Chương 1: Tổng quan các nghiên cứu về đào tạo và chất lượng đào tạo nghề Công nghệ ô tô. Chương 2: Cơ sở lý luận về đào tạo nghề và chất lượng đào tạo nghề Công nghệ ô tô. Chương 3: Thực trạng chất lượng đào tạo nghề Công nghệ ô tô ở Việt Nam. Chương 4: Giải pháp nâng cao chất lượng đào tạo nghề Công nghệ ô tô ở Việt Nam đáp ứng nhu cầu của thị trường lao động.
TỔNG QUAN CÁC NGHIÊN CỨU VỀ ĐÀO TẠO VÀ CHẤT LƯỢNG ĐÀO TẠO NGHỀ CÔNG NGHỆ Ô TÔ 1.1 Tổng quan các công trình nghiên cứu đã công bố trong và ngoài nước liên quan đến đề tài luận án 1.1 Tổng quan các công trình nghiên cứu đã công bố ở nước ngoài 1.1 Chính sách phát triển đào tạo nghề Yvonne Hillier (2009) với nghiên cứu "Innovation in teaching and learning in vocational education and training: International perspectives" (Đổi mới giảng dạy và học tập trong giáo dục và đào tạo nghề: quan điểm quốc tế) [59] đã phân tích vai trò của đối tác trong việc phối hợp đào tạo nghề, đó là sự liên kết giữa các CSGDNN và người sử dụng lao động; sự phối hợp giữa các ngành; vai trò của người GV mới, người cố vấn tại nơi làm việc; tạo động lực cho lực lượng lao động: các cuộc thi, các câu đố và trò chơi. Bài viết đã phân tích tầm quan trọng của công nghệ trong việc tạo động lực học tập cho người học. Trên toàn cầu, học trực tuyến thông qua môi trường học tập ảo (VLEs), phần cứng và phần mềm đa phương tiện, thông qua mạng xã hội đã giúp người học đảm bảo được thời gian học tập linh hoạt. Môi trường học tập ảo cung cấp cơ hội cho người học về nguồn lực, theo các trang web, thảo luận về công việc và ý tưởng của mình thông qua diễn đàn thảo luận, các phòng chat và blog.
Tác giả đã đưa ra các yếu tố tác động đến việc giảng dạy và học tập bao gồm mạng lưới đào tạo nghề, các trung tâm dạy nghề xuất sắc, dự trữ tài nguyên, các nguồn lực chuyên môn và CSVC. Tác giả Simon McGrath (2012) với nghiên cứu "Vocational education and training for development: A policy in need of a theory?" (Giáo dục và đào tạo nghề cho sự phát triển: chính sách cần thiết cho lý thuyết) đã cho rằng việc phát triển phải lấy con người làm trung tâm và điều này tác động đến HT giáo dục và đào tạo nghề. Năm công cụ chính được sử dụng trên toàn cầu bao gồm: cải cách cơ quan quản lý; khung chương trình đào tạo; HT đảm bảo chất lượng; cơ chế tài trợ 7 mới và đảm bảo tính tự chủ của các CSGDNN công lập. Bài viết đã đưa ra các chính sách phát triển lấy con người làm trung tâm trong đào tạo nghề.
Bài viết tập trung phân tích các kỹ năng trong HT kỹ năng kỹ thuật và kỹ năng nghề. Tác giả đã phân tích một số báo cáo làm bằng chứng nhằm chứng minh sự cần thiết để đưa ra những kỹ năng mục tiêu rõ ràng. Trên cơ sở đó đưa ra một số giải pháp nhằm theo những mục tiêu rõ ràng sau năm 2015 và chỉ ra những khó khăn khi phân tích các mục tiêu này.2 Các yếu tố ảnh hưởng đến chất lượng đào tạo nghề Philipp Grollmann (2008) với nghiên cứu "The Quality of Vocational Teachers: Teacher Education, Institutional Roles and Professional Reality" (Chất lượng GV dạy nghề: đào tạo GV, vai trò của thể chế và thực tế chuyên môn) đã đưa ra các tiếp cận khác nhau hiểu về GV trong đào tạo nghề. Tuy nhiên, bài viết chỉ tập trung vào khái niệm GV đào tạo nghề là những người đang làm việc ở các tổ chức nhằm mục đích học và đào tạo nghề, không thuộc các DN hoặc những người trực tiếp thực hiện trong quá trình làm việc.
