Luận văn thạc sĩ tmu quản lý thu thuế thu nhập doanh nghiệp đối với doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài trên địa bàn tỉnh hải dương

Luận văn thạc sĩ phân tích tmu quản lý thu thuế thu nhập doanh nghiệp đối với doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài trên địa, đánh giá thực trạng, chỉ ra hạn chế, đề xuất giải

• Tác giả: Nguyễn Thị Hồng Liên
• Người hướng dẫn: TS. Trần Hùng
• Trường học: Trường Đại Học Thương Mại
• Chuyên ngành: Quản Lý Kinh Tế
• Đề tài: Quản Lý Thu Thuế Thu Nhập Doanh Nghiệp Đối Với Các Doanh Nghiệp Có Vốn Đầu Tư Nước Ngoài Trên Địa Bàn Tỉnh Hải Dương
• Loại tài liệu: luận văn thạc sĩ
• Năm xuất bản: 2016
• Địa điểm: Hà Nội

Mục lục chi tiết

• LỜI CAM ĐOAN
• LỜI CẢM ƠN
• 1. CHƯƠNG 1: MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ THU THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP
• 1.1. Khái quát về thuế thu nhập doanh nghiệp
• 1.2. Kinh nghiệm quản lý thu thuế thu nhập doanh nghiệp đối với các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài ở một số địa phương và bài học kinh nghiệm cho tỉnh Hải Dương
• 2. CHƯƠNG 2: THỰC TRẠNG QUẢN LÝ THU THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP ĐỐI VỚI CÁC DOANH NGHIỆP CÓ VỐN ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH HẢI DƯƠNG
• 3. CHƯƠNG 3: MỘT SỐ GIẢI PHÁP HOÀN THIỆN QUẢN LÝ THU THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP ĐỐI VỚI DOANH NGHIỆP CÓ VỐN ĐẦU TƯ NƯỚC NGOÀI TRÊN ĐỊA BÀN TỈNH HẢI DƯƠNG
• DANH MỤC TÀI LIỆU THAM KHẢO

Tóm tắt

I. Tổng Quan Về Quản Lý Thu Thuế Doanh Nghiệp Có Vốn Đầu Tư Nước Ngoài Tại Hải Dương

Quản lý thu thuế doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) tại Hải Dương là một vấn đề quan trọng trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế. Đề tài này sẽ phân tích các khía cạnh liên quan đến chính sách thuế và thực trạng quản lý thu thuế tại địa phương. Việc hiểu rõ về quản lý thu thuế sẽ giúp nâng cao hiệu quả thu ngân sách và tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp FDI hoạt động.

1.1. Khái Niệm Về Quản Lý Thu Thuế Doanh Nghiệp

Quản lý thu thuế doanh nghiệp là quá trình tổ chức, điều hành và kiểm soát việc thu thuế từ các doanh nghiệp. Đặc biệt, đối với doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, việc quản lý này cần phải tuân thủ các quy định pháp luật và chính sách thuế hiện hành.

1.2. Vai Trò Của Doanh Nghiệp FDI Trong Kinh Tế Hải Dương

Doanh nghiệp FDI đóng góp quan trọng vào sự phát triển kinh tế của Hải Dương. Họ không chỉ tạo ra việc làm mà còn đóng góp vào ngân sách nhà nước thông qua thuế thu nhập doanh nghiệp. Tuy nhiên, việc quản lý thu thuế từ các doanh nghiệp này vẫn còn nhiều thách thức.

II. Những Thách Thức Trong Quản Lý Thu Thuế Doanh Nghiệp FDI Tại Hải Dương

Quản lý thu thuế doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Hải Dương đang đối mặt với nhiều thách thức. Những vấn đề này không chỉ ảnh hưởng đến ngân sách nhà nước mà còn tác động đến môi trường đầu tư. Việc nhận diện và giải quyết các thách thức này là cần thiết để nâng cao hiệu quả quản lý thu thuế.

2.1. Tình Trạng Thất Thu Thuế Từ Doanh Nghiệp FDI

Thất thu thuế từ doanh nghiệp FDI là một vấn đề nghiêm trọng. Nhiều doanh nghiệp lợi dụng các kẽ hở trong luật thuế để trốn thuế, dẫn đến tình trạng thất thu lớn cho ngân sách nhà nước.

2.2. Khó Khăn Trong Việc Kiểm Soát Hoạt Động Kê Khai Thuế

Việc kiểm soát hoạt động kê khai thuế của doanh nghiệp FDI gặp nhiều khó khăn do sự phức tạp trong các quy định pháp luật và sự thiếu minh bạch trong báo cáo tài chính của các doanh nghiệp này.

III. Phương Pháp Nâng Cao Hiệu Quả Quản Lý Thu Thuế Doanh Nghiệp FDI

Để nâng cao hiệu quả quản lý thu thuế doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, cần áp dụng các phương pháp và giải pháp cụ thể. Những biện pháp này không chỉ giúp tăng cường công tác thu thuế mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp phát triển.

3.1. Cải Cách Thủ Tục Hành Chính Trong Quản Lý Thuế

Cải cách thủ tục hành chính là một trong những giải pháp quan trọng nhằm giảm bớt gánh nặng cho doanh nghiệp và nâng cao hiệu quả quản lý thu thuế. Việc đơn giản hóa quy trình kê khai và nộp thuế sẽ giúp doanh nghiệp dễ dàng hơn trong việc tuân thủ pháp luật.

3.2. Tăng Cường Công Tác Thanh Tra Kiểm Tra Thuế

Tăng cường công tác thanh tra và kiểm tra thuế là cần thiết để phát hiện và xử lý kịp thời các hành vi gian lận thuế. Điều này không chỉ giúp bảo vệ ngân sách nhà nước mà còn tạo ra môi trường kinh doanh công bằng cho tất cả các doanh nghiệp.

IV. Ứng Dụng Thực Tiễn Và Kết Quả Nghiên Cứu Về Quản Lý Thu Thuế Tại Hải Dương

Nghiên cứu về quản lý thu thuế doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Hải Dương đã chỉ ra nhiều kết quả tích cực. Tuy nhiên, vẫn còn nhiều vấn đề cần được giải quyết để nâng cao hiệu quả thu ngân sách từ khu vực này.

4.1. Kết Quả Đạt Được Từ Công Tác Quản Lý Thuế

Công tác quản lý thuế đã đạt được một số kết quả tích cực, như tăng cường ý thức chấp hành pháp luật thuế của doanh nghiệp. Tuy nhiên, cần tiếp tục cải thiện để đạt được hiệu quả cao hơn.

4.2. Bài Học Kinh Nghiệm Từ Các Địa Phương Khác

Học hỏi từ kinh nghiệm quản lý thu thuế của các địa phương khác có thể giúp Hải Dương cải thiện công tác quản lý thuế. Việc áp dụng các mô hình thành công sẽ mang lại lợi ích lớn cho ngân sách nhà nước.

V. Kết Luận Và Định Hướng Tương Lai Trong Quản Lý Thu Thuế Doanh Nghiệp FDI

Kết luận từ nghiên cứu cho thấy rằng việc quản lý thu thuế doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài tại Hải Dương cần được cải thiện hơn nữa. Định hướng tương lai sẽ tập trung vào việc nâng cao hiệu quả quản lý và tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp phát triển.

5.1. Định Hướng Phát Triển Quản Lý Thuế Trong Tương Lai

Định hướng phát triển quản lý thuế trong tương lai sẽ tập trung vào việc cải cách mạnh mẽ các quy định pháp luật và nâng cao năng lực cho cán bộ thuế.

5.2. Tăng Cường Hợp Tác Giữa Các Cơ Quan Quản Lý

Tăng cường hợp tác giữa các cơ quan quản lý nhà nước và doanh nghiệp sẽ giúp cải thiện công tác quản lý thu thuế. Sự phối hợp chặt chẽ sẽ tạo ra môi trường kinh doanh minh bạch và công bằng hơn.

Nội dung chính

Tổng quan nghiên cứu

Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế và phát triển kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, quản lý thu thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) đối với các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài (FDI) trở thành một nhiệm vụ trọng yếu nhằm đảm bảo nguồn thu ngân sách nhà nước (NSNN) và thúc đẩy phát triển kinh tế bền vững. Tỉnh Hải Dương, với vị trí địa lý thuận lợi và chính sách thu hút đầu tư thông thoáng, đã thu hút được 252 dự án FDI với tổng vốn đăng ký đạt 6,48 tỷ USD tính đến năm 2015. Tuy nhiên, sự đóng góp thuế của các doanh nghiệp FDI chưa tương xứng với quy mô đầu tư, trong đó hai doanh nghiệp lớn như Công ty TNHH FORD Việt Nam và Công ty xi măng Phúc Sơn chiếm khoảng 90% tổng số thu ngân sách từ khối FDI. Thực trạng này đặt ra yêu cầu cấp thiết về việc nâng cao hiệu quả quản lý thu thuế TNDN đối với các doanh nghiệp FDI trên địa bàn tỉnh.

Mục tiêu nghiên cứu tập trung vào việc phân tích thực trạng quản lý thu thuế TNDN đối với doanh nghiệp FDI tại Hải Dương trong giai đoạn 2013-2015, đánh giá các yếu tố ảnh hưởng và đề xuất giải pháp hoàn thiện công tác quản lý thuế nhằm tăng cường nguồn thu cho NSNN. Nghiên cứu có phạm vi tại Cục Thuế tỉnh Hải Dương và các doanh nghiệp FDI trên địa bàn, với ý nghĩa khoa học góp phần hệ thống hóa lý luận quản lý thuế và thực tiễn hỗ trợ các cơ quan quản lý nhà nước nâng cao hiệu quả công tác thu thuế.

Cơ sở lý thuyết và phương pháp nghiên cứu

Khung lý thuyết áp dụng

Nghiên cứu dựa trên các lý thuyết quản lý thuế và mô hình quản lý hành chính nhà nước, trong đó:

• Lý thuyết quản lý thuế: Thuế TNDN là công cụ điều tiết thu nhập, đảm bảo công bằng xã hội và nguồn thu NSNN. Quản lý thuế bao gồm các hoạt động đăng ký, khai thuế, thu nộp, thanh tra, kiểm tra và cưỡng chế nợ thuế nhằm đảm bảo thu đúng, đủ, kịp thời và công bằng.

• Mô hình quản lý hành chính công: Quản lý thuế là quá trình hoạch định, tổ chức, lãnh đạo và kiểm soát các hoạt động thu thuế dựa trên pháp luật và các công cụ quản lý nhà nước như kế hoạch, tổ chức bộ máy, công nghệ thông tin và nguồn nhân lực.

Các khái niệm chính bao gồm: thuế thu nhập doanh nghiệp, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, quản lý thuế, thanh tra kiểm tra thuế, nợ thuế và cưỡng chế thuế.

Phương pháp nghiên cứu

Nghiên cứu sử dụng phương pháp hỗn hợp, kết hợp thu thập và phân tích dữ liệu thứ cấp từ các báo cáo của Cục Thuế tỉnh Hải Dương giai đoạn 2013-2015, các văn bản pháp luật và tài liệu chuyên ngành. Cỡ mẫu bao gồm toàn bộ doanh nghiệp FDI trên địa bàn tỉnh trong giai đoạn nghiên cứu.

Phương pháp phân tích bao gồm:

• Phân tích thống kê mô tả: Phản ánh thực trạng thu thuế, số lượng doanh nghiệp, tỷ lệ nợ thuế, số thuế truy thu qua thanh tra kiểm tra.

• Phân tích định tính: Đánh giá các yếu tố ảnh hưởng đến quản lý thuế như cơ cấu tổ chức, trình độ cán bộ, chính sách pháp luật và ý thức người nộp thuế.

• Phương pháp tổng hợp và đánh giá: Kết hợp các số liệu và phân tích để đưa ra nhận định, đánh giá thực trạng và đề xuất giải pháp.

Timeline nghiên cứu tập trung vào giai đoạn 2013-2015 với định hướng hoàn thiện quản lý thuế đến năm 2020.

Kết quả nghiên cứu và thảo luận

Những phát hiện chính

1. Tăng trưởng số lượng và vốn đầu tư FDI: Đến năm 2015, Hải Dương có 252 dự án FDI với tổng vốn đăng ký 6,48 tỷ USD, trong đó Hồng Kông chiếm 44,4%, Nhật Bản 16,2%, Đài Loan 6,6%. Số lượng doanh nghiệp FDI tăng trung bình hàng năm khoảng 10-15%.

2. Tỷ lệ thu thuế không đồng đều: Hai doanh nghiệp lớn chiếm khoảng 90% tổng số thu ngân sách từ khối FDI, trong khi phần lớn doanh nghiệp còn lại đóng góp rất nhỏ hoặc thua lỗ kéo dài. Tỷ lệ nợ thuế của doanh nghiệp FDI chiếm khoảng 4-6% tổng thu ngân sách, giảm so với mức 6% trước đó.

3. Hiệu quả công tác thanh tra, kiểm tra: Số thuế truy thu qua thanh tra tăng trung bình 15% mỗi năm, góp phần phát hiện và xử lý các hành vi gian lận thuế, trốn thuế. Tuy nhiên, công tác thanh tra còn hạn chế do thiếu chức năng điều tra, khởi tố và trình độ cán bộ chưa đồng đều.

4. Ứng dụng công nghệ thông tin: Tỷ lệ doanh nghiệp kê khai thuế qua mạng đạt trên 90%, giúp giảm thủ tục hành chính và tăng tính minh bạch. Tuy nhiên, hệ thống quản lý thông tin còn thiếu đồng bộ và chưa phát huy hết hiệu quả trong phân tích, đánh giá rủi ro.

Thảo luận kết quả

Nguyên nhân chính của tình trạng thu thuế không đồng đều là do đặc thù hoạt động của doanh nghiệp FDI, tập trung vào gia công, lắp ráp với giá trị gia tăng thấp, cùng với việc một số doanh nghiệp lợi dụng kẽ hở pháp luật để trốn thuế hoặc khai báo không trung thực. So với các địa phương như Hà Nội và Đà Nẵng, Hải Dương còn hạn chế về trình độ cán bộ và công nghệ quản lý, dẫn đến hiệu quả thanh tra, kiểm tra chưa cao.

Việc áp dụng cơ chế tự khai, tự nộp thuế tạo thuận lợi cho doanh nghiệp nhưng cũng làm tăng rủi ro thất thu nếu không có công tác kiểm tra, giám sát chặt chẽ. Các biểu đồ thể hiện số thu thuế theo năm, tỷ lệ nợ thuế và số thuế truy thu qua thanh tra sẽ minh họa rõ nét xu hướng và hiệu quả quản lý thuế.

Kết quả nghiên cứu khẳng định vai trò quan trọng của việc hoàn thiện chính sách pháp luật, nâng cao năng lực cán bộ và ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý thuế để đảm bảo nguồn thu ổn định và công bằng.

Đề xuất và khuyến nghị

1. Cải cách thủ tục hành chính thuế: Rút ngắn thời gian cấp mã số thuế, đơn giản hóa quy trình kê khai và nộp thuế điện tử nhằm nâng cao tỷ lệ tuân thủ và giảm chi phí cho doanh nghiệp. Thời gian thực hiện: 2017-2018; Chủ thể: Cục Thuế tỉnh Hải Dương phối hợp Tổng cục Thuế.

2. Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra thuế: Áp dụng phương pháp quản lý rủi ro để lựa chọn đối tượng thanh tra, tập trung vào các doanh nghiệp có dấu hiệu gian lận, chuyển giá. Đào tạo nâng cao trình độ cán bộ thanh tra, bổ sung chức năng điều tra, phối hợp với cơ quan pháp luật. Thời gian: 2017-2020; Chủ thể: Cục Thuế, các cơ quan chức năng.

3. Quản lý nợ và cưỡng chế thuế hiệu quả: Xây dựng hệ thống theo dõi, phân loại nợ thuế chi tiết, áp dụng biện pháp cưỡng chế tài khoản ngân hàng, phong tỏa hóa đơn đối với doanh nghiệp nợ thuế lớn. Thời gian: 2017-2019; Chủ thể: Cục Thuế, Kho bạc Nhà nước, Ngân hàng.

4. Phát triển công nghệ thông tin trong quản lý thuế: Xây dựng hệ thống dữ liệu liên thông, phần mềm phân tích rủi ro, hỗ trợ công tác thanh tra, kiểm tra và quản lý thông tin người nộp thuế. Thời gian: 2017-2020; Chủ thể: Cục Thuế, Tổng cục Thuế.

5. Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, hỗ trợ người nộp thuế: Tổ chức các buổi tập huấn, hội thảo, truyền thông về chính sách thuế mới, lợi ích của việc kê khai, nộp thuế điện tử nhằm nâng cao ý thức chấp hành pháp luật thuế. Thời gian: liên tục; Chủ thể: Cục Thuế, các tổ chức liên quan.

Đối tượng nên tham khảo luận văn

1. Cán bộ quản lý thuế tại các cơ quan thuế địa phương: Nghiên cứu giúp nâng cao năng lực quản lý, áp dụng các giải pháp quản lý thuế hiệu quả, đặc biệt trong quản lý doanh nghiệp FDI.

2. Nhà hoạch định chính sách và cơ quan quản lý nhà nước: Tham khảo để xây dựng, hoàn thiện chính sách thuế, cải cách thủ tục hành chính và nâng cao hiệu quả quản lý thuế.

3. Doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài và các tổ chức tư vấn thuế: Hiểu rõ các quy định, trách nhiệm và quyền lợi trong quản lý thuế, từ đó tuân thủ pháp luật và tối ưu hóa nghĩa vụ thuế.

4. Giảng viên, sinh viên ngành kinh tế, quản lý thuế và luật kinh tế: Tài liệu tham khảo bổ ích cho việc nghiên cứu, giảng dạy và học tập về quản lý thuế và kinh tế phát triển.

Câu hỏi thường gặp

1. Quản lý thu thuế TNDN đối với doanh nghiệp FDI có điểm gì đặc biệt?
   Doanh nghiệp FDI thường có cấu trúc phức tạp, liên kết với công ty mẹ ở nước ngoài, dễ phát sinh các giao dịch chuyển giá và gian lận thuế. Do đó, quản lý thuế cần chú trọng thanh tra, kiểm tra và áp dụng công nghệ thông tin để giám sát hiệu quả.

2. Tại sao tỷ lệ thu thuế từ doanh nghiệp FDI tại Hải Dương không tương xứng với vốn đầu tư?
   Nguyên nhân do nhiều doanh nghiệp FDI hoạt động gia công, lắp ráp với giá trị gia tăng thấp, một số doanh nghiệp khai báo không trung thực hoặc thua lỗ kéo dài, cùng với hạn chế trong công tác quản lý thuế.

3. Cơ quan thuế đã áp dụng những biện pháp gì để giảm thất thu thuế?
   Cục Thuế tỉnh Hải Dương đã tăng cường thanh tra, kiểm tra, áp dụng quản lý rủi ro, đôn đốc thu nợ và cưỡng chế nợ thuế, đồng thời phát triển hệ thống kê khai thuế điện tử nhằm nâng cao hiệu quả quản lý.

4. Làm thế nào để doanh nghiệp FDI nâng cao ý thức chấp hành pháp luật thuế?
   Thông qua công tác tuyên truyền, hỗ trợ, tập huấn chính sách thuế mới, tạo môi trường minh bạch, công bằng và giảm thủ tục hành chính, doanh nghiệp sẽ nhận thức rõ trách nhiệm và lợi ích khi tuân thủ pháp luật thuế.

5. Vai trò của công nghệ thông tin trong quản lý thuế là gì?
   Công nghệ thông tin giúp xây dựng hệ thống dữ liệu đồng bộ, phân tích rủi ro, hỗ trợ thanh tra kiểm tra, giảm thủ tục hành chính và tăng tính minh bạch, từ đó nâng cao hiệu quả quản lý thuế.

Kết luận

• Quản lý thu thuế thu nhập doanh nghiệp đối với doanh nghiệp FDI tại Hải Dương có vai trò quan trọng trong việc đảm bảo nguồn thu NSNN và thúc đẩy phát triển kinh tế địa phương.
• Thực trạng cho thấy số lượng doanh nghiệp FDI tăng nhanh nhưng tỷ lệ thu thuế không đồng đều, với nhiều doanh nghiệp đóng góp thấp hoặc thua lỗ kéo dài.
• Các yếu tố ảnh hưởng bao gồm đặc thù doanh nghiệp FDI, trình độ cán bộ thuế, công nghệ quản lý và ý thức người nộp thuế.
• Đề xuất các giải pháp cải cách thủ tục hành chính, tăng cường thanh tra kiểm tra, quản lý nợ thuế, phát triển công nghệ thông tin và tuyên truyền hỗ trợ người nộp thuế.
• Nghiên cứu hướng tới hoàn thiện quản lý thu thuế TNDN đối với doanh nghiệp FDI tại Hải Dương đến năm 2020, góp phần nâng cao hiệu quả quản lý thuế và phát triển kinh tế bền vững.

Các cơ quan quản lý thuế và doanh nghiệp cần phối hợp chặt chẽ, áp dụng các giải pháp đề xuất để nâng cao hiệu quả quản lý thuế, đảm bảo nguồn thu ổn định và công bằng xã hội.

Trích đoạn nội dung tài liệu

CHƯƠNG 1 MỘT SỐ VẤN ĐỀ LÝ LUẬN VÀ THỰC TIỄN VỀ QUẢN LÝ THU THUẾ THU NHẬP DOANH NGHIỆP 1. Khái quát về thuế thu nhập doanh nghiệp 1. Khái niệm và đặc điểm của thuế thu nhập doanh nghiệp 1. Khái niệm thuế thu nhập doanh nghiệp.

Thuế gắn liền với sự tồn tại, phát triển của Nhà nước và là một công cụ quan trọng mà bất kỳ quốc gia nào cũng sử dụng để thực thi chức năng, nhiệm vụ của mình. Tuỳ thuộc vào bản chất của Nhà nước và cách thức Nhà nước sử dụng, các nhà kinh tế có nhiều quan điểm về thuế khác nhau. “Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) là thuế tính trên thu nhập chịu thuế của các doanh nghiệp trong kỳ tính thuế” (Nguyễn Thị Liên, giáo trình thuế, 2008, trang 165) Thuế thu nhập doanh nghiệp xuất hiện rất sớm trong lịch sử phát triển của thuế. Hiện nay ở các nước phát triển, thuế thu nhập doanh nghiệp giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong việc đảm bảo ổn định nguồn thu ngân sách Nhà nước và thực hiện phân phối thu nhập.

Mức thuế cao hay thấp áp dụng cho các chủ thể thuộc đối tượng nộp thuế thu nhập doanh nghiệp là khác nhau, điều đó phụ thuộc vào quan điểm điều tiết thu nhập và mục tiêu đặt ra trong phân phối thu nhập của từng quốc gia trong từng giai đoạn lịch sử nhất định. Ở Việt Nam, Luật thuế thu nhập doanh nghiệp được Quốc hội nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam thông qua ngày 10/5/1997 và có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/1999 thay cho Luật thuế lợi tức. Cùng với công cuộc cải cách thuế bước I năm 1990, Luật thuế lợi tức đã được ban hành. Tuy nhiên qua 8 năm thực hiện, Luật thuế lợi tức dần dần bộc lộ nhiều nhược điểm và không còn phù hợp với tình hình kinh tế Việt Nam trong giai đoạn mới: giai đoạn mở rộng quan hệ hợp tác với các nước trong khu vực và trên thế giới.

Vì vậy, Luật thuế thu nhập doanh nghiệp đã được ban hành nhằm đảm bảo sự phù hợp với yêu cầu phát triển của nền kinh tế trong giai đoạn mới. Luan van 9 Ở các nước tuy có sự khác nhau trong cách thiết lập thuế TNDN, nhưng đều quán triệt các nguyên tắc cơ bản nhất định như: phải bao quát được mọi khoản thu nhập phát sinh trong hoạt động của các doanh nghiệp; thống nhất cách xác định thu nhập chịu thuế; nguyên tắc khấu trừ chi phí khi xác định thu nhập chịu thuế; quy định thời gian để xác định thu nhập chịu thuế; xác định thuế suất thuế TNDN hợp lý. Đặc điểm của thuế thu nhập doanh nghiệp “Thứ nhất, thuế TNDN là thuế trực thu, đối tượng nộp thuế TNDN là các doanh nghiệp, các nhà đầu tư thuộc các thành phần kinh tế khác nhau đồng thời cũng là “người” chịu thuế. Thứ hai, thuế TNDN phụ thuộc vào kết quả hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp hoặc các nhà đầu tư… Thuế TNDN được xác định trên cơ sở thu nhập chịu thuế, nên chỉ khi các doanh nghiệp, các nhà đầu tư kinh doanh có lợi nhuận mới phải nộp thuế TNDN.

Thứ ba, thuế TNDN là thuế khấu trừ trước thuế thu nhập cá nhân. Thu nhập mà các cá nhân nhận được từ hoạt động đầu tư như: Lợi tức cổ phần, lãi tiền gửi ngân hàng, lợi nhuận do góp vốn liên doanh, liên kết là phần thu nhập được chia sau khi nộp thuế TNDN. Do vậy, thuế TNDN cũng có thể coi là biện pháo quản lý thu nhập cá nhân. Thứ tư, tuy là thuế trực thu song thuế thu nhập doanh nghiệp không gây phản ứng mạnh mẽ bằng thuế thu nhập cá nhân.

Vai trò của thuế thu nhập doanh nghiệp trong nền tài chính quốc gia Thuế thu nhập doanh nghiệp là công cụ quan trọng để Nhà nước thực hiện chức năng tái phân phối thu nhập, đảm bảo công bằng xã hội. Trong điều kiện nền kinh tế thị trường ở nước ta, tất cả các thành phần kinh tế đều có quyền tự do kinh doanh và bình đằng trên cơ sở pháp luật. Các doanh nghiệp với lực lượng lao động có tay nghề cao, năng lực tài chính mạnh thì doanh nghiệp đó sẽ có ưu thế và có cơ hội để nhận được thu nhập cao; ngược lại các doanh nghiệp với năng lực tài chính, lực lượng lao động bị hạn chế sẽ nhận được thu nhập Luan van 10 thấp, thậm chí không có thu nhập. Ðể hạn chế nhược điểm đó, Nhà nước sử dụng thuế thu nhập doanh nghiệp làm công cụ điều tiết thu nhập của các chủ thể có thu nhập cao, đảm bảo yêu cầu đóng góp của các chủ thể kinh doanh vào ngân sách Nhà nước được công bằng, hợp lý.

Thuế thu nhập doanh nghiệp là nguồn thu quan trọng của ngân sách Nhà nước. Phạm vi áp dụng của thuế thu nhập doanh nghiệp rất rộng, gồm cá nhân, nhóm kinh doanh, hộ cá thể và các tổ chức kinh tế có hoạt động sản xuất, kinh doanh hàng hoá, dịch vụ có phát sinh lợi nhuận. Nền kinh tế nước ta ngày càng phát triển và ổn định, tăng trưởng kinh tế được duy trì, các chủ thể hoạt động sản xuất, kinh doanh, dịch vụ ngày càng mang lại nhiều lợi nhuận thì khả năng huy động nguồn tài chính cho ngân sách Nhà nước thông qua thuế thu nhập doanh nghiệp ngày càng dồi dào. Thuế thu nhập doanh nghiệp là công cụ quan trọng để góp phần khuyến khích, thúc đẩy sản xuất, kinh doanh phát triển theo chiều hướng kế hoạch, chiến lược, phát triển toàn diện của Nhà nước.

Nhà nước ưu đãi, khuyến khích đối với các chủ thể đầu tư, kinh doanh vào những ngành, lĩnh vực và những vùng, miền mà Nhà nước có chiến lược ưu tiên phát triển trong từng giai đoạn nhất định. Thuế suất hợp lý và các ưu đãi về thuế trong đầu tư có tác động rất lớn đối với các quyết định đầu tư mới hay mở rộng sản xuất kinh doanh của các doanh nghiệp. Các ưu đãi đó thường được áp dụng dưới hình thức miễn giảm thuế thu nhập doanh nghiệp hay một số loại thuế khác trong một thời hạn nhất định sau đầu tư, hay áp dụng thuế suất khác nhau tuỳ theo vùng hoặc ngành nghề. Quản lý thu thuế thu nhập doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh 1.

Khái niệm và công cụ quản lý thu thuế thu nhập doanh nghiệp 1. Khái niệm quản lý thu thuế thu nhập doanh nghiệp Để có thể hiểu quản lý thuế một cách đúng đắn và đầy đủ thì trước tiên cần hiểu thế nào là quản lý. Với mỗi cách tiếp cận khác nhau, “quản lý” được định nghĩa theo các góc độ khoa học khác nhau. Theo Henrry Fayol (1886 – 1925) là người đầu tiên tiếp cận quản lý theo quy trình, quan niệm rằng: “Quản lý là một tiến Luan van 11 trình bao gồm tất cả các khâu: lập kế hoạch, tổ chức, phân công điều khiển và kiểm soát các nỗ lực của cá nhân, bộ phận và sử dụng có hiệu quả các nguồn lực vật chất khác của tổ chức để đạt được mục tiêu đã đề ra”.

Stephan Robbins quan niệm: “Quản lý là tiến trình hoạch định, tổ chức, lãnh đạo và kiểm soát những hành động của các thành viên trong tổ chức và sử dụng tất cả các nguồn lực khác của tổ chức nhằm đạt được mục tiêu đã đặt ra”. Như vậy, theo cách hiểu chung nhất quản lý là sự tác động có tổ chức, có hướng đích của chủ thể quản lý lên đối tượng và khách thể quản lý thông qua các hoạt động lập kế hoạch, tổ chức, lãnh đạo, kiểm soát để đạt được mục tiêu đã đặt ra trong điều kiện môi trường luôn biến động. Về phương thức tác động và hiệu lực thì quản lý dựa vào pháp luật và các thể chế, quy chế, nguyên tắc, mô hình đã định trước. Về nội dung chức năng, quản lý bao gồm các việc như xây dựng kế hoạch xắp xếp tổ chức, chỉ đạo điều hành và kiểm soát tiến trình hoạt động.

Về phạm vi tác động và hình thức thể hiện: quản lý là một phạm trù rộng, để tiến hành quản lý, chủ thể quản lý phải tiến hành đồng bộ rất nhiều chức năng, trong đó có chức năng lãnh đạo. Như vậy quản lý thuế là một hệ thống những quá trình có quan hệ chặt chẽ với nhau nhằm mục tiêu đảm bảo thu thuế đúng, đủ và công bằng trên cơ sở quy định của pháp luật thuế, bao gồm các hoạt động thu nhận hồ sơ khai thuế, tính toán số thuế phải nộp, đôn đốc thu nộp thuế và tuyên truyền, tư vấn cho người nộp thuế - Theo Tổng cục thuế Latvia. Từ quan điểm trên có thể hiểu quản lý thuế dưới ba góc độ: Quản lý thuế là quá trình vận dụng bản chất, chức năng của thuế để hoạch định chính sách (chính sách điều tiết qua thuế và chính sách quản lý); Là quá trình xây dựng tổ chức bộ máy ngành thuế và đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu quản lý; Là việc vận dụng các biện pháp tác động tới quá trình thực hiện nghĩa vụ thuế của người nộp thuế gồm tuyên truyền, hướng dẫn, hỗ trợ, thanh tra, kiểm tra thuế. Sau khi nghiên cứu về thuế TNDN có thể hiểu “quản lý thu thuế TNDN là sự tác động có chủ đích của các cơ quan chức năng trong bộ máy nhà nước đối với quá trình tính và thu thuế TNDN, để thay đổi quá trình này nhằm tạo nguồn thu cho NSNN và đạt được các mục tiêu nhà nước đặt ra”.

Công cụ quản lý thu thuế thu nhập doanh nghiệp Luan van 12 Quản lý thu thuế TNDN là một nội dung của quản lý thuế – một lĩnh vực của quản lý hành chính công của Nhà nước. Các công cụ, phương pháp quản lý hành chính Nhà nước cũng chính là các công cụ, phương pháp được sử dụng để quản lý thu thuế TNDN. Công cụ quản lý hành chính Nhà nước là pháp luật, kế hoạch và một số công cụ khác; phương pháp quản lý Nhà nước bao gồm: phương pháp hành chính, phương pháp kinh tế và phương pháp giáo dục. Mục tiêu, nguyên tắc quản lý thu thuế thu nhập doanh nghiệp 1.

Mục tiêu của quản lý thu thuế thu nhập doanh nghiệp Công tác quản lý thu thuế TNDN nhằm các mục tiêu: Đảm bảo nguồn thu thuế TNDN được tập trung, huy động đầy đủ, kịp thời, thường xuyên ổn định cho NSNN trên cơ sở không ngừng nuôi dưỡng và phát triển nguồn thu; nâng cao ý thức chấp hành pháp luật thuế, tạo điều kiện thuận lợi để các DN chấp hành tốt nghĩa vụ thuế; góp phần hoàn thiện các chính sách thuế TNDN phù hợp với điều kiện thực tiễn, phù hợp với các thông lệ quốc tế.