSXH - NHCSXH được thành lập đề thực hiện chính sách tín dụng ưu đài đối vói người nghèo và các đối tượng chính sách khác.
- Ngân hàng có 2 chức năng chinh gôm: * Hoạt động với mục đích giúp đờ người nghèo vay vốn nhầm phụ Vụ sán xuất, kinh doanh, giúp xóa đói giảm nghèo. * Hoạt dộng khóng trên mục đích lợi nhuận, khi giao dịch với ngàn hàng, đối tượng không cẩn phai tham gia bao hiềm tiền gứi. Ngoài ra đối tượng còn được mien phí thuế cũng như các khoan tiền nộp vào ngân sách cúa nhà nước. - Ngân hàng chính sách xả hội sê thực hiện những nghiệp Vụ bao gồm những hoạt dộng như: * Nhận gừi tiền tiết kiệm * Thực hiện các chính sách cho vay dối với các đối tượng theo quy định của ngân hàng chính sách xâ hội * Hoạt động thanh toán các ngân quỹ, thực hiện các nhu cầu giai ngàn tiết kiệm * Giải ngân dổi với trường hợp vay bang the trong chương trinh cho vay học sinh-sinh viên có hoàn cánh gia dinh khó khăn * Chính phu Việt Nam đà bao lãnh, ngân hàng chính sách xã hội có thê thực hiện phát hành trái phiếu Chính vì những chức nâng và nhiệm vụ dã được giao mà NHCSXH luôn thực hiện các chính sách tín dụng ƯU dài đổi với người nghèo và những người có các hoàn cành hoặc đáp ứng chính sách.
Hoạt dộng với nhiệm vụ xóa đói giám nghèo, cho vay vốn kinh doanh phục vụ phát triền sản xuất, xây nhà, nâng cao thu nhập, phát triển kinh 5 Link tải file gốc ở cuối trang (mua tài liệu mới xem được) tế dể thoát nghèo, với mục tiêu dân giàu - nước mạnh - dân chù - công băng - văn minh.3 Dộc điếm Cua NHCSXH - Ngân hàng chính sách xã hội là ngân hàng do Nhà nước thành lập đế cho những người thuộc đối tượng chính sách vay vổn phát triền sán xuất, giải quyêi đời sông, nhàm góp phân thực hiện mục tiêu xóa đói giám nghèo. - Ngán hàng phục Vụ người nghèo có chức năng khai thác các nguồn vốn cùa các tố Chức, cá nhân (rong nước và ngoài nước, tiếp nhận các nguồn Vốn tín dụng cùa Nhà nước dối với người nghèo và các nguồn vốn khác dược Nhà nước cho phép để lập quỳ cho người nghèo vay, thực hiện chương trình cùa Chính phu đối với người nghèo. Hoạt động cùa Ngân hàng phục vụ người nghèo vì mục tiêu xóa đói. giám nghèo, không vì mục đích lợi nhuận, thực hiện bao toàn vốn ban đầu, phát triển vốn, bù đắp chi phí.
Ngân hàng phục Vụ người nghèo thực hiện cho vay trực tiếp dối Với hộ nghèo có sức lao dộng nhưng thiếu vốn, dược vay vốn de phát triền săn xuất, không phai the chấp tài sân, có hoàn tra vốn vay và theo lằi suất quy định. - Ngàn hàng phục vụ người nghèo được xét miền giam thuế doanh thu (thuế giá trị gia tàng) và Ihuế lọi tức (thuê thu nhập doanh nghiệp), để giam lải suất cho vay đổi với người nghèo. Các rùi ro bất kha kháng trong quá trình hoạt dộng cua Ngân hàng phục vụ người nghèo được bù dáp bang quỹ bù dẳp rũi ro theo quy chế tài chính cũa Bộ Tài chính. - Luật Các tố chức tín dụng năm 2010 (sừa đối, bố sung năm 2017) chí quy dinh “Chính phú quy định về tổ chức và hoạt động cùa ngân hàng chính sách”.
Vi vậy, Ngân hàng ngân hàng chính sách xã hội được tổ chức và hoạt động hầu như không theo quy định của Luật Các tổ chức tín dụng năm 2010 6 Link tải file gốc ở cuối trang (mua tài liệu mới xem được) (sưa đôi, bô sung năm 2017) và Luật Doanh nghiệp năm 2014 mà chu yêu theo các quy định cùa Thũ tướng Chính phu, - Ngân hàng Chính sách xă hội được Nhà nước báo đăm kha năng thanh toán; tỷ lệ dự trừ bắt buộc bâng 0% (không phần trâm); không phải tham gia bao hiếm tiền gửi: được miền thuế và các khoán phái nộp Ngàn sách Nhà nước. - Ngân hàng Chính sách xả hội có mô hình và mạng lưới hoạt động từ trung ương đến tinh, thành phố. quận, huyện theo địa giới hành chính, được tổ chức theo ba cấp: hội sờ chính ở trung ưomg, chi nhánh ờ cầp tinh/thành phố trực thuộc trung ương và phòng giao dịch ở cấp quận/huyện/thị xầ/thành phố trực thuộc tinh, ớ mồi cấp đều có bộ máy quan trị và bộ máy điều hành tác nghiệp. Cách tổ chức như vậy là đe thực hiện chu trương xâ hội hóa, dân chu hóa, thực hiện công khai, minh bạch hoạt động tín dụng chính sách.