Tác giả đã phân tích các chính sách phát triển đội ngũ GV dạy nghề ở một số nước như Nhật Bản, Anh, Đức, Trung Quốc, Na Uy, Mỹ,. từ đó đưa ra một số nội dung phát triển đội ngũ GV như trình độ học vấn, trình độ chuyên môn nghiệp vụ,. và đưa ra một số chính sách nhằm nâng cao chất lượng đội ngũ GV dạy nghề. Gunning (2010) đã chỉ ra các rủi ro trong đào tạo nghề và các chiến lược nhằm đảm bảo chất lượng áp dụng cho sự phát triển quốc gia và quốc tế.
Bài viết thảo luận ba rủi ro chính: rủi ro gắn liền với các đặc điểm kỹ thuật của kiến thức và kỹ năng mà người học cần phải có; mức độ rủi ro liên kết với người sử dụng hoặc tổ chức đào tạo; mức độ rủi ro 8 trong đào tạo nghề vượt qua ranh giới địa lý như ở các địa phương, quốc gia khác nhau. Để đảm bảo chất lượng đào tạo nghề cần phải có các chính sách để giảm thiểu các rủi ro đã nêu. [58] Gabureanu Simona (2015) với nghiên cứu "Teacher Training for Embedding Life Skills into Vocational Teaching" (Đào tạo GV với sự gắn kết kỹ năng sống trong dạy nghề) [65] đã cho thấy vai trò của việc đào tạo GV và những người đào tạo nghề với việc gắn kết kỹ năng sống. Cả GV và HSSV cần nhận thức được những kỹ năng sống là cần thiết trong việc cải thiện việc làm, xác định nhu cầu học tập và thái độ đối với kỹ năng sống.
Các chương trình đào tạo cần tập trung giúp các GV phát triển thái độ tích cực của người học trong công việc, kỹ năng kinh doanh và kỹ năng làm việc. Nâng cao tự chủ và bồi dưỡng sự phát triển cá nhân của người học theo yêu cầu đào tạo GV để phát triển khả năng tự quản lý, kỹ năng học và tự đánh giá. Thường xuyên trao đổi thông tin để cập nhật những thay đổi trong TTLĐ thông qua hội nghị, hội thảo với sự tham gia của các DN.3 Đào tạo nghề tại các nước trên thế giới Pascaline Descy và Manfred Tessaring (2001) "Training and Learning for Competence: Second Report on Vocational Training Research in Europe" (Năng lực đào tạo và học tập: báo cáo lần hai về nghiên cứu đào tạo nghề ở Châu Âu) [56] đã định nghĩa giáo dục và đào tạo nghề (VET) bao gồm tất cả hoạt động tổ chức hoặc cấu trúc dẫn tới một sự công nhận về trình độ chuyên môn nhằm mục đích cung cấp cho người học có kiến thức, kỹ năng và năng lực cần và đủ để thực hiện một công việc hoặc một tập hợp các công việc. Các nội dung của VET có thể là công việc cụ thể, hướng đến một phạm vi rộng lớn hơn của công việc hay nghề nghiệp, hoặc một hỗn hợp của cả hai; VET cũng có thể bao gồm các yếu tố giáo dục nói chung.
Tuy nhiên, định nghĩa của VET và tiếp tục đào tạo nghề (CVT) trong từng quốc gia là khác nhau. Nghiên cứu cũng phân tích thực trạng HT đào tạo nghề của các quốc gia thuộc Liên minh Châu Âu và sự cải cách trong đào tạo nghề gặp những trở ngại của các yếu tố như tổ chức, thể chế, tài chính. Ngoài ra, 9 báo cáo còn phân tích HT đào tạo nghề của các nước không thuộc Châu Âu để có sự so sánh giữa các lãnh thổ. Tuy nhiên, các giải pháp đưa ra chỉ mang tính chất định hướng và phân tích mà chưa đi sâu vào giải quyết các vấn đề tồn tại.
Josie Misko (2006) "Vocational Education and Training in Australia, the United Kingdom and Germany" (Giáo dục và đào tạo nghề ở Australia, Anh và Đức) [62] Nghiên cứu này phân tích và so sánh HT giáo dục đào tạo nghề ở ba quốc gia là Autralia, Anh và Đức; các HT này có nhiều điểm tương đồng nhưng cũng có sự khác biệt giữa mỗi nước. Bài viết đã phân tích HT đào tạo nghề cho riêng từng nước. Tác giả Selçuk Uzmanoğlu và các cộng sự (2010) với nghiên cứu "Evaluation of educational and technical structure at vocational schools" (Đánh giá HT giáo dục và kỹ thuật trong các trường dạy nghề) [66] áp dụng cho trường Đại học khoa học kỹ thuật và đào tạo nghề Marmara của Thổ Nhĩ Kỳ. Trong nghiên cứu này, nhằm đánh giá công tác đào tạo và cơ sở hạ tầng công nghệ của các trường dạy nghề, nhóm tác giả đã thực hiện khảo sát với đối tượng là HSSV các trường dạy nghề, ngành liên quan và cán bộ giảng dạy của các trường dạy nghề.
Điều tra HSSV về các trường dạy nghề theo các tiêu chí tình trạng thể chất, suy nghĩ của họ về chương trình giảng dạy và quản lý cơ sở hạ tầng. Đối với việc khảo sát các ngành, nhóm tác giả điều tra về sinh viên tốt nghiệp, điểm mạnh và điểm yếu trong thực hiện công việc. Đối với cán bộ giảng dạy, nhóm tác giả đã tiến hành đặt câu hỏi về cơ sở hạ tầng, tinh thần thái độ của HSSV. Dữ liệu được phân tích bằng phần mềm thống kê SPSS.
Asnul Dahar Minghat và Ruhizan M. Nghiên cứu này được thực hiện để xác định các yếu tố của phát triển bền vững và xây dựng chương trình khung trong kỹ thuật và dạy nghề và kỹ thuật ở trường trung học ở Malaysia. Các tác giả thực hiện bằng cách sử dụng phương pháp 10 nghiên cứu định tính liên quan với sự tham gia của 12 chuyên gia. Từ việc phỏng vấn các chuyên gia, các tác giả đã kết luận được 16 yếu tố tạo ra sự phát triển bền vững trong đào tạo nghề gồm: sự sáng tạo, đổi mới, mạng lưới và quan hệ đối tác, chương trình phát triển nhân viên, phương pháp giảng dạy, kỹ năng chung, quan hệ công nghiệp và kỹ năng thực tập, tư vấn, kinh doanh, công nghệ thông tin, quan tâm, công nhận, kiến thức, năng lực dựa trên đào tạo, phát âm rõ ràng và cam kết của quản lý.
Nghiên cứu "Innovative models for vocational education and training in Romania" (Mô hình sáng tạo cho giáo dục và đào tạo nghề ở Pomania) của tác giả Liviu Moldovan (2012) [63] đã phân tích vai trò của công nghệ thông tin trong việc đổi mới đào tạo nghề ở Rumani. Hình thức đào tạo được sáng tạo và mang lại nhiều hiệu quả chính là đào tạo nghề trực tuyến. Bài viết đã mô phỏng mô hình và cách thức giảng dạy và học tập trực tuyến với hai yếu tố: đào tạo GV dạy nghề và tích hợp các hình thức đào tạo. Các hình thức đào tạo bao gồm (i) đào tạo tại chỗ, (ii) sử dụng HT quản lý học tập, (iii) triển khai các giải pháp sử dụng video phù hợp với năng lực HSSV, và (iv) sử dụng hiệu quả của hội nghị truyền hình vào các môi trường học tập từ xa.