- Bộ máy quan trị Cua Ngân hàng Chính sách xă hội bao gồm: Hội đồng quăn trị tại Trung ương, 63 Ban dại diện Hội dồng quàn trị cầp tinh, thành phố và hơn 660 Ban dại diện Hội dồng quán trị cấp quận, huyện. - Tại các tình thành phố trực thuộc Trung ương; quận, huyện, thị xă, thành phô thuộc tinh được thành lập Ban đại diện Hội đồng quan trị do Chu tịch hoặc Phó Chủ tịch úy ban nhân dân cùng cấp làm Trường ban. - Ngán hàng Chính sách xã hội dược thực hiện các nghiệp Vụ: huy động Vốn, cho vay, thanh toán, ngân quỹ và được nhận vốn ủy thác cho vay ưu dãi cúa chính quyền dịa phương, các tồ chức kinh tế, tổ chức chính trị - xã hội, các hiệp hội, các hội, các tò chức phi Chính phu, các cá nhân trong và ngoài nưốc đàu tư cho các chương trình, dự án phát triền kinh tẻ - xã hội ỗ địa phương. Khái niêm, chức nâng nhiệm Vụ Cua Tín dung chính sách - Tín dụng ngàn hàng là quan hệ tín dụng giữa ngân hàng, các tổ chức tín dụng khác với các tố chức và cá nhân trong xã hội.
Trong mối quan hệ này ngân hàng vừa là người cho vay, vừa lả người đi vay. Tuy trong kinh tế thị irường có nhiều hình thức tín dụng, nhưng tin dụng ngân hàng là hình thức chú yếu và phô biến nhất. Các ngân hàng 7 Link tải file gốc ở cuối trang (mua tài liệu mới xem được) thực tế là một trung gian tài chính quan trọng hàng đầu trong bốt kỳ một quốc gia nào. - Tín dụng ngân hàng là một giao dịch về tài sán giữa bên cho vay là ngân hàng và bên đi vay là cá nhân doanh nghiệp và các chú thể khác; trong đó, bén cho vay chuyển giao tài sán cho bên đi vay sữ dụng trong một thời gian nhất dịnh theo thóa thuận, bên di vay có trách nhiệm hoàn trà vô điều kiện vốn gốc và lâi cho bẽn cho vay khi đến hạn thanh toán.
Đồi tưọViQ cứa tin dợng NHCSXH - Người nghèo thường là những đôi tượng thiêu nhiêu nguôn lực(vôn SXKD, kiến thức và kỹ năng làm ăn, lư liệu sàn xuất: Đất sàn xuất, công Cụ lao dộng, sức kéo. Chính vì vậy những dối lượng này khó có khà nâng tiếp cận dược nhiều nguồn tín dụng khác nhau dề phực vị SXKD, học tập, tíềp cận nhưng đỗi mới cùa xã hội,., Đây chinh là một trong nhừng rào can lớn trong việc thoát đói nghèo. Xuất phát từ đặc thù về đổi tượng khách hàng vay vổn thường là nhưng đoi lượng dẻ bị ton thương, gặp khó khăn, song ớ vùng sâu, vùng xa, vùng kinh tế kém phát triển, ít có điều kiện tiếp cận vói dịch vụ tín dụng của các NHTM Vậy nên, NHCSXH dang triển khai nhiều chương trình cho vay ưu đãi theo quy định tại Nghị định số 78/2002/ND-CP cùa Chính phu về tín dụng dối với người nghèo và cac đối tượng chính sách khác. Cho vay hộ nghèo: Giúp cho các hộ có vốn đế SXKD, tâng thu nhập, góp phần thực hiện chương trình mục tiêu quổc gia về xỏa đói giâm nghèo, ổn định xã hội và giãi quyết một phần nhu cầu thiết yếu về nhà ờ, nước Sạch, điện thắp sáng và học tập đối với hộ nghèo, góp phẩn ổn định cuộc sống.
Đối tượng được vay vốn là hộ thuộc diện hộ nghèo, dược xác định theo chuân nghèo của Chính phù từng thời kỳ. Mức cho vay tối đa đối vói một hộ nghèo hiện nay là 100 triệu đồng. Cho vay học sinh, sinh viên: Nhằm dam bao cho các HSSV có hoàn cành khó khíìn không phái bo học vì lý do không có tiền đóng học phí và trang trái nhu cầu sinh hoạt phí tối thiểu